၃. နဂရောပမသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၆၇. တတိယေ ယတောတိ ယဒါ. ပစ္စန္တိမန္တိ ရဋ္ဌပရိယန္တေ ရဋ္ဌာဝသာနေ နိဝိဋ္ဌံ. မဇ္ဈိမဒေသနဂရဿ ပန ရက္ခာကိစ္စံ နတ္ထိ၊ တေန တံ န ဂဟိတံ. နဂရပရိက္ခာရေဟိ သုပရိက္ခတန္တိ နဂရာလင်္ကာရေဟိ အလင်္ကတံ. အကရဏီယန္တိ အကတ္တဗ္ဗံ အဇိနိယံ. ဂမ္ဘီရနေမာတိ ဂမ္ဘီရအာဝါဋာ. သုနိခါတာတိ သုဋ္ဌု သန္နိသီဒါပိတာ. တံ ပနေတံ ဧသိကာထမ္ဘံ ဣဋ္ဌကာဟိ ဝါ ကရောန္တိ သိလာဟိ ဝါ ခဒိရာဒီဟိ ဝါ သာရရုက္ခေဟိ. တံ နဂရဂုတ္တတ္ထာယ ကရောန္တာ ဗဟိနဂရေ ကရောန္တိ၊ အလင်္ကာရတ္ထာယ ကရောန္တာ အန္တောနဂရေ. တံ ဣဋ္ဌကာမယံ ကရောန္တာ မဟန္တံ အာဝါဋံ ကတွာ စယံ စိနိတွာ ဥပရိ အဋ္ဌံသံ ကတွာ သုဓာယ လိမ္ပန္တိ. ယဒါ ဟတ္ထိနာ ဒန္တေဟိ အဘိဟတော န စလတိ၊ တဒါ သုလိတ္တော နာမ ဟောတိ. သိလာထမ္ဘာဒယောပိ အဋ္ဌံသာ ဧဝ ဟောန္တိ. တေ သစေ အဋ္ဌ ရတနာ ဟောန္တိ၊ စတုရတနမတ္တံ အာဝါဋေ ပဝိသတိ၊ စတုရတနမတ္တံ ဥပရိ ဟောတိ. သောဠသရတနဝီသတိရတနေသုပိ ဧသေဝ နယော. သဗ္ဗေသဉှိ ဥပဍ္ဎံ ဟေဋ္ဌာ ဟောတိ၊ ဥပဍ္ဎံ ဥပရိ. တေ ဂေါမုတ္တဝင်္ကာ ဟောန္တိ၊ တေန တေသံ အန္တရေ ပဒရမယံ ကတွာ ကမ္မံ ကာတုံ သက္ကာ ဟောတိ၊ တေ ပန ကတစိတ္တကမ္မာ ပဂ္ဂဟိတဒ္ဓဇာဝ ဟောန္တိ.

ပရိခါတိ ပရိက္ခိပိတွာ ဌိတမာတိကာ. အနုပရိယာယပထောတိ အန္တော ပါကာရဿ ပါကာရေန သဒ္ဓိံ ဂတော မဟာပထော၊ ယတ္ထ ဌိတာ ဗဟိပါကာရေ ဌိတေဟိ သဒ္ဓိံ ယုဇ္ဈန္တိ. သလာကန္တိ သရတောမရာဒိနိဿဂ္ဂိယာဝုဓံ. ဇေဝနိကန္တိ ဧကတောဓာရာဒိသေသာဝုဓံ.

ဟတ္ထာရောဟာတိ သဗ္ဗေပိ ဟတ္ထိအာစရိယဟတ္ထိဝေဇ္ဇဟတ္ထိဗန္ဓာဒယော. အဿာရောဟာတိ သဗ္ဗေပိ အဿာစရိယအဿဝေဇ္ဇအဿဗန္ဓာဒယော. ရထိကာတိ သဗ္ဗေပိ ရထာစရိယရထယောဓရထရက္ခာဒယော. ဓနုဂ္ဂဟာတိ ဣဿာသာ. စေလကာတိ ယေ ယုဒ္ဓေ ဇယဒ္ဓဇံ ဂဟေတွာ ပုရတော ဂစ္ဆန္တိ. စလကာတိ ‘‘ဣဓ ရညော ဌာနံ ဟောတု၊ ဣဓ အသုကမဟာမတ္တဿာ’’တိ ဧဝံ သေနာဗျူဟကာရကာ. ပိဏ္ဍဒါယိကာတိ သာဟသိကမဟာယောဓာ. တေ ကိရ ပရသေနံ ပဝိသိတွာ ပိဏ္ဍပိဏ္ဍမိဝ ဆေတွာ ဆေတွာ ဒယန္တိ၊ ဥပ္ပတိတွာ နိဂ္ဂစ္ဆန္တီတိ အတ္ထော. ယေ ဝါ သင်္ဂါမမဇ္ဈေ ယောဓာနံ ဘတ္တပါနီယံ ဂဟေတွာ ပဝိသန္တိ၊ တေသမ္ပေတံ နာမံ. ဥဂ္ဂါ ရာဇပုတ္တာတိ ဥဂ္ဂတုဂ္ဂတာ သင်္ဂါမာဝစရာ ရာဇပုတ္တာ. ပက္ခန္ဒိနောတိ ယေ ‘‘ကဿ သီသံ ဝါ အာဝုဓံ ဝါ အာဟရာမာ’’တိ ဝတွာ ‘‘အသုကဿာ’’တိ ဝုတ္တာ သင်္ဂါမံ ပက္ခန္ဒိတွာ တဒေဝ အာဟရန္တိ၊ ဣမေ ပက္ခန္ဒန္တီတိ ပက္ခန္ဒိနော. မဟာနာဂါ ဝိယ မဟာနာဂါ၊ ဟတ္ထိအာဒီသုပိ အဘိမုခံ အာဂစ္ဆန္တေသု အနိဝတ္တိယယောဓာနံ ဧတံ အဓိဝစနံ. သူရာတိ ဧကသူရာ၊ ယေ သဇာလိကာပိ သဝမ္မိကာပိ သမုဒ္ဒံ တရိတုံ သက္ကောန္တိ. စမ္မယောဓိနောတိ ယေ စမ္မကဉ္စုကံ ဝါ ပဝိသိတွာ သရပရိတ္တာဏစမ္မံ ဝါ ဂဟေတွာ ယုဇ္ဈန္တိ. ဒါသကပုတ္တာတိ ဗလဝသိနေဟာ ဃရဒါသယောဓာ. ဒေါဝါရိကောတိ ဒွါရပါလကော. ဝါသနလေပနသမ္ပန္နောတိ ဝါသနေန သဗ္ဗဝိဝရပဋိစ္ဆာဒနေန သုဓာလေပေန သမ္ပန္နော. ဗဟိ ဝါ ခါဏုပါကာရသင်္ခါတေန ဝါသနေန ဃနမဋ္ဌေန စ သုဓာလေပေန သမ္ပန္နော ပုဏ္ဏဃဋပန္တိံ ဒဿေတွာ ကတစိတ္တကမ္မပဂ္ဂဟိတဒ္ဓဇော. တိဏကဋ္ဌောဒကန္တိ ဟတ္ထိအဿာဒီနံ ဃာသတ္ထာယ ဂေဟာနဉ္စ ဆာဒနတ္ထာယ အာဟရိတွာ ဗဟူသု ဌာနေသု ဌပိတတိဏဉ္စ၊ ဂေဟကရဏပစနာဒီနံ အတ္ထာယ အာဟရိတွာ ဌပိတကဋ္ဌဉ္စ၊ ယန္တေဟိ ပဝေသေတွာ ပေါက္ခရဏီသု ဌပိတဥဒကဉ္စ. သန္နိစိတံ ဟောတီတိ ပဋိကစ္စေဝ အနေကေသု ဌာနေသု သုဋ္ဌု နိစိတံ ဟောတိ. အဗ္ဘန္တရာနံ ရတိယာတိ အန္တောနဂရဝါသီနံ ရတိအတ္ထာယ. အပရိတဿာယာတိ တာသံ အနာပဇ္ဇနတ္ထာယ. သာလိယဝကန္တိ နာနပ္ပကာရာ သာလိယော စေဝ ယဝါ စ. တိလမုဂ္ဂမာသာပရဏ္ဏန္တိ တိလမုဂ္ဂမာသာ စ သေသာပရဏ္ဏဉ္စ.

ဣဒါနိ ယသ္မာ တထာဂတဿ နဂရေ ကမ္မံ နာမ နတ္ထိ၊ နဂရသဒိသံ ပန အရိယသာဝကံ၊ နဂရပရိက္ခာရသဒိသေ စ သတ္တ ဓမ္မေ၊ စတုအာဟာရသဒိသာနိ စ စတ္တာရိ ဈာနာနိ ဒဿေတွာ ဧကာဒသသု ဌာနေသု အရဟတ္တံ ပက္ခိပိတွာ ဒေသနံ ဝိနိဝဋ္ဋေဿာမီတိ အယံ ဥပမာ အာဘတာ. တသ္မာ တံ ဒေသနံ ပကာသေတုံ ဣဒံ ဧဝမေဝ ခေါတိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတ္ထ သဒ္ဓမ္မေဟီတိ သုဓမ္မေဟိ. သဒ္ဓေါတိ ဩကပ္ပနသဒ္ဓါယ စေဝ ပစ္စက္ခသဒ္ဓါယ စ သမန္နာဂတော. တတ္ထ ဒါနသီလာဒီနံ ဖလံ သဒ္ဒဟိတွာ ဒါနာဒိပုညကရဏေ သဒ္ဓါ ဩကပ္ပနသဒ္ဓါ နာမ. မဂ္ဂေန အာဂတသဒ္ဓါ ပစ္စက္ခသဒ္ဓါ နာမ. ပသာဒသဒ္ဓါတိပိ ဧသာ ဧဝ. တဿာ လက္ခဏာဒီဟိ ဝိဘာဂေါ ဝေဒိတဗ္ဗော.

‘‘သမ္ပက္ခန္ဒနလက္ခဏာ စ၊ မဟာရာဇ၊ သဒ္ဓါ သမ္ပသာဒနလက္ခဏာ စာ’’တိ (မိ. ပ. ၂.၁.၁၀) ဟိ ဝစနတော ဣဒံ သဒ္ဓါယ လက္ခဏံ နာမ. ‘‘တီဟိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဌာနေဟိ သဒ္ဓေါ ပသန္နော ဝေဒိတဗ္ဗော. ကတမေဟိ တီဟိ? သီလဝန္တာနံ ဒဿနကာမော ဟောတီ’’တိအာဒိနာ (အ. နိ. ၃.၄၂) နယေန ဝုတ္တံ ပန သဒ္ဓါယ နိမိတ္တံ နာမ. ‘‘ကော စာဟာရော သဒ္ဓါယ၊ သဒ္ဓမ္မဿဝနန္တိဿ ဝစနီယ’’န္တိ (အ. နိ. ၁၀.၆၁) အယံ ပနဿာ အာဟာရော နာမ. ‘‘သဒ္ဓါပဗ္ဗဇိတဿ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘိက္ခုနော အယံ အနုဓမ္မော ဟောတိ၊ ယံ ရူပေ နိဗ္ဗိဒါဗဟုလော ဝိဟရိဿတီ’’တိ အယမဿ အနုဓမ္မော နာမ. ‘‘သဒ္ဓါ ဗန္ဓတိ ပါထေယျံ၊ သိရီ ဘောဂါနမာသယော’’ (သံ. နိ. ၁.၇၉). ‘‘သဒ္ဓါ ဒုတိယာ ပုရိသဿ ဟောတိ’’ (သံ. နိ. ၁.၃၆). ‘‘သဒ္ဓါယ တရတိ ဩဃံ’’ (သံ. နိ. ၁.၂၄၆). ‘‘သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ’’ (သု. နိ. ၇၇၊ သံ. နိ. ၁.၁၉၇). ‘‘သဒ္ဓါဟတ္ထော မဟာနာဂေါ. ဥပေခါသေတဒန္တဝါ’’တိအာဒီသု ပန သုတ္တေသု ဧတိဿာ ဗဒ္ဓဘတ္တပုဋာဒိသရိက္ခတာယ အနေကသရသတာ ဘဂဝတာ ပကာသိတာ. ဣမသ္မိံ ပန နဂရောပမသုတ္တန္တေ ဧသာ အစလသုပ္ပတိဋ္ဌိတတာယ ဧသိကာထမ္ဘသဒိသာ ကတွာ ဒဿိတာ.

သဒ္ဓေသိကောတိ သဒ္ဓံ ဧသိကာထမ္ဘံ ကတွာ အရိယသာဝကော အကုသလံ ပဇဟတီတိ ဣမိနာ နယေန သဗ္ဗပဒေသု ယောဇနာ ကာတဗ္ဗာ. အပိစေတ္ထ ဟိရောတ္တပ္ပေဟိ တီသု ဒွါရေသု သံဝရော သမ္ပဇ္ဇတိ၊ သော စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလံ ဟောတိ. ဣတိ ဣမသ္မိံ သုတ္တေ ဧကာဒသသု ဌာနေသု အရဟတ္တံ ပက္ခိပိတွာ ဒေသနာယ ကူဋံ ဂဟိတန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.