၁၁. ကုဟကဗြာဟ္မဏဝတ္ထု

ကိံ တေတိ ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သတ္ထာ ကူဋာဂါရသာလာယံ ဝိဟရန္တော ဧကံ ဝဂ္ဂုလိဝတံ ကုဟကဗြာဟ္မဏံ အာရဗ္ဘ ကထေသိ.

သော ကိရ ဝေသာလိနဂရဒွါရေ ဧကံ ကကုဓရုက္ခံ အာရုယှ ဒွီဟိ ပါဒေဟိ ရုက္ခသာခံ ဂဏှိတွာ အဓောသိရော ဩလမ္ဗန္တော ‘‘ကပိလာနံ မေ သတံ ဒေထ၊ ကဟာပဏေ ဒေထ၊ ပရိစာရိကံ ဒေထ၊ နော စေ ဒဿထ၊ ဣတော ပတိတွာ မရန္တော နဂရံ အနဂရံ ကရိဿာမီ’’တိ ဝဒတိ. တထာဂတဿ ဘိက္ခုသံဃပရိဝုတဿ နဂရံ ပဝိသနကာလေ ဘိက္ခူ တံ ဗြာဟ္မဏံ ဒိသွာ နိက္ခမနကာလေပိ နံ တထေဝ ဩလမ္ဗန္တံ ပဿိံသု. နာဂရာပိ ‘‘အယံ ပါတောဝ ပဋ္ဌာယ ဧဝံ ဩလမ္ဗန္တော ပတိတွာ မရန္တော နဂရံ အနဂရံ ကရေယျာ’’တိ စိန္တေတွာ နဂရဝိနာသဘီတာ ‘‘ယံ သော ယာစတိ၊ သဗ္ဗံ ဒေမာ’’တိ ပဋိဿုဏိတွာ အဒံသု. သော ဩတရိတွာ သဗ္ဗံ ဂဟေတွာ အဂမာသိ. ဘိက္ခူ ဝိဟာရူပစာရေ တံ ဂါဝိံ ဝိယ ဝိရဝိတွာ ဂစ္ဆန္တံ ဒိသွာ သဉ္ဇာနိတွာ ‘‘လဒ္ဓံ တေ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ယထာပတ္ထိတ’’န္တိ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘အာမ၊ လဒ္ဓံ မေ’’တိ သုတွာ အန္တောဝိဟာရံ ဂန္တွာ တထာဂတဿ တမတ္ထံ အာရောစေသုံ. သတ္ထာ ‘‘န၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣဒါနေဝ သော ကုဟကစောရော၊ ပုဗ္ဗေပိ ကုဟကစောရောယေဝ အဟောသိ. ဣဒါနိ ပနေသ ဗာလဇနံ ဝဉ္စေတိ၊ တဒါ ပန ပဏ္ဍိတေ ဝဉ္စေတုံ နာသက္ခီ’’တိ ဝတွာ တေဟိ ယာစိတော အတီတမာဟရိ.

အတီတေ ဧကံ ကာသိကဂါမံ နိဿာယ ဧကော ကုဟကတာပသော ဝါသံ ကပ္ပေသိ. တံ ဧကံ ကုလံ ပဋိဇဂ္ဂိ. ဒိဝါ ဥပ္ပန္နခါဒနီယဘောဇနီယတော အတ္တနော ပုတ္တာနံ ဝိယ တဿပိ ဧကံ ကောဋ္ဌာသံ ဒေတိ၊ သာယံ ဥပ္ပန္နကောဋ္ဌာသံ ဌပေတွာ ဒုတိယဒိဝသေ ဒေတိ. အထေကဒိဝသံ သာယံ ဂေါဓမံသံ လဘိတွာ သာဓုကံ ပစိတွာ တတော ကောဋ္ဌာသံ ဌပေတွာ ဒုတိယဒိဝသေ တဿ အဒံသု. တာပသော မံသံ ခါဒိတွာဝ ရသတဏှာယ ဗဒ္ဓေါ ‘‘ကိံ မံသံ နာမေတ’’န္တိ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘ဂေါဓမံသ’’န္တိ သုတွာ ဘိက္ခာယ စရိတွာ သပ္ပိဒဓိကဋုကဘဏ္ဍာဒီနိ ဂဟေတွာ ပဏ္ဏသာလံ ဂန္တွာ ဧကမန္တံ ဌပေသိ. ပဏ္ဏသာလာယ ပန အဝိဒူရေ ဧကသ္မိံ ဝမ္မိကေ ဂေါဓရာဇာ ဝိဟရတိ. သော ကာလေန ကာလံ တာပသံ ဝန္ဒိတုံ အာဂစ္ဆတိ. တံဒိဝသံ ပနေသ ‘‘တံ ဝဓိဿာမီ’’တိ ဒဏ္ဍံ ပဋိစ္ဆာဒေတွာ တဿ ဝမ္မိကဿ အဝိဒူရေ ဌာနေ နိဒ္ဒါယန္တော ဝိယ နိသီဒိ. ဂေါဓရာဇာ ဝမ္မိကတော နိက္ခမိတွာ တဿ သန္တိကံ အာဂစ္ဆန္တောဝ အာကာရံ သလ္လက္ခေတွာ ‘‘န မေ အဇ္ဇ အာစရိယဿ အာကာရော ရုစ္စတီ’’တိ တတောဝ နိဝတ္တိ. တာပသော တဿ နိဝတ္တနဘာဝံ ဉတွာ တဿ မာရဏတ္ထာယ ဒဏ္ဍံ ခိပိ၊ ဒဏ္ဍော ဝိရဇ္ဈိတွာ ဂတော. ဂေါဓရာဇာပိ ဓမ္မိကံ ပဝိသိတွာ တတော သီသံ နီဟရိတွာ အာဂတမဂ္ဂံ ဩလောကေန္တော တာပသံ အာဟ –

