൧൦. ഛന്ദംഅദത്വാഗമനസിക്ഖാപദം

൪൭൯. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന സങ്ഘോ സന്നിപതിതോ ഹോതി കേനചിദേവ കരണീയേന. ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖൂ ചീവരകമ്മം കരോന്താ ഏകസ്സ ഛന്ദം അദംസു. അഥ ഖോ സങ്ഘോ ‘‘യസ്സത്ഥായ സന്നിപതിതോ തം കമ്മം കരിസ്സാമീ’’തി ഞത്തിം ഠപേസി. അഥ ഖോ സോ ഭിക്ഖു – ‘‘ഏവമേവിമേ ഏകമേകസ്സ കമ്മം കരോന്തി, കസ്സ തുമ്ഹേ കമ്മം കരിസ്സഥാ’’തി ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കാമി. യേ തേ ഭിക്ഖൂ അപ്പിച്ഛാ…പേ… തേ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഭിക്ഖു സങ്ഘേ വിനിച്ഛയകഥായ വത്തമാനായ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമിസ്സതീ’’തി…പേ… സച്ചം കിര ത്വം, ഭിക്ഖു, സങ്ഘേ വിനിച്ഛയകഥായ വത്തമാനായ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമസീതി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ ത്വം, മോഘപുരിസ, സങ്ഘേ വിനിച്ഛയകഥായ വത്തമാനായ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമിസ്സസി! നേതം, മോഘപുരിസ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

൪൮൦. ‘‘യോ പന ഭിക്ഖു സങ്ഘേ വിനിച്ഛയകഥായ വത്തമാനായ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമേയ്യ, പാചിത്തിയ’’ന്തി.

൪൮൧. യോ പനാതി യോ യാദിസോ…പേ… ഭിക്ഖൂതി…പേ… അയം ഇമസ്മിം അത്ഥേ അധിപ്പേതോ ഭിക്ഖൂതി.

സങ്ഘേ വിനിച്ഛയകഥാ നാമ വത്ഥു വാ ആരോചിതം ഹോതി അവിനിച്ഛിതം, ഞത്തി വാ ഠപിതാ ഹോതി, കമ്മവാചാ വാ വിപ്പകതാ ഹോതി.

ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമേയ്യാതി – ‘‘കഥം ഇദം കമ്മം കുപ്പം അസ്സ വഗ്ഗം അസ്സ ന കരേയ്യാ’’തി ഗച്ഛതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. പരിസായ ഹത്ഥപാസം വിജഹന്തസ്സ ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. വിജഹിതേ ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ.

൪൮൨. ധമ്മകമ്മേ ധമ്മകമ്മസഞ്ഞീ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമതി, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ. ധമ്മകമ്മേ വേമതികോ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. ധമ്മകമ്മേ അധമ്മകമ്മസഞ്ഞീ ഛന്ദം അദത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കമതി, അനാപത്തി. അധമ്മകമ്മേ ധമ്മകമ്മസഞ്ഞീ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അധമ്മകമ്മേ വേമതികോ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അധമ്മകമ്മേ അധമ്മകമ്മസഞ്ഞീ, അനാപത്തി.

൪൮൩. അനാപത്തി – ‘‘സങ്ഘസ്സ ഭണ്ഡനം വാ കലഹോ വാ വിഗ്ഗഹോ വാ വിവാദോ വാ ഭവിസ്സതീ’’തി ഗച്ഛതി, ‘‘സങ്ഘഭേദോ വാ സങ്ഘരാജി വാ ഭവിസ്സതീ’’തി ഗച്ഛതി, ‘‘അധമ്മേന വാ വഗ്ഗേന വാ ന കമ്മാരഹസ്സ വാ കമ്മം കരിസ്സതീ’’തി ഗച്ഛതി, ഗിലാനോ ഗച്ഛതി, ഗിലാനസ്സ കരണീയേന ഗച്ഛതി, ഉച്ചാരേന വാ പസ്സാവേന വാ പീളിതോ ഗച്ഛതി, ‘‘ന കമ്മം കോപേതുകാമോ പുന പച്ചാഗമിസ്സാമീ’’തി ഗച്ഛതി, ഉമ്മത്തകസ്സ, ആദികമ്മികസ്സാതി.

ഛന്ദം അദത്വാ ഗമനസിക്ഖാപദം നിട്ഠിതം ദസമം.