၆. ကာဠီသုတ္တံ

၂၆. ဧကံ သမယံ အာယသ္မာ မဟာကစ္စာနော အဝန္တီသု ဝိဟရတိ ကုရရဃရေ [ဂုလဃရေ (က.) ကုရုရဃရေ မဟာဝ. ၂၅၇] ပဝတ္တေ ပဗ္ဗတေ. အထ ခေါ ကာဠီ ဥပါသိကာ ကုရရဃရိကာ ယေနာယသ္မာ မဟာကစ္စာနော တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ အာယသ္မန္တံ မဟာကစ္စာနံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နာ ခေါ ကာဠီ ဥပါသိကာ ကုရရဃရိကာ အာယသ္မန္တံ မဟာကစ္စာနံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဝုတ္တမိဒံ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝတာ ကုမာရိပဉှေသု –

‘အတ္ထဿ ပတ္တိံ ဟဒယဿ သန္တိံ၊

ဇေတွာန သေနံ ပိယသာတရူပံ၊

ဧကောဟံ [ဧကာဟံ (က.)] ဈာယံ သုခမနုဗောဓိံ၊

တသ္မာ ဇနေန န ကရောမိ သက္ခိံ [သခိံ (က.) သံ. နိ. ၁.၁၆၁ ပဿိတဗ္ဗံ]၊

သက္ခီ [သခီ (က.)] န သမ္ပဇ္ဇတိ ကေနစိ မေ’တိ.

‘‘ဣမဿ ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝတာ သံခိတ္တေန ဘာသိတဿ ကထံ ဝိတ္ထာရေန အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော’’တိ?

‘‘ပထဝီကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ၊ ဧကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ‘အတ္ထော’တိ အဘိနိဗ္ဗတ္တေသုံ [အတ္ထာဘိနိဗ္ဗတ္တေသုံ (သီ. သျာ.)]. ယာဝတာ ခေါ၊ ဘဂိနိ၊ ပထဝီကသိဏသမာပတ္တိပရမတာ၊ တဒဘိညာသိ ဘဂဝါ. တဒဘိညာယ ဘဂဝါ အဿာဒမဒ္ဒသ [အာဒိမဒ္ဒသ (သီ. သျာ.)] အာဒီနဝမဒ္ဒသ နိဿရဏမဒ္ဒသ မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနမဒ္ဒသ. တဿ အဿာဒဒဿနဟေတု အာဒီနဝဒဿနဟေတု နိဿရဏဒဿနဟေတု မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနဟေတု အတ္ထဿ ပတ္တိ ဟဒယဿ သန္တိ ဝိဒိတာ ဟောတိ.

‘‘အာပေါကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ပေ။ တေဇောကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ ဝါယောကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ နီလကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ ပီတကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ လောဟိတကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ ဩဒါတကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ အာကာသကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ။ ဝိညာဏကသိဏသမာပတ္တိပရမာ ခေါ၊ ဘဂိနိ၊ ဧကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ‘အတ္ထော’တိ အဘိနိဗ္ဗတ္တေသုံ. ယာဝတာ ခေါ၊ ဘဂိနိ၊ ဝိညာဏကသိဏသမာပတ္တိပရမတာ၊ တဒဘိညာသိ ဘဂဝါ. တဒဘိညာယ ဘဂဝါ အဿာဒမဒ္ဒသ အာဒီနဝမဒ္ဒသ နိဿရဏမဒ္ဒသ မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနမဒ္ဒသ. တဿ အဿာဒဒဿနဟေတု အာဒီနဝဒဿနဟေတု နိဿရဏဒဿနဟေတု မဂ္ဂါမဂ္ဂဉာဏဒဿနဟေတု အတ္ထဿ ပတ္တိ ဟဒယဿ သန္တိ ဝိဒိတာ ဟောတိ. ဣတိ ခေါ၊ ဘဂိနိ၊ ယံ တံ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ ကုမာရိပဉှေသု –

‘အတ္ထဿ ပတ္တိံ ဟဒယဿ သန္တိံ၊

ဇေတွာန သေနံ ပိယသာတရူပံ၊

ဧကောဟံ ဈာယံ သုခမနုဗောဓိံ၊

တသ္မာ ဇနေန န ကရောမိ သက္ခိံ၊

သက္ခီ န သမ္ပဇ္ဇတိ ကေနစိ မေ’တိ.

‘‘ဣမဿ ခေါ၊ ဘဂိနိ၊ ဘဂဝတာ သံခိတ္တေန ဘာသိတဿ ဧဝံ ဝိတ္ထာရေန အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော’’တိ. ဆဋ္ဌံ.