၆၄. န္တော
ယော သာဓယိတုမာရဒ္ဓေါ နစ နိဋ္ဌမုပဂတောတိ ယော ကဋာဒိသာဓယိတုံ နိဗ္ဗတ္တယိတုံ အာရဒ္ဓေါ နိဋ္ဌံ ပရိသမတ္တိံ န စောပဂတော နပ္ပတ္တော. ပဝတ္တော-နုပရတောဝါတိ ယော ပဗ္ဗတာဒိ နိစ္စပ္ပဝတော-အဝိရတော တေနေဝ နိဋ္ဌံ နောပဂတောသောဝတ္တမာနောတိ ဝုစ္စတေတိ ယောဇနာ. တဗ္ဗိ သယကိရိယာဒွါရေနာတိ ယထာဝုတ္တကဋာဒိဝိသယ ကိရိယာမုခေန၊ ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ ‘‘ယထာဝုတ္တကဋာဒီနံ ဝတ္တမာနတ္တာ တဗ္ဗိသယာ ကိရိယာပိ ဝတ္တမာနာ ဧဝါတိ တံဒွါရေန ကြိယတ္ထဝိသေသန’’န္တိ.
ဘုဉ္ဇတိ ဒေဝဒတ္တောတိ ဧတ္ထ ယဇ္ဇပိ ဘုဉ္ဇမာနော ဟသတိ ခဇ္ဇတိ [ဝဒတိ] ပါနိယံ ပိဝတိ၊ တထာပိ ယုတ္တာ ဝတ္တမာနတာ ကတ္တုမိစ္ဆိတဿာရမ္ဘော န ပရိသမတ္တောတိ ဝုတ္တံ- ‘သာဓယိတုမာရဒ္ဓေါ န စ နိဋ္ဌမုပဂတော’တိ. တိဋ္ဌန္တိ ပဗ္ဗတာတိအာဒီသု နိစ္စေသု ပဗ္ဗတာဒီသု ဘူတာနာဂတာနမသမ္ဘဝါ တန္နိသေဓိနော ဝတ္တမာနဿာပျသမ္ဘဝါ ယဒီပိ ကာလဝိဘာဂေါ န ဝိညာယတေ၊ တထာပိ အာရဒ္ဓဿ ဌာနဿာပရိသမတ္တိယာ ဝတ္တမာနာ ဧဝါတိ ဝုတ္တံ- ‘ပဝတ္တော-နုပရတော ဝါ’တိ. ကတ္တုဝိသေသနေ သတိ ကော ဒေါသောစ္စာဟ- ‘ကတ္တု ဝိသေသနေ’စ္စာဒိ. ဣဟာပိ သိယာ ကတ္တုနော ဝတ္တမာနတ္တာ၊ ဝတ္တမာနတ္တ မေဝါဿ ပကာသေတုမယန္တိ ဝုတ္တံ. ‘‘အပဌမာ သမာနာဓိကရဏေ’’တျာဒီဟိ (၃-၂-၁၂၄) အနေကေဟိ သုတ္တေဟိန္တပ္ပစ္စယော ပါဏိနိယေဟိ ဝိဟိတော.
ဣဓ ပန သာမညေန ဝိဟိတတ္တာ အာဟ- ‘သာမညေနာ’တိအာဒိ. သန္တော ‘အသ-ဘုဝိ’န္တပ္ပစ္စယော. ‘‘ကတ္တရိ လော’’ (၅-၁၈) ‘‘န္တမာနာန္တိ ယိယုံသွာဒိလောပေါ’’တိ (၅-၁၃၀) အကာရဿ လောပေါ. တပန္တော ‘တပ-သန္တာပေ’. ဇပ္ပန္တော ‘ဇပ္ပ=ဝစနေ’. ပဌန္တော ‘ပဌ=ဥစ္စာရဏေ’ ပစန္တော ‘ပစ=ပါကေ’ဓာရယန္တော ‘ဓရ=ဓာရဏေ’. ပယောဇကဗျာပါရေ ဏိ၊ ဓရိတုံ ပယုဉ္ဇမာနော ဓာရယန္တော. ဒိဿန္တော ဒိသ ဒုသ=အပ္ပိတိယံ’’ ဒိဝါဒီဟိ ယက’’ (၅-၁၂) ယဇန္တော ‘ယဇ-ဒေဝပူဇာယံ’. အရဟန္တော ‘အရဟ-ပူဇာယံ. ယထာစာတိအာဒိနာ အပဌမာသမာနာဓိကရဏာဒီသု ‘သံဝိဇ္ဇမာနော ဝိရောစမာနံ ဇပ္ပမာနော’စ္စာဒီသု မာနော န္တော ဝိယ ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ ဝဒတိ.