၁၄. သတ္တမျာ+ဓာရေ

အာဓာရကာရကေ သတ္တမီဝိဘတ္တိ ဟောတိ. သ္မိံ+သုဣတိ သတ္တမီ. သတ္တမျေကဝစနံ သ္မိံ၊ သုဂတေ ပတိဋ္ဌိတံ သုဂတမှိ သုဂတသ္မိံ ဝါ. သတ္တမီဗဟုဝစနံ သု၊ ‘‘သု+ဟိသွ+ဿေ’’တိ ဧ၊ သုဂတေသု.

သုဂတော၊ သုဂတာ. ဘော သုဂတ၊ ဘော သုဂတာ၊ ဘဝန္တော သုဂတာ. သုဂတံ၊ သုဂတေ. သုဂတေန၊ သုဂတေဘိ၊ သုဂတေဟိ. ကရဏေ သုဂတေန၊ သုဂတေဘိ၊ သုဂတေဟိ. သုဂတဿ၊ သုဂတာယ၊ သုဂတာနံ. သုဂတာ၊ သုဂတမှာ၊ သုဂတသ္မာ၊ သုဂတေဘိ၊ သုဂတေဟိ. သုဂတဿ၊ သုဂတာနံ. သုဂတေ၊ သုဂတမှိ၊ သုဂတသ္မိံ၊ သုဂတေသု.

သုဂတော သုဂတော. သုဂတံ နမတိ. သုဂတေန ကတော. သုဂတေန ဇိတော. သုဂတဿ ဒဒေ. သုဂတာ ဝိဂတော. သုဂတဿ သုတော. သုဂတေ ရမတေ. ဧဝံ –

သူရာ+သုရ+နရော+ရဂ+နာဂ+ယက္ခာ၊

ဂန္ဓဗ္ဗ+ကိန္နရ+မနုဿ+ပိသာစ+ပေတာ၊

မာတင်္ဂ+ဇင်္ဂမ+တုရင်္ဂ+ဝရာဟ+သီဟာ၊

ဗျဂ္ဃ+စ္ဆ+ကစ္ဆပ+တရစ္ဆ+မိဂ+ဿ+သောဏာ.

အာလောက+လောက+နိလယာ+နိလ+စာဂ+ယောဂါ၊

ဝါယာမ+ဂါမ+နိဂမာ+ဂမ+ဓမ္မ+ကာမာ၊

သံဃော+ဃ+ဃောသ+ပဋိဃာ+သဝ+ကောဓ+လောဘာ၊

သာရမ္ဘ+ထမ္ဘ+မဒ+မာန+ပမာဒ+မက္ခာ.

ပုန္နာဂ+ပူဂ+ပနသာ+သန+စမ္ပက+မ္ဗ-

ဟိန္တာလ+တာလ+ဝကုလ+ဇ္ဇုန+ကိံသုကာ စ၊

မန္ဒာရ+ကုန္ဒ+ပုစိမန္ဒ+ကရဉ္ဇ+ရုက္ခာ၊

ဉေယျာ မယူရ+သကုဏ+ဏ္ဍဇ+ကောဉ္စ+ဟံသာ.

သုဂတသဒ္ဒေါဝ၊ ယတော သဗ္ဗော သဒ္ဒေါ၊ န သဒ္ဒတာလိတတ္ထောဝ၊ အထ ခေါ သံယောဂါဒိဝသေနပိ အတ္ထံ ဝဒန္တိ. တေနေ+တံ ဝုစ္စတိ –

သံယောဂါ ဝိပ္ပယောဂါ စ၊ သာဟစရိယာ+ဝိရောဓတော၊

အတ္ထာ ပကရဏာ လိင်္ဂါ၊ သဒ္ဒန္တရသမီပတော.

သာမတ္ထျော+စိတြ+ဒေသေဟိ၊ ကာလ+ဗျတ္တာ+နုရူပတော၊

ဥပစာရ+ကာကုဘေဒ၊ သမ္ဗန္ဓေဟု+ပလက္ခဏာ.

ဝစနာ စ တဒင်္ဂတ္တာ၊ ပဓာနတ္တာတိအာဒိဟိ၊

သဒ္ဒ+တ္ထာ ပဝိဘဇ္ဇန္တေ၊ န သဒ္ဒါဒေဝ ကေဝလာတိ.

ဧတ္ထ သံယောဂတော တာဝ၊ ‘‘သကိသောရာ ဓေနု ဒီယတူ’’တိ၊ ကိသောရော အဿပေါတကော၊ တံသံယောဂတော ဝဠဝါ ဧဝ ပတီယတေ.

ဝိပ္ပယောဂတော – ‘‘အကိသောရာ အာနီယတူ’’တိ တပ္ပဋိသေဓာ ဝဠဝါ ဧဝ ပတီယတေ.

သဟစရဏတော – ‘‘ရာမ+လက္ခဏ’’ဣတိ ဥဘိန္နံ သဟစရဏေန ရာမောတိ ဒါသရထိ ဧဝ ရာမော၊ န အညာဘိဓာနော ဇာမဒဂနျာဒိ. လက္ခဏောပိ သောမိတ္တိ ဧဝ၊ န တု ယော ကောစိ လက္ခဏော.

ဝိရောဓတော – ‘‘ရာမ+ဇ္ဇုနာ’’ ဣတိ ဘဂ္ဂဝေါ သဟဿဗာဟု စ အညမညဝိရုဒ္ဓါတိ တေ ဧဝ ပတီယန္တေ၊ န ဒါသရထိ သဗျသာစိ စ.

အတ္ထတော – ‘‘သိန္ဓဝ+မာနယ၊ ပဝိသာမိ ရဏင်္ဂဏ’’မိတိ ရဏင်္ဂဏပဝေသော ဝါဟနဝိသေသေန ဟောတီတိ အတ္ထတော တုရင်္ဂပတီတိ၊ န တု လဝဏဝိသေသံ.

ပကရဏတော-ဘောဇနဝိဓိမှိ ဥပသင်္ခရိယမာနေ ‘‘သိန္ဓဝ+မာနယေ’’တိ၊ အတြ ဟိ သဒ္ဒန္တရဿာ+ဘာဝေပိ ဘောဇနောပကရဏသမဝါယ+မာလောကိတဘာဝတော လဝဏေ ပဋိပတ္တိ၊ တာဒိသော ဟိ ပတ္ထာဝေါတိ.

လိင်္ဂတော – ‘‘ဒေဝဒတ္တံ ပဌမ+မုပဝေသယ သမာရာဓိတဂုရုံ’’တိ၊ အတြ သမာရာဓိတဂုရုတ္တေန လိင်္ဂေန တဿ ဗာဟုဿစ္စ+မဝဂမျတေ၊ န တု ယော ကောစိ ဒေဝဂုဏော.

သန္နိဓာနတော – ‘‘အဇ္ဇုနော ကတဝီရိယောတိ’’ ပတီယတေ၊ နော အကတဝီရိယော အဇ္ဇုနောတိ.

သာမတ္ထိယတော – ‘‘အနုဒရာ ကညာ’’တိ ဥဒရေ အသတိ ကညာ ဧဝ နတ္ထီတိ တဿာ ကိသာင်္ဂိယာ မဇ္ဈပဒေသောတိ ပတီယတေ.

ဩစိတြတော – ‘‘ရာမသဒိသော+ယံ’’ ဣတိ၊ အတြ ဟိ ရာမော ပယုတ္တဒါသရထိသ္မိံ ဘိယျော သာဓာရဏော ပရိစယောတိ ဒါသရထိ ဧဝ ပတီယတေ၊ န ဘဂ္ဂဝရာမော.

ဒေသတော – ‘‘ပေါဋ္ဌပါ’’ ဣတိ ကိသ္မိဉ္စိ ဒေသေ ပသံသာဝစနံ. ကိသ္မိဉ္စိ အက္ကောသဝစနံ.

ကာလတော – ‘‘ပစေ’’တိ ဒက္ခိဏာပထေ ကတ္ထစိ ပုဗ္ဗဏှေ ယာဂုပါကေ၊ သာယဏှေ တု ဩဒနပါကေ.

ဗျတ္တိတော – ‘‘ဂါမဿ အဒ္ဓ’’ မိတိ သမဘာဂေ၊ နပုံသကတ္တာ. ‘‘ဂါမဿ အဒ္ဓေါ’’တိ ပုမတ္တေန တု အသမဘာဂေ.

