൮. ചീവരക്ഖന്ധകം

ജീവകവത്ഥുകഥാവണ്ണനാ

൩൨൯-൩൩൦. ചീവരക്ഖന്ധകേ കമ്മവിപാകന്തി കമ്മജരോഗം. സംയമസ്സാതി ആനിസംസസ്സ, ഉപയോഗത്ഥേ ചേതം സാമിവചനം.

പജ്ജോതരാജവത്ഥുകഥാദിവണ്ണനാ

൩൩൪-൩൩൬. വിച്ഛികസ്സ ജാതോതി തസ്സ കിര മാതുയാ ഉതുസമയേ സയനഗതായ വിച്ഛികോ നാഭിപ്പദേസം ആരുള്ഹോ, സാ തസ്സ സമ്ഫസ്സേന ഗബ്ഭം ഗണ്ഹി. തം സന്ധായ വുത്തം ‘‘വിച്ഛികസ്സ ജാതോ’’തി. ഉസ്സന്നദോസോതി സഞ്ചിതപിത്താദിദോസോ.

വരയാചനകഥാവണ്ണനാ

൩൩൭. ഇതരീതരേനാതി ഇതരേന ഇതരേന. ഇതര-സദ്ദോ പന അനിയമവചനോ ദ്വിക്ഖത്തും വുച്ചമാനോ യംകിഞ്ചി-സദ്ദേഹി സമാനത്ഥോ ഹോതീതി വുത്തം ‘‘അപ്പഗ്ഘേനപി മഹഗ്ഘേനപി യേന കേനചീ’’തി. മഹാപിട്ഠിയകോജവന്തി ഹത്ഥിപിട്ഠീസു അത്ഥരിതബ്ബതായ മഹാപിട്ഠിയന്തി ലദ്ധസമഞ്ഞം ചതുരങ്ഗുലപുപ്ഫം കോജവം.

കമ്ബലാനുജാനനാദികഥാവണ്ണനാ

൩൪൦. ഉപചാരേതി സുസാനസ്സ ആസന്നേ പദേസേ. ഛഡ്ഡേത്വാ ഗതാതി കിഞ്ചി അവത്വായേവ ഛഡ്ഡേത്വാ ഗതാ. സോ ഏവ സാമീതി അകതായ കതികായ യേന ഗഹിതം, സോവ സാമീ.

ചീവരപടിഗ്ഗാഹകസമ്മുതിആദികഥാവണ്ണനാ

൩൪൨-൩൪൩. ധുരവിഹാരട്ഠാനേതി വിഹാരദ്വാരസ്സ സമ്മുഖട്ഠാനേ. വിഹാരമജ്ഝേയേവ സമ്മന്നിതബ്ബന്തി സബ്ബേസം ജാനനത്ഥായ വിഹാരമജ്ഝേയേവ നിസിന്നേഹി സമ്മന്നിതബ്ബം. തുലാഭൂതോതി തുലാസദിസോ. വണ്ണാവണ്ണം കത്വാതി സബ്ബകോട്ഠാസേ അഗ്ഘതോ സമകേ കത്വാ. തേനേവാഹ ‘‘സമേ പടിവീസേ ഠപേത്വാ’’തി. ഇദന്തി സാമണേരാനം ഉപഡ്ഢപടിവീസസ്സ ദാനം. ഫാതികമ്മന്തി സമ്മുഞ്ജനീബന്ധനാദിഹത്ഥകമ്മം. ഉക്കുട്ഠിം കരോന്തീതി മഹാസദ്ദം കരോന്തി. സമപടിവീസോ ദാതബ്ബോതി കരിസ്സാമാതി യാചന്താനം പടിഞ്ഞാമത്തേനപി സമകോട്ഠാസോ ദാതബ്ബോ.

ചീവരരജനകഥാവണ്ണനാ

൩൪൪. രജനകുമ്ഭിയാ മജ്ഝേ ഠപേത്വാതി അന്തോരജനകുമ്ഭിയാ മജ്ഝേ ഠപേത്വാ ഏവം വട്ടാധാരകേ അന്തോരജനകുമ്ഭിയാ പക്ഖിത്തേ മജ്ഝേ ഉദകം തിട്ഠതി, വട്ടാധാരകതോ ബഹി സമന്താ അന്തോകുമ്ഭിയം രജനച്ഛല്ലി. രജനം പക്ഖിപിതുന്തി രജനച്ഛല്ലിം പക്ഖിപിതും.

തിചീവരാനുജാനനകഥാവണ്ണനാ

൩൪൬. ഉദ്ധസ്തേ അരുണേതി ഉഗ്ഗതേ അരുണസീസേ. നന്ദിമുഖിയാതി തുട്ഠമുഖിയാ.

അതിരേകചീവരാദികഥാവണ്ണനാ

൩൪൮. അച്ഛുപേയ്യന്തി പതിട്ഠപേയ്യം. ഹതവത്ഥകാനന്തി കാലാതീതവത്ഥാനം. ഉദ്ധരിത്വാ അല്ലീയാപനഖണ്ഡന്തി ദുബ്ബലട്ഠാനം അപനേത്വാ അല്ലീയാപനവത്ഥഖണ്ഡം.

വിസാഖാവത്ഥുകഥാവണ്ണനാ

൩൪൯-൩൫൧. വിസാഖാവത്ഥുമ്ഹി കല്ലകായാതി അകിലന്തകായാ പീതിസോമനസ്സേഹി ഫുടസരീരാ. ഗതീതി ഞാണഗതി ഞാണാധിഗമോ. അഭിസമ്പരായോതി ഞാണാഭിസമ്പരായോ ഞാണസഹിതോ പേച്ചഭാവോ.

തം ഭഗവാ ബ്യാകരിസ്സതീതി ‘‘സോ ഭിക്ഖു സോതാപന്നോ സകദാഗാമീ’’തിആദിനാ തസ്സ തം ഞാണഗതിം, തതോ പരം ‘‘നിയതോ സമ്ബോധിപരായണോ സകിദേവ ഇമം ലോകം ആഗന്ത്വാ ദുക്ഖസ്സന്തം കരിസ്സതീ’’തിആദിനാ (സം. നി. ൫.൧൦൦൪) ഞാണാഭിസമ്പരായഞ്ച ആവി കരിസ്സതി. സോവഗ്ഗികന്തി സഗ്ഗസംവത്തനികം. സോകം നുദതി വിനോദേതീതി സോകനുദം.

നിസീദനാദിഅനുജാനനകഥാവണ്ണനാ

൩൫൩. ദുക്ഖം സുപതീതി നാനാവിധസുപിനം പസ്സന്തോ ദുക്ഖം സുപതി. ദുക്ഖം പടിബുജ്ഝതീതി പടിബുജ്ഝന്തോപി ഉത്തസിത്വാ സലോമഹംസോ ദുക്ഖം പടിബുജ്ഝതി.

പച്ഛിമവികപ്പനുപഗചീവരാദികഥാവണ്ണനാ

൩൫൯-൩൬൨. അട്ഠപദകച്ഛന്നേന പത്തമുഖം സിബ്ബിതുന്തി അട്ഠപദഫലകാകാരേന പത്തമുഖേ തത്ഥ തത്ഥ ഗബ്ഭം ദസ്സേത്വാ സിബ്ബിതും. അഗ്ഗളഗുത്തിയേവ പമാണന്തി ഇമേഹി ചതൂഹി നിക്ഖേപകാരണേഹി ഠപേന്തേനപി അഗ്ഗളഗുത്തിവിഹാരേയേവ ഠപേതും വട്ടതീതി അധിപ്പായോ.

സങ്ഘികചീവരുപ്പാദകഥാവണ്ണനാ

൩൬൩. പഞ്ച മാസേതി അച്ചന്തസംയോഗേ ഉപയോഗവചനം. വഡ്ഢിം പയോജേത്വാ ഠപിതഉപനിക്ഖേപതോതി വസ്സാവാസികത്ഥായ വേയ്യാവച്ചകരേഹി വഡ്ഢിം പയോജേത്വാ ഠപിതഉപനിക്ഖേപതോ. തത്രുപ്പാദതോതി നാളികേരആരാമാദിതത്രുപ്പാദതോ. ‘‘വസ്സാവാസികലാഭവസേന വാ മതകചീവരവസേന വാ തത്രുപ്പാദവസേന വാ അഞ്ഞേന വാ കേനചി ആകാരേന സങ്ഘം ഉദ്ദിസ്സ ഉപ്പന്നചീവരം, സബ്ബം തസ്സേവ അത്ഥതകഥിനസ്സ പഞ്ച മാസേ, അനത്ഥതകഥിനസ്സ ഏകം ചീവരമാസം പാപുണാതീ’’തി അവിസേസതോ വത്വാപി പുന വസ്സാവാസികലാഭവസേന ഉപ്പന്നേ ലബ്ഭമാനവിസേസം ദസ്സേതും ‘‘യം പന ഇദ’’ന്തിആദി ആരദ്ധം. തത്ഥ ഇധാതി അഭിലാപമത്തമേതം. ‘‘വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സ ദേമാ’’തി വുത്തേപി സോയേവ നയോ. അനത്ഥതകഥിനസ്സപി പഞ്ച മാസേ പാപുണാതീതി വസ്സാവാസികലാഭവസേന ഉപ്പന്നത്താ അനത്ഥതകഥിനസ്സപി വുത്ഥവസ്സസ്സ പഞ്ച മാസേ പാപുണാതി. കേനചി പന ‘‘ഇധ-സദ്ദേന നിയമിതത്താ’’തി കാരണം വുത്തം, തം അകാരണം. തഥാ ഹി ഇധ-സദ്ദേന അനിയമേത്വാപി ‘‘വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സ ദേമാ’’തി വാ ‘‘വസ്സാവാസികം ദേമാ’’തി വാ അന്തോഹേമന്തേ വസ്സാവാസികലാഭവസേന ദിന്നം ചീവരം അനത്ഥതകഥിനസ്സപി വുത്ഥവസ്സസ്സ പഞ്ച മാസേ പാപുണാതി, തേനേവ പരതോ അട്ഠസു മാതികാസു ‘‘വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സ ദേതീ’’തി ഇമസ്സ മാതികാപദസ്സ വിനിച്ഛയേ (മഹാവ. അട്ഠ. ൩൭൯) ‘‘ചീവരമാസതോ പട്ഠായ യാവ ഹേമന്തസ്സ പച്ഛിമോ ദിവസോ, താവ വസ്സാവാസികം ദേമാതി വുത്തേ കഥിനം അത്ഥതം വാ ഹോതു അനത്ഥതം വാ, അതീതവസ്സംവുത്ഥാനമേവ പാപുണാതീ’’തി വുത്തം. തതോ പരന്തി പഞ്ചമാസതോ പരം, ഗിമ്ഹാനസ്സ പഠമദിവസതോ പട്ഠായാതി അത്ഥോ.

‘‘കസ്മാ? പിട്ഠിസമയേ ഉപ്പന്നത്താ’’തി ഇദം ‘‘ഉദാഹു അനാഗതവസ്സേ’’തി ഇമസ്സാനന്തരം ദട്ഠബ്ബം. ഗിമ്ഹാനസ്സ പഠമദിവസതോ പട്ഠായ ഉപ്പന്നമേവ ഹി പിട്ഠിസമയേ ഉപ്പന്നത്താ ‘‘കിം അതീതവസ്സേ ഇദം വസ്സാവാസിക’’ന്തിആദിനാ പുച്ഛിതബ്ബം, തേനേവ പരതോപി വക്ഖതി ‘‘ഗിമ്ഹാനം പഠമദിവസതോ പട്ഠായ വുത്തേ പന മാതികാ ആരോപേതബ്ബാ ‘അതീതവസ്സാവാസസ്സ പഞ്ച മാസാ അതിക്കന്താ, അനാഗതോ ചാതുമാസച്ചയേന ഭവിസ്സതി, കതരവസ്സാവാസസ്സ ദേസീ’തി. സചേ ‘അതീതവസ്സംവുത്ഥാനം ദമ്മീ’തി വദതി, തംഅന്തോവസ്സംവുത്ഥാനമേവ പാപുണാതീ’’തി (മഹാവ. അട്ഠ. ൩൭൯). പോത്ഥകേസു പന ‘‘അനത്ഥതകഥിനസ്സപി പഞ്ച മാസേ പാപുണാതീ’’തി ഇമസ്സാനന്തരം ‘‘കസ്മാ? പിട്ഠിസമയേ ഉപ്പന്നത്താ’’തി ഇദം ലിഖന്തി, തം ന യുജ്ജതി. ന ഹി പിട്ഠിസമയേ ഉപ്പന്നം സന്ധായ ‘‘അനത്ഥതകഥിനസ്സപി പഞ്ച മാസേ പാപുണാതീ’’തി വുത്തം, ന ച പിട്ഠിസമയേ ഉപ്പന്നം വുത്ഥവസ്സസ്സേവ പാപുണാതി, സമ്മുഖീഭൂതാനം സബ്ബേസം പാപുണാതി, തേനേവ പരതോ വക്ഖതി ‘‘അസുകവിഹാരേ വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സാതി വദതി, തത്ര വസ്സംവുത്ഥാനമേവ യാവ കഥിനസ്സുബ്ഭാരാ പാപുണാതി. സചേ പന ഗിമ്ഹാനം പഠമദിവസതോ പട്ഠായ ഏവം വദതി, തത്ര സമ്മുഖീഭൂതാനം സബ്ബേസം പാപുണാതി. കസ്മാ? പിട്ഠിസമയേ ഉപ്പന്നത്താ’’തി (മഹാവ. അട്ഠ. ൩൭൯).

ഠിതികാ പന ന തിട്ഠതീതി ഏത്ഥ അട്ഠിതായ ഠിതികായ പുന അഞ്ഞസ്മിം ചീവരേ ഉപ്പന്നേ സചേ ഏകോ ഭിക്ഖു ആഗച്ഛതി, മജ്ഝേ ഛിന്ദിത്വാ ദ്വീഹിപി ഗഹേതബ്ബം. ഠിതായ പന ഠിതികായ പുന അഞ്ഞസ്മിം ചീവരേ ഉപ്പന്നേ സചേ നവകതരോ ആഗച്ഛതി, ഠിതികാ ഹേട്ഠാ ഗച്ഛതി. സചേ വുഡ്ഢതരോ ആഗച്ഛതി, ഠിതികാ ഉദ്ധമാരോഹതി. അഥ അഞ്ഞോ നത്ഥി, പുന അത്തനോ പാപേത്വാ ഗഹേതബ്ബം. ദുഗ്ഗഹിതാനി ഹോന്തീതി ഏത്ഥ സങ്ഘികാനേവ ഹോന്തീതി അധിപ്പായോ. ഗഹിതമേവ നാമാതി ‘‘ഇമസ്സ ഇദം പത്ത’’ന്തി കിഞ്ചാപി ന വിദിതം, തേ പന ഭാഗാ അത്ഥതോ തേസം പത്തായേവാതി അധിപ്പായോ. ഇതോവാതി ഥേരാനം ദാതബ്ബതോയേവ.

സങ്ഘികചീവരുപ്പാദകഥാവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ഉപനന്ദസക്യപുത്തവത്ഥുകഥാവണ്ണനാ

൩൬൪. സത്താഹവാരേന അരുണമേവ ഉട്ഠാപേതീതി ഏതം വചനമത്തമേവ ഏകസ്മിം വിഹാരേ സത്താഹകിച്ചാഭാവതോ. ഇദന്തി ഏകാധിപ്പായദാനം. നാനാലാഭേഹീതിആദീസു നാനാ വിസും വിസും ലാഭോ ഏതേസൂതി നാനാലാഭാ, ദ്വേ വിഹാരാ, തേഹി നാനാലാഭേഹി. നാനാ വിസും വിസും പാകാരാദീഹി പരിച്ഛിന്നോ ഉപചാരോ ഏതേസന്തി നാനൂപചാരാ, തേഹി നാനൂപചാരേഹി. ഏകസീമവിഹാരേഹീതി ഏകൂപചാരസീമായം ദ്വീഹി വിഹാരേഹി.

ഗിലാനവത്ഥുകഥാവണ്ണനാ

൩൬൫. പലിപന്നോതി നിമുഗ്ഗോ, മക്ഖിതോതി അത്ഥോ. ഉച്ചാരേത്വാതി ഉക്ഖിപിത്വാ. സമാനാചരിയകോതി ഏത്ഥ സചേപി ഏകസ്സ ആചരിയസ്സ ഏകോ അന്തേവാസികോ ഹോതി, ഏകോ സദ്ധിവിഹാരികോ, ഏതേപി അഞ്ഞമഞ്ഞം സമാനാചരിയകാ ഏവാതി വദന്തി.

൩൬൬. ഭേസജ്ജം യോജേതും അസമത്ഥോ ഹോതീതി വേജ്ജേന ‘‘ഇദഞ്ചിദഞ്ച ഭേസജ്ജം ഗഹേത്വാ ഇമിനാ യോജേത്വാ ദാതബ്ബ’’ന്തി വുത്തേ തഥാ കാതും അസമത്ഥോതി അത്ഥോ. നീഹാതുന്തി നീഹരിതും, ഛഡ്ഡേതുന്തി അത്ഥോ.

മതസന്തകകഥാവണ്ണനാ

൩൬൭-൩൬൯. ഭിക്ഖുസ്സ കാലകതേതി ഏത്ഥ കാലകത-സദ്ദോ ഭാവസാധനോതി ആഹ ‘‘കാലകിരിയായാ’’തി. തത്ഥ തത്ഥ സങ്ഘസ്സാതി തസ്മിം തസ്മിം വിഹാരേ സങ്ഘസ്സ.

സങ്ഘേ ഭിന്നേ ചീവരുപ്പാദകഥാവണ്ണനാ

൩൭൬. യത്ഥ പന ദക്ഖിണോദകം പമാണന്തി ഭിക്ഖൂ യസ്മിം രട്ഠേ ദക്ഖിണോദകപഅഗ്ഗഹണമത്തേനപി ദേയ്യധമ്മസ്സ സാമിനോ ഹോന്തീതി അധിപ്പായോ. പരസമുദ്ദേതി ജമ്ബുദീപേ.

൩൭൮. മതകചീവരം അധിട്ഠാതീതി ഏത്ഥ മഗ്ഗം ഗച്ഛന്തോ തസ്സ കാലകിരിയം സുത്വാ അവിഹാരട്ഠാനേ ചേ ദ്വാദസരതനബ്ഭന്തരേ അഞ്ഞേസം ഭിക്ഖൂനം അഭാവം ഞത്വാ ‘‘ഇദം ചീവരം മയ്ഹം പാപുണാതീ’’തി അധിട്ഠാതി, സ്വാധിട്ഠിതം.

അട്ഠചീവരമാതികാകഥാവണ്ണനാ

൩൭൯. പുഗ്ഗലാധിട്ഠാനനയേന വുത്തന്തി ‘‘സീമായദാന’’ന്തിആദിനാ വത്തബ്ബേ ‘‘സീമായ ദേതീ’’തിആദി പുഗ്ഗലാധിട്ഠാനനയേന വുത്തം. പരിക്ഖേപാരഹട്ഠാനേന പരിച്ഛിന്നാതി ഇമിനാ അപരിക്ഖിത്തസ്സ വിഹാരസ്സ ധുവസന്നിപാതട്ഠാനാദിതോ പഠമലേഡ്ഡുപാതസ്സ അന്തോ ഉപചാരസീമാതി ദസ്സേതി. ഇദാനി ദുതിയലേഡ്ഡുപാതസ്സ അന്തോപി ഉപചാരസീമായേവാതി ദസ്സേതും ‘‘അപിചാ’’തിആദി ആരദ്ധം. ധുവസന്നിപാതട്ഠാനമ്പി പരിയന്തഗതമേവ ഗഹേതബ്ബം. ഭിക്ഖുനീനം ആരാമപ്പവേസനസേനാസനാപുച്ഛനാദി പരിവാസമാനത്താരോചനവസ്സച്ഛേദനിസ്സയസേനാസനഗ്ഗാഹാദി വിധാനന്തി ഇദം സബ്ബം ഇമിസ്സായേവ ഉപചാരസീമായ വസേന വേദിതബ്ബം. ലാഭത്ഥായ ഠപിതസീമാ ലാഭസീമാ. സമാനസംവാസഅവിപ്പവാസസീമാസു ദിന്നസ്സ ഇദം നാനത്തം – ‘‘അവിപ്പവാസസീമായ ദമ്മീ’’തി ദിന്നം ഗാമട്ഠാനം ന പാപുണാതി. കസ്മാ? ‘‘ഠപേത്വാ ഗാമഞ്ച ഗാമൂപചാരഞ്ചാ’’തി വുത്തത്താ. ‘‘സമാനസംവാസകസീമായ ദമ്മീ’’തി ദിന്നം പന ഗാമേ ഠിതാനമ്പി പാപുണാതീതി.

ബുദ്ധാധിവുത്ഥോതി ബുദ്ധേന ഭഗവതാ അധിവുത്ഥോ. ഏകസ്മിന്തി ഏകസ്മിം വിഹാരേ. പാകവട്ടന്തി ദാനവട്ടം. വത്തതീതി പവത്തതി. പംസുകൂലികാനമ്പി വട്ടതീതി ‘‘തുയ്ഹം ദേമാ’’തി അവത്വാ ‘‘ഭിക്ഖൂനം ദേമ, ഥേരാനം ദേമാ’’തി വുത്തത്താ പംസുകൂലികാനം വട്ടതി. വിചാരിതമേവാതി ഉപാഹനത്ഥവികാദീനമത്ഥായ വിചാരിതമേവ.

ഉപഡ്ഢം ദാതബ്ബന്തി യം ഉഭതോസങ്ഘസ്സ ദിന്നം, തതോ ഉപഡ്ഢം ഭിക്ഖൂനം, ഉപഡ്ഢം ഭിക്ഖുനീനം ദാതബ്ബം. സചേപി ഏകോ ഭിക്ഖു ഹോതി ഏകാ വാ ഭിക്ഖുനീ, അന്തമസോ അനുപസമ്പന്നസ്സപി ഉപഡ്ഢമേവ ദാതബ്ബം. ‘‘ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ ച ഭിക്ഖുനീനഞ്ച തുയ്ഹഞ്ചാ’’തി വുത്തേ പന പുഗ്ഗലോ വിസും ന ലഭതീതി ഇദം അട്ഠകഥാപമാണേനേവ ഗഹേതബ്ബം. ന ഹേത്ഥ വിസേസകാരണം ഉപലബ്ഭതി. തഥാ ഹി ‘‘ഉഭതോസങ്ഘസ്സ ച തുയ്ഹഞ്ച ദമ്മീ’’തി വുത്തേ സാമഞ്ഞവിസേസവചനേഹി സങ്ഗഹിതത്താ യഥാ പുഗ്ഗലോ വിസും ലഭതി, ഏവമിധാപി ‘‘ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ ച തുയ്ഹഞ്ചാ’’തി സാമഞ്ഞവിസേസവചനസബ്ഭാവതോ ഭവിതബ്ബമേവ വിസും പുഗ്ഗലപടിവീസേനാതി വിഞ്ഞായതി, തസ്മാ അട്ഠകഥാവചനമേവേത്ഥ പമാണം. പാപുണനട്ഠാനതോ ഏകമേവ ലഭതീതി അത്തനോ വസ്സഗ്ഗേന പത്തട്ഠാനതോ ഏകമേവ കോട്ഠാസം ലഭതി. തത്ഥ കാരണമാഹ ‘‘കസ്മാ? ഭിക്ഖുസങ്ഘഗ്ഗഹണേന ഗഹിതത്താ’’തി, ഭിക്ഖുസങ്ഘഗ്ഗഹണേനേവ പുഗ്ഗലസ്സപി ഗഹിതത്താതി അധിപ്പായോ. ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ ഹരാതി വുത്തേപി ഹരിതബ്ബന്തി ഈദിസം ഗിഹിവേയ്യാവച്ചം ന ഹോതീതി കത്വാ വുത്തം.

ലക്ഖണഞ്ഞൂ വദന്തീതി ഇദം സന്നിട്ഠാനവചനം, അട്ഠകഥാസു അനാഗതത്താ പന ഏവം വുത്തം. ബഹിഉപചാരസീമായം…പേ… സബ്ബേസം പാപുണാതീതി യത്ഥ കത്ഥചി വുത്ഥവസ്സാനം സബ്ബേസം പാപുണാതീതി അധിപ്പായോ. തേനേവ മാതികാട്ഠകഥായമ്പി (കങ്ഖാ. അട്ഠ. അകാലചീവരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ) ‘‘സചേ പന ബഹിഉപചാരസീമായം ഠിതോ ‘വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സാ’തി വദതി, യത്ഥ കത്ഥചി വുത്ഥവസ്സാനം സബ്ബേസം സമ്പത്താനം പാപുണാതീ’’തി വുത്തം. ഗണ്ഠിപദേസു പന ‘‘വസ്സാവാസസ്സ അനനുരൂപേ പദേസേ ഠത്വാ വുത്തത്താ വസ്സംവുത്ഥാനം അവുത്ഥാനഞ്ച സബ്ബേസം പാപുണാതീ’’തി വുത്തം, തം ന ഗഹേതബ്ബം. ന ഹി ‘‘വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സ ദമ്മീ’’തി വുത്തേ അവുത്ഥവസ്സാനം പാപുണാതി. ഏവം വദതീതി ‘‘വസ്സംവുത്ഥസങ്ഘസ്സ ദമ്മീ’’തി വദതി. ഉദ്ദേസം ഗഹേതും ആഗതോതി തസ്സ സന്തികേ ഉദ്ദേസം അഗഹിതപുബ്ബസ്സപി ഉദ്ദേസം ഗണ്ഹിസ്സാമീതി ആഗതകാലതോ പട്ഠായ അന്തേവാസികഭാവൂപഗമനതോ വുത്തം. സേസമേത്ഥ സുവിഞ്ഞേയ്യമേവ.

അട്ഠചീവരമാതികാകഥാവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ചീവരക്ഖന്ധകവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.