൩. ഭിക്ഖുനുപസ്സയസിക്ഖാപദം

൧൫൮. തേന സമയേന ബുദ്ധോ ഭഗവാ സക്കേസു വിഹരതി കപിലവത്ഥുസ്മിം നിഗ്രോധാരാമേ. തേന ഖോ പന സമയേന ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖൂ ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദന്തി. ഭിക്ഖുനിയോ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഏതദവോചും – ‘‘ഏഥായ്യേ, ഓവാദം ഗമിസ്സാമാ’’തി. ‘‘യമ്പി [യം ഹി (ക.)] മയം, അയ്യേ, ഗച്ഛേയ്യാമ ഓവാദസ്സ കാരണാ, അയ്യാ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഇധേവ ആഗന്ത്വാ അമ്ഹേ ഓവദന്തീ’’തി. ഭിക്ഖുനിയോ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖൂ ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദിസ്സന്തീ’’തി [ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവാദം ന ഗച്ഛിസ്സന്തീതി (സീ.)]! അഥ ഖോ താ ഭിക്ഖുനിയോ ഭിക്ഖൂനം ഏതമത്ഥം ആരോചേസും. യേ തേ ഭിക്ഖൂ അപ്പിച്ഛാ…പേ… തേ ഉജ്ഝായന്തി ഖിയ്യന്തി വിപാചേന്തി – ‘‘കഥഞ്ഹി നാമ ഛബ്ബഗ്ഗിയാ ഭിക്ഖൂ ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദിസ്സന്തീ’’തി…പേ… ‘‘സച്ചം കിര തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദഥാ’’തി? ‘‘സച്ചം, ഭഗവാ’’തി. വിഗരഹി ബുദ്ധോ ഭഗവാ…പേ… കഥഞ്ഹി നാമ തുമ്ഹേ, മോഘപുരിസാ, ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദിസ്സഥ! നേതം, മോഘപുരിസാ, അപ്പസന്നാനം വാ പസാദായ…പേ… ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

‘‘യോ പന ഭിക്ഖു ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദേയ്യ, പാചിത്തിയ’’ന്തി.

ഏവഞ്ചിദം ഭഗവതാ ഭിക്ഖൂനം സിക്ഖാപദം പഞ്ഞത്തം ഹോതി.

൧൫൯. തേന ഖോ പന സമയേന മഹാപജാപതി ഗോതമീ ഗിലാനാ ഹോതി. ഥേരാ ഭിക്ഖൂ യേന മഹാപജാപതി ഗോതമീ തേനുപസങ്കമിംസു; ഉപസങ്കമിത്വാ മഹാപജാപതിം ഗോതമിം ഏതദവോചും – ‘‘കച്ചി തേ, ഗോതമി, ഖമനീയം കച്ചി യാപനീയ’’ന്തി? ‘‘ന മേ, അയ്യാ, ഖമനീയം ന യാപനീയം’’. ‘‘ഇങ്ഘയ്യാ, ധമ്മം ദേസേഥാ’’തി. ‘‘ന, ഭഗിനി, കപ്പതി ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ധമ്മം ദേസേതു’’ന്തി കുക്കുച്ചായന്താ ന ദേസേസും. അഥ ഖോ ഭഗവാ പുബ്ബണ്ഹസമയം നിവാസേത്വാ പത്തചീവരമാദായ യേന മഹാപജാപതി ഗോതമീ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ പഞ്ഞത്തേ ആസനേ നിസീദി. നിസജ്ജ ഖോ ഭഗവാ മഹാപജാപതിം ഗോതമിം ഏതദവോച – ‘‘കച്ചി തേ, ഗോതമി, ഖമനീയം കച്ചി യാപനീയ’’ന്തി? ‘‘പുബ്ബേ മേ, ഭന്തേ, ഥേരാ ഭിക്ഖൂ ആഗന്ത്വാ ധമ്മം ദേസേന്തി. തേന മേ ഫാസു ഹോതി. ഇദാനി പന – ‘‘ഭഗവതാ പടിക്ഖിത്ത’’ന്തി, കുക്കുച്ചായന്താ ന ദേസേന്തി. തേന മേ ന ഫാസു ഹോതീ’’തി. അഥ ഖോ ഭഗവാ മഹാപജാപതിം ഗോതമിം ധമ്മിയാ കഥായ സന്ദസ്സേത്വാ സമാദപേത്വാ സമുത്തേജേത്വാ സമ്പഹംസേത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കാമി. അഥ ഖോ ഭഗവാ ഏതസ്മിം നിദാനേ ഏതസ്മിം പകരണേ ധമ്മിം കഥം കത്വാ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി – ‘‘അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഗിലാനം ഭിക്ഖുനിം ഓവദിതും. ഏവഞ്ച പന, ഭിക്ഖവേ, ഇമം സിക്ഖാപദം ഉദ്ദിസേയ്യാഥ –

൧൬൦. ‘‘യോ പന ഭിക്ഖു ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ ഭിക്ഖുനിയോ ഓവദേയ്യ, അഞ്ഞത്ര സമയാ, പാചിത്തിയം. തത്ഥായം സമയോ. ഗിലാനാ ഹോതി ഭിക്ഖുനീ – അയം തത്ഥ സമയോ’’തി.

൧൬൧. യോ പനാതി യോ യാദിസോ…പേ… ഭിക്ഖൂതി…പേ… അയം ഇമസ്മിം അത്ഥേ അധിപ്പേതോ ഭിക്ഖൂതി.

ഭിക്ഖുനുപസ്സയോ നാമ യത്ഥ ഭിക്ഖുനിയോ ഏകരത്തമ്പി വസന്തി.

ഉപസങ്കമിത്വാതി തത്ഥ ഗന്ത്വാ.

ഭിക്ഖുനീ നാമ ഉഭതോസങ്ഘേ ഉപസമ്പന്നാ.

ഓവദേയ്യാതി അട്ഠഹി ഗരുധമ്മേഹി ഓവദതി, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ.

അഞ്ഞത്ര സമയാതി ഠപേത്വാ സമയം.

ഗിലാനാ നാമ ഭിക്ഖുനീ ന സക്കോതി ഓവാദായ വാ സംവാസായ വാ ഗന്തും.

൧൬൨. ഉപസമ്പന്നായ ഉപസമ്പന്നസഞ്ഞീ ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ അഞ്ഞത്ര സമയാ ഓവദതി, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ. ഉപസമ്പന്നായ വേമതികോ ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ അഞ്ഞത്ര സമയാ ഓവദതി, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ. ഉപസമ്പന്നായ അനുപസമ്പന്നസഞ്ഞീ ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിത്വാ അഞ്ഞത്ര സമയാ ഓവദതി, ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സ.

അഞ്ഞേന ധമ്മേന ഓവദതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. ഏകതോഉപസമ്പന്നായ ഓവദതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അനുപസമ്പന്നായ ഉപസമ്പന്നസഞ്ഞീ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അനുപസമ്പന്നായ വേമതികോ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സ. അനുപസമ്പന്നായ അനുപസമ്പന്നസഞ്ഞീ, അനാപത്തി.

൧൬൩. അനാപത്തി സമയേ, ഉദ്ദേസം ദേന്തോ, പരിപുച്ഛം ദേന്തോ, ‘‘ഓസാരേഹി അയ്യാ’’തി വുച്ചമാനോ ഓസാരേതി, പഞ്ഹം പുച്ഛതി, പഞ്ഹം പുട്ഠോ കഥേതി, അഞ്ഞസ്സത്ഥായ ഭണന്തം ഭിക്ഖുനിയോ സുണന്തി, സിക്ഖമാനായ സാമണേരിയാ, ഉമ്മത്തകസ്സ, ആദികമ്മികസ്സാതി.

ഭിക്ഖുനുപസ്സയസിക്ഖാപദം നിട്ഠിതം തതിയം.