၁. ပဏ္ဏတ္တိဝါရဝဏ္ဏနာ

၁. ဣဒါနိ တေသညေဝ မူလယမကေ ဒေသိတာနံ ကုသလာဒိဓမ္မာနံ လဗ္ဘမာနဝသေန ဧကဒေသံ သင်္ဂဏှိတွာ သစ္စယမကာနန္တရံ ဒေသိတဿ သင်္ခါရယမကဿ ဝဏ္ဏနာ ဟောတိ. တတ္ထာပိ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တနယေနေဝ ပဏ္ဏတ္တိဝါရာဒယော တယော မဟာဝါရာ၊ အန္တရဝါရာဒယော စ အဝသေသပဘေဒါ ဝေဒိတဗ္ဗာ. အယံ ပနေတ္ထ ဝိသေသော – ပဏ္ဏတ္တိဝါရေ တာဝ ယထာ ဟေဋ္ဌာ ခန္ဓာဒယော ဓမ္မေ ဥဒ္ဒိသိတွာ ‘‘ရူပံ ရူပက္ခန္ဓော၊ စက္ခု စက္ခာယတနံ၊ စက္ခု စက္ခုဓာတု၊ ဒုက္ခံ ဒုက္ခသစ္စ’’န္တိ ပဒသောဓနဝါရော အာရဒ္ဓေါ. တထာ အနာရဘိတွာ ‘‘အဿာသပဿာသာ ကာယသင်္ခါရော’’တိ ပဌမံ တယောပိ သင်္ခါရာ ဝိဘဇိတွာ ဒဿိတာ.

တတ္ထ ကာယဿ သင်္ခါရော ကာယသင်္ခါရော. ‘‘အဿာသပဿာသာ ကာယိကာ၊ ဧတေ ဓမ္မာ ကာယပ္ပဋိဗဒ္ဓါ’’တိ (မ. နိ. ၁.၄၆၃၊ သံ. နိ. ၄.၃၄၈ အတ္ထတော သမာနံ) ဟိ ဝစနတော ကာရဏဘူတဿ ကရဇကာယဿ ဖလဘူတော ဧဝ သင်္ခါရောတိ ကာယသင်္ခါရော. အပရော နယော – သင်္ခရိယတီတိ သင်္ခါရော. ကေန သင်္ခရိယတီတိ? ကာယေန. အယဉှိ ဝါတော ဝိယ ဘသ္တာယ ကရဇကာယေန သင်္ခရိယတီတိ. ဧဝမ္ပိ ကာယဿ သင်္ခါရောတိ ကာယသင်္ခါရော. ကာယေန ကတော အဿာသပဿာသဝါတောတိ အတ္ထော. ‘‘ပုဗ္ဗေဝ ခေါ၊ အာဝုသော ဝိသာခ၊ ဝိတက္ကေတွာ ဝိစာရေတွာ ပစ္ဆာ ဝါစံ ဘိန္ဒတိ၊ တသ္မာ ဝိတက္ကဝိစာရာ ဝစီသင်္ခါရော’’တိ (မ. နိ. ၁.၄၆၃၊ သံ. နိ. ၄.၃၄၈) ဝစနတော ပန သင်္ခရောတီတိ သင်္ခါရော. ကိံ သင်္ခရောတိ? ဝစိံ. ဝစိယာ သင်္ခါရောတိ ဝစီသင်္ခါရော. ဝစီဘေဒသမုဋ္ဌာပကဿ ဝိတက္ကဝိစာရဒွယဿေတံ နာမံ. ‘‘သညာ စ ဝေဒနာ စ စေတသိကာ ဧတေ ဓမ္မာ စိတ္တပဋိဗဒ္ဓါ’’တိ (မ. နိ. ၁.၄၆၃၊ သံ. နိ. ၄.၃၄၈) ဝစနတောယေဝ ပန တတိယပဒေပိ သင်္ခရိယတီတိ သင်္ခါရော. ကေန သင်္ခရိယတိ? စိတ္တေန. ကရဏတ္ထေ သာမိဝစနံ ကတွာ စိတ္တဿ သင်္ခါရောတိ စိတ္တသင်္ခါရော. သဗ္ဗေသမ္ပိ စိတ္တသမုဋ္ဌာနာနံ စေတသိကဓမ္မာနမေတံ အဓိဝစနံ. ဝိတက္ကဝိစာရာနံ ပန ဝစီသင်္ခါရဘာဝေန ဝိသုံ ဂဟိတတ္တာ ‘‘ဌပေတွာ ဝိတက္ကဝိစာရေ’’တိ ဝုတ္တံ.

