၁. ဝတ္တ

တဒတ္ထဿေဝါတိ တဿ ကြိယတ္ထဿ. ယော ကိရိယာသင်္ခါတော အတ္တော တဿေဝ. ဧတေန အာဓာရမေတံ ကြိယတ္ထဿာတိ ဉာပေတိ. နဟိစ္စာဒိနာ တဒတ္ထဿေဝ ဝိသေသနေ ကာရဏမာဟ. သုတ္တံဝိနာတိပရေသံဝိယ သုတ္တံ ဝိနာ. တာပိ ဝတ္တမာနေယေဝ ဘဝိဿန္တီတိ ဣမိနာ ဝတ္တုမိဋ္ဌတ္တာတိ ဧတ္ထ သေသဝစနမဝဗောဓေတိ. ဧဝကာရေနာ (တိ ဝတ္တမာနဿေဝါတိ ဧတ္ထ ဧဝသဒ္ဒေန.) တဗ္ဗိဝစ္ဆာတိ ဝတ္တမာနဝစနိစ္ဆာ.

တံသမီပဿာတိ ဧတ္ထ တသဒ္ဒေန မဟာကဿပဿ သုဘဒ္ဒဝစနာနုဿရဏသင်္ခါတော မရဏပ္ပတ္တိဟေတု ဒုက္ခာနုဘဝသင်္ခါတော စ ကိရိယာဝိသေသော ပရိဂ္ဂဟိတော၊ တေ ဝါ ဝတ္တမာနကိရိယာဝိသေသာတိ တေသမုဘိန္နမာသန္နာနိ ကမေန အဓမ္မဒီပနမရဏာနိ၊ တေနာဟ-ဒီပန မရဏာနမာသန္နတ္တာ’တိ. ဧဝံ မညတေ ‘‘တက္ကာလဝတ္တမာနကိရိယာဝိသေသဿ ဒီပနမရဏသင်္ခါတံ တံသမီပတာဝိပိ ကိရိယန္တရံ ဝတ္တမာနဂ္ဂဟဏေန တံသာမီပျံ ဂယှတိ၊ ယထာ (ဂင်္ဂါသမီပေါ) ဒေသော ဂင်္ဂါတိ ဝုစ္စတိ တတော ‘ဂင်္ဂါယံ ဂါဝေါ’တိ သိယာ’’တိ. ပုရေ ဣစ္စာဒိနာ ပက္ခန္တရံ ဝိရစိတံ ဝုတ္တိကာရေန၊ တဒုပဒဿေတုံ မုခယတိ ‘သဘာဝတော’ ဣစ္စာဒိ.

ကိရိယာကာလောတိ ဝတ္တမာနကိရိယာကာလော. အဝသိဿတီတိ ပုရေပုရာသဒ္ဒေဟိ ဒီပိတအနာဂတကာလတော အဝသိဿတိ. ကိရိယာ ကာလေတိ ဒီပနမရဏကိရိယာကာလေ. တဿာတိ ဒီပနမရဏဿ. ဝတ္တမာနတ္တာတိ ဧတ္ထ ဝတ္တမာနေယေဝ ဘဝိဿန္တီတိ သေသော. အနေနာတိ ပုရေစ္စာဒိဝုတ္တိဝစနေန. ပုရေပုရာသဒ္ဒေဟိ အနာဂတကာလာဝဂမေ သတိ ဒိပ္ပတိ မရတီတိ ဧတ္ထ ဒီပနမရဏကိရိယာကာလော မုချေ တဒါ ဝတ္တတီတိအာဟ- ‘မုချံ ဝတ္တမာနတ္တမာဟေ’တိ. ပုန ပက္ခန္တရမုပနီတံ ကာလေစ္စာဒိနာ ဝုတ္တိကာရေန၊ တမုပဒဿေတုံ မုခမာဝတ္တယတိ ‘အနာဂတေ’စ္စာဒိ.

ဝုတ္တိယံ ကာလဗျတ္တယောတိ ကာလာတိဝတ္တနံ၊ ဝတ္တမာနကာလာတိက္ကမေန အနာဂတကာလေပိ ဗာဟုလကာတျာဒယော ဟောန္တီတိ အဓိပ္ပါယော. တဒေဝ သမတ္ထေတိ ‘ဘဝန္တေဝ’ဣစ္စာဒိနာ. တျာဒယောတီမိနာ သဗ္ဗေသံ အာချာတိကာနံ ဂဟဏံ. လဿ ဒီဃောတိ သမ္ဗန္ဓော. ဂစ္ဆတီတိ သက္ကဿ သဟဘာဝံ ဂမိဿတီတိ အတ္ထော.