‘‘သမဏံ တံ မညမာနော၊ ဥပဂစ္ဆိမသညတံ၊

သော မံ ဒဏ္ဍေန ပါဟာသိ၊ ယထာ အသမဏော တထာ.

‘‘ကိံ တေ ဇဋာဟိ ဒုမ္မေဓ၊ ကိံ တေ အဇိနသာဋိယာ၊

အဗ္ဘန္တရံ တေ ဂဟနံ၊ ဗာဟိရံ ပရိမဇ္ဇသီ’’တိ. (ဇာ. ၁.၄.၉၇-၉၈)၊

အထ နံ တာပသော အတ္တနော သန္တကေန ပလောဘေတုံ ဧဝမာဟ –

‘‘ဧဟိ ဂေါဓ နိဝတ္တဿု၊ ဘုဉ္ဇ သာလီနမောဒနံ၊

တေလံ လောဏဉ္စ မေ အတ္ထိ၊ ပဟူတံ မယှ ပိပ္ဖလီ’’တိ. (ဇာ. ၁.၄.၉၉)၊

တံ သုတွာ ဂေါဓရာဇာ ‘‘ယထာ ယထာ တွံ ကထေသိ၊ တထာ တထာ မေ ပလာယိတုကာမတာဝ ဟောတီ’’တိ ဝတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

‘‘ဧသ ဘိယျော ပဝေက္ခာမိ၊ ဝမ္မိကံ သတပေါရိသံ၊

တေလံ လောဏဉ္စ ကိတ္တေသိ၊ အဟိတံ မယှ ပိပ္ဖလီ’’တိ. (ဇာ. ၁.၄.၁၀၀)၊

ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ ‘‘အဟံ ဧတ္တကံ ကာလံ တယိ သမဏသညံ အကာသိံ၊ ဣဒါနိ ပန တေ မံ ပဟရိတုကာမတာယ ဒဏ္ဍော ခိတ္တော၊ တဿ ခိတ္တကာလေယေဝ အသမဏော ဇာတော. ကိံ တာဒိသဿ ဒုပ္ပညဿ ပုဂ္ဂလဿ ဇဋာဟိ၊ ကိံ သခုရေန အဇိနစမ္မေန. အဗ္ဘန္တရဉှိ တေ ဂဟနံ၊ ကေဝလံ ဗာဟိရမေဝ ပရိမဇ္ဇသီ’’တိ အာဟ. သတ္ထာ ဣမံ အတီတံ အာဟရိတွာ ‘‘တဒါ ဧသ ကုဟကော တာပသော အဟောသိ၊ ဂေါဓရာဇာ ပန အဟမေဝါ’’တိ ဝတွာ ဇာတကံ သမောဓာနေတွာ တဒါ ဂေါဓပဏ္ဍိတေန တဿ နိဂ္ဂဟိတကာရဏံ ဒဿေန္တော ဣမံ ဂါထမာဟ –

၃၉၄. ‘‘ကိံ တေ ဇဋာဟိ ဒုမ္မေဓ၊ ကိံ တေ အဇိနသာဋိယာ၊

အဗ္ဘန္တရံ တေ ဂဟနံ၊ ဗာဟိရံ ပရိမဇ္ဇသီ’’တိ. (ဇာ. ၁.၄.၉၈)၊

တတ္ထ ကိံ တေ ဇဋာဟီတိ အမ္ဘော ဒုပ္ပည တဝ ဗဒ္ဓါဟိပိ ဣမာဟိ ဇဋာဟိ သခုရာယ နိဝတ္ထာယပိ ဣမာယ အဇိနစမ္မသာဋိကာယ စ ကိမတ္ထောတိ. အဗ္ဘန္တရန္တိ အဗ္ဘန္တရဉှိ တေ ရာဂါဒိကိလေသဂဟနံ၊ ကေဝလံ ဟတ္ထိလဏ္ဍံ အဿလဏ္ဍံ ဝိယ မဋ္ဌံ ဗာဟိရံ ပရိမဇ္ဇသီတိ အတ္ထော.

ဒေသနာဝသာနေ ဗဟူ သောတာပတ္တိဖလာဒီနိ ပါပုဏိံသူတိ.

ကုဟကဗြာဟ္မဏဝတ္ထု ဧကာဒသမံ.