၂-၇. ဣဒါနိ ကာယော ကာယသင်္ခါရောတိ ပဒသောဓနဝါရော အာရဒ္ဓေါ. တဿ အနုလောမနယေ တီဏိ၊ ပဋိလောမနယေ တီဏီတိ ဆ ယမကာနိ. ပဒသောဓနမူလစက္ကဝါရေ ဧကေကသင်္ခါရမူလကာနိ ဒွေ ဒွေ ကတွာ အနုလောမနယေ ဆ၊ ပဋိလောမနယေ ဆာတိ ဒွါဒသ ယမကာနိ. သုဒ္ဓသင်္ခါရဝါရေ ပန ယထာ သုဒ္ဓခန္ဓဝါရာဒီသု ‘‘ရူပံ ခန္ဓော၊ ခန္ဓာ ရူပံ၊ စက္ခု အာယတနံ၊ အာယတနာ စက္ခူ’’တိအာဒိနာ နယေန ယမကာနိ ဝုတ္တာနိ. ဧဝံ ‘‘ကာယော သင်္ခါရော၊ သင်္ခါရာ ကာယော’’တိ အဝတွာ ‘‘ကာယသင်္ခါရော ဝစီသင်္ခါရော၊ ဝစီသင်္ခါရော ကာယသင်္ခါရော’’တိအာဒိနာ နယေန ကာယသင်္ခါရမူလကာနိ ဒွေ၊ ဝစီသင်္ခါရမူလကံ ဧကန္တိ အနုလောမေ တီဏိ၊ ပဋိလောမေ တီဏီတိ သဗ္ဗာနိပိ သုဒ္ဓိကဝါရေ ဆ ယမကာနိ ဝုတ္တာနိ. ကိံ ကာရဏာ? သုဒ္ဓိကဧကေကပဒဝသေန အတ္ထာဘာဝတော. ယထာ ဟိ ခန္ဓယမကာဒီသု ရူပါဒိဝိသိဋ္ဌာနံ ခန္ဓာနံ စက္ခာဒိဝိသိဋ္ဌာနဉ္စ အာယတနာဒီနံ အဓိပ္ပေတတ္တာ ‘‘ရူပံ ခန္ဓော၊ ခန္ဓာ ရူပံ၊ စက္ခု အာယတနံ၊ အာယတနာ စက္ခူ’’တိ သုဒ္ဓိကဧကေကပဒဝသေန အတ္ထော အတ္ထိ. ဧဝမိဓ ‘‘ကာယော သင်္ခါရော၊ သင်္ခါရာ ကာယော’’တိ နတ္ထိ. ကာယသင်္ခါရောတိ ပန ဒွီဟိပိ ပဒေဟိ ဧကောဝ အတ္ထော လဗ္ဘတိ. အဿာသော ဝါ ပဿာသော ဝါတိ သုဒ္ဓိကဧကေကပဒဝသေန အတ္ထာဘာဝတော ‘‘ကာယော သင်္ခါရော၊ သင်္ခါရာ ကာယော’’တိ န ဝုတ္တံ. ‘‘ကာယော ကာယသင်္ခါရော’’တိအာဒိ ပန ဝတ္တဗ္ဗံ သိယာ. တမ္ပိ ကာယဝစီစိတ္တပဒေဟိ ဣဓ အဓိပ္ပေတာနံ သင်္ခါရာနံ အဂ္ဂဟိတတ္တာ န ယုဇ္ဇတိ. သုဒ္ဓသင်္ခါရဝါရော ဟေသ. ပဒသောဓနေ ပန ဝိနာပိ အတ္ထေန ဝစနံ ယုဇ္ဇတီတိ တတ္ထ သော နယော ဂဟိတောဝ. ဣဓ ပန ကာယသင်္ခါရဿ ဝစီသင်္ခါရာဒီဟိ၊ ဝစီသင်္ခါရဿ စ စိတ္တသင်္ခါရာဒီဟိ၊ စိတ္တသင်္ခါရဿ စ ကာယသင်္ခါရာဒီဟိ၊ အညတ္တာ ‘‘ကာယသင်္ခါရော ဝစီသင်္ခါရော၊ ဝစီသင်္ခါရော၊ ကာယသင်္ခါရော’’တိ ဧကေကသင်္ခါရမူလကာနိ ဒွေ ဒွေ ကတွာ ဆ ယမကာနိ ယုဇ္ဇန္တိ. တေသု အဂ္ဂဟိတဂ္ဂဟဏေန တီဏေဝ လဗ္ဘန္တိ. တသ္မာ တာနေဝ ဒဿေတုံ အနုလောမနယေ တီဏိ၊ ပဋိလောမနယေ တီဏီတိ ဆ ယမကာနိ ဝုတ္တာနိ. သုဒ္ဓသင်္ခါရမူလစက္ကဝါရော ပနေတ္ထ န ဂဟိတောတိ. ဧဝံ ပဏ္ဏတ္တိဝါရဿ ဥဒ္ဒေသဝါရော ဝေဒိတဗ္ဗော.

၈-၁၈. နိဒ္ဒေသဝါရေ ပနဿ အနုလောမေ တာဝ ယသ္မာ န ကာယာဒယောဝ ကာယသင်္ခါရာဒီနံ နာမံ၊ တသ္မာ နောတိ ပဋိသေဓော ကတော. ပဋိလောမေ န ကာယော န ကာယသင်္ခါရောတိ ယော န ကာယော သော ကာယသင်္ခါရောပိ န ဟောတီတိ ပုစ္ဆတိ. ကာယသင်္ခါရော န ကာယော ကာယသင်္ခါရောတိ ကာယသင်္ခါရော ကာယော န ဟောတိ၊ ကာယသင်္ခါရောယေဝ ပနေသောတိ အတ္ထော. အဝသေသန္တိ န ကေဝလံ သေသသင်္ခါရဒွယမေဝ. ကာယသင်္ခါရဝိနိမုတ္တံ ပန သေသံ သဗ္ဗမ္ပိ သင်္ခတာသင်္ခတပဏ္ဏတ္တိဘေဒံ ဓမ္မဇာတံ နေဝ ကာယော၊ န ကာယသင်္ခါရောတိ ဣမိနာ ဥပါယေန သဗ္ဗဝိဿဇ္ဇနေသု အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗောတိ.

ပဏ္ဏတ္တိဝါရဝဏ္ဏနာ.