၄. စတုက္ကပုဂ္ဂလပညတ္တိ

၁၃၂. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော အသပ္ပုရိသော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ၊ မုသာဝါဒီ ဟောတိ၊ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာယီ ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘အသပ္ပုရိသော’’.

၁၃၃. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော အသပ္ပုရိသေန အသပ္ပုရိသတရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ ပရဉ္စ ပါဏာတိပါတေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ ပရဉ္စ အဒိန္နာဒါနေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ ပရဉ္စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ မုသာဝါဒီ ဟောတိ ပရဉ္စ မုသာဝါဒေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာယီ ဟောတိ ပရဉ္စ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနေ သမာဒပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘အသပ္ပုရိသေန အသပ္ပုရိသတရော’’.

၁၃၄. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သပ္ပုရိသော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သပ္ပုရိသော’’.

၁၃၅. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သပ္ပုရိသေန သပ္ပုရိသတရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သပ္ပုရိသေန သပ္ပုရိသတရော’’.

၁၃၆. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပါပေါ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ၊ မုသာဝါဒီ ဟောတိ၊ ပိသုဏဝါစော [ပိသုဏာဝါစော] ဟောတိ၊ ဖရုသဝါစော [ဖရုသာဝါစော (သီ.) ဒီ. နိ. ၃.၁၁၅] ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပီ ဟောတိ၊ အဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ ဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ [မိစ္ဆာဒိဋ္ဌီ (က.)] ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ပါပေါ’’.

၁၃၇. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပါပေန ပါပတရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ ပရဉ္စ ပါဏာတိပါတေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ ပရဉ္စ အဒိန္နာဒါနေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ ပရဉ္စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ မုသာဝါဒီ ဟောတိ ပရဉ္စ မုသာဝါဒေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ပိသုဏဝါစော ဟောတိ ပရဉ္စ ပိသုဏာယ ဝါစာယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ဖရုသဝါစော ဟောတိ ပရဉ္စ ဖရုသာယ ဝါစာယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ သမ္ဖပ္ပလာပီ ဟောတိ ပရဉ္စ သမ္ဖပ္ပလာပေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ ပရဉ္စ အဘိဇ္ဈာယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ ပရဉ္စ ဗျာပါဒေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ ပရဉ္စ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ သမာဒပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ပါပေန ပါပတရော’’.

၁၃၈. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ကလျာဏော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အနဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ အဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိ [သမ္မာဒိဋ္ဌီ (က.)] ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ကလျာဏော’’.

၁၃၉. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ကလျာဏေန ကလျာဏတရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ဖရုသာယ ဝါစာယ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ သမ္ဖပ္ပလာပါ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အနဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ ပရဉ္စ အနဘိဇ္ဈာယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ ပရဉ္စ အဗျာပါဒေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ ပရဉ္စ သမ္မာဒိဋ္ဌိယာ သမာဒပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ကလျာဏေန ကလျာဏတရော’’.

၁၄၀. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပါပဓမ္မော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ။ပေ။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ပါပဓမ္မော’’.

၁၄၁. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပါပဓမ္မေန ပါပဓမ္မတရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ ပရဉ္စ ပါဏာတိပါတေ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ ပရဉ္စ အဒိန္နာဒါနေ သမာဒပေတိ။ပေ။ အတ္တနာ စ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ ပရဉ္စ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ သမာဒပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ပါပဓမ္မေန ပါပဓမ္မတရော’’.

၁၄၂. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ကလျာဏဓမ္မော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ပေ။ သမာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ကလျာဏဓမ္မော’’.

၁၄၃. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ကလျာဏဓမ္မေန ကလျာဏဓမ္မတရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ပရဉ္စ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိယာ သမာဒပေတိ။ပေ။ အတ္တနာ စ သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ ပရဉ္စ သမ္မာဒိဋ္ဌိယာ သမာဒပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ကလျာဏဓမ္မေန ကလျာဏဓမ္မတရော’’.

၁၄၄. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သာဝဇ္ဇော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သာဝဇ္ဇေန ကာယကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ၊ သာဝဇ္ဇေန ဝစီကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ၊ သာဝဇ္ဇေန မနောကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သာဝဇ္ဇော’’.

၁၄၅. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဝဇ္ဇဗဟုလော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သာဝဇ္ဇေန ဗဟုလံ ကာယကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ အပ္ပံ အနဝဇ္ဇေန၊ သာဝဇ္ဇေန ဗဟုလံ ဝစီကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ အပ္ပံ အနဝဇ္ဇေန၊ သာဝဇ္ဇေန ဗဟုလံ မနောကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ အပ္ပံ အနဝဇ္ဇေန – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ဝဇ္ဇဗဟုလော’’.

၁၄၆. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော အပ္ပဝဇ္ဇော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အနဝဇ္ဇေန ဗဟုလံ ကာယကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ အပ္ပံ သာဝဇ္ဇေန၊ အနဝဇ္ဇေန ဗဟုလံ ဝစီကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ အပ္ပံ သာဝဇ္ဇေန၊ အနဝဇ္ဇေန ဗဟုလံ မနောကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ အပ္ပံ သာဝဇ္ဇေန – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘အပ္ပဝဇ္ဇော’’.

၁၄၇. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော အနဝဇ္ဇော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အနဝဇ္ဇေန ကာယကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ၊ အနဝဇ္ဇေန ဝစီကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ၊ အနဝဇ္ဇေန မနောကမ္မေန သမန္နာဂတော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘အနဝဇ္ဇော’’.

၁၄၈. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဥဂ္ဃဋိတညူ? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ သဟ ဥဒါဟဋဝေလာယ ဓမ္မာဘိသမယော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ဥဂ္ဃဋိတညူ’’.

၁၄၉. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဝိပဉ္စိတညူ? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ သံခိတ္တေန ဘာသိတဿ ဝိတ္ထာရေန အတ္ထေ ဝိဘဇိယမာနေ ဓမ္မာဘိသမယော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ဝိပဉ္စိတညူ’’.

၁၅၀. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော နေယျော? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ဥဒ္ဒေသတော ပရိပုစ္ဆတော ယောနိသော မနသိကရောတော ကလျာဏမိတ္တေ သေဝတော ဘဇတော ပယိရုပါသတော ဧဝံ အနုပုဗ္ဗေန ဓမ္မာဘိသမယော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘နေယျော’’.

၁၅၁. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပဒပရမော? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ဗဟုမ္ပိ သုဏတော ဗဟုမ္ပိ ဘဏတော ဗဟုမ္ပိ ဓာရယတော ဗဟုမ္ပိ ဝါစယတော န တာယ ဇာတိယာ ဓမ္မာဘိသမယော ဟောတိ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ပဒပရမော’’.

၁၅၂. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော [ယုတ္တပဋိဘာဏော (သျာ.) အ. နိ. ၄.၁၃၂] နော မုတ္တပ္ပဋိဘာနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပဉှံ ပုဋ္ဌော သမာနော ယုတ္တံ ဝဒတိ နော သီဃံ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော နော မုတ္တပ္ပဋိဘာနော’’.

၁၅၃. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော မုတ္တပ္ပဋိဘာနော နော ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပဉှံ ပုဋ္ဌော သမာနော သီဃံ ဝဒတိ နော ယုတ္တံ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘မုတ္တပ္ပဋိဘာနော နော ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော’’.

၁၅၄. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော စ မုတ္တပ္ပဋိဘာနော စ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပဉှံ ပုဋ္ဌော သမာနော ယုတ္တဉ္စ ဝဒတိ သီဃဉ္စ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော စ မုတ္တပ္ပဋိဘာနော စ’’.

၁၅၅. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော နေဝ ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော နော မုတ္တပ္ပဋိဘာနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပဉှံ ပုဋ္ဌော သမာနော နေဝ ယုတ္တံ ဝဒတိ နော သီဃံ – အယံ ဝုစ္စတိ၊ ပုဂ္ဂလော ‘‘နေဝ ယုတ္တပ္ပဋိဘာနော နော မုတ္တပ္ပဋိဘာနော’’.

၁၅၆. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော ဓမ္မကထိကာ ပုဂ္ဂလာ? ဣဓေကစ္စော ဓမ္မကထိကော အပ္ပဉ္စ ဘာသတိ အသဟိတဉ္စ၊ ပရိသာ စဿ န ကုသလာ ဟောတိ သဟိတာသဟိတဿ. ဧဝရူပေါ ဓမ္မကထိကော ဧဝရူပါယ ပရိသာယ ဓမ္မကထိကောတွေဝ သင်္ခံ ဂစ္ဆတိ.

ဣဓ ပနေကစ္စော ဓမ္မကထိကော အပ္ပဉ္စ ဘာသတိ သဟိတဉ္စ၊ ပရိသာ စဿ ကုသလာ ဟောတိ သဟိတာသဟိတဿ. ဧဝရူပေါ ဓမ္မကထိကော ဧဝရူပါယ ပရိသာယ ဓမ္မကထိကောတွေဝ သင်္ခံ ဂစ္ဆတိ.

ဣဓ ပနေကစ္စော ဓမ္မကထိကော ဗဟုဉ္စ ဘာသတိ အသဟိတဉ္စ၊ ပရိသာ စဿ န ကုသလာ ဟောတိ သဟိတာသဟိတဿ. ဧဝရူပေါ ဓမ္မကထိကော ဧဝရူပါယ ပရိသာယ ဓမ္မကထိကောတွေဝ သင်္ခံ ဂစ္ဆတိ.

ဣဓ ပနေကစ္စော ဓမ္မကထိကော ဗဟုဉ္စ ဘာသတိ သဟိတဉ္စ၊ ပရိသာ စဿ ကုသလာ ဟောတိ သဟိတာသဟိတဿ. ဧဝရူပေါ ဓမ္မကထိကော ဧဝရူပါယ ပရိသာယ ဓမ္မကထိကောတွေဝ သင်္ခံ ဂစ္ဆတိ. ဣမေ စတ္တာရော ‘‘ဓမ္မကထိကာ ပုဂ္ဂလာ’’.

၁၅၇. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော ဝလာဟကူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရော ဝလာဟကာ – ဂဇ္ဇိတာ နော ဝဿိတာ၊ ဝဿိတာ နော ဂဇ္ဇိတာ၊ ဂဇ္ဇိတာ စ ဝဿိတာ စ၊ နေဝ ဂဇ္ဇိတာ နော ဝဿိတာ. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ ဝလာဟကူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? ဂဇ္ဇိတာ နော ဝဿိတာ၊ ဝဿိတာ နော ဂဇ္ဇိတာ၊ ဂဇ္ဇိတာ စ ဝဿိတာ စ၊ နေဝ ဂဇ္ဇိတာ နော ဝဿိတာ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဂဇ္ဇိတာ ဟောတိ နော ဝဿိတာ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဘာသိတာ ဟောတိ၊ နော ကတ္တာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဂဇ္ဇိတာ ဟောတိ၊ နော ဝဿိတာ. သေယျထာပိ သော ဝလာဟကော ဂဇ္ဇိတာ နော ဝဿိတာ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဝဿိတာ ဟောတိ နော ဂဇ္ဇိတာ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ကတ္တာ ဟောတိ၊ နော ဘာသိတာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဝဿိတာ ဟောတိ နော ဂဇ္ဇိတာ. သေယျထာပိ သော ဝလာဟကော ဝဿိတာ နော ဂဇ္ဇိတာ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဂဇ္ဇိတာ စ ဟောတိ ဝဿိတာ စ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဘာသိတာ စ ဟောတိ၊ ကတ္တာ စ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဂဇ္ဇိတာ စ ဟောတိ ဝဿိတာ စ. သေယျထာပိ သော ဝလာဟကော ဂဇ္ဇိတာ စ ဝဿိတာ စ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ ဂဇ္ဇိတာ ဟောတိ နော ဝဿိတာ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နေဝ ဘာသိတာ ဟောတိ နော ကတ္တာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ ဂဇ္ဇိတာ ဟောတိ နော ဝဿိတာ. သေယျထာပိ သော ဝလာဟကော နေဝ ဂဇ္ဇိတာ နော ဝဿိတာ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ဣမေ စတ္တာရော ဝလာဟကူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၅၈. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော မူသိကူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတဿော မူသိကာ – ဂါဓံ ကတ္တာ နော ဝသိတာ၊ ဝသိတာ နော ဂါဓံ ကတ္တာ၊ ဂါဓံ ကတ္တာ စ ဝသိတာ စ၊ နေဝ ဂါဓံ ကတ္တာ နော ဝသိတာ. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ မူသိကူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? ဂါဓံ ကတ္တာ နော ဝသိတာ၊ ဝသိတာ နော ဂါဓံ ကတ္တာ၊ ဂါဓံ ကတ္တာ စ ဝသိတာ စ၊ နေဝ ဂါဓံ ကတ္တာ နော ဝသိတာ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဂါဓံ ကတ္တာ ဟောတိ နော ဝသိတာ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဓမ္မံ ပရိယာပုဏာတိ – သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဂါဓံ ကတ္တာ ဟောတိ နော ဝသိတာ. သေယျထာပိ သာ မူသိကာ ဂါဓံ ကတ္တာ နော ဝသိတာ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဝသိတာ ဟောတိ နော ဂါဓံ ကတ္တာ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဓမ္မံ န ပရိယာပုဏာတိ – သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဝသိတာ ဟောတိ နော ဂါဓံ ကတ္တာ. သေယျထာပိ သာ မူသိကာ ဝသိတာ နော ဂါဓံ ကတ္တာ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဂါဓံ ကတ္တာ စ ဟောတိ ဝသိတာ စ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဓမ္မံ ပရိယာပုဏာတိ – သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဂါဓံ ကတ္တာ စ ဟောတိ ဝသိတာ စ. သေယျထာပိ သာ မူသိကာ ဂါဓံ ကတ္တာ စ ဝသိတာ စ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ ဂါဓံ ကတ္တာ ဟောတိ နော ဝသိတာ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဓမ္မံ န ပရိယာပုဏာတိ – သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ ဂါဓံ ကတ္တာ ဟောတိ နော ဝသိတာ. သေယျထာပိ သာ မူသိကာ နေဝ ဂါဓံ ကတ္တာ နော ဝသိတာ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ဣမေ စတ္တာရော မူသိကူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၅၉. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော အမ္ဗူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရိ အမ္ဗာနိ – အာမံ ပက္ကဝဏ္ဏိ [ပက္ကဝဏ္ဏီ]၊ ပက္ကံ အာမဝဏ္ဏိ [အာမဝဏ္ဏီ (သျာ. က.) အ. နိ. ၄.၁၀၅]၊ အာမံ အာမဝဏ္ဏိ၊ ပက္ကံ ပက္ကဝဏ္ဏိ. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ အမ္ဗူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? အာမော ပက္ကဝဏ္ဏီ၊ ပက္ကော အာမဝဏ္ဏီ၊ အာမော အာမဝဏ္ဏီ၊ ပက္ကော ပက္ကဝဏ္ဏီ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အာမော ဟောတိ ပက္ကဝဏ္ဏီ? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ [သမ္မိဉ္ဇိတံ (သီ. သျာ.)] ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အာမော ဟောတိ ပက္ကဝဏ္ဏီ. သေယျထာပိ တံ အမ္ဗံ အာမံ ပက္ကဝဏ္ဏိ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပက္ကော ဟောတိ အာမဝဏ္ဏီ? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ န ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပက္ကော ဟောတိ အာမဝဏ္ဏီ. သေယျထာပိ တံ အမ္ဗံ ပက္ကံ အာမဝဏ္ဏိ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အာမော ဟောတိ အာမဝဏ္ဏီ? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ န ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အာမော ဟောတိ အာမဝဏ္ဏီ. သေယျထာပိ တံ အမ္ဗံ အာမံ အာမဝဏ္ဏိ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပက္ကော ဟောတိ ပက္ကဝဏ္ဏီ? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပက္ကော ဟောတိ ပက္ကဝဏ္ဏီ. သေယျထာပိ တံ အမ္ဗံ ပက္ကံ ပက္ကဝဏ္ဏိ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ဣမေ စတ္တာရော အမ္ဗူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၆၀. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော ကုမ္ဘူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရော ကုမ္ဘာ – တုစ္ဆော ပိဟိတော၊ ပူရော ဝိဝဋော၊ တုစ္ဆော ဝိဝဋော၊ ပူရော ပိဟိတော. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ ကုမ္ဘူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? တုစ္ဆော ပိဟိတော၊ ပူရော ဝိဝဋော၊ တုစ္ဆော ဝိဝဋော၊ ပူရော ပိဟိတော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော တုစ္ဆော ဟောတိ ပိဟိတော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော တုစ္ဆော ဟောတိ ပိဟိတော. သေယျထာပိ သော ကုမ္ဘော တုစ္ဆော ပိဟိတော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပူရော ဟောတိ ဝိဝဋော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ န ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပူရော ဟောတိ ဝိဝဋော. သေယျထာပိ သော ကုမ္ဘော ပူရော ဝိဝဋော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော တုစ္ဆော ဟောတိ ဝိဝဋော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ န ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော တုစ္ဆော ဟောတိ ဝိဝဋော. သေယျထာပိ သော ကုမ္ဘော တုစ္ဆော ဝိဝဋော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပူရော ဟောတိ ပိဟိတော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပူရော ဟောတိ ပိဟိတော. သေယျထာပိ သော ကုမ္ဘော ပူရော ပိဟိတော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော. ဣမေ စတ္တာရော ကုမ္ဘူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၆၁. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော ဥဒကရဟဒူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရော ဥဒကရဟဒါ – ဥတ္တာနော ဂမ္ဘီရောဘာသော၊ ဂမ္ဘီရော ဥတ္တာနောဘာသော၊ ဥတ္တာနော ဥတ္တာနောဘာသော၊ ဂမ္ဘီရော ဂမ္ဘီရောဘာသော. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ ဥဒကရဟဒူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? ဥတ္တာနော ဂမ္ဘီရောဘာသော၊ ဂမ္ဘီရော ဥတ္တာနောဘာသော၊ ဥတ္တာနော ဥတ္တာနောဘာသော၊ ဂမ္ဘီရော ဂမ္ဘီရောဘာသော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဥတ္တာနော ဟောတိ ဂမ္ဘီရောဘာသော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဥတ္တာနော ဟောတိ ဂမ္ဘီရောဘာသော. သေယျထာပိ သော ဥဒကရဟဒေါ ဥတ္တာနော ဂမ္ဘီရောဘာသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဂမ္ဘီရော ဟောတိ ဥတ္တာနောဘာသော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ န ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဂမ္ဘီရော ဟောတိ ဥတ္တာနောဘာသော. သေယျထာပိ သော ဥဒကရဟဒေါ ဂမ္ဘီရော ဥတ္တာနောဘာသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဥတ္တာနော ဟောတိ ဥတ္တာနောဘာသော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ န ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဥတ္တာနော ဟောတိ ဥတ္တာနောဘာသော. သေယျထာပိ သော ဥဒကရဟဒေါ ဥတ္တာနော ဥတ္တာနောဘာသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဂမ္ဘီရော ဟောတိ ဂမ္ဘီရောဘာသော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ပါသာဒိကံ ဟောတိ အဘိက္ကန္တံ ပဋိက္ကန္တံ အာလောကိတံ ဝိလောကိတံ သမိဉ္ဇိတံ ပသာရိတံ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏံ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ။ပေ။ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဂမ္ဘီရော ဟောတိ ဂမ္ဘီရောဘာသော. သေယျထာပိ သော ဥဒကရဟဒေါ ဂမ္ဘီရော ဂမ္ဘီရောဘာသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော. ဣမေ စတ္တာရော ဥဒကရဟဒူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၆၂. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော ဗလီဗဒ္ဒူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရော ဗလီဗဒ္ဒါ [ဗလိဗဒ္ဓါ (သျာ.)] – သကဂဝစဏ္ဍော [သဂဝစဏ္ဍော (က. သီ.) အ. နိ. ၄.၁၀၈] နော ပရဂဝစဏ္ဍော၊ ပရဂဝစဏ္ဍော နော သကဂဝစဏ္ဍော၊ သကဂဝစဏ္ဍော စ ပရဂဝစဏ္ဍော စ၊ နေဝ သကဂဝစဏ္ဍော နော ပရဂဝစဏ္ဍော. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ ဗလီဗဒ္ဒူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? သကဂဝစဏ္ဍော နော ပရဂဝစဏ္ဍော၊ ပရဂဝစဏ္ဍော နော သကဂဝစဏ္ဍော၊ သကဂဝစဏ္ဍော စ ပရဂဝစဏ္ဍော စ၊ နေဝ သကဂဝစဏ္ဍော နော ပရဂဝစဏ္ဍော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော သကဂဝစဏ္ဍော ဟောတိ နော ပရဂဝစဏ္ဍော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သကပရိသံ ဥဗ္ဗေဇိတာ ဟောတိ၊ နော ပရပရိသံ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော သကဂဝစဏ္ဍော ဟောတိ နော ပရဂဝစဏ္ဍော. သေယျထာပိ သော ဗလီဗဒ္ဒေါ သကဂဝစဏ္ဍော နော ပရဂဝစဏ္ဍော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပရဂဝစဏ္ဍော ဟောတိ နော သကဂဝစဏ္ဍော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပရပရိသံ ဥဗ္ဗေဇိတာ ဟောတိ၊ နော သကပရိသံ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပရဂဝစဏ္ဍော ဟောတိ နော သကဂဝစဏ္ဍော. သေယျထာပိ သော ဗလီဗဒ္ဒေါ ပရဂဝစဏ္ဍော နော သကဂဝစဏ္ဍော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော သကဂဝစဏ္ဍော စ ဟောတိ ပရဂဝစဏ္ဍော စ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သကပရိသဉ္စ ဥဗ္ဗေဇိတာ ဟောတိ၊ ပရပရိသဉ္စ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော သကဂဝစဏ္ဍော စ ဟောတိ ပရဂဝစဏ္ဍော စ. သေယျထာပိ သော ဗလီဗဒ္ဒေါ သကဂဝစဏ္ဍော စ ပရဂဝစဏ္ဍော စ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ သကဂဝစဏ္ဍော ဟောတိ နော ပရဂဝစဏ္ဍော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နေဝ သကပရိသံ ဥဗ္ဗေဇိတာ ဟောတိ နော ပရပရိသံ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ သကဂဝစဏ္ဍော ဟောတိ နော ပရဂဝစဏ္ဍော. သေယျထာပိ သော ဗလီဗဒ္ဒေါ နေဝ သကဂဝစဏ္ဍော နော ပရဂဝစဏ္ဍော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော. ဣမေ စတ္တာရော ဗလီဗဒ္ဒူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၆၃. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော အာသီဝိသူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရော အာသီဝိသာ [အာသိဝိသာ (သျာ.)] – အာဂတဝိသော နော ဃောရဝိသော၊ ဃောရဝိသော နော အာဂတဝိသော၊ အာဂတဝိသော စ ဃောရဝိသော စ၊ နေဝ အာဂတဝိသော နော ဃောရဝိသော. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ အာသီဝိသူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? အာဂတဝိသော နော ဃောရဝိသော၊ ဃောရဝိသော နော အာဂတဝိသော၊ အာဂတဝိသော စ ဃောရဝိသော စ၊ နေဝ အာဂတဝိသော နော ဃောရဝိသော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အာဂတဝိသော ဟောတိ နော ဃောရဝိသော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အဘိဏှံ ကုဇ္ဈတိ. သော စ ခွဿ ကောဓော န စိရံ ဒီဃရတ္တံ အနုသေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အာဂတဝိသော ဟောတိ၊ နော ဃောရဝိသော. သေယျထာပိ သော အာသီဝိသော အာဂတဝိသော နော ဃောရဝိသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဃောရဝိသော ဟောတိ နော အာဂတဝိသော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နဟေဝ ခေါ [နေဝ ခေါ (သီ.) အ. နိ. ၄.၁၁၀] အဘိဏှံ ကုဇ္ဈတိ. သော စ ခွဿ ကောဓော စိရံ ဒီဃရတ္တံ အနုသေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဃောရဝိသော ဟောတိ၊ နော အာဂတဝိသော. သေယျထာပိ သော အာသီဝိသော ဃောရဝိသော နော အာဂတဝိသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အာဂတဝိသော စ ဟောတိ ဃောရဝိသော စ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အဘိဏှံ ကုဇ္ဈတိ. သော စ ခွဿ ကောဓော စိရံ ဒီဃရတ္တံ အနုသေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အာဂတဝိသော စ ဟောတိ ဃောရဝိသော စ. သေယျထာပိ သော အာသီဝိသော အာဂတဝိသော စ ဃောရဝိသော စ၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ အာဂတဝိသော ဟောတိ နော ဃောရဝိသော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နဟေဝ ခေါ အဘိဏှံ ကုဇ္ဈတိ. သော စ ခွဿ ကောဓော န စိရံ ဒီဃရတ္တံ အနုသေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ အာဂတဝိသော ဟောတိ နော ဃောရဝိသော. သေယျထာပိ သော အာသီဝိသော နေဝ အာဂတဝိသော နော ဃောရဝိသော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော. ဣမေ စတ္တာရော အာသီဝိသူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၆၄. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ အဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဒုပ္ပဋိပန္နာနံ မိစ္ဆာပဋိပန္နာနံ တိတ္ထိယာနံ တိတ္ထိယသာဝကာနံ ဝဏ္ဏံ ဘာသတိ – ‘‘သုပ္ပဋိပန္နာ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘သမ္မာပဋိပန္နာ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ အဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ ဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သုပ္ပဋိပန္နာနံ သမ္မာပဋိပန္နာနံ ဗုဒ္ဓါနံ ဗုဒ္ဓသာဝကာနံ အဝဏ္ဏံ ဘာသတိ – ‘‘ဒုပ္ပဋိပန္နာ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘မိစ္ဆာပဋိပန္နာ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ ဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ အပ္ပသာဒနီယေ ဌာနေ ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဒုပ္ပဋိပဒါယ မိစ္ဆာပဋိပဒါယ ပသာဒံ ဇနေတိ – ‘‘သုပ္ပဋိပဒါ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘သမ္မာပဋိပဒါ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ အပ္ပသာဒနီယေ ဌာနေ ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ ပသာဒနီယေ ဌာနေ အပ္ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သုပ္ပဋိပဒါယ သမ္မာပဋိပဒါယ အပ္ပသာဒံ ဇနေတိ – ‘‘ဒုပ္ပဋိပဒါ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘မိစ္ဆာပဋိပဒါ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနနုဝိစ္စ အပရိယောဂါဟေတွာ ပသာဒနီယေ ဌာနေ အပ္ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ.

၁၆၅. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဒုပ္ပဋိပန္နာနံ မိစ္ဆာပဋိပန္နာနံ တိတ္ထိယာနံ တိတ္ထိယသာဝကာနံ အဝဏ္ဏံ ဘာသတိ – ‘‘ဒုပ္ပဋိပန္နာ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘မိစ္ဆာပဋိပန္နာ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သုပ္ပဋိပန္နာနံ သမ္မာပဋိပန္နာနံ ဗုဒ္ဓါနံ ဗုဒ္ဓသာဝကာနံ ဝဏ္ဏံ ဘာသတိ – ‘‘သုပ္ပဋိပန္နာ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘သမ္မာပဋိပန္နာ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ အပ္ပသာဒနီယေ ဌာနေ အပ္ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဒုပ္ပဋိပဒါယ မိစ္ဆာပဋိပဒါယ အပ္ပသာဒံ ဇနေတိ – ‘‘ဒုပ္ပဋိပဒါ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘မိစ္ဆာပဋိပဒါ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ အပ္ပသာဒနီယေ ဌာနေ အပ္ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ ပသာဒနီယေ ဌာနေ ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သုပ္ပဋိပဒါယ သမ္မာပဋိပဒါယ ပသာဒံ ဇနေတိ – ‘‘သုပ္ပဋိပဒါ’’ ဣတိပိ၊ ‘‘သမ္မာပဋိပဒါ’’ ဣတိပီတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အနုဝိစ္စ ပရိယောဂါဟေတွာ ပသာဒနီယေ ဌာနေ ပသာဒံ ဥပဒံသိတာ ဟောတိ.

၁၆၆. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ နော စ ခေါ ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ အဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ. ယော တတ္ထ အဝဏ္ဏော တံ ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ ယော တတ္ထ ဝဏ္ဏော တံ န ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ နော စ ခေါ ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ နော စ ခေါ အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ အဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ. ယော တတ္ထ ဝဏ္ဏော တံ ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ ယော တတ္ထ အဝဏ္ဏော တံ န ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ နော စ ခေါ အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အဝဏ္ဏာရဟဿ စ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ ဝဏ္ဏာရဟဿ စ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ အဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ. ယော တတ္ထ အဝဏ္ဏော တံ ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ ယောပိ တတ္ထ ဝဏ္ဏော တမ္ပိ ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန. တတြ ကာလညူ ဟောတိ တဿ ပဉှဿ ဝေယျာကရဏာယ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အဝဏ္ဏာရဟဿ စ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ ဝဏ္ဏာရဟဿ စ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ နောပိ ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ အဝဏ္ဏောပိ သံဝိဇ္ဇတိ. ယော တတ္ထ အဝဏ္ဏော တံ န ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ ယောပိ တတ္ထ ဝဏ္ဏော တမ္ပိ န ဘဏတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန. ဥပေက္ခကော ဝိဟရတိ သတော သမ္ပဇာနော. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ အဝဏ္ဏာရဟဿ အဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန၊ နောပိ ဝဏ္ဏာရဟဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိတာ ဟောတိ ဘူတံ တစ္ဆံ ကာလေန.

၁၆၇. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝီ နော ပုညဖလူပဇီဝီ? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ဥဋ္ဌဟတော ဃဋတော ဝါယမတော အာဇီဝေါ အဘိနိဗ္ဗတ္တတိ၊ နော ပုညတော – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝီ၊ နော ပုညဖလူပဇီဝီ’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပုညဖလူပဇီဝီ နော ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝီ? ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တီ ဒေဝေ [ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တိဒေဝေ (သီ. သျာ.)] ဥပါဒါယ တတူပရိ ဒေဝါ ပုညဖလူပဇီဝိနော န ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝိနော.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝီ စ ပုညဖလူပဇီဝီ စ? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ဥဋ္ဌဟတော ဃဋတော ဝါယမတော အာဇီဝေါ အဘိနိဗ္ဗတ္တတိ ပုညတော စ – အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝီ စ ပုညဖလူပဇီဝီ စ’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော နေဝ ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝီ နော ပုညဖလူပဇီဝီ? နေရယိကာ နေဝ ဥဋ္ဌာနဖလူပဇီဝိနော နော ပုညဖလူပဇီဝိနော.

၁၆၈. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော တမော ဟောတိ တမပရာယနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နီစေ ကုလေ ပစ္စာဇာတော ဟောတိ – စဏ္ဍာလကုလေ ဝါ နေသာဒကုလေ ဝါ ဝေနကုလေ [ဝေဏကုလေ (သီ. သျာ.)] ဝါ ရထကာရကုလေ ဝါ ပုက္ကုသကုလေ ဝါ ဒလိဒ္ဒေ [ဒဠိဒ္ဒေ (သီ.) ပဿ အင်္ဂုတ္တရနိကာယေ] အပ္ပန္နပါနဘောဇနေ ကသိရဝုတ္တိကေ၊ ယတ္ထ ကသိရေန ဃာသစ္ဆာဒေါ လဗ္ဘတိ. သော စ ဟောတိ ဒုဗ္ဗဏ္ဏော ဒုဒ္ဒသိကော ဩကောဋိမကော ဗဟွာဗာဓော ကာဏော ဝါ ကုဏီ ဝါ ခဉ္ဇော ဝါ ပက္ခဟတော ဝါ၊ န လာဘီ အန္နဿ ပါနဿ ဝတ္ထဿ ယာနဿ မာလာဂန္ဓဝိလေပနဿ သေယျာဝသထပဒီပေယျဿ. သော ကာယေန ဒုစ္စရိတံ စရတိ၊ ဝါစာယ ဒုစ္စရိတံ စရတိ၊ မနသာ ဒုစ္စရိတံ စရတိ. သော ကာယေန ဒုစ္စရိတံ စရိတွာ ဝါစာယ ဒုစ္စရိတံ စရိတွာ မနသာ ဒုစ္စရိတံ စရိတွာ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော တမော ဟောတိ တမပရာယနော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော တမော ဟောတိ ဇောတိပရာယနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နီစေ ကုလေ ပစ္စာဇာတော ဟောတိ – စဏ္ဍာလကုလေ ဝါ နေသာဒကုလေ ဝါ ဝေနကုလေ ဝါ ရထကာရကုလေ ဝါ ပုက္ကုသကုလေ ဝါ ဒလိဒ္ဒေ အပ္ပန္နပါနဘောဇနေ ကသိရဝုတ္တိကေ၊ ယတ္ထ ကသိရေန ဃာသစ္ဆာဒေါ လဗ္ဘတိ. သော စ ဟောတိ ဒုဗ္ဗဏ္ဏော ဒုဒ္ဒသိကော ဩကောဋိမကော ဗဟွာဗာဓော ကာဏော ဝါ ကုဏီ ဝါ ခဉ္ဇော ဝါ ပက္ခဟတော ဝါ၊ န လာဘီ အန္နဿ ပါနဿ ဝတ္ထဿ ယာနဿ မာလာဂန္ဓဝိလေပနဿ သေယျာဝသထပဒီပေယျဿ. သော ကာယေန သုစရိတံ စရတိ၊ ဝါစာယ သုစရိတံ စရတိ၊ မနသာ သုစရိတံ စရတိ. သော ကာယေန သုစရိတံ စရိတွာ ဝါစာယ သုစရိတံ စရိတွာ မနသာ သုစရိတံ စရိတွာ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော တမော ဟောတိ ဇောတိပရာယနော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဇောတိ ဟောတိ တမပရာယနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဥစ္စေ ကုလေ ပစ္စာဇာတော ဟောတိ – ခတ္တိယမဟာသာလကုလေ ဝါ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလကုလေ ဝါ ဂဟပတိမဟာသာလကုလေ ဝါ အဍ္ဎေ မဟဒ္ဓနေ မဟာဘောဂေ ပဟူတဇာတရူပရဇတေ ပဟူတဝိတ္တူပကရဏေ ပဟူတဓနဓညေ. သော စ ဟောတိ အဘိရူပေါ ဒဿနီယော ပါသာဒိကော ပရမာယ ဝဏ္ဏပေါက္ခရတာယ သမန္နာဂတော၊ လာဘီ အန္နဿ ပါနဿ ဝတ္ထဿ ယာနဿ မာလာဂန္ဓဝိလေပနဿ သေယျာဝသထပဒီပေယျဿ. သော ကာယေန ဒုစ္စရိတံ စရတိ၊ ဝါစာယ ဒုစ္စရိတံ စရတိ၊ မနသာ ဒုစ္စရိတံ စရတိ. သော ကာယေန ဒုစ္စရိတံ စရိတွာ ဝါစာယ ဒုစ္စရိတံ စရိတွာ မနသာ ဒုစ္စရိတံ စရိတွာ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဇောတိ ဟောတိ တမပရာယနော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဇောတိ ဟောတိ ဇောတိပရာယနော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဥစ္စေ ကုလေ ပစ္စာဇာတော ဟောတိ – ခတ္တိယမဟာသာလကုလေ ဝါ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလကုလေ ဝါ ဂဟပတိမဟာသာလကုလေ ဝါ အဍ္ဎေ မဟဒ္ဓနေ မဟာဘောဂေ ပဟူတဇာတရူပရဇတေ ပဟူတဝိတ္တူပကရဏေ ပဟူတဓနဓညေ. သော စ ဟောတိ အဘိရူပေါ ဒဿနီယော ပါသာဒိကော ပရမာယ ဝဏ္ဏပေါက္ခရတာယ သမန္နာဂတော၊ လာဘီ အန္နဿ ပါနဿ ဝတ္ထဿ ယာနဿ မာလာဂန္ဓဝိလေပနဿ သေယျာဝသထပဒီပေယျဿ. သော ကာယေန သုစရိတံ စရတိ၊ ဝါစာယ သုစရိတံ စရတိ၊ မနသာ သုစရိတံ စရတိ. သော ကာယေန သုစရိတံ စရိတွာ ဝါစာယ သုစရိတံ စရိတွာ မနသာ သုစရိတံ စရိတွာ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဇောတိ ဟောတိ ဇောတိပရာယနော.

၁၆၉. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဩဏတောဏတော ဟောတိ။ပေ။ ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဩဏတောဏတော ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဩဏတုဏ္ဏတော ဟောတိ။ပေ။ ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဩဏတုဏ္ဏတော ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဥဏ္ဏတောဏတော ဟောတိ။ပေ။ ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဥဏ္ဏတောဏတော ဟောတိ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဥဏ္ဏတုဏ္ဏတော ဟောတိ။ပေ။ ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဥဏ္ဏတုဏ္ဏတော ဟောတိ.

၁၇၀. တတ္ထ ကတမေ စတ္တာရော ရုက္ခူပမာ ပုဂ္ဂလာ? စတ္တာရော ရုက္ခာ – ဖေဂ္ဂု သာရပရိဝါရော၊ သာရော ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော၊ ဖေဂ္ဂု ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော၊ သာရော သာရပရိဝါရော. ဧဝမေဝံ စတ္တာရောမေ ရုက္ခူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ. ကတမေ စတ္တာရော? ဖေဂ္ဂု သာရပရိဝါရော၊ သာရော ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော၊ ဖေဂ္ဂု ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော၊ သာရော သာရပရိဝါရော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဖေဂ္ဂု ဟောတိ သာရပရိဝါရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဒုဿီလော ဟောတိ ပါပဓမ္မော၊ ပရိသာ စ ခွဿ ဟောတိ သီလဝတီ ကလျာဏဓမ္မာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဖေဂ္ဂု ဟောတိ သာရပရိဝါရော. သေယျထာပိ သော ရုက္ခော ဖေဂ္ဂု သာရပရိဝါရော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော သာရော ဟောတိ ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သီလဝါ ဟောတိ ကလျာဏဓမ္မော၊ ပရိသာ စ ခွဿ ဟောတိ ဒုဿီလာ ပါပဓမ္မာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော သာရော ဟောတိ ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော. သေယျထာပိ သော ရုက္ခော သာရော ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဖေဂ္ဂု ဟောတိ ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဒုဿီလော ဟောတိ ပါပဓမ္မော၊ ပရိသာပိဿ ဟောတိ ဒုဿီလာ ပါပဓမ္မာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဖေဂ္ဂု ဟောတိ ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော. သေယျထာပိ သော ရုက္ခော ဖေဂ္ဂု ဖေဂ္ဂုပရိဝါရော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော သာရော ဟောတိ သာရပရိဝါရော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သီလဝါ ဟောတိ ကလျာဏဓမ္မော၊ ပရိသာပိဿ ဟောတိ သီလဝတီ ကလျာဏဓမ္မာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော သာရော ဟောတိ သာရပရိဝါရော. သေယျထာပိ သော ရုက္ခော သာရော သာရပရိဝါရော၊ တထူပမော အယံ ပုဂ္ဂလော. ဣမေ စတ္တာရော ရုက္ခူပမာ ပုဂ္ဂလာ သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ.

၁၇၁. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ရူပပ္ပမာဏော ရူပပ္ပသန္နော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အာရောဟံ ဝါ ပဿိတွာ ပရိဏာဟံ ဝါ ပဿိတွာ သဏ္ဌာနံ ဝါ ပဿိတွာ ပါရိပူရိံ ဝါ ပဿိတွာ တတ္ထ ပမာဏံ ဂဟေတွာ ပသာဒံ ဇနေတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ရူပပ္ပမာဏော ရူပပ္ပသန္နော.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဃောသပ္ပမာဏော ဃောသပ္ပသန္နော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပရဝဏ္ဏနာယ ပရထောမနာယ ပရပသံသနာယ ပရဝဏ္ဏဟာရိကာယ [ပရဝဏ္ဏဟာရိယာ (သီ.)] တတ္ထ ပမာဏံ ဂဟေတွာ ပသာဒံ ဇနေတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ဃောသပ္ပမာဏော ဃောသပ္ပသန္နော.

၁၇၂. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော လူခပ္ပမာဏော လူခပ္ပသန္နော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော စီဝရလူခံ ဝါ ပဿိတွာ ပတ္တလူခံ ဝါ ပဿိတွာ သေနာသနလူခံ ဝါ ပဿိတွာ ဝိဝိဓံ ဝါ ဒုက္ကရကာရိကံ ပဿိတွာ တတ္ထ ပမာဏံ ဂဟေတွာ ပသာဒံ ဇနေတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော လူခပ္ပမာဏော လူခပ္ပသန္နော.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဓမ္မပ္ပမာဏော ဓမ္မပ္ပသန္နော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော သီလံ ဝါ ပဿိတွာ သမာဓိံ ဝါ ပဿိတွာ ပညံ ဝါ ပဿိတွာ တတ္ထ ပမာဏံ ဂဟေတွာ ပသာဒံ ဇနေတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ဓမ္မပ္ပမာဏော ဓမ္မပ္ပသန္နော.

၁၇၃. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ နော ပရဟိတာယ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ သီလသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ သီလသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ သမာဓိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ သမာဓိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ ပညာသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ ပညာသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ ဝိမုတ္တိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ ဝိမုတ္တိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ နော ပရဟိတာယ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပရဟိတာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ နော အတ္တဟိတာယ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ န သီလသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရံ သီလသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န သမာဓိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရံ သမာဓိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န ပညာသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရံ ပညာသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န ဝိမုတ္တိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရံ ဝိမုတ္တိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရံ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပရဟိတာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ နော အတ္တဟိတာယ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ စေဝ ပဋိပန္နော ဟောတိ ပရဟိတာယ စ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ စ သီလသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရဉ္စ သီလသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ သမာဓိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရဉ္စ သမာဓိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ပညာသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရဉ္စ ပညာသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ဝိမုတ္တိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရဉ္စ ဝိမုတ္တိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ စ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ ပရဉ္စ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ စေဝ ပဋိပန္နော ဟောတိ ပရဟိတာယ စ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ နော ပရဟိတာယ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အတ္တနာ န သီလသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ သီလသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န သမာဓိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ သမာဓိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န ပညာသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ ပညာသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န ဝိမုတ္တိသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ ဝိမုတ္တိသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ၊ အတ္တနာ န ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပန္နော ဟောတိ၊ နော ပရံ ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿနသမ္ပဒါယ သမာဒပေတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ နော ပရဟိတာယ.

၁၇၄. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အတ္တန္တပေါ ဟောတိ အတ္တပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အစေလကော ဟောတိ မုတ္တာစာရော ဟတ္ထာပလေခနော [ဟတ္ထာဝလေခနော (သျာ.)]၊ နဧဟိဘဒ္ဒန္တိကော နတိဋ္ဌဘဒ္ဒန္တိကော နာဘိဟဋံ န ဥဒ္ဒိဿကတံ န နိမန္တနံ သာဒိယတိ၊ သော န ကုမ္ဘိမုခါ ပဋိဂ္ဂဏှာတိ န ကဠောပိမုခါ [ကလောပိမုခါ (သီ. သျာ.) မ. နိ. ၂.၇] ပဋိဂ္ဂဏှာတိ၊ န ဧဠကမန္တရံ န ဒဏ္ဍမန္တရံ န မုသလမန္တရံ န ဒွိန္နံ ဘုဉ္ဇမာနာနံ န ဂဗ္ဘိနိယာ န ပါယမာနာယ န ပုရိသန္တရဂတာယ၊ န သင်္ကိတ္တီသု န ယတ္ထ သာ ဥပဋ္ဌိတော ဟောတိ န ယတ္ထ မက္ခိကာ သဏ္ဍသဏ္ဍစာရိနီ၊ န မစ္ဆံ န မံသံ န သုရံ န မေရယံ န ထုသောဒကံ ပိဝတိ. သော ဧကာဂါရိကော ဝါ ဟောတိ ဧကာလောပိကော၊ ဒွါဂါရိကော ဝါ ဟောတိ ဒွါလောပိကော။ပေ။ သတ္တာဂါရိကော ဝါ ဟောတိ သတ္တာလောပိကော၊ ဧကိဿာပိ ဒတ္တိယာ ယာပေတိ၊ ဒွီဟိပိ ဒတ္တီဟိ ယာပေတိ။ပေ။ သတ္တဟိပိ ဒတ္တီဟိ ယာပေတိ၊ ဧကာဟိကမ္ပိ အာဟာရံ အာဟာရေတိ၊ ဒွီဟိကမ္ပိ [ဒွါဟိကမ္ပိ (သီ.)] အာဟာရံ အာဟာရေတိ။ပေ။ သတ္တာဟိကမ္ပိ အာဟာရံ အာဟာရေတိ. ဣတိ ဧဝရူပံ အဍ္ဎမာသိကမ္ပိ ပရိယာယဘတ္တဘောဇနာနုယောဂမနုယုတ္တော ဝိဟရတိ. သော သာကဘက္ခော ဝါ ဟောတိ သာမာကဘက္ခော ဝါ ဟောတိ နီဝါရဘက္ခော ဝါ ဟောတိ ဒဒ္ဒုလဘက္ခော ဝါ ဟောတိ ဟဋဘက္ခော ဝါ ဟောတိ ကဏဘက္ခော ဝါ ဟောတိ အာစာမဘက္ခော ဝါ ဟောတိ ပိညာကဘက္ခော ဝါ ဟောတိ တိဏဘက္ခော ဝါ ဟောတိ ဂေါမယဘက္ခော ဝါ ဟောတိ၊ ဝနမူလဖလာဟာရော ယာပေတိ ပဝတ္တဖလဘောဇီ. သော သာဏာနိပိ ဓာရေတိ မသာဏာနိပိ ဓာရေတိ ဆဝဒုဿာနိပိ ဓာရေတိ ပံသုကူလာနိပိ ဓာရေတိ တိရီဋာနိပိ ဓာရေတိ အဇိနမ္ပိ ဓာရေတိ အဇိနက္ခိပမ္ပိ ဓာရေတိ ကုသစီရမ္ပိ ဓာရေတိ ဝါကစီရမ္ပိ ဓာရေတိ ဖလကစီရမ္ပိ ဓာရေတိ ကေသကမ္ဗလမ္ပိ ဓာရေတိ ဝါဠကမ္ဗလမ္ပိ ဓာရေတိ ဥလူကပက္ခမ္ပိ [ဥလုကပက္ခမ္ပိ (သီ. သျာ.)] ဓာရေတိ၊ ကေသမဿုလောစကောပိ ဟောတိ ကေသမဿုလောစနာနုယောဂမနုယုတ္တော၊ ဥဗ္ဘဋ္ဌကောပိ ဟောတိ အာသနပဋိက္ခိတ္တော၊ ဥက္ကုဋိကောပိ ဟောတိ ဥက္ကုဋိကပ္ပဓာနမနုယုတ္တော၊ ကဏ္ဋကာပဿယိကောပိ ဟောတိ ကဏ္ဋကာပဿယေ သေယျံ ကပ္ပေတိ၊ သာယတတိယကမ္ပိ [သာယံတတိယကမ္ပိ (သျာ. က.) မ. နိ. ၂.၇] ဥဒကောရောဟနာနုယောဂမနုယုတ္တော ဝိဟရတိ. ဣတိ ဧဝရူပံ အနေကဝိဟိတံ ကာယဿ အာတာပနပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော ဝိဟရတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အတ္တန္တပေါ ဟောတိ အတ္တပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော.

၁၇၅. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ပရန္တပေါ ဟောတိ ပရပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ဩရဗ္ဘိကော ဟောတိ သူကရိကော သာကုဏိကော မာဂဝိကော လုဒ္ဒေါ မစ္ဆဃာတကော စောရော စောရဃာတကော ဂေါဃာတကော ဗန္ဓနာဂါရိကော၊ ယေ ဝါ ပနညေပိ ကေစိ ကုရူရကမ္မန္တာ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ပရန္တပေါ ဟောတိ ပရပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော.

၁၇၆. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အတ္တန္တပေါ စ ဟောတိ အတ္တပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော၊ ပရန္တပေါ စ ပရပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ရာဇာ ဝါ ဟောတိ ခတ္တိယော မုဒ္ဓါဝသိတ္တော [မုဒ္ဓါဘိသိတ္တော (သျာ. က.)] ဗြာဟ္မဏော ဝါ မဟာသာလော. သော ပုရတ္ထိမေန နရဿ နဝံ သန္ဓာဂါရံ [သန္တာဂါရံ (သျာ.)၊ ယညာဂါရံ (သီ.)] ကာရာပေတွာ ကေသမဿုံ ဩဟာရေတွာ ခရာဇိနံ [ခုရာဇိနံ (သျာ. က.)] နိဝါသေတွာ သပ္ပိတေလေန ကာယံ အဗ္ဘဉ္ဇိတွာ မိဂဝိသာဏေန ပိဋ္ဌိံ ကဏ္ဍုဝမာနော [ကဏ္ဍူယမာနော (သီ.)] သန္ဓာဂါရံ ပဝိသတိ သဒ္ဓိံ မဟေသိယာ ဗြာဟ္မဏေန စ ပုရောဟိတေန. သော တတ္ထ အနန္တရဟိတာယ ဘူမိယာ ဟရိတုပလိတ္တာယ သေယျံ ကပ္ပေတိ. ဧကိဿာ ဂါဝိယာ သရူပဝစ္ဆာယ ယံ ဧကသ္မိံ ထနေ ခီရံ ဟောတိ တေန ရာဇာ ယာပေတိ၊ ယံ ဒုတိယသ္မိံ ထနေ ခီရံ ဟောတိ တေန မဟေသီ ယာပေတိ၊ ယံ တတိယသ္မိံ ထနေ ခီရံ ဟောတိ တေန ဗြာဟ္မဏော ပုရောဟိတော ယာပေတိ၊ ယံ စတုတ္ထသ္မိံ ထနေ ခီရံ ဟောတိ တေန အဂ္ဂိံ ဇုဟတိ၊ အဝသေသေန ဝစ္ဆကော ယာပေတိ. သော ဧဝမာဟ – ‘‘ဧတ္တကာ ဥသဘာ ဟညန္တု ယညတ္ထာယ၊ ဧတ္တကာ ဝစ္ဆတရာ ဟညန္တု ယညတ္ထာယ၊ ဧတ္တကာ ဝစ္ဆတရိယော ဟညန္တု ယညတ္ထာယ၊ ဧတ္တကာ အဇာ ဟညန္တု ယညတ္ထာယ၊ ဧတ္တကာ ဥရဗ္ဘာ ဟညန္တု ယညတ္ထာယ၊ (ဧတ္တကာ အဿာ ဟညန္တု ယညတ္ထာယ) [( ) နတ္ထိ သီဟဠပေါတ္ထကေ. မဇ္ဈိမနိကာယေ ကန္ဒရကသုတ္တေပိ ဧဝမေဝ] ဧတ္တကာ ရုက္ခာ ဆိဇ္ဇန္တု ယူပတ္ထာယ၊ ဧတ္တကာ ဒဗ္ဘာ လူယန္တု ဗရိဟိသတ္ထာယာ’’တိ [ပရိဟိံသတ္ထာယာတိ (သီ. သျာ. က.) မ. နိ. ၂.၉]. ယေပိဿ တေ ဟောန္တိ ဒါသာတိ ဝါ ပေဿာတိ ဝါ ကမ္မကရာတိ ဝါ၊ တေပိ ဒဏ္ဍတဇ္ဇိတာ ဘယတဇ္ဇိတာ အဿုမုခါ ရုဒမာနာ ပရိကမ္မာနိ ကရောန္တိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အတ္တန္တပေါ စ ဟောတိ အတ္တပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော၊ ပရန္တပေါ စ ပရပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော.

၁၇၇. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ အတ္တန္တပေါ စ ဟောတိ န အတ္တပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော၊ န ပရန္တပေါ န ပရပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော? သော အနတ္တန္တပေါ အပရန္တပေါ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ နိစ္ဆာတော နိဗ္ဗုတော သီတီဘူတော သုခပ္ပဋိသံဝေဒီ ဗြဟ္မဘူတေန အတ္တနာ ဝိဟရတိ.

ဣဓ တထာဂတော လောကေ ဥပ္ပဇ္ဇတိ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော သုဂတော လောကဝိဒူ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ. သော ဣမံ လောကံ သဒေဝကံ သမာရကံ သဗြဟ္မကံ သဿမဏဗြာဟ္မဏိံ ပဇံ သဒေဝမနုဿံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေတိ. သော ဓမ္မံ ဒေသေတိ အာဒိကလျာဏံ မဇ္ဈေကလျာဏံ ပရိယောသာနကလျာဏံ သာတ္ထံ သဗျဉ္ဇနံ၊ ကေဝလပရိပုဏ္ဏံ ပရိသုဒ္ဓံ ဗြဟ္မစရိယံ ပကာသေတိ. တံ ဓမ္မံ သုဏာတိ ဂဟပတိ ဝါ ဂဟပတိပုတ္တော ဝါ အညတရသ္မိံ ဝါ ကုလေ ပစ္စာဇာတော. သော တံ ဓမ္မံ သုတွာ တထာဂတေ သဒ္ဓံ ပဋိလဘတိ. သော တေန သဒ္ဓါပဋိလာဘေန သမန္နာဂတော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘‘သမ္ဗာဓော ဃရာဝါသော ရဇာပထော၊ အဗ္ဘောကာသော ပဗ္ဗဇ္ဇာ. နယိဒံ သုကရံ အဂါရံ အဇ္ဈာဝသတာ ဧကန္တပရိပုဏ္ဏံ ဧကန္တပရိသုဒ္ဓံ သင်္ခလိခိတံ ဗြဟ္မစရိယံ စရိတုံ. ယံနူနာဟံ ကေသမဿုံ ဩဟာရေတွာ ကာသာယာနိ ဝတ္ထာနိ အစ္ဆာဒေတွာ အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇေယျ’’န္တိ! သော အပရေန သမယေန အပ္ပံ ဝါ ဘောဂက္ခန္ဓံ ပဟာယ မဟန္တံ ဝါ ဘောဂက္ခန္ဓံ ပဟာယ အပ္ပံ ဝါ ဉာတိပရိဝဋ္ဋံ ပဟာယ မဟန္တံ ဝါ ဉာတိပရိဝဋ္ဋံ ပဟာယ ကေသမဿုံ ဩဟာရေတွာ ကာသာယာနိ ဝတ္ထာနိ အစ္ဆာဒေတွာ အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇတိ.

၁၇၈. သော ဧဝံ ပဗ္ဗဇိတော သမာနော ဘိက္ခူနံ သိက္ခာသာဇီဝသမာပန္နော ပါဏာတိပါတံ ပဟာယ ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ နိဟိတဒဏ္ဍော နိဟိတသတ္ထော လဇ္ဇီ ဒယာပန္နော သဗ္ဗပါဏဘူတဟိတာနုကမ္ပီ ဝိဟရတိ.

အဒိန္နာဒါနံ ပဟာယ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ ဒိန္နာဒါယီ ဒိန္နပါဋိကင်္ခီ၊ အထေနေန သုစိဘူတေန အတ္တနာ ဝိဟရတိ.

အဗြဟ္မစရိယံ ပဟာယ ဗြဟ္မစာရီ ဟောတိ အာရာစာရီ [အနာစာရီ (က.)] ပဋိဝိရတော မေထုနာ ဂါမဓမ္မာ.

မုသာဝါဒံ ပဟာယ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ သစ္စဝါဒီ သစ္စသန္ဓော ထေတော ပစ္စယိကော အဝိသံဝါဒကော လောကဿ.

ပိသုဏံ ဝါစံ ပဟာယ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဣတော သုတွာ န အမုတြ အက္ခာတာ ဣမေသံ ဘေဒါယ၊ အမုတြ ဝါ သုတွာ န ဣမေသံ အက္ခာတာ အမူသံ ဘေဒါယ. ဣတိ ဘိန္နာနံ ဝါ သန္ဓာတာ သဟိတာနံ ဝါ အနုပ္ပဒါတာ သမဂ္ဂါရာမော သမဂ္ဂရတော သမဂ္ဂနန္ဒီ သမဂ္ဂကရဏိံ ဝါစံ ဘာသိတာ ဟောတိ.

ဖရုသံ ဝါစံ ပဟာယ ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ. ယာ သာ ဝါစာ နေလာ ကဏ္ဏသုခါ ပေမနီယာ ဟဒယင်္ဂမာ ပေါရီ ဗဟုဇနကန္တာ ဗဟုဇနမနာပါ တထာရူပိံ ဝါစံ ဘာသိတာ ဟောတိ.

သမ္ဖပ္ပလာပံ ပဟာယ သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ အတ္ထဝါဒီ ဓမ္မဝါဒီ ဝိနယဝါဒီ နိဓာနဝတိံ ဝါစံ ဘာသိတာ ကာလေန သာပဒေသံ ပရိယန္တဝတိံ အတ္ထသံဟိတံ.

၁၇၉. သော ဗီဇဂါမဘူတဂါမသမာရမ္ဘာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဧကဘတ္တိကော ဟောတိ ရတ္တူပရတော ဝိရတော ဝိကာလဘောဇနာ၊ နစ္စဂီတဝါဒိတဝိသူကဒဿနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ မာလာဂန္ဓဝိလေပနဓာရဏမဏ္ဍနဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဥစ္စာသယနမဟာသယနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဇာတရူပရဇတပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ.

အာမကဓညပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အာမကမံသပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဣတ္ထိကုမာရိကာပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဒါသိဒါသပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဇေဠကပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကုက္ကုဋသူကရပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဟတ္ထိဂဝါဿဝဠဝပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ခေတ္တဝတ္ထုပဋိဂ္ဂဟဏာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဒူတေယျပဟိဏဂမနာနုယောဂါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကယဝိက္ကယာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ တုလာကူဋကံသကူဋမာနကူဋာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဥက္ကောဋနဝဉ္စနနိကတိသာစိယောဂါ [။ သာဝိယောဂါ (သျာ. က.)] ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဆေဒနဝဓဗန္ဓနဝိပရာမောသအာလောပသဟသာကာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ.

၁၈၀. သော သန္တုဋ္ဌော ဟောတိ ကာယပရိဟာရိကေန စီဝရေန ကုစ္ဆိပရိဟာရိကေန ပိဏ္ဍပါတေန. သော ယေန ယေနေဝ ပက္ကမတိ သမာဒါယေဝ ပက္ကမတိ၊ သေယျထာပိ နာမ ပက္ခီ သကုဏော ယေန ယေနေဝ ဍေတိ သပတ္တဘာရောဝ ဍေတိ. ဧဝမေဝံ ဘိက္ခု သန္တုဋ္ဌော ဟောတိ ကာယပရိဟာရိကေန စီဝရေန ကုစ္ဆိပရိဟာရိကေန ပိဏ္ဍပါတေန. သော ယေန ယေနေဝ ပက္ကမတိ သမာဒါယေဝ ပက္ကမတိ. သော ဣမိနာ အရိယေန သီလက္ခန္ဓေန သမန္နာဂတော အဇ္ဈတ္တံ အနဝဇ္ဇသုခံ ပဋိသံဝေဒေတိ.

၁၈၁. သော စက္ခုနာ ရူပံ ဒိသွာ န နိမိတ္တဂ္ဂါဟီ ဟောတိ နာနုဗျဉ္ဇနဂ္ဂါဟီ. ယတွာဓိကရဏမေနံ စက္ခုန္ဒြိယံ အသံဝုတံ ဝိဟရန္တံ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿာ ပါပကာ အကုသလာ ဓမ္မာ အနွာဿဝေယျုံ၊ တဿ သံဝရာယ ပဋိပဇ္ဇတိ၊ ရက္ခတိ စက္ခုန္ဒြိယံ၊ စက္ခုန္ဒြိယေ သံဝရံ အာပဇ္ဇတိ၊ သောတေန သဒ္ဒံ သုတွာ။ပေ။ ဃာနေန ဂန္ဓံ ဃာယိတွာ။ပေ။ ဇိဝှါယ ရသံ သာယိတွာ။ပေ။ ကာယေန ဖောဋ္ဌဗ္ဗံ ဖုသိတွာ။ပေ။ မနသာ ဓမ္မံ ဝိညာယ န နိမိတ္တဂ္ဂါဟီ ဟောတိ နာနုဗျဉ္ဇနဂ္ဂါဟီ. ယတွာဓိကရဏမေနံ မနိန္ဒြိယံ အသံဝုတံ ဝိဟရန္တံ အဘိဇ္ဈာဒေါမနဿာ ပါပကာ အကုသလာ ဓမ္မာ အနွာဿဝေယျုံ၊ တဿ သံဝရာယ ပဋိပဇ္ဇတိ၊ ရက္ခတိ မနိန္ဒြိယံ၊ မနိန္ဒြိယေ သံဝရံ အာပဇ္ဇတိ. သော ဣမိနာ အရိယေန ဣန္ဒြိယသံဝရေန သမန္နာဂတော အဇ္ဈတ္တံ အဗျာသေကသုခံ ပဋိသံဝေဒေတိ.

၁၈၂. သော အဘိက္ကန္တေ ပဋိက္ကန္တေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ၊ အာလောကိတေ ဝိလောကိတေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ၊ သမိဉ္ဇိတေ ပသာရိတေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ၊ သင်္ဃာဋိပတ္တစီဝရဓာရဏေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ၊ အသိတေ ပီတေ ခါယိတေ သာယိတေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ၊ ဥစ္စာရပဿာဝကမ္မေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ၊ ဂတေ ဌိတေ နိသိန္နေ သုတ္တေ ဇာဂရိတေ ဘာသိတေ တုဏှီဘာဝေ သမ္ပဇာနကာရီ ဟောတိ.

သော ဣမိနာ စ အရိယေန သီလက္ခန္ဓေန သမန္နာဂတော ဣမိနာ စ အရိယေန ဣန္ဒြိယသံဝရေန သမန္နာဂတော ဣမိနာ စ အရိယေန သတိသမ္ပဇညေန သမန္နာဂတော ဣမာယ စ အရိယာယ သန္တုဋ္ဌိယာ သမန္နာဂတော [ပဿ မ. နိ. ၂ ကန္ဒရကသုတ္တေ၊ အ. နိ. ၁ အတ္တန္တပသုတ္တေ စ] ဝိဝိတ္တံ သေနာသနံ ဘဇတိ အရညံ ရုက္ခမူလံ ပဗ္ဗတံ ကန္ဒရံ ဂိရိဂုဟံ သုသာနံ ဝနပတ္ထံ အဗ္ဘောကာသံ ပလာလပုဉ္ဇံ. သော ပစ္ဆာဘတ္တံ ပိဏ္ဍပါတပဋိက္ကန္တော နိသီဒတိ ပလ္လင်္ကံ အာဘုဇိတွာ ဥဇုံ ကာယံ ပဏိဓာယ ပရိမုခံ သတိံ ဥပဋ္ဌပေတွာ. သော အဘိဇ္ဈံ လောကေ ပဟာယ ဝိဂတာဘိဇ္ဈေန စေတသာ ဝိဟရတိ၊ အဘိဇ္ဈာယ စိတ္တံ ပရိသောဓေတိ၊ ဗျာပါဒပဒေါသံ ပဟာယ အဗျာပန္နစိတ္တော ဝိဟရတိ သဗ္ဗပါဏဘူတဟိတာနုကမ္ပီ၊ ဗျာပါဒပဒေါသာ စိတ္တံ ပရိသောဓေတိ၊ ထိနမိဒ္ဓံ [ထီနမိဒ္ဓံ (သီ. သျာ.)] ပဟာယ ဝိဂတထိနမိဒ္ဓေါ ဝိဟရတိ အာလောကသညီ သတော သမ္ပဇာနော၊ ထိနမိဒ္ဓါ စိတ္တံ ပရိသောဓေတိ၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စံ ပဟာယ အနုဒ္ဓတော ဝိဟရတိ အဇ္ဈတ္တံ ဝူပသန္တစိတ္တော၊ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စာ စိတ္တံ ပရိသောဓေတိ၊ ဝိစိကိစ္ဆံ ပဟာယ တိဏ္ဏဝိစိကိစ္ဆော ဝိဟရတိ အကထံကထီ ကုသလေသု ဓမ္မေသု၊ ဝိစိကိစ္ဆာယ စိတ္တံ ပရိသောဓေတိ.

၁၈၃. သော ဣမေ ပဉ္စ နီဝရဏေ ပဟာယ စေတသော ဥပက္ကိလေသေ ပညာယ ဒုဗ္ဗလီကရဏေ ဝိဝိစ္စေဝ ကာမေဟိ ဝိဝိစ္စ အကုသလေဟိ ဓမ္မေဟိ သဝိတက္ကံ သဝိစာရံ ဝိဝေကဇံ ပီတိသုခံ ပဌမံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ၊ ဝိတက္ကဝိစာရာနံ ဝူပသမာ အဇ္ဈတ္တံ သမ္ပသာဒနံ စေတသော ဧကောဒိဘာဝံ အဝိတက္ကံ အဝိစာရံ သမာဓိဇံ ပီတိသုခံ ဒုတိယံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ၊ ပီတိယာ စ ဝိရာဂါ ဥပေက္ခကော စ ဝိဟရတိ သတော စ သမ္ပဇာနော သုခဉ္စ ကာယေန ပဋိသံဝေဒေတိ၊ ယံ တံ အရိယာ အာစိက္ခန္တိ – ‘‘ဥပေက္ခကော သတိမာ သုခဝိဟာရီ’’တိ တတိယံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ၊ သုခဿ စ ပဟာနာ ဒုက္ခဿ စ ပဟာနာ ပုဗ္ဗေဝ သောမနဿဒေါမနဿာနံ အတ္ထင်္ဂမာ အဒုက္ခမသုခံ ဥပေက္ခာသတိပါရိသုဒ္ဓိံ စတုတ္ထံ ဈာနံ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ.

သော ဧဝံ သမာဟိတေ စိတ္တေ ပရိသုဒ္ဓေ ပရိယောဒါတေ အနင်္ဂဏေ ဝိဂတူပက္ကိလေသေ မုဒုဘူတေ ကမ္မနိယေ ဌိတေ အာနေဉ္ဇပ္ပတ္တေ ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဿတိဉာဏာယ စိတ္တံ အဘိနိန္နာမေတိ. သော အနေကဝိဟိတံ ပုဗ္ဗေနိဝါသံ အနုဿရတိ၊ သေယျထိဒံ – ဧကမ္ပိ ဇာတိံ ဒွေပိ ဇာတိယော တိဿောပိ ဇာတိယော စတဿောပိ ဇာတိယော ပဉ္စပိ ဇာတိယော ဒသပိ ဇာတိယော ဝီသမ္ပိ ဇာတိယော တိံသမ္ပိ ဇာတိယော စတ္တာလီသမ္ပိ ဇာတိယော ပညာသမ္ပိ ဇာတိယော ဇာတိသတမ္ပိ ဇာတိသဟဿမ္ပိ ဇာတိသတသဟဿမ္ပိ အနေကေပိ သံဝဋ္ဋကပ္ပေ အနေကေပိ ဝိဝဋ္ဋကပ္ပေ အနေကေပိ သံဝဋ္ဋဝိဝဋ္ဋကပ္ပေ – ‘‘အမုတြာသိံ ဧဝံနာမော ဧဝံဂေါတ္တော ဧဝံဝဏ္ဏော ဧဝမာဟာရော ဧဝံသုခဒုက္ခပဋိသံဝေဒီ ဧဝမာယုပရိယန္တော၊ သော တတော စုတော အမုတြ ဥဒပါဒိံ၊ တတြာပါသိံ ဧဝံနာမော ဧဝံဂေါတ္တော ဧဝံဝဏ္ဏော ဧဝမာဟာရော ဧဝံသုခဒုက္ခပဋိသံဝေဒီ ဧဝမာယုပရိယန္တော၊ သော တတော စုတော ဣဓူပပန္နော’’တိ. ဣတိ သာကာရံ သဥဒ္ဒေသံ အနေကဝိဟိတံ ပုဗ္ဗေနိဝါသံ အနုဿရတိ.

၁၈၄. သော ဧဝံ သမာဟိတေ စိတ္တေ ပရိသုဒ္ဓေ ပရိယောဒါတေ အနင်္ဂဏေ ဝိဂတူပက္ကိလေသေ မုဒုဘူတေ ကမ္မနိယေ ဌိတေ အာနေဉ္ဇပ္ပတ္တေ သတ္တာနံ စုတူပပါတဉာဏာယ စိတ္တံ အဘိနိန္နာမေတိ. သော ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန သတ္တေ ပဿတိ စဝမာနေ ဥပပဇ္ဇမာနေ ဟီနေ ပဏီတေ သုဝဏ္ဏေ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေ၊ သုဂတေ ဒုဂ္ဂတေ ယထာကမ္မူပဂေ သတ္တေ ပဇာနာတိ – ‘‘ဣမေ ဝတ ဘောန္တော သတ္တာ ကာယဒုစ္စရိတေန သမန္နာဂတာ၊ ဝစီဒုစ္စရိတေန သမန္နာဂတာ၊ မနောဒုစ္စရိတေန သမန္နာဂတာ၊ အရိယာနံ ဥပဝါဒကာ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကမ္မသမာဒါနာ. တေ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပန္နာ. ဣမေ ဝါ ပန ဘောန္တော သတ္တာ ကာယသုစရိတေန သမန္နာဂတာ ဝစီသုစရိတေန သမန္နာဂတာ မနောသုစရိတေန သမန္နာဂတာ အရိယာနံ အနုပဝါဒကာ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာ သမ္မာဒိဋ္ဌိကမ္မသမာဒါနာ. တေ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပန္နာ’’တိ. သော ဣတိ ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန သတ္တေ ပဿတိ စဝမာနေ ဥပပဇ္ဇမာနေ ဟီနေ ပဏီတေ သုဝဏ္ဏေ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေ၊ သုဂတေ ဒုဂ္ဂတေ ယထာကမ္မူပဂေ သတ္တေ ပဇာနာတိ.

၁၈၅. သော ဧဝံ သမာဟိတေ စိတ္တေ ပရိသုဒ္ဓေ ပရိယောဒါတေ အနင်္ဂဏေ ဝိဂတူပက္ကိလေသေ မုဒုဘူတေ ကမ္မနိယေ ဌိတေ အာနေဉ္ဇပ္ပတ္တေ အာသဝါနံ ခယဉာဏာယ စိတ္တံ အဘိနိန္နာမေတိ. သော ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခ’’န္တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘ဣမေ အာသဝါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ အာသဝသမုဒယော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ အာသဝနိရောဓော’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ ‘‘အယံ အာသဝနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’’တိ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. တဿ ဧဝံ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော ကာမာသဝါပိ စိတ္တံ ဝိမုစ္စတိ၊ ဘဝါသဝါပိ စိတ္တံ ဝိမုစ္စတိ၊ အဝိဇ္ဇာသဝါပိ စိတ္တံ ဝိမုစ္စတိ. ဝိမုတ္တသ္မိံ ဝိမုတ္တမိတိ ဉာဏံ ဟောတိ. ‘‘ခီဏာ ဇာတိ၊ ဝုသိတံ ဗြဟ္မစရိယံ၊ ကတံ ကရဏီယံ၊ နာပရံ ဣတ္ထတ္တာယာ’’တိ ပဇာနာတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ အတ္တန္တပေါ စ ဟောတိ န အတ္တပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော၊ န ပရန္တပေါ န ပရပရိတာပနာနုယောဂမနုယုတ္တော. သော အနတ္တန္တပေါ အပရန္တပေါ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ နိစ္ဆာတော နိဗ္ဗုတော သီတီဘူတော သုခပ္ပဋိသံဝေဒီ ဗြဟ္မဘူတေန အတ္တနာ ဝိဟရတိ.

၁၈၆. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သရာဂေါ? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ရာဂေါ အပ္ပဟီနော၊ အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သရာဂေါ’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သဒေါသော? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ဒေါသော အပ္ပဟီနော၊ အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သဒေါသော’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သမောဟော? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ မောဟော အပ္ပဟီနော၊ အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သမောဟော’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သမာနော? ယဿ ပုဂ္ဂလဿ မာနော အပ္ပဟီနော၊ အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သမာနော’’.

၁၈၇. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ၊ န လာဘီ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ ရူပသဟဂတာနံ ဝါ အရူပသဟဂတာနံ ဝါ သမာပတ္တီနံ၊ န လာဘီ လောကုတ္တရမဂ္ဂဿ ဝါ ဖလဿ ဝါ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ၊ န လာဘီ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ၊ န လာဘီ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ လောကုတ္တရမဂ္ဂဿ ဝါ ဖလဿ ဝါ၊ န လာဘီ ရူပသဟဂတာနံ ဝါ အရူပသဟဂတာနံ ဝါ သမာပတ္တီနံ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ၊ န လာဘီ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော လာဘီ စေဝ ဟောတိ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ၊ လာဘီ စ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော လာဘီ ဟောတိ ရူပသဟဂတာနံ ဝါ အရူပသဟဂတာနံ ဝါ သမာပတ္တီနံ၊ လာဘီ လောကုတ္တရမဂ္ဂဿ ဝါ ဖလဿ ဝါ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော လာဘီ စေဝ ဟောတိ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ၊ လာဘီ စ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော နေဝ လာဘီ ဟောတိ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ၊ န လာဘီ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော နေဝ လာဘီ ဟောတိ ရူပသဟဂတာနံ ဝါ အရူပသဟဂတာနံ ဝါ သမာပတ္တီနံ၊ န လာဘီ လောကုတ္တရမဂ္ဂဿ ဝါ ဖလဿ ဝါ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော နေဝ လာဘီ ဟောတိ အဇ္ဈတ္တံ စေတောသမထဿ၊ န လာဘီ အဓိပညာဓမ္မဝိပဿနာယ.

၁၈၈. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော အနုသောတဂါမီ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ကာမေ စ ပဋိသေဝတိ ပါပဉ္စ ကမ္မံ ကရောတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘အနုသောတဂါမီ’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ပဋိသောတဂါမီ? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ကာမေ စ န ပဋိသေဝတိ ပါပဉ္စ ကမ္မံ န ကရောတိ. သော သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန အဿုမုခေနပိ ရုဒမာနော ပရိပုဏ္ဏံ ပရိသုဒ္ဓံ ဗြဟ္မစရိယံ စရတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ပဋိသောတဂါမီ’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော ဌိတတ္တော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပဉ္စန္နံ ဩရမ္ဘာဂိယာနံ သံယောဇနာနံ ပရိက္ခယာ ဩပပါတိကော ဟောတိ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဝတ္တိဓမ္မော တသ္မာ လောကာ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘ဌိတတ္တော’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော တိဏ္ဏော ပါရင်္ဂတော ထလေ တိဋ္ဌတိ ဗြာဟ္မဏော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အာသဝါနံ ခယာ အနာသဝံ စေတောဝိမုတ္တိံ ပညာဝိမုတ္တိံ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော တိဏ္ဏော ပါရင်္ဂတော ထလေ တိဋ္ဌတိ ဗြာဟ္မဏော.

၁၈၉. ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အပ္ပဿုတော ဟောတိ သုတေန အနုပပန္နော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ အပ္ပကံ သုတံ ဟောတိ သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော တဿ အပ္ပကဿ သုတဿ န အတ္ထမညာယ ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော [န ဓမ္မမညာယ န ဓမ္မာနုဓမ္မပဋိပန္နော (သျာ.)၊ န ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော (က.)] ဟောတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အပ္ပဿုတော ဟောတိ သုတေန အနုပပန္နော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော အပ္ပဿုတော ဟောတိ သုတေန ဥပပန္နော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ အပ္ပကံ သုတံ ဟောတိ သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော တဿ အပ္ပကဿ သုတဿ အတ္ထမညာယ ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဟောတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော အပ္ပဿုတော ဟောတိ သုတေန ဥပပန္နော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဗဟုဿုတော ဟောတိ သုတေန အနုပပန္နော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ဗဟုကံ သုတံ ဟောတိ သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော တဿ ဗဟုကဿ သုတဿ န အတ္ထမညာယ ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဟောတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဗဟုဿုတော ဟောတိ သုတေန အနုပပန္နော.

ကထဉ္စ ပုဂ္ဂလော ဗဟုဿုတော ဟောတိ သုတေန ဥပပန္နော? ဣဓေကစ္စဿ ပုဂ္ဂလဿ ဗဟုကံ သုတံ ဟောတိ သုတ္တံ ဂေယျံ ဝေယျာကရဏံ ဂါထံ ဥဒါနံ ဣတိဝုတ္တကံ ဇာတကံ အဗ္ဘုတဓမ္မံ ဝေဒလ္လံ. သော တဿ ဗဟုကဿ သုတဿ အတ္ထမညာယ ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဟောတိ. ဧဝံ ပုဂ္ဂလော ဗဟုဿုတော ဟောတိ သုတေန ဥပပန္နော.

၁၉၀. ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သမဏမစလော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော တိဏ္ဏံ သံယောဇနာနံ ပရိက္ခယာ သောတာပန္နော ဟောတိ အဝိနိပါတဓမ္မော နိယတော သမ္ဗောဓိပရာယနော. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သမဏမစလော’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သမဏပဒုမော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော တိဏ္ဏံ သံယောဇနာနံ ပရိက္ခယာ ရာဂဒေါသမောဟာနံ တနုတ္တာ သကဒါဂါမီ ဟောတိ၊ သကိဒေဝ ဣမံ လောကံ အာဂန္တွာ ဒုက္ခဿန္တံ ကရောတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သမဏပဒုမော’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သမဏပုဏ္ဍရီကော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော ပဉ္စန္နံ ဩရမ္ဘာဂိယာနံ သံယောဇနာနံ ပရိက္ခယာ ဩပပါတိကော ဟောတိ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီ အနာဝတ္တိဓမ္မော တသ္မာ လောကာ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သမဏပုဏ္ဍရီကော’’.

ကတမော စ ပုဂ္ဂလော သမဏေသု သမဏသုခုမာလော? ဣဓေကစ္စော ပုဂ္ဂလော အာသဝါနံ ခယာ အနာသဝံ စေတောဝိမုတ္တိံ ပညာဝိမုတ္တိံ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ. အယံ ဝုစ္စတိ ပုဂ္ဂလော ‘‘သမဏေသု သမဏသုခုမာလော’’တိ.

စတုက္ကနိဒ္ဒေသော.