၂. အာပတ္တိဘယသုတ္တံ

၂၄၄. ‘‘စတ္တာရိမာနိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာပတ္တိဘယာနိ. ကတမာနိ စတ္တာရိ? သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ စောရံ အာဂုစာရိံ ဂဟေတွာ ရညော ဒဿေယျုံ – ‘အယံ တေ၊ ဒေဝ၊ စောရော အာဂုစာရီ. ဣမဿ ဒေဝေါ ဒဏ္ဍံ ပဏေတူ’တိ. တမေနံ ရာဇာ ဧဝံ ဝဒေယျ – ‘ဂစ္ဆထ၊ ဘော၊ ဣမံ ပုရိသံ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိကာယ ရထိကံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒထာ’တိ. တမေနံ ရညော ပုရိသာ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိကာယ ရထိကံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒေယျုံ. တတြညတရဿ ထလဋ္ဌဿ ပုရိသဿ ဧဝမဿ – ‘ပါပကံ ဝတ၊ ဘော၊ အယံ ပုရိသော ကမ္မံ အကာသိ ဂါရယှံ သီသစ္ဆေဇ္ဇံ. ယတြ ဟိ နာမ ရညော ပုရိသာ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိကာယ ရထိကံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒိဿန္တိ! သော ဝတဿာဟံ [သော ဝတဿာယံ (သီ.)] ဧဝရူပံ ပါပကမ္မံ [ပါပံ ကမ္မံ (သီ. ပီ.)] န ကရေယျံ [န ကရေယျ (သီ.) ဒီ. နိ. ၁.၁၈၃ ပါဠိယာ တဒဋ္ဌကထာယ စ သံသန္ဒေတဗ္ဗံ] ဂါရယှံ သီသစ္ဆေဇ္ဇ’န္တိ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယဿ ကဿစိ ဘိက္ခုဿ ဝါ ဘိက္ခုနိယာ ဝါ ဧဝံ တိဗ္ဗာ ဘယသညာ ပစ္စုပဋ္ဌိတာ ဟောတိ ပါရာဇိကေသု ဓမ္မေသု. တဿေတံ ပါဋိကင်္ခံ – အနာပန္နော ဝါ ပါရာဇိကံ ဓမ္မံ န အာပဇ္ဇိဿတိ၊ အာပန္နော ဝါ ပါရာဇိကံ ဓမ္မံ ယထာဓမ္မံ ပဋိကရိဿတိ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပုရိသော ကာဠဝတ္ထံ [ကာဠကံ ဝတ္ထံ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] ပရိဓာယ ကေသေ ပကိရိတွာ မုသလံ ခန္ဓေ အာရောပေတွာ မဟာဇနကာယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝံ ဝဒေယျ – ‘အဟံ၊ ဘန္တေ၊ ပါပကမ္မံ အကာသိံ ဂါရယှံ မောသလ္လံ၊ ယေန မေ အာယသ္မန္တော အတ္တမနာ ဟောန္တိ တံ ကရောမီ’တိ. တတြညတရဿ ထလဋ္ဌဿ ပုရိသဿ ဧဝမဿ – ‘ပါပကံ ဝတ၊ ဘော၊ အယံ ပုရိသော ကမ္မံ အကာသိ ဂါရယှံ မောသလ္လံ. ယတြ ဟိ နာမ ကာဠဝတ္ထံ ပရိဓာယ ကေသေ ပကိရိတွာ မုသလံ ခန္ဓေ အာရောပေတွာ မဟာဇနကာယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝံ ဝက္ခတိ – ‘အဟံ၊ ဘန္တေ၊ ပါပကမ္မံ အကာသိံ ဂါရယှံ မောသလ္လံ၊ ယေန မေ အာယသ္မန္တော အတ္တမနာ ဟောန္တိ တံ ကရောမီတိ. သော ဝတဿာဟံ ဧဝရူပံ ပါပကမ္မံ န ကရေယျံ ဂါရယှံ မောသလ္လ’န္တိ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယဿ ကဿစိ ဘိက္ခုဿ ဝါ ဘိက္ခုနိယာ ဝါ ဧဝံ တိဗ္ဗာ ဘယသညာ ပစ္စုပဋ္ဌိတာ ဟောတိ သံဃာဒိသေသေသု ဓမ္မေသု၊ တဿေတံ ပါဋိကင်္ခံ – အနာပန္နော ဝါ သံဃာဒိသေသံ ဓမ္မံ န အာပဇ္ဇိဿတိ၊ အာပန္နော ဝါ သံဃာဒိသေသံ ဓမ္မံ ယထာဓမ္မံ ပဋိကရိဿတိ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပုရိသော ကာဠဝတ္ထံ ပရိဓာယ ကေသေ ပကိရိတွာ ဘသ္မပုဋံ [အဿပုဋံ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] ခန္ဓေ အာရောပေတွာ မဟာဇနကာယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝံ ဝဒေယျ – ‘အဟံ၊ ဘန္တေ၊ ပါပကမ္မံ အကာသိံ ဂါရယှံ ဘသ္မပုဋံ. ယေန မေ အာယသ္မန္တော အတ္တမနာ ဟောန္တိ တံ ကရောမီ’တိ. တတြညတရဿ ထလဋ္ဌဿ ပုရိသဿ ဧဝမဿ – ‘ပါပကံ ဝတ၊ ဘော၊ အယံ ပုရိသော ကမ္မံ အကာသိ ဂါရယှံ ဘသ္မပုဋံ. ယတြ ဟိ နာမ ကာဠဝတ္ထံ ပရိဓာယ ကေသေ ပကိရိတွာ ဘသ္မပုဋံ ခန္ဓေ အာရောပေတွာ မဟာဇနကာယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝံ ဝက္ခတိ – အဟံ၊ ဘန္တေ၊ ပါပကမ္မံ အကာသိံ ဂါရယှံ ဘသ္မပုဋံ၊ ယေန မေ အာယသ္မန္တော အတ္တမနာ ဟောန္တိ တံ ကရောမီတိ. သော ဝတဿာဟံ ဧဝရူပံ ပါပကမ္မံ န ကရေယျံ ဂါရယှံ ဘသ္မပုဋ’န္တိ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယဿ ကဿစိ ဘိက္ခုဿ ဝါ ဘိက္ခုနိယာ ဝါ ဧဝံ တိဗ္ဗာ ဘယသညာ ပစ္စုပဋ္ဌိတာ ဟောတိ ပါစိတ္တိယေသု ဓမ္မေသု၊ တဿေတံ ပါဋိကင်္ခံ – အနာပန္နော ဝါ ပါစိတ္တိယံ ဓမ္မံ န အာပဇ္ဇိဿတိ၊ အာပန္နော ဝါ ပါစိတ္တိယံ ဓမ္မံ ယထာဓမ္မံ ပဋိကရိဿတိ.

‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပုရိသော ကာဠဝတ္ထံ ပရိဓာယ ကေသေ ပကိရိတွာ မဟာဇနကာယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝံ ဝဒေယျ – ‘အဟံ၊ ဘန္တေ၊ ပါပကမ္မံ အကာသိံ ဂါရယှံ ဥပဝဇ္ဇံ. ယေန မေ အာယသ္မန္တော အတ္တမနာ ဟောန္တိ တံ ကရောမီ’တိ. တတြညတရဿ ထလဋ္ဌဿ ပုရိသဿ ဧဝမဿ – ‘ပါပကံ ဝတ၊ ဘော၊ အယံ ပုရိသော ကမ္မံ အကာသိ ဂါရယှံ ဥပဝဇ္ဇံ. ယတြ ဟိ နာမ ကာဠဝတ္ထံ ပရိဓာယ ကေသေ ပကိရိတွာ မဟာဇနကာယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝံ ဝက္ခတိ – အဟံ၊ ဘန္တေ၊ ပါပကမ္မံ အကာသိံ ဂါရယှံ ဥပဝဇ္ဇံ၊ ယေန မေ အာယသ္မန္တော အတ္တမနာ ဟောန္တိ တံ ကရောမီတိ. သော ဝတဿာဟံ ဧဝရူပံ ပါပကမ္မံ န ကရေယျံ ဂါရယှံ ဥပဝဇ္ဇ’န္တိ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယဿ ကဿစိ ဘိက္ခုဿ ဝါ ဘိက္ခုနိယာ ဝါ ဧဝံ တိဗ္ဗာ ဘယသညာ ပစ္စုပဋ္ဌိတာ ဟောတိ ပါဋိဒေသနီယေသု ဓမ္မေသု၊ တဿေတံ ပါဋိကင်္ခံ – အနာပန္နော ဝါ ပါဋိဒေသနီယံ ဓမ္မံ န အာပဇ္ဇိဿတိ၊ အာပန္နော ဝါ ပါဋိဒေသနီယံ ဓမ္မံ ယထာဓမ္မံ ပဋိကရိဿတိ. ဣမာနိ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ စတ္တာရိ အာပတ္တိဘယာနီ’’တိ. ဒုတိယံ.