အနုရူပတော – ‘‘နရပတိ သာဓု ရက္ခတိ ဂေါမဏ္ဍလ’’မိတိ မဟီမဏ္ဍလပါလနံ ရာဇိနော+နုရူပ+မိတိ မဟီမဏ္ဍလပါလနေဝ ပတီတိ၊ န တု ဂေါယူထရက္ခနေ.

ဥပစာရတော – အတံသဘာဝေ တံသဘာဝါရောပန+မုပစာရော၊ သ စ တဒဋ္ဌော၊ တဒ္ဓမ္မော၊ တံသဟစရိယော၊ တံသမီပေါတိ စတုဗ္ဗိဓော၊ တတ္ထ ယထာက္ကမံ မဉ္စာ ဥက္ကောသန္တိ၊ အဂ္ဂိ မာဏဝေါ၊ ယဋ္ဌိံ ပဝေသယ၊ ဂင်္ဂါယံ ဝဇောတိ.

ကာကုတော-ကာကုသဒ္ဒေါ ဣတ္ထိယံ၊ သ စ ဝိကာရ+သောက+ဘီတိ+ဓနိရူပေသု ဒိဿတိ၊ ဝတ္တု ကာယဝိကာရာ ကထဉ္စိ တံ အကတဝါအပိ ကေနစိ အညေန ‘‘ကိံ တွံ တံ အကာသိ ‘‘ဣတိ ပုဋ္ဌော ကောပေန ဘမုဘေဒါ ‘‘အဟံ ကတဝါ အမှီ’’တိ ကထေတိ၊ တဿ ဘမုဘေဒကြိယာ အကြိယာပဋိညံ သူစယတိ.

သမ္ဗန္ဓ တော – ‘‘မာတရိ သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ၊ ပိတရိ သုဿူယိတဗ္ဗံ’’ ဣတိ၊ အတြ ဟိ သမာတရိ သပိတရီတိ သမ္ဗန္ဓိသဒ္ဒါဘာဝေပိ သာ မာတာ သော ပိတာ စ အဿ ပုတ္တဿာတိ ပတီယတေ.

ဥပလက္ခဏတော – ‘‘ကာကေဟိ ရက္ခိတဗ္ဗံ ဒဓီ’’တိ ကာကသဒ္ဒေါ သဗ္ဗေသ+မုပဃာတကာနံ သာမညံ ဥပလက္ခေတီတိ သုနခါဒိသဗ္ဗေဟိပိ နိဝါရီယတေ.

ဝစနတော – ‘‘ဒါရာ’’ဣတိ ဒါရသဒ္ဒေါ ကလတ္တေ ဗဟုဝစနန္တော၊ အညတ္ထ အနိယတဝစနော.

တဒင်္ဂတ္တာ – ‘‘သဇ္ဇိတံ ဘောဇန’’မိတိ ဝုတ္တေ တပ္ပရိက္ခာရတ္တာ တဒုပကရဏ အာသန၊ ပါတိ၊ ဗျဉ္ဇနာဒီနံ သမ္ပာဒနမ္ပိ ပတီယတေ.

ပဓာနဘာဝတော – ‘‘နိဂ္ဂစ္ဆတိ အဝနိနာထော’’တိ ရညော နိဂ္ဂမနေန တဒုပဇီဝီနမ္ပိ နိဂ္ဂမနံ ဝိညာယတိ.

ဝုတ္တဉ္စ –

နေယျနီတတ္ထသုတ္တေသု၊ ဉေယျံ သဒ္ဒတ္ထမတ္တကံ၊

နေ+တ္ထ ဝတ္တဗ္ဗအတ္ထေန၊ သုတ္တံ နီတတ္ထကံ ဘဝေတိ.

ဧဝ+မညေသမ္ပိ အကာရန္တာနံ ပုလ္လိင်္ဂါနံ သဒ္ဒါနံ ရူပနယော ကြိယာ+ဘိသမ္ဗန္ဓော စ. သုဂတသဒ္ဒတော ယဿ သဒ္ဒဿ ဝိသေသော အတ္ထိ၊ တံ ဝက္ခာမ. ဣတော ပရံ ဆဋ္ဌိယာ စတုတ္ထီသမတ္တာ ပဉ္စမီဗဟုဝစနဿ စ တတိယာဗဟုဝစနေန သမတ္တာ န တာ ဒဿိယန္တေ.

ဂုမ္ဗ သိ၊ ‘‘အတော’’ ‘‘သိဿာ’’တိ စ ဝတ္တတေ.