ဥပဝါဏတ္ထေရဝဏ္ဏနာ

၂၀၀. အပသာရေသီတိ အပနေသိ. အပေဟီတိ အပဂစ္ဆ. ထေရော ဧကဝစနေနေဝ တာလဝဏ္ဋံ နိက္ခိပိတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဥပဋ္ဌာကောတိအာဒိ ပဌမဗောဓိယံ အနိဗဒ္ဓုပဋ္ဌာကဘာဝံ သန္ဓာယာဟ. အယံ၊ ဘန္တေ၊ အာယသ္မာ ဥပဝါဏောတိ ဧဝံ ထေရေန ဝုတ္တေ အာနန္ဒော ဥပဝါဏဿ သဒေါသဘာဝံ သလ္လက္ခေတိ၊ ‘ဟန္ဒဿ နိဒ္ဒေါသဘာဝံ ကထေဿာမီ’တိ ဘဂဝါ ယေဘုယျေန အာနန္ဒာတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ယေဘုယျေနာတိ ဣဒံ အသညသတ္တာနဉ္စေဝ အရူပဒေဝတာနဉ္စ ဩဟီနဘာဝံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ. အပ္ဖုဋောတိ အသမ္ဖုဋ္ဌော အဘရိတော ဝါ. ဘဂဝတော ကိရ အာသန္နပဒေသေ ဝါလဂ္ဂမတ္တေ ဩကာသေ သုခုမတ္တဘာဝံ မာပေတွာ ဒသ ဒသ မဟေသက္ခာ ဒေဝတာ အဋ္ဌံသု. တာသံ ပရတော ဝီသတိ ဝီသတိ. တာသံ ပရတော တိံသတိ တိံသတိ. တာသံ ပရတော စတ္တာလီသံ စတ္တာလီသံ. တာသံ ပရတော ပညာသံ ပညာသံ. တာသံ ပရတော သဋ္ဌိ သဋ္ဌိ ဒေဝတာ အဋ္ဌံသု. တာ အညမညံ ဟတ္ထေန ဝါ ပါဒေန ဝါ ဝတ္ထေန ဝါ န ဗျာဗာဓေန္တိ. ‘‘အပေဟိ မံ၊ မာ ဃဋ္ဋေဟီ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗာကာရံ နာမ နတ္ထိ. ‘‘တာ ခေါ ပန ဒေဝတာယော ဒသပိ ဟုတွာ ဝီသတိပိ ဟုတွာ တိံသမ္ပိ ဟုတွာ စတ္တာလီသမ္ပိ ဟုတွာ ပညာသမ္ပိ ဟုတွာ အာရဂ္ဂကောဋိနိတုဒနမတ္တေပိ တိဋ္ဌန္တိ၊ န စ အညမညံ ဗျာဗာဓေန္တီ’’တိ (အ. နိ. ၁.၃၇) ဝုတ္တသဒိသာဝ အဟေသုံ. ဩဝါရေန္တောတိ အာဝါရေန္တော. ထေရော ကိရ ပကတိယာပိ မဟာသရီရော ဟတ္ထိပေါတကသဒိသော. သော ပံသုကူလစီဝရံ ပါရုပိတွာ အတိမဟာ ဝိယ အဟောသိ.

တထာဂတံ ဒဿနာယာတိ ဘဂဝတော မုခံ ဒဋ္ဌုံ အလဘမာနာ ဧဝံ ဥဇ္ဈာယိံသု. ကိံ ပန တာ ထေရံ ဝိနိဝိဇ္ဈ ပဿိတုံ န သက္ကောန္တီတိ? အာမ၊ န သက္ကောန္တိ. ဒေဝတာ ဟိ ပုထုဇ္ဇနေ ဝိနိဝိဇ္ဈ ပဿိတုံ သက္ကောန္တိ၊ န ခီဏာသဝေ. ထေရဿ စ မဟေသက္ခတာယ တေဇုဿဒတာယ ဥပဂန္တုမ္ပိ န သက္ကောန္တိ. ကသ္မာ ပန ထေရောဝ တေဇုဿဒေါ၊ န အညေ အရဟန္တောတိ? ယသ္မာ ကဿပဗုဒ္ဓဿ စေတိယေ အာရက္ခဒေဝတာ အဟောသိ.

ဝိပဿိမှိ ကိရ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေ ပရိနိဗ္ဗုတေ ဧကဂ္ဃနသုဝဏ္ဏက္ခန္ဓသဒိသဿ ဓာတုသရီရဿ ဧကမေဝ စေတိယံ အကံသု၊ ဒီဃာယုကဗုဒ္ဓါနဉှိ ဧကမေဝ စေတိယံ ဟောတိ. တံ မနုဿာ ရတနာယာမာဟိ ဝိဒတ္ထိဝိတ္ထတာဟိ ဒွင်္ဂုလဗဟလာဟိ သုဝဏ္ဏိဋ္ဌကာဟိ ဟရိတာလေန စ မနောသိလာယ စ မတ္တိကာကိစ္စံ တိလတေလေနေဝ ဥဒကကိစ္စံ သာဓေတွာ ယောဇနပ္ပမာဏံ ဥဋ္ဌပေသုံ. တတော ဘုမ္မာ ဒေဝတာ ယောဇနပ္ပမာဏံ၊ တတော အာကာသဋ္ဌကဒေဝတာ၊ တတော ဥဏှဝလာဟကဒေဝတာ၊ တတော အဗ္ဘဝလာဟကဒေဝတာ၊ တတော စာတုမဟာရာဇိကာ ဒေဝတာ၊ တတော တာဝတိံသာ ဒေဝတာ ယောဇနပ္ပမာဏံ ဥဋ္ဌပေသုန္တိ ဧဝံ သတ္တယောဇနိကံ စေတိယံ အဟောသိ. မနုဿေသု မာလာဂန္ဓဝတ္ထာဒီနိ ဂဟေတွာ အာဂတေသု အာရက္ခဒေဝတာ ဂဟေတွာ တေသံ ပဿန္တာနံယေဝ စေတိယံ ပူဇေသိ.

တဒါ အယံ ထေရော ဗြာဟ္မဏမဟာသာလော ဟုတွာ ဧကံ ပီတကံ ဝတ္ထံ အာဒါယ ဂတော. ဒေဝတာ တဿ ဟတ္ထတော ဝတ္ထံ ဂဟေတွာ စေတိယံ ပူဇေသိ. ဗြာဟ္မဏော တံ ဒိသွာ ပသန္နစိတ္တော ‘‘အဟမ္ပိ အနာဂတေ ဧဝရူပဿ ဗုဒ္ဓဿ စေတိယေ အာရက္ခဒေဝတာ ဟောမီ’’တိ ပတ္ထနံ ကတွာ တတော စုတော ဒေဝလောကေ နိဗ္ဗတ္တိ. တဿ ဒေဝလောကေ စ မနုဿလောကေ စ သံသရန္တဿေဝ ကဿပေါ ဘဂဝါ လောကေ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ပရိနိဗ္ဗာယိ. တဿာပိ ဧကမေဝ ဓာတုသရီရံ အဟောသိ. တံ ဂဟေတွာ ယောဇနိကံ စေတိယံ ကာရေသုံ. သော တတ္ထ အာရက္ခဒေဝတာ ဟုတွာ သာသနေ အန္တရဟိတေ သဂ္ဂေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ အမှာကံ ဘဂဝတော ကာလေ တတော စုတော မဟာကုလေ ပဋိသန္ဓိံ ဂဟေတွာ နိက္ခမ္မ ပဗ္ဗဇိတွာ အရဟတ္တံ ပတ္တော. ဣတိ စေတိယေ အာရက္ခဒေဝတာ ဟုတွာ အာဂတတ္တာ ထေရော တေဇုဿဒေါတိ ဝေဒိတဗ္ဗော.

ဒေဝတာ၊ အာနန္ဒ၊ ဥဇ္ဈာယန္တီတိ ဣတိ အာနန္ဒ၊ ဒေဝတာ ဥဇ္ဈာယန္တိ၊ န မယှံ ပုတ္တဿ အညော ကောစိ ဒေါသော အတ္ထီတိ ဒဿေတိ.

၂၀၁. ကထံဘူတာ ပန၊ ဘန္တေတိ ကသ္မာ အာဟ? ဘဂဝါ တုမှေ – ‘‘ဒေဝတာ ဥဇ္ဈာယန္တီ’’တိ ဝဒထ၊ ကထံ ဘူတာ ပန တာ တုမှေ မနသိ ကရောထ၊ ကိံ တုမှာကံ ပရိနိဗ္ဗာနံ အဓိဝါသေန္တီတိ ပုစ္ဆတိ. အထ ဘဂဝါ – ‘‘နာဟံ အဓိဝါသနကာရဏံ ဝဒါမီ’’တိ တာသံ အနဓိဝါသနဘာဝံ ဒဿေန္တော သန္တာနန္ဒာတိအာဒိမာဟ.

တတ္ထ အာကာသေ ပထဝီသညိနိယောတိ အာကာသေ ပထဝိံ မာပေတွာ တတ္ထ ပထဝီသညိနိယော. ကန္ဒန္တီတိ ရောဒန္တိ. ဆိန္နပါတံ ပပတန္တီတိ မဇ္ဈေ ဆိန္နာ ဝိယ ဟုတွာ ယတော ဝါ တတော ဝါ ပပတန္တိ. အာဝဋ္ဋန္တီတိ အာဝဋ္ဋန္တိယော ပတိတဋ္ဌာနမေဝ အာဂစ္ဆန္တိ. ဝိဝဋ္ဋန္တီတိ ပတိတဋ္ဌာနတော ပရဘာဂံ ဝဋ္ဋမာနာ ဂစ္ဆန္တိ. အပိစ ဒွေ ပါဒေ ပသာရေတွာ သကိံ ပုရတော သကိံ ပစ္ဆတော သကိံ ဝါမတော သကိံ ဒက္ခိဏတော သံပရိဝတ္တမာနာပိ – ‘‘အာဝဋ္ဋန္တိ ဝိဝဋ္ဋန္တီ’’တိ ဝုစ္စန္တိ. သန္တာနန္ဒ၊ ဒေဝတာ ပထဝိယံ ပထဝီသညိနိယောတိ ပကတိပထဝီ ကိရ ဒေဝတာ ဓာရေတုံ န သက္ကောတိ. တတ္ထ ဟတ္ထကော ဗြဟ္မာ ဝိယ ဒေဝတာ ဩသီဒန္တိ. တေနာဟ ဘဂဝါ – ‘‘ဩဠာရိကံ ဟတ္ထက၊ အတ္တဘာဝံ အဘိနိမ္မိနာဟီ’’တိ (အ. နိ. ၃.၁၂၈). တသ္မာ ယာ ဒေဝတာ ပထဝိယံ ပထဝိံ မာပေသုံ၊ တာ သန္ဓာယေတံ ဝုတ္တံ – ‘‘ပထဝိယံ ပထဝီသညိနိယော’’တိ.

ဝီတရာဂါတိ ပဟီနဒေါမနဿာ သိလာထမ္ဘသဒိသာ အနာဂါမိခီဏာသဝဒေဝတာ.