၆. သံသပ္ပနီယသုတ္တံ
၂၁၆. ‘‘သံသပ္ပနီယပရိယာယံ ဝေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မပရိယာယံ ဒေသေဿာမိ. တံ သုဏာထ၊ သာဓုကံ မနသိ ကရောထ၊ ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ၊ ဘန္တေ’’တိ ခေါ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –
‘‘ကတမော စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံသပ္ပနီယပရိယာယော ဓမ္မပရိယာယော? ကမ္မဿကာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သတ္တာ ကမ္မဒါယာဒါ ကမ္မယောနီ ကမ္မဗန္ဓူ ကမ္မပဋိသရဏာ၊ ယံ ကမ္မံ ကရောန္တိ – ကလျာဏံ ဝါ ပါပကံ ဝါ – တဿ ဒါယာဒါ ဘဝန္တိ.
‘‘ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ လုဒ္ဒေါ လောဟိတပါဏိ ဟတပဟတေ နိဝိဋ္ဌော၊ အဒယာပန္နော သဗ္ဗပါဏဘူတေသု. သော သံသပ္ပတိ ကာယေန၊ သံသပ္ပတိ ဝါစာယ၊ သံသပ္ပတိ မနသာ. တဿ ဇိမှံ ကာယကမ္မံ ဟောတိ၊ ဇိမှံ ဝစီကမ္မံ၊ ဇိမှံ မနောကမ္မံ၊ ဇိမှာ ဂတိ၊ ဇိမှုပပတ္တိ.
‘‘ဇိမှဂတိကဿ ခေါ ပနာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇိမှုပပတ္တိကဿ ဒွိန္နံ ဂတီနံ အညတရံ ဂတိံ ဝဒါမိ – ယေ ဝါ ဧကန္တဒုက္ခာ နိရယာ ယာ ဝါ သံသပ္ပဇာတိကာ တိရစ္ဆာနယောနိ. ကတမာ စ သာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံသပ္ပဇာတိကာ တိရစ္ဆာနယောနိ? အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ နကုလာ ဗိဠာရာ မူသိကာ ဥလူကာ၊ ယေ ဝါ ပနညေပိ ကေစိ တိရစ္ဆာနယောနိကာ သတ္တာ မနုဿေ ဒိသွာ သံသပ္ပန္တိ. ဣတိ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘူတာ ဘူတဿ ဥပပတ္တိ ဟောတိ. ယံ ကရောတိ တေန ဥပပဇ္ဇတိ. ဥပပန္နမေနံ ဖဿာ ဖုသန္တိ. ဧဝမဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘ကမ္မဒါယာဒါ သတ္တာ’တိ ဝဒါမိ.
‘‘ဣဓ ပန၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ။ပေ။ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ။ မုသာဝါဒီ ဟောတိ။ ပိသုဏဝါစော ဟောတိ။ ဖရုသဝါစော ဟောတိ။ သမ္ဖပ္ပလာပီ ဟောတိ။ အဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ။ ဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကော ဟောတိ ဝိပရီတဒဿနော – ‘နတ္ထိ ဒိန္နံ။ပေ။ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီ’တိ. သော သံသပ္ပတိ ကာယေန၊ သံသပ္ပတိ ဝါစာယ၊ သံသပ္ပတိ မနသာ. တဿ ဇိမှံ ကာယကမ္မံ ဟောတိ၊ ဇိမှံ ဝစီကမ္မံ၊ ဇိမှံ မနောကမ္မံ၊ ဇိမှာ ဂတိ၊ ဇိမှုပပတ္တိ.
‘‘ဇိမှဂတိကဿ ခေါ ပနာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဇိမှုပပတ္တိကဿ ဒွိန္နံ ဂတီနံ အညတရံ ဂတိံ ဝဒါမိ – ယေ ဝါ ဧကန္တဒုက္ခာ နိရယာ ယာ ဝါ သံသပ္ပဇာတိကာ တိရစ္ဆာနယောနိ. ကတမာ စ သာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံသပ္ပဇာတိကာ တိရစ္ဆာနယောနိ? အဟိ ဝိစ္ဆိကာ သတပဒီ နကုလာ ဗိဠာရာ မူသိကာ ဥလူကာ၊ ယေ ဝါ ပနညေပိ ကေစိ တိရစ္ဆာနယောနိကာ သတ္တာ မနုဿေ ဒိသွာ သံသပ္ပန္တိ. ဣတိ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘူတာ ဘူတဿ ဥပပတ္တိ ဟောတိ၊ ယံ ကရောတိ တေန ဥပပဇ္ဇတိ. ဥပပန္နမေနံ ဖဿာ ဖုသန္တိ. ဧဝမဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘ကမ္မဒါယာဒါ သတ္တာ’တိ ဝဒါမိ. ကမ္မဿကာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သတ္တာ ကမ္မဒါယာဒါ ကမ္မယောနီ ကမ္မဗန္ဓူ ကမ္မပဋိသရဏာ၊ ယံ ကမ္မံ ကရောန္တိ – ကလျာဏံ ဝါ ပါပကံ ဝါ – တဿ ဒါယာဒါ ဘဝန္တိ.
‘‘ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော ပါဏာတိပါတံ ပဟာယ ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ နိဟိတဒဏ္ဍော နိဟိတသတ္ထော၊ လဇ္ဇီ ဒယာပန္နော သဗ္ဗပါဏဘူတဟိတာနုကမ္ပီ ဝိဟရတိ. သော န သံသပ္ပတိ ကာယေန၊ န သံသပ္ပတိ ဝါစာယ၊ န သံသပ္ပတိ မနသာ. တဿ ဥဇု ကာယကမ္မံ ဟောတိ၊ ဥဇု ဝစီကမ္မံ၊ ဥဇု မနောကမ္မံ၊ ဥဇု ဂတိ၊ ဥဇုပပတ္တိ.
‘‘ဥဇုဂတိကဿ ခေါ ပနာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥဇုပပတ္တိကဿ ဒွိန္နံ ဂတီနံ အညတရံ ဂတိံ ဝဒါမိ – ယေ ဝါ ဧကန္တသုခါ သဂ္ဂါ ယာနိ ဝါ ပန တာနိ ဥစ္စာကုလာနိ ခတ္တိယမဟာသာလကုလာနိ ဝါ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလကုလာနိ ဝါ ဂဟပတိမဟာသာလကုလာနိ ဝါ အဍ္ဎာနိ မဟဒ္ဓနာနိ မဟာဘောဂါနိ ပဟူတဇာတရူပရဇတာနိ ပဟူတဝိတ္တူပကရဏာနိ ပဟူတဓနဓညာနိ. ဣတိ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘူတာ ဘူတဿ ဥပပတ္တိ ဟောတိ. ယံ ကရောတိ တေန ဥပပဇ္ဇတိ. ဥပပန္နမေနံ ဖဿာ ဖုသန္တိ. ဧဝမဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘ကမ္မဒါယာဒါ သတ္တာ’တိ ဝဒါမိ.
‘‘ဣဓ ပန၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော အဒိန္နာဒါနံ ပဟာယ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ပေ။ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ မုသာဝါဒံ ပဟာယ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ ပိသုဏံ ဝါစံ ပဟာယ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ ဖရုသံ ဝါစံ ပဟာယ ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ သမ္ဖပ္ပလာပံ ပဟာယ သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ။ အနဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ။ အဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ။ သမ္မာဒိဋ္ဌိကော ဟောတိ အဝိပရီတဒဿနော – ‘အတ္ထိ ဒိန္နံ။ပေ။ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီ’တိ. သော န သံသပ္ပတိ ကာယေန၊ န သံသပ္ပတိ ဝါစာယ၊ န သံသပ္ပတိ မနသာ. တဿ ဥဇု ကာယကမ္မံ ဟောတိ၊ ဥဇု ဝစီကမ္မံ၊ ဥဇု မနောကမ္မံ၊ ဥဇု ဂတိ၊ ဥဇုပပတ္တိ.
‘‘ဥဇုဂတိကဿ ခေါ ပန အဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥဇုပပတ္တိကဿ ဒွိန္နံ ဂတီနံ အညတရံ ဂတိံ ဝဒါမိ – ယေ ဝါ ဧကန္တသုခါ သဂ္ဂါ ယာနိ ဝါ ပန တာနိ ဥစ္စာကုလာနိ ခတ္တိယမဟာသာလကုလာနိ ဝါ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလကုလာနိ ဝါ ဂဟပတိမဟာသာလကုလာနိ ဝါ အဍ္ဎာနိ မဟဒ္ဓနာနိ မဟာဘောဂါနိ ပဟူတဇာတရူပရဇတာနိ ပဟူတဝိတ္တူပကရဏာနိ ပဟူတဓနဓညာနိ. ဣတိ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဘူတာ ဘူတဿ ဥပပတ္တိ ဟောတိ. ယံ ကရောတိ တေန ဥပပဇ္ဇတိ. ဥပပန္နမေနံ ဖဿာ ဖုသန္တိ. ဧဝမဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘ကမ္မဒါယာဒါ သတ္တာ’တိ ဝဒါမိ.
‘‘ကမ္မဿကာ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သတ္တာ ကမ္မဒါယာဒါ ကမ္မယောနီ ကမ္မဗန္ဓူ ကမ္မပဋိသရဏာ၊ ယံ ကမ္မံ ကရောန္တိ – ကလျာဏံ ဝါ ပါပကံ ဝါ – တဿ ဒါယာဒါ ဘဝန္တိ. အယံ ခေါ သော၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံသပ္ပနီယပရိယာယော ဓမ္မပရိယာယော’’တိ. ဆဋ္ဌံ.