൯. രാജവഗ്ഗോ

൧. അന്തേപുരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൪൯൭-൪൯൯. രാജവഗ്ഗസ്സ പഠമസിക്ഖാപദേ അട്ഠകഥായം സബ്ബം ഉത്താനത്ഥമേവ. പാളിയം പന അയമനുത്താനപദത്ഥോ. കതം വാ കരിസ്സന്തി വാതി മേഥുനവീതിക്കമനം കതം വാ കരിസ്സന്തി വാ. ഇമേസന്തി പദം വിഭത്തിവിപരിണാമം കത്വാ ഉഭയത്ഥ യോജേതബ്ബം ‘‘ഇമേഹി കതം ഇമേ കരിസ്സന്തീ’’തി. രതനന്തി മണിരതനാദീസു യംകിഞ്ചി. ഉഭതോതി ദ്വീഹി പക്ഖേഹി. ‘‘ഉഭതോ സുജാതോ’’തി ഏത്തകേ വുത്തേ യേഹി കേഹിചി ദ്വീഹി ഭാഗേഹി സുജാതതാ വിഞ്ഞായേയ്യ, സുജാത-സദ്ദോ ച ‘‘സുജാതോ ചാരുദസ്സനോ’’തിആദീസു ആരോഹസമ്പത്തിപരിയായോതി ജാതിവസേനേവ സുജാതതം വിഭാവേതും ‘‘മാതിതോ ച പിതിതോ ചാ’’തി വുത്തം. അനോരസപുത്തവസേനപി ലോകേ മാതുപിതുസമഞ്ഞാ ദിസ്സതി, ഇധ പന സാ ഓരസപുത്തവസേനേവ ഇച്ഛിതാതി ദസ്സേതും ‘‘സംസുദ്ധഗഹണികോ’’തി വുത്തം. ഗബ്ഭം ഗണ്ഹാതി ധാരേതീതി ഗഹണീ, ഗബ്ഭാസയസഞ്ഞിതോ മാതുകുച്ഛിപ്പദേസോ. സംസുദ്ധാ ഗഹണീ അസ്സാതി സംസുദ്ധഗഹണികോ, സംസുദ്ധാ തസ്സ മാതുകുച്ഛീതി വുത്തം ഹോതി. ‘‘സമവേപാകിനിയാ ഗഹണിയാ’’തി ഏത്ഥ പന യഥാഭുത്തസ്സ ആഹാരസ്സ വിപാചനവസേന ഗണ്ഹനതോ അഛഡ്ഡനതോ കമ്മജതേജോധാതു ‘‘ഗഹണീ’’തി വുച്ചതി.

യാവ സത്തമാ പിതാമഹയുഗാതി ഏത്ഥ പിതു പിതാ പിതാമഹോ, പിതാമഹസ്സ യുഗം പിതാമഹയുഗം. ‘‘യുഗ’’ന്തി ആയുപ്പമാണം വുച്ചതി. അഭിലാപമത്തമേവ ചേതം, അത്ഥതോ പന പിതാമഹോയേവ പിതാമഹയുഗം. പിതാ ച മാതാ ച പിതരോ, പിതൂനം പിതരോ പിതാമഹാ, തേസം യുഗോ പിതാമഹയുഗോ, തസ്മാ യാവ സത്തമാ പിതാമഹയുഗാ, പിതാമഹദ്വന്ദാതി ഏവമേത്ഥ അത്ഥോ ദട്ഠബ്ബോ. ഏവഞ്ഹി പിതാമഹഗ്ഗഹണേനേവ മാതാമഹോപി ഗഹിതോ ഹോതി. യുഗ-സദ്ദോ ചേത്ഥ ഏകസേസേന ദട്ഠബ്ബോ യുഗോ ച യുഗോ ച യുഗോതി. ഏവഞ്ഹി തത്ഥ തത്ഥ ദ്വന്ദം ഗഹിതമേവ ഹോതി, തസ്മാ തതോ ഉദ്ധം സബ്ബേപി പുബ്ബപുരിസാ പിതാമഹയുഗഗ്ഗഹണേനേവ ഗഹിതാ. ഏവം യാവ സത്തമോ പിതാമഹയുഗോ, താവ സംസുദ്ധഗഹണികോ.

അക്ഖിത്തോതി ‘‘അപനേഥ ഏതം, കിം ഇമിനാ’’തി ഏവം അക്ഖിത്തോ അനവക്ഖിത്തോ. അനുപകുട്ഠോതി ന ഉപകുട്ഠോ, ന അക്കോസം വാ നിന്ദം വാ പത്തപുബ്ബോ. കേന കാരണേനാതി ആഹ ‘‘ജാതിവാദേനാ’’തി. ഏത്ഥ ച ‘‘ഉഭതോ…പേ… പിതാമഹയുഗാ’’തി ഏതേന തസ്സ യോനിദോസാഭാവോ ദസ്സിതോ സംസുദ്ധഗഹണികഭാവകിത്തനതോ, ‘‘അക്ഖിത്തോ’’തി ഇമിനാ കിരിയാപരാധാഭാവോ. കിരിയാപരാധേന ഹി സത്താ ഖേപം പാപുണന്തി. ‘‘അനുപകുട്ഠോ’’തി ഇമിനാ അയുത്തസംസഗ്ഗാഭാവോ. അയുത്തസംസഗ്ഗഞ്ഹി പടിച്ച സത്താ അക്കോസം ലഭന്തി. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. ഖത്തിയതാ, അഭിസിത്തതാ, ഉഭിന്നമ്പി സയനിഘരതോ അനിക്ഖന്തതാ, അപ്പടിസംവിദിതതാ, ഇന്ദഖീലാതിക്കമോതി ഇമാനി പനേത്ഥ പഞ്ച അങ്ഗാനി.

അന്തേപുരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൨. രതനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൦൨. ദുതിയേ മഹാലതം നാമാതി പതികുലം ഗച്ഛന്തിയാ കിര തസ്സാ പിതാ മഹാലതാപിളന്ധനം നാമ കാരാപേസി. തസ്മിം പിളന്ധനേ ചതസ്സോ വജിരനാളിയോ തത്ഥ തത്ഥ അപ്പേതബ്ബട്ഠാനേ അപ്പനവസേന വിനിയോഗം അഗമംസു, മുത്താനം ഏകാദസ നാളിയോ, പവാളസ്സ ദ്വാവീസതി നാളിയോ, മണീനം തേത്തിംസ നാളിയോ. ഇതി ഏതേഹി ച അഞ്ഞേഹി ച വേളുരിയലോഹിതങ്കമസാരഗല്ലാദീഹി സത്തവണ്ണേഹി ച രതനേഹി നിട്ഠാനം അഗമാസി. തം സീസേ പടിമുക്കം യാവ പാദപിട്ഠിയാ ഭസ്സതി, പഞ്ചന്നം ഹത്ഥീനം ബലം ധാരയമാനാവ ഇത്ഥീ നം ധാരേതും സക്കോതി. തം സന്ധായേതം വുത്തം.

൫൦൬. ആവസഥസ്സ പന സുപ്പപാതോ വാ മുസലപാതോ വാ ഉപചാരോ നാമാതി യോജേതബ്ബം. ആവസഥോതി ചേത്ഥ അന്തോആരാമേ വാ ഹോതു അഞ്ഞത്ഥ വാ, അത്തനോ വസനട്ഠാനം വുച്ചതി. ഛന്ദേനപി ഭയേനപീതി വഡ്ഢകീആദീസു ഛന്ദേന, രാജവല്ലഭേസു ഭയേന. തമേവ ഭിക്ഖും ആസങ്കന്തീതി വിസ്സരിത്വാ ഗമനകാലേ അത്തനോ പച്ഛതോ അഞ്ഞസ്സാഭാവാ ആസങ്കന്തി. പതിരൂപം നാമ രതനസമ്മതേ പംസുകൂലഗ്ഗഹണം വാ രതനേ നിരുസ്സുക്കഗമനം വാ. യദി ഹി തം രതനസമ്മതം ആമാസം ചേ, ‘‘നത്ഥി ഏതസ്സ സാമീ’’തി പംസുകൂലം ഗഹേസ്സതി. അനാമാസം ചേ, ‘‘നത്ഥി ഏതസ്സ സാമീ’’തി പംസുകൂലഛിന്നപലിബോധോ നിരപേക്ഖോ ഗമിസ്സതി. സമാദപേത്വാതി അഞ്ഞം സമാദപേത്വാ, ‘‘ഉദ്ദിസ്സ അരിയാ തിട്ഠന്തി, ഏസാ അരിയാനയാചനാ’’തി (ജാ. ൧.൭.൫൯) വുത്തനയേന യാചിത്വാതി അത്ഥോ. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. അനനുഞ്ഞാതകരണം, പരസന്തകതാ, വിസ്സാസഗ്ഗാഹപംസുകൂലസഞ്ഞാനം അഭാവോ, ഉഗ്ഗഹണം വാ ഉഗ്ഗഹാപനം വാതി ഇമാനി പനേത്ഥ ചത്താരി അങ്ഗാനി.

രതനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൩. വികാലഗാമപ്പവിസനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൦൮. തതിയേ അരിയമഗ്ഗസ്സാതി ഏത്ഥ സഗ്ഗമഗ്ഗോപി സങ്ഗഹേതബ്ബോ. അനിയ്യാനികത്താ സഗ്ഗമോക്ഖമഗ്ഗാനം തിരച്ഛാനഭൂതാ ഹി കഥാ തിരച്ഛാനകഥാ. തിരച്ഛാനഭൂതന്തി തിരോകരണഭൂതം വിബന്ധനഭൂതം. രാജപടിസംയുത്തം കഥന്തി (ദീ. നി. അട്