၉. သဒ္ဓသုတ္တံ

၉. ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ နာတိကေ ဝိဟရတိ ဂိဉ္ဇကာဝသထေ. အထ ခေါ အာယသ္မာ သဒ္ဓေါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ အာယသ္မန္တံ သဒ္ဓံ ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

‘‘အာဇာနီယဈာယိတံ ခေါ၊ သဒ္ဓ၊ ဈာယ၊ မာ ခဠုင်္ကဈာယိတံ [အာဇာနီယဇ္ဈာယိတံ ခေါ သဒ္ဓ ဈာယထ၊ မာ ခဠုင်္ကဇ္ဈာယိတံ (သီ. ပီ.)]. ကထဉ္စ၊ ခဠုင်္ကဈာယိတံ ဟောတိ? အဿခဠုင်္ကော ဟိ၊ သဒ္ဓ၊ ဒေါဏိယာ ဗဒ္ဓေါ [ဗန္ဓော (သျာ. က.)] ‘ယဝသံ ယဝသ’န္တိ ဈာယတိ. တံ ကိဿ ဟေတု? န ဟိ၊ သဒ္ဓ၊ အဿခဠုင်္ကဿ ဒေါဏိယာ ဗဒ္ဓဿ ဧဝံ ဟောတိ – ‘ကိံ နု ခေါ မံ အဇ္ဇ အဿဒမ္မသာရထိ ကာရဏံ ကာရေဿတိ၊ ကိမဿာဟံ [ကမ္မဿာဟံ (က.)] ပဋိကရောမီ’တိ. သော ဒေါဏိယာ ဗဒ္ဓေါ ‘ယဝသံ ယဝသ’န္တိ ဈာယတိ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ သဒ္ဓ၊ ဣဓေကစ္စော ပုရိသခဠုင်္ကော အရညဂတောပိ ရုက္ခမူလဂတောပိ သုညာဂါရဂတောပိ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ ကာမရာဂပရေတေန ဥပ္ပန္နဿ စ ကာမရာဂဿ နိဿရဏံ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. သော ကာမရာဂံယေဝ အန္တရံ ကတွာ ဈာယတိ ပဇ္ဈာယတိ နိဇ္ဈာယတိ အဝဇ္ဈာယတိ၊ ဗျာပါဒပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ။ ထိနမိဒ္ဓပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ။ ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ။ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ ဝိစိကိစ္ဆာပရေတေန၊ ဥပ္ပန္နာယ စ ဝိစိကိစ္ဆာယ နိဿရဏံ ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ. သော ဝိစိကိစ္ဆံယေဝ အန္တရံ ကတွာ ဈာယတိ ပဇ္ဈာယတိ နိဇ္ဈာယတိ အဝဇ္ဈာယတိ. သော ပထဝိမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ အာပမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ တေဇမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ဝါယမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ အာကာသာနဉ္စာယတနမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတနမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ အာကိဉ္စညာယတနမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ နေဝသညာနာသညာယတနမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ဣဓလောကမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ပရလောကမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ယမ္ပိဒံ ဒိဋ္ဌံ သုတံ မုတံ ဝိညာတံ ပတ္တံ ပရိယေသိတံ အနုဝိစရိတံ မနသာ၊ တမ္ပိ နိဿာယ ဈာယတိ. ဧဝံ ခေါ၊ သဒ္ဓ၊ ပုရိသခဠုင်္ကဈာယိတံ ဟောတိ.

‘‘ကထဉ္စ၊ သဒ္ဓ၊ အာဇာနီယဈာယိတံ ဟောတိ? ဘဒြော ဟိ၊ သဒ္ဓ၊ အဿာဇာနီယော ဒေါဏိယာ ဗဒ္ဓေါ န ‘ယဝသံ ယဝသ’န္တိ ဈာယတိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဘဒြဿ ဟိ၊ သဒ္ဓ၊ အဿာဇာနီယဿ ဒေါဏိယာ ဗဒ္ဓဿ ဧဝံ ဟောတိ – ‘ကိံ နု ခေါ မံ အဇ္ဇ အဿဒမ္မသာရထိ ကာရဏံ ကာရေဿတိ၊ ကိမဿာဟံ ပဋိကရောမီ’တိ. သော ဒေါဏိယာ ဗဒ္ဓေါ န ‘ယဝသံ ယဝသ’န္တိ ဈာယတိ. ဘဒြော ဟိ၊ သဒ္ဓ၊ အဿာဇာနီယော ယထာ ဣဏံ ယထာ ဗန္ဓံ ယထာ ဇာနိံ ယထာ ကလိံ ဧဝံ ပတောဒဿ အဇ္ဈောဟရဏံ သမနုပဿတိ. ဧဝမေဝံ ခေါ၊ သဒ္ဓ၊ ဘဒြော ပုရိသာဇာနီယော အရညဂတောပိ ရုက္ခမူလဂတောပိ သုညာဂါရဂတောပိ န ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ န ကာမရာဂပရေတေန၊ ဥပ္ပန္နဿ စ ကာမရာဂဿ နိဿရဏံ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ၊ န ဗျာပါဒပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ။ န ထိနမိဒ္ဓပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ။ န ဥဒ္ဓစ္စကုက္ကုစ္စပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ။ န ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌိတေန စေတသာ ဝိဟရတိ န ဝိစိကိစ္ဆာပရေတေန၊ ဥပ္ပန္နာယ စ ဝိစိကိစ္ဆာယ နိဿရဏံ ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ. သော နေဝ ပထဝိံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န အာပံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န တေဇံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ဝါယံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န အာကာသာနဉ္စာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ဝိညာဏဉ္စာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န အာကိဉ္စညာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န နေဝသညာနာသညာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ဣဓလောကံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ပရလောကံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ယမ္ပိဒံ ဒိဋ္ဌံ သုတံ မုတံ ဝိညာတံ ပတ္တံ ပရိယေသိတံ အနုဝိစရိတံ မနသာ၊ တမ္ပိ နိဿာယ န ဈာယတိ၊ ဈာယတိ စ ပန. ဧဝံ ဈာယိဉ္စ ပန၊ သဒ္ဓ၊ ဘဒြံ ပုရိသာဇာနီယံ သဣန္ဒာ ဒေဝါ သဗြဟ္မကာ သပဇာပတိကာ အာရကာဝ နမဿန္တိ –

‘‘နမော တေ ပုရိသာဇည၊ နမော တေ ပုရိသုတ္တမ၊

ယဿ တေ နာဘိဇာနာမ၊ ယမ္ပိ နိဿာယ ဈာယသီ’’တိ.

ဧဝံ ဝုတ္တေ အာယသ္မာ သဒ္ဓေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကထံ ဈာယီ ပန၊ ဘန္တေ၊ ဘဒြော ပုရိသာဇာနီယော [ပုရိသာဇာနီယော ဈာယတိ၊ သော (သီ. သျာ. ပီ.)၊ ပုရိသာဇာနီယော၊ သော (က.)] နေဝ ပထဝိံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န အာပံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န တေဇံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ဝါယံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န အာကာသာနဉ္စာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ဝိညာဏဉ္စာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န အာကိဉ္စညာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န နေဝသညာနာသညာယတနံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ဣဓလောကံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ န ပရလောကံ နိဿာယ ဈာယတိ၊ ယမ္ပိဒံ ဒိဋ္ဌံ သုတံ မုတံ ဝိညာတံ ပတ္တံ ပရိယေသိတံ အနုဝိစရိတံ မနသာ၊ တမ္ပိ နိဿာယ န ဈာယတိ၊ ဈာယတိ စ ပန? ကထံ ဈာယိဉ္စ ပန၊ ဘန္တေ၊ ဘဒြံ ပုရိသာဇာနီယံ သဣန္ဒာ ဒေဝါ သဗြဟ္မကာ သပဇာပတိကာ အာရကာဝ နမဿန္တိ –

‘‘နမော တေ ပုရိသာဇည၊ နမော တေ ပုရိသုတ္တမ၊

ယဿ တေ နာဘိဇာနာမ၊ ယမ္ပိ နိဿာယ ဈာယသီ’’တိ.

‘‘ဣဓ၊ သဒ္ဓ၊ ဘဒြဿ ပုရိသာဇာနီယဿ ပထဝိယံ ပထဝိသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ အာပသ္မိံ အာပေါသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ တေဇသ္မိံ တေဇောသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ ဝါယသ္မိံ ဝါယောသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ အာကာသာနဉ္စာယတနေ အာကာသာနဉ္စာယတနသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ ဝိညာဏဉ္စာယတနေ ဝိညာဏဉ္စာယတနသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ အာကိဉ္စညာယတနေ အာကိဉ္စညာယတနသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ နေဝသညာနာသညာယတနေ နေဝသညာနာသညာယတနသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ ဣဓလောကေ ဣဓလောကသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ ပရလောကေ ပရလောကသညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ၊ ယမ္ပိဒံ ဒိဋ္ဌံ သုတံ မုတံ ဝိညာတံ ပတ္တံ ပရိယေသိတံ အနုဝိစရိတံ မနသာ၊ တတြာပိ သညာ ဝိဘူတာ ဟောတိ. ဧဝံ ဈာယီ ခေါ၊ သဒ္ဓ၊ ဘဒြော ပုရိသာဇာနီယော နေဝ ပထဝိံ နိဿာယ ဈာယတိ။ပေ။ ယမ္ပိဒံ ဒိဋ္ဌံ သုတံ မုတံ ဝိညာတံ ပတ္တံ ပရိယေသိတံ အနုဝိစရိတံ မနသာ၊ တမ္ပိ နိဿာယ န ဈာယတိ၊ ဈာယတိ စ ပန. ဧဝံ ဈာယိဉ္စ ပန၊ သဒ္ဓ၊ ဘဒြံ ပုရိသာဇာနီယံ သဣန္ဒာ ဒေဝါ သဗြဟ္မကာ သပဇာပတိကာ အာရကာဝ နမဿန္တိ –

‘‘နမော တေ ပုရိသာဇည၊ နမော တေ ပုရိသုတ္တမ၊

ယဿ တေ နာဘိဇာနာမ၊ ယမ္ပိ နိဿာယ ဈာယသီ’’တိ. နဝမံ၊