၁၀. ဝေလာမသုတ္တံ

၂၀. ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ အနာထပိဏ္ဍိကော ဂဟပတိ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ အနာထပိဏ္ဍိကံ ဂဟပတိံ ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

‘‘အပိ နု တေ၊ ဂဟပတိ၊ ကုလေ ဒါနံ ဒီယတီ’’တိ? ‘‘ဒီယတိ မေ၊ ဘန္တေ၊ ကုလေ ဒါနံ၊ တဉ္စ ခေါ လူခံ ကဏာဇကံ ဗိဠင်္ဂဒုတိယ’’န္တိ. ‘‘လူခဉ္စေပိ [လူခံ ဝါပိ (သျာ.)၊ လူခဉ္စာပိ (က.)]၊ ဂဟပတိ၊ ဒါနံ ဒေတိ ပဏီတံ ဝါ၊ တဉ္စ အသက္ကစ္စံ ဒေတိ၊ အစိတ္တီကတွာ [အစိတ္တိံ ကတွာ (က.)၊ အပစိတ္တိံ ကတွာ (သျာ.)၊ အစိတ္တိကတွာ (ပီ.)] ဒေတိ၊ အသဟတ္ထာ ဒေတိ၊ အပဝိဒ္ဓံ [အပဝိဋ္ဌံ (သျာ.)] ဒေတိ၊ အနာဂမနဒိဋ္ဌိကော ဒေတိ. ယတ္ထ ယတ္ထ တဿ တဿ ဒါနဿ ဝိပါကော နိဗ္ဗတ္တတိ၊ န ဥဠာရာယ ဘတ္တဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ၊ န ဥဠာရာယ ဝတ္ထဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ၊ န ဥဠာရာယ ယာနဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ၊ န ဥဠာရေသု ပဉ္စသု ကာမဂုဏေသု ဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ. ယေပိဿ တေ ဟောန္တိ ပုတ္တာတိ ဝါ ဒါရာတိ ဝါ ဒါသာတိ ဝါ ပေဿာတိ ဝါ ကမ္မကရာတိ ဝါ၊ တေပိ န သုဿူသန္တိ န သောတံ ဩဒဟန္တိ န အညာ စိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ [ဧဝဉ္စေတံ (သျာ. က.)]၊ ဂဟပတိ၊ ဟောတိ အသက္ကစ္စံ ကတာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော’’.

‘‘လူခဉ္စေပိ၊ ဂဟပတိ၊ ဒါနံ ဒေတိ ပဏီတံ ဝါ၊ တဉ္စ သက္ကစ္စံ ဒေတိ၊ စိတ္တီကတွာ ဒေတိ၊ သဟတ္ထာ ဒေတိ၊ အနပဝိဒ္ဓံ ဒေတိ၊ အာဂမနဒိဋ္ဌိကော ဒေတိ. ယတ္ထ ယတ္ထ တဿ တဿ ဒါနဿ ဝိပါကော နိဗ္ဗတ္တတိ၊ ဥဠာရာယ ဘတ္တဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ၊ ဥဠာရာယ ဝတ္ထဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ၊ ဥဠာရာယ ယာနဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ၊ ဥဠာရေသု ပဉ္စသု ကာမဂုဏေသု ဘောဂါယ စိတ္တံ နမတိ. ယေပိဿ တေ ဟောန္တိ ပုတ္တာတိ ဝါ ဒါရာတိ ဝါ ဒါသာတိ ဝါ ပေဿာတိ ဝါ ကမ္မကရာတိ ဝါ၊ တေပိ သုဿူသန္တိ သောတံ ဩဒဟန္တိ အညာ စိတ္တံ ဥပဋ္ဌပေန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဂဟပတိ၊ ဟောတိ သက္ကစ္စံ ကတာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော.

‘‘ဘူတပုဗ္ဗံ၊ ဂဟပတိ၊ ဝေလာမော နာမ ဗြာဟ္မဏော အဟောသိ. သော ဧဝရူပံ ဒါနံ အဒါသိ မဟာဒါနံ. စတုရာသီတိ သုဝဏ္ဏပါတိသဟဿာနိ အဒါသိ ရူပိယပူရာနိ၊ စတုရာသီတိ ရူပိယပါတိသဟဿာနိ အဒါသိ သုဝဏ္ဏပူရာနိ၊ စတုရာသီတိ ကံသပါတိသဟဿာနိ အဒါသိ ဟိရညပူရာနိ၊ စတုရာသီတိ ဟတ္ထိသဟဿာနိ အဒါသိ သောဝဏ္ဏာလင်္ကာရာနိ သောဝဏ္ဏဓဇာနိ ဟေမဇာလပ္ပဋိစ္ဆန္နာနိ [ဟေမဇာလသဉ္ဆန္နာနိ (သီ. ပီ.)]၊ စတုရာသီတိ ရထသဟဿာနိ အဒါသိ သီဟစမ္မပရိဝါရာနိ ဗျဂ္ဃစမ္မပရိဝါရာနိ ဒီပိစမ္မပရိဝါရာနိ ပဏ္ဍုကမ္ဗလပရိဝါရာနိ သောဝဏ္ဏာလင်္ကာရာနိ သောဝဏ္ဏဓဇာနိ ဟေမဇာလပ္ပဋိစ္ဆန္နာနိ၊ စတုရာသီတိ ဓေနုသဟဿာနိ အဒါသိ ဒုကူလသန္ဓနာနိ [ဒုကူလသန္ဒဿနာနိ (သီ.)၊ ဒုကူလသဏ္ဌနာနိ (သျာ.)၊ ဒုကူလသန္ထနာနိ (ပီ.)၊ ဒုဟသန္ဒနာနိ (ဒီ. နိ. ၂.၂၆၃)၊ ဒုကူလသန္ဒနာနိ (တတ္ထ ပါဌန္တရံ)] ကံသူပဓာရဏာနိ၊ စတုရာသီတိ ကညာသဟဿာနိ အဒါသိ အာမုတ္တမဏိကုဏ္ဍလာယော [အာမုက္ကမဏိကုဏ္ဍလာယော (?)]၊ စတုရာသီတိ ပလ္လင်္ကသဟဿာနိ အဒါသိ ဂေါနကတ္ထတာနိ ပဋိကတ္ထတာနိ ပဋလိကတ္ထတာနိ ကဒလိမိဂပဝရပစ္စတ္ထရဏာနိ သဥတ္တရစ္ဆဒါနိ ဥဘတောလောဟိတကူပဓာနာနိ၊ စတုရာသီတိ ဝတ္ထကောဋိသဟဿာနိ အဒါသိ ခေါမသုခုမာနံ ကောသေယျသုခုမာနံ ကမ္ဗလသုခုမာနံ ကပ္ပါသိကသုခုမာနံ၊ ကော ပန ဝါဒေါ အန္နဿ ပါနဿ ခဇ္ဇဿ ဘောဇ္ဇဿ လေယျဿ ပေယျဿ၊ နဇ္ဇော မညေ ဝိဿန္ဒန္တိ [ဝိဿန္ဒတိ (သီ. ပီ.)].

‘‘သိယာ ခေါ ပန တေ၊ ဂဟပတိ၊ ဧဝမဿ – ‘အညော နူန တေန သမယေန ဝေလာမော ဗြာဟ္မဏော အဟောသိ၊ သော [ယော (?)] တံ ဒါနံ အဒါသိ မဟာဒါန’န္တိ. န ခေါ ပနေတံ၊ ဂဟပတိ၊ ဧဝံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. အဟံ တေန သမယေန ဝေလာမော ဗြာဟ္မဏော အဟောသိံ. အဟံ တံ ဒါနံ အဒါသိံ မဟာဒါနံ. တသ္မိံ ခေါ ပန၊ ဂဟပတိ၊ ဒါနေ န ကောစိ ဒက္ခိဏေယျော အဟောသိ၊ န တံ ကောစိ ဒက္ခိဏံ ဝိသောဓေတိ.

‘‘ယံ၊ ဂဟပတိ၊ ဝေလာမော ဗြာဟ္မဏော ဒါနံ အဒါသိ မဟာဒါနံ၊ ယော စေကံ ဒိဋ္ဌိသမ္ပန္နံ ဘောဇေယျ၊ ဣဒံ တတော မဟပ္ဖလတရံ.

( ) [(ယဉ္စ ဂဟပတိ ဝေလာမော ဗြာဟ္မဏော ဒါနံ အဒါသိ မဟာဒါနံ) (သီ. ပီ.)] ‘‘ယော စ သတံ ဒိဋ္ဌိသမ္ပန္နာနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ သကဒါဂါမိံ ဘောဇေယျ၊ ဣဒံ တတော မဟပ္ဖလတရံ.

( ) [(ယဉ္စ ဂဟပတိ ဝေလာမော ဗြာဟ္မဏော ဒါနံ အဒါသိ မဟာဒါနံ) (သီ. ပီ.)] ‘‘ယော စ သတံ သကဒါဂါမီနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ အနာဂါမိံ ဘောဇေယျ။ပေ။ ယော စ သတံ အနာဂါမီနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ အရဟန္တံ ဘောဇေယျ။ ယော စ သတံ အရဟန္တာနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓံ ဘောဇေယျ ။ ယော စ သတံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စ တထာဂတံ အရဟန္တံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓံ ဘောဇေယျ။ ယော စ ဗုဒ္ဓပ္ပမုခံ ဘိက္ခုသံဃံ ဘောဇေယျ။ ယော စ စာတုဒ္ဒိသံ သံဃံ ဥဒ္ဒိဿ ဝိဟာရံ ကာရာပေယျ။ ယော စ ပသန္နစိတ္တော ဗုဒ္ဓဉ္စ ဓမ္မဉ္စ သံဃဉ္စ သရဏံ ဂစ္ဆေယျ။ ယော စ ပသန္နစိတ္တော သိက္ခာပဒါနိ သမာဒိယေယျ – ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိံ၊ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏိံ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏိံ၊ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏိံ၊ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိံ၊ ယော စ အန္တမသော ဂန္ဓောဟနမတ္တမ္ပိ [ဂန္ဓူဟနမတ္တမ္ပိ (သီ.)၊ ဂဒ္ဒူဟနမတ္တမ္ပိ (သျာ. ပီ.) မ. နိ. ၃.၂၁၁] မေတ္တစိတ္တံ ဘာဝေယျ၊ ( ) [(ယော စ အစ္ဆရာသင်္ဃာတမတ္တမ္ပိ အနိစ္စသညံ ဘာဝေယျ) (က.)] ဣဒံ တတော မဟပ္ဖလတရံ.

‘‘ယဉ္စ၊ ဂဟပတိ၊ ဝေလာမော ဗြာဟ္မဏော ဒါနံ အဒါသိ မဟာဒါနံ၊ ယော စေကံ ဒိဋ္ဌိသမ္ပန္နံ ဘောဇေယျ။ ယော စ သတံ ဒိဋ္ဌိသမ္ပန္နာနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ သကဒါဂါမိံ ဘောဇေယျ။ ယော စ သတံ သကဒါဂါမီနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ အနာဂါမိံ ဘောဇေယျ။ ယော စ သတံ အနာဂါမီနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ အရဟန္တံ ဘောဇေယျ။ ယော စ သတံ အရဟန္တာနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စေကံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓံ ဘောဇေယျ။ ယော စ သတံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနံ ဘောဇေယျ၊ ယော စ တထာဂတံ အရဟန္တံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓံ ဘောဇေယျ။ ယော စ ဗုဒ္ဓပ္ပမုခံ ဘိက္ခုသံဃံ ဘောဇေယျ၊ ယော စ စာတုဒ္ဒိသံ သံဃံ ဥဒ္ဒိဿ ဝိဟာရံ ကာရာပေယျ။ ယော စ ပသန္နစိတ္တော ဗုဒ္ဓဉ္စ ဓမ္မဉ္စ သံဃဉ္စ သရဏံ ဂစ္ဆေယျ၊ ယော စ ပသန္နစိတ္တော သိက္ခာပဒါနိ သမာဒိယေယျ – ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏိံ။ သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏိံ၊ ယော စ အန္တမသော ဂန္ဓောဟနမတ္တမ္ပိ မေတ္တစိတ္တံ ဘာဝေယျ၊ ယော စ အစ္ဆရာသင်္ဃာတမတ္တမ္ပိ အနိစ္စသညံ ဘာဝေယျ၊ ဣဒံ တတော မဟပ္ဖလတရ’’န္တိ. ဒသမံ.

သီဟနာဒဝဂ္ဂေါ ဒုတိယော.