၁၆. ဧကဓမ္မပါဠိ

(၁၆) ၃. ဧကဓမ္မပါဠိ-တတိယဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ

၃၀၈. တတိယဿ ပဌမေ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကောတိ အယာထာဝဒိဋ္ဌိကော. ဝိပရီတဒဿနောတိ တာယေဝ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ ဝိပရီတဒဿနော. သဒ္ဓမ္မာ ဝုဋ္ဌာပေတွာတိ ဒသကုသလကမ္မပထဓမ္မတော ဝုဋ္ဌာပေတွာ. အသဒ္ဓမ္မေ ပတိဋ္ဌာပေတီတိ ဒသအကုသလကမ္မပထသင်္ခါတေ အသဒ္ဓမ္မေ ပတိဋ္ဌာပေတိ. ဧကပုဂ္ဂလောတိ စေတ္ထ ဆဟိ သတ္ထာရေဟိ သဒ္ဓိံ ဒေဝဒတ္တော စ အညေ စ ဧဝရူပါ ဝေဒိတဗ္ဗာ.

၃၀၉. ဒုတိယေ သမ္မာဒိဋ္ဌိကောတိ ယာထာဝဒိဋ္ဌိကော. အဝိပရီတဒဿနောတိ တာယေဝ သမ္မာဒိဋ္ဌိယာ အဝိပရီတဒဿနော. အသဒ္ဓမ္မာတိ ဒသအကုသလကမ္မပထတော. သဒ္ဓမ္မေတိ ဒသကုသလကမ္မပထသင်္ခါတေ သဒ္ဓမ္မေ. ဧကပုဂ္ဂလောတိ စေတ္ထ အနုပ္ပန္နေ ဗုဒ္ဓေ စက္ကဝတ္တီ ရာဇာ သဗ္ဗညုဗောဓိသတ္တောတိ ဧဝမာဒယော လဗ္ဘန္တိ၊ ဥပ္ပန္နေ ဗုဒ္ဓေ ဗုဒ္ဓေါ စေဝ ဗုဒ္ဓသာဝကာ စ.

၃၁၀. တတိယေ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိပရမာနီတိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ပရမာ ဧတေသန္တိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိပရမာနိ. ပဉ္စ ဟိ အာနန္တရိယကမ္မာနိ မဟာသာဝဇ္ဇာနိ နာမ၊ တေဟိပိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယေဝ မဟာသာဝဇ္ဇတရာတိ အဓိပ္ပါယော. ကသ္မာ? တေသဉှိ ပရိစ္ဆေဒေါ အတ္ထိ. စတ္တာရိ ဟိ အာနန္တရိယကမ္မာနိ နိရယေ နိဗ္ဗတ္တာပေန္တီတိ ဝုတ္တာနိ. သံဃဘေဒကမ္မမ္ပိ နိရယေ ကပ္ပဋ္ဌိတိကမေဝ ဟောတိ. ဧဝမေတေသံ ပရိစ္ဆေဒေါ အတ္ထိ၊ ကောဋိ ပညာယတိ. နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ ပန ပရိစ္ဆေဒေါ နတ္ထိ. သာ ဟိ ဝဋ္ဋဿ မူလံ၊ တာယ သမန္နာဂတဿ ဘဝတော ဝုဋ္ဌာနံ နတ္ထိ. ယေ တဿ သောတဗ္ဗံ မညန္တိ၊ တေပိ ဝိပ္ပဋိပါဒေတိ. တာယ စ သမန္နာဂတဿ နေဝ သဂ္ဂေါ အတ္ထိ န မဂ္ဂေါ. ကပ္ပဝိနာသေ မဟာဇနေ ဗြဟ္မလောကေ နိဗ္ဗတ္တေပိ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကော တတ္ထ အနိဗ္ဗတ္တိတွာ ပိဋ္ဌိစက္ကဝါဠေ နိဗ္ဗတ္တတိ. ကိံ ပန ပိဋ္ဌိစက္ကဝါဠံ န ဈာယတီတိ? ဈာယတိ၊ တသ္မိံ ဈာယမာနေပိ ဧသ အာကာသေ ဧကသ္မိံ ဩကာသေ ပစ္စတိယေဝါတိ ဝဒန္တိ.

၃၁၁. စတုတ္ထေ မက္ခလီတိ ‘‘မာ ခလီ’’တိ ဝစနံ ဥပါဒါယ ဧဝံလဒ္ဓနာမော တိတ္ထကရော. နဒီမုခေတိ ဒွိန္နံ နဒီနံ သမာဂတဋ္ဌာနေ. ဒေသနာမတ္တမေဝေတံ၊ ဒွိန္နံ ကန္ဒရာနံ၊ ဒွိန္နံ ဥဒကာနံ၊ သမုဒ္ဒဿ စ၊ လောဏိယာ စ၊ သမုဒ္ဒဿ စ နဒိယာ စာတိ ဧတေသမ္ပိ ယဿ ကဿစိ သမာဂတဋ္ဌာနံ၊ အညမ္ပိ တထာရူပံ ဥဒကံ. ခိပန္တိ ကုမိနံ. ဥဍ္ဍေယျာတိ ဩဍ္ဍေယျ. မနုဿာ ဟိ နဠေဟိ ဝါ ဥစ္ဆူဟိ ဝါ ဝေဠူဟိ ဝါ ပလာသန္တိသလာကာယ ဝါ ဧကံ ဒွေ တယော ဝါ ကုမ္ဘေ ဂဏှနပ္ပမာဏကုမိနံ ကတွာ မုခဝဋ္ဋိယာ ယောတ္တေန ဗန္ဓိတွာ နဒီမုခံ နေတွာ ဒွီသု ပဿေသု ခါဏုကေ ကောဋ္ဋေတွာ ယောတ္တေဟိ တတ္ထ ဗန္ဓန္တိ၊ တံ သန္ဓာယေတံ ဝုတ္တံ. တသ္မိဉှိ ပဝိဋ္ဌဿ ခုဒ္ဒကဿ မစ္ဆဿာပိ မောက္ခော နတ္ထိ. အနယာယာတိ အဝဍ္ဎိယာ. ဗျာသနာယာတိ ဝိနာသာယ. မက္ခလိ မောဃပုရိသောတိ အယံ မက္ခလိ ဂေါသာလော တုစ္ဆပုရိသော. မနုဿခိပ္ပံ မညေ လောကေ ဥပ္ပန္နောတိ မဟာဇနဿ သဂ္ဂမောက္ခဂမနမဂ္ဂေ တတ္ထ ဂမနနိဝါရဏတ္ထံ မနုဿကုမိနံ ဝိယ လောကေ ဥပ္ပန္နော.

၃၁၂. ပဉ္စမာဒီသု ဒုရက္ခာတေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မဝိနယေတိ ဒုရက္ခာတဓမ္မဝိနယော နာမ ဗာဟိရကသာသနံ. တတ္ထ ဟိ သတ္ထာပိ အသဗ္ဗညူ ဟောတိ၊ ဓမ္မောပိ ဒုရက္ခာတော၊ ဂဏောပိ ဒုပ္ပဋိပန္နော. ယော စ သမာဒပေတီတိ ယော အာစရိယပုဂ္ဂလော သမာဒပေတိ. ယဉ္စ သမာဒပေတီတိ ယံ အန္တေဝါသိကံ သမာဒပေတိ. ယော စ သမာဒပိတော တထတ္တာယ ပဋိပဇ္ဇတီတိ ယော အန္တေဝါသိကော အာစရိယေန သမာဒပိတော တဿ ဝစနံ ကရောန္တော တထာဘာဝါယ ပဋိပဇ္ဇတိ. ဗဟုံ အပုညံ ပသဝန္တီတိ သမာဒပကော ဟိ ပါဏာတိပါတာဒီသု ဇင်္ဃသတံ သမာဒပေန္တော တေသံ သဗ္ဗေသမ္ပိ အကုသလေန သမကမေဝ အကုသလံ ပါပုဏာတိ. တေနာဟ – ‘‘သဗ္ဗေ တေ ဗဟုံ အပုညံ ပသဝန္တီ’’တိ.

၃၁၃. သွာက္ခာတေတိ သုဋ္ဌု အက္ခာတေ သုဒေသိတေ. ဧဝရူပေ ဟိ ဓမ္မဝိနယေ သတ္ထာ စ သဗ္ဗညူ ဟောတိ၊ ဓမ္မော စ သွာက္ခာတော၊ ဂဏော စ သုပ္ပဋိပန္နော. သဗ္ဗေ တေ ဗဟုံ ပုညံ ပသဝန္တီတိ သမာဒပကော ဟိ ဘိက္ခူ ပိဏ္ဍာယ ပဝိဋ္ဌေ ဒိသွာ ယာဂုဘတ္တာဒီနိ သမာဒပေန္တော သဗ္ဗေသမ္ပိ ဒါယကာနံ ကုသလေန သမကံ ကုသလံ ပါပုဏာတိ. တေန ဝုတ္တံ – ‘‘ဗဟုံ ပုညံ ပသဝန္တီ’’တိ.

၃၁၄. ဒါယကေန မတ္တာ ဇာနိတဗ္ဗာတိ ဒါယကပုဂ္ဂလေန ပမာဏံ ဇာနိတဗ္ဗံ၊ ပမာဏေန ဒါတဗ္ဗံ၊ ပူရေတွာ အတိရေကံ န ဒါတဗ္ဗံ. န ဒါတဗ္ဗန္တိ ဟိ အဝတွာ ပမာဏဝသေန ထောကံ ဒါတဗ္ဗန္တိ ဝုတ္တံ. ကသ္မာ? ပူရေတွာ အတိရေကေ ဒိန္နေပိ ဟိ အတိရေကာ မနုဿသမ္ပတ္တိ ဝါ ဒိဗ္ဗသမ္ပတ္တိ ဝါ နိဗ္ဗာနသမ္ပတ္တိ ဝါ နတ္ထိ. နော ပဋိဂ္ဂါဟကေနာတိ ပဋိဂ္ဂါဟကဿ ပန မတ္တံ ဇာနိတွာ ပဋိဂ္ဂဟဏကိစ္စံ နာမ နတ္ထိ. ကသ္မာ? တဿ ဟိ မတ္တံ ဉတွာ ပူရေတဗ္ဗာ မတ္တပဋိဂ္ဂဟဏမူလိကာ အပ္ပိစ္ဆပဋိပဒါ နာမ နတ္ထိ. ယတ္တကံ ပန လဘတိ၊ တတ္တကံ ဂဟေတဗ္ဗံ. အတိရေကဂ္ဂဟဏမူလံ ဟိဿ ပုတ္တဒါရဘရဏံ ဘဝိဿတိ.

၃၁၅. ပဋိဂ္ဂါဟကေန မတ္တာ ဇာနိတဗ္ဗာတိ ပဋိဂ္ဂါဟကပုဂ္ဂလေန ပမာဏံ ဇာနိတဗ္ဗံ. ကထံ? တေန ဟိ ဒါယကဿ ဝသော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ဒေယျဓမ္မဿ ဝသော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ အတ္တနော ထာမော ဝေဒိတဗ္ဗော. ယဒိ ဟိ ဒေယျဓမ္မော ဗဟု ဟောတိ၊ ဒါယကော အပ္ပံ ဒါတုကာမော၊ ဒါယကဿ ဝသေန အပ္ပံ ဂဏှိတဗ္ဗံ. ဒေယျဓမ္မော အပ္ပေါ၊ ဒါယကော ဗဟုံ ဒါတုကာမော၊ ဒေယျဓမ္မဿ ဝသေန အပ္ပံ ဂဏှိတဗ္ဗံ. ဒေယျဓမ္မောပိ ဗဟု၊ ဒါယကောပိ ဗဟုံ ဒါတုကာမော၊ အတ္တနော ထာမံ ဉတွာ ပမာဏေနေဝ ဂဏှိတဗ္ဗံ. ဧဝံ မတ္တံ ဉတွာ ပဋိဂ္ဂဏှန္တော ဟိ အပ္ပိစ္ဆပဋိပဒံ ပူရေတိ. အနုပ္ပန္နဿ လာဘော ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ ဥပ္ပန္နော လာဘော ထာဝရောဝ ဟောတိ. အပ္ပသန္နာ ပသီဒန္တိ၊ ပသန္နာပိ ဘိယျော ပသာဒမာပဇ္ဇန္တိ၊ မဟာဇနဿ စက္ခုဘူတော ဟောတိ၊ သာသနံ စိရဋ္ဌိတိကံ ကရောတိ.

တတြိမာနိ ဝတ္ထူနိ – ရောဟဏဇနပဒေ ကိရ ကုဋိမ္ဗိယဝိဟာရေ ဧကော ဒဟရော ဒုဗ္ဘိက္ခသမယေ တသ္မိံ ဂါမေ ဧကဿ ကမ္မကာရဿ ဂေဟေ ဘုဉ္ဇနတ္ထာယ ကဋစ္ဆုဘတ္တံ ဂဟေတွာ ဂမနတ္ထာယ စ ကဋစ္ဆုဘတ္တမေဝ လဘတိ. သော ဧကဒိဝသံ တသ္မိံ ဂေဟေ ဧကံ အာဂန္တုကံ ဒိသွာ ဧကမေဝ ကဋစ္ဆုဘတ္တံ ဂဏှိ. အထဿ ‘‘ကေန ကာရဏေနာ’’တိ ဝုတ္တေ တမတ္ထံ ဝတွာ သော ကုလပုတ္တော ပသီဒိတွာ ‘‘အမှာကံ ကုလူပကဘဒန္တော ဧဝရူပေါ နာမာ’’တိ ရာဇဒွါရေ မိတ္တာမစ္စာနံ ကထေသိ. တေ သဗ္ဗေပိ တဿ အပ္ပိစ္ဆဂုဏေ ပသန္နာ ဧကဒိဝသေနေဝ သဋ္ဌိ ဓုရဘတ္တာနိ ဌပေသုံ. ဧဝံ အပ္ပိစ္ဆော အနုပ္ပန္နလာဘံ ဥပ္ပါဒေတိ.

သဒ္ဓါတိဿမဟာရာဇာပိ စူဠုပဋ္ဌာကံ တိဿာမစ္စံ ဝီမံသိတွာ တေန ဧကံ တိတ္တိရံ ပစာပေတွာ အာဟရာပေသိ. အထ ပရိဘောဂသမယေ ‘‘အဂ္ဂံ ဒတွာ ပရိဘုဉ္ဇိဿာမီ’’တိ အဋ္ဌကသာလပရိဝေဏေ မဟာထေရဿ ဘဏ္ဍဂ္ဂါဟသာမဏေရဿ တိတ္တိရမံသံ ဒေန္တော တသ္မိံ ထောကံယေဝ ပဋိဂ္ဂဏှန္တေ တဿ အပ္ပိစ္ဆဂုဏေ ပသီဒိတွာ ‘‘ပသန္နောသ္မိ၊ တာတ၊ အဋ္ဌ တေ ဓုရဘတ္တာနိ ဒေမီ’’တိ အာဟ. မဟာရာဇ၊ ဥပဇ္ဈာယဿ ဒေမီတိ. အပရာနိပိ အဋ္ဌ ဒေမီတိ. တာနိ အမှာကံ အာစရိယဿ ဒေမီတိ. အပရာနိပိ အဋ္ဌ ဒမ္မီတိ. တာနိ သမာနုပဇ္ဈာယာနံ ဒမ္မီတိ. အပရာနိပိ အဋ္ဌ ဒမ္မီတိ. တာနိ ဘိက္ခုသံဃဿ ဒမ္မီတိ. အပရာနိပိ အဋ္ဌ ဒမ္မီတိ. သာမဏေရော အဓိဝါသေသိ. ဧဝမဿ ဥပ္ပန္နော လာဘော ထာဝရော ဟောတိ.

အပ္ပသန္နာ ပသီဒန္တီတိ ဧတ္ထပိ – ဒီဃဗြာဟ္မဏော ကိရ ဗြာဟ္မဏေ ဘောဇေန္တော ပဉ္စ ပဉ္စ ဘတ္တသရကာနိ ဒတွာ သန္တပ္ပေတုံ နာသက္ခိ. အထေကဒိဝသံ ‘‘သမဏာ ကိရ နာမ အပ္ပိစ္ဆာ’’တိ ကထံ သုတွာ ဝီမံသနတ္ထာယ ဘတ္တံ ဂါဟာပေတွာ ဘိက္ခုသံဃဿ ဘတ္တကိစ္စကရဏဝေလာယ ဝိဟာရံ ဂန္တွာ တိံသမတ္တေ ဘိက္ခူ ဘောဇနသာလာယံ ဘုဉ္ဇန္တေ ဒိသွာ ဧကံ ဘတ္တသရကံ ဂဟေတွာ သင်္ဃတ္ထေရဿ သန္တိကံ အဂမာသိ. ထေရော အင်္ဂုလိံ စာလေတွာ ထောကမေဝ အဂ္ဂဟေသိ. ဧတေနေဝ နိယာမေန ဧကံ ဘတ္တသရကံ သဗ္ဗေသံ သမ္ပာပုဏိ. တတော ဗြာဟ္မဏော ‘‘သစ္စောယေဝ ဧတေသံ သမဏာနံ ဂုဏော’’တိ အပ္ပိစ္ဆတာယ ပသန္နော သဟဿံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ တသ္မိံယေဝ ဝိဟာရေ စေတိယံ ကာရေသိ. ဧဝံ အပ္ပသန္နာ ပသီဒန္တိ.

ပသန္နာ ဘိယျော ပသီဒန္တီတိ ဧတ္ထ ဝတ္ထုနာ ကိစ္စံ နတ္ထိ. ပသန္နာနဉှိ အပ္ပိစ္ဆံ ဒိသွာ ပသာဒေါ ဘိယျော ဝဍ္ဎတိယေဝ.

မဇ္ဈန္တိကတိဿတ္ထေရသဒိသေ ပန အပ္ပိစ္ဆေ ဒိသွာ မဟာဇနော အပ္ပိစ္ဆော ဘဝိတုံ မညတီတိ အပ္ပိစ္ဆော မဟာဇနဿ စက္ခုဘူတော နာမ ဟောတိ.

‘‘အပ္ပိစ္ဆတာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သဒ္ဓမ္မဿ ဌိတိယာ အသမ္မောသာယ အနန္တရဓာနာယ သံဝတ္တတီ’’တိ (အ. နိ. ၁.၁၁၆-၁၂၉) ဝစနတော ပန အပ္ပိစ္ဆော သာသနံ စိရဋ္ဌိတိကံ ကရောတိ နာမ.

နော ဒါယကေနာတိ သွာက္ခာတေ ဓမ္မဝိနယေ ပန ဒါယကဿ ပမာဏံ ဉတွာ ဒါတဗ္ဗကိစ္စံ နာမ နတ္ထိ. ယတ္တကော ဒေယျဓမ္မော အတ္ထိ၊ တတ္တကံ အဝတ္ထရိတွာ ဒါတုံ ဝဋ္ဋတိ. အဝတ္ထရိတွာ ဒိန္နကာရဏာ ဟိ ဧသ မနုဿသမ္ပတ္တိံ၊ ဒိဗ္ဗသမ္ပတ္တိံ၊ နိဗ္ဗာနသမ္ပတ္တိဉ္စ အဝတ္ထရိတွာ ဥတ္တရုတ္တရိ ပဏီတပဏီတမေဝ လဘတိ.

၃၁၆. ယော အာရဒ္ဓဝီရိယော၊ သော ဒုက္ခံ ဝိဟရတီတိ ပဉ္စာတပတပ္ပနမရုပ္ပပါတပတနာဒိစ္စာနုပရိဝတ္တန-ဥက္ကုဋိကပ္ပဓာနာဒီနိ အနုယုဉ္ဇန္တော ဒိဋ္ဌေ စေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဝိဟရတိ၊ တဿေဝ ဗာဟိရသမယေ သမာဒိန္နဿ တပစရဏဿ ဝိပါကေန နိရယေ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ သမ္ပရာယေပိ ဒုက္ခံ ဝိဟရတိ.

၃၁၇. ယော ကုသီတော၊ သော ဒုက္ခံ ဝိဟရတီတိ အယမ္ပိ ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ စေဝ သမ္ပရာယေ စ ဒုက္ခံ ဝိဟရတိ. ကထံ? ယဿ ဟိ ပဗ္ဗဇိတကာလတော ပဋ္ဌာယ ယောနိသော မနသိကာရော နတ္ထိ၊ ဗုဒ္ဓဝစနံ န ဥဂ္ဂဏှာတိ၊ အာစရိယုပဇ္ဈာယဝတ္တံ န ကရောတိ၊ စေတိယင်္ဂဏဗောဓိယင်္ဂဏဝတ္တံ န ကရောတိ. ဇနဿ ပန သဒ္ဓါဒေယျံ အပစ္စဝေက္ခိတပရိဘောဂေန ပရိဘုဉ္ဇိတွာ ဒိဝသံ သေယျသုခံ ပဿသုခံ အနုယုဉ္ဇိတွာ ပဗုဒ္ဓကာလေ တယော ဝိတက္ကေ ဝိတက္ကေတိ. သော ကတိပါဟေနေဝ ဘိက္ခုဘာဝါ စဝတိ? ဧဝံ ဒိဋ္ဌဓမ္မေ စ ဒုက္ခံ ဝိဟရတိ. ပဗ္ဗဇိတွာ ပန သမဏဓမ္မဿ သမ္မာ အကတတ္တာ စ –

‘‘ကုသော ယထာ ဒုဂ္ဂဟိတော၊ ဟတ္ထမေဝါနုကန္တတိ၊

သာမညံ ဒုပ္ပရာမဋ္ဌံ၊ နိရယာယုပကဍ္ဎတီ’’တိ. (ဓ. ပ. ၃၁၁) –

အပါယသ္မိံယေဝ ပဋိသန္ဓိံ ဂဏှတိ. ဧဝံ သမ္ပရာယေပိ ဒုက္ခံ ဝိဟရတိ.

၃၁၈. ယော ကုသီတော၊ သော သုခံ ဝိဟရတီတိ ကာလေန ကာလံ ဝုတ္တပ္ပကာရေ တပစရဏေ ကိဉ္စိ ကိဉ္စိ တပစရဏံ ကတွာ ကာလေန ကာလံ ဩဒါတဝတ္ထဝသနော မာလာဂန္ဓဝိလေပနဓရော မဓုရဘောဇနံ ဘုဉ္ဇန္တော မုဒုကာသု သေယျာသု သယန္တော ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ စေဝ သုခံ ဝိဟရတိ သမ္ပရာယေ စ. သော ဟိ တဿ တပစရဏဿ ဂါဠှံ အဂ္ဂဟိတတ္တာ နာတိဗဟုံ နိရယေ ဒုက္ခံ အနုဘဝတိ. တသ္မာ သမ္ပရာယေ သုခံ ဝိဟရတိ နာမ.

၃၁၉. ယော အာရဒ္ဓဝီရိယော၊ သော သုခံ ဝိဟရတီတိ အာရဒ္ဓဝီရိယော ဟိ ပဗ္ဗဇိတကာလတော ပဋ္ဌာယ ဝတ္တေသု ပရိပူရကာရီ ဟောတိ၊ ဗုဒ္ဓဝစနံ ဥဂ္ဂဏှာတိ၊ ယောနိသော မနသိကာရေ ကမ္မံ ကရောတိ. အထဿ ဝတ္တပူရဏဉ္စေဝ ဥဂ္ဂဟိတဗုဒ္ဓဝစနဉ္စ သမဏဓမ္မကိရိယဉ္စ အာဝဇ္ဇေန္တဿ စိတ္တံ ပသီဒတိ. ဧဝံ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ သုခံ ဝိဟရတိ. ဒိဋ္ဌဓမ္မေ ပန အရဟတ္တံ ပါပုဏိတုံ အသက္ကောန္တော နိဗ္ဗတ္တဘဝေ ခိပ္ပါဘိညော ဟောတီတိ သမ္ပရာယေပိ သုခံ ဝိဟရတိ နာမ.

၃၂၀. သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အပ္ပမတ္တကောပိ ဂူထော ဒုဂ္ဂန္ဓော ဟောတီတိ ဣဒံ သုတ္တံ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိယံ ဝုတ္တံ. ကတရအဋ္ဌုပ္ပတ္တိယန္တိ? နဝကနိပါတေ (အ. နိ. ၉.၁၂) သတ္တုပ္ပါဒသုတ္တ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိယံ. တထာဂတော ဟိ တံ အတ္ထံ ကထေန္တော – ‘‘နဝ ပုဂ္ဂလာ နိရယတော မုတ္တာ၊ တိရစ္ဆာနယောနိတော မုတ္တာ၊ ပေတ္တိဝိသယတော မုတ္တာ’’တိ ကထေသိ. အထဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘သစေ ခေါ ပန မေ ပုတ္တာ ဣမံ ဓမ္မဒေသနံ သုတွာ ခီဏနိရယမှာ ခီဏတိရစ္ဆာနယောနိကာ ခီဏပေတ္တိဝိသယာ ခီဏာပါယဒုဂ္ဂတိဝိနိပါတာတိ မညမာနာ ဥပရိမဂ္ဂဖလတ္ထာယ ဝါယမိတုံ န မညေယျုံ၊ တေသံ သံဝေဂံ ဇနေဿာမီ’’တိ သံဝေဂဇနနတ္ထံ ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ’’တိ ဣမံ သုတ္တမာရဘိ. တတ္ထ အပ္ပမတ္တကောတိ ထောကမတ္တကော ပရိတ္တပ္ပမာဏော၊ အန္တမသော ကုသဂ္ဂေနပိ ဂဟေတွာ ဥပသိင်္ဃိယမာနော ဒုဂ္ဂန္ဓောဝ ဟောတိ. အပ္ပမတ္တကမ္ပိ ဘဝံ န ဝဏ္ဏေမီတိ အပ္ပမတ္တကမ္ပိ ကာလံ ဘဝေ ပဋိသန္ဓိံ န ဝဏ္ဏယာမိ. ဣဒါနိဿ ဥပမံ ဒဿေန္တော အာဟ – အန္တမသော အစ္ဆရာသင်္ဃာတမတ္တမ္ပီတိ. သဗ္ဗန္တိမေန ပရိစ္ဆေဒေန ဒွေ အင်္ဂုလိယော ဧကတော ကတွာ ပဟရဏမတ္တမ္ပိ ကာလန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. သေသံ သဗ္ဗတ္ထ ဥတ္တာနတ္ထမေဝါတိ.

တတိယဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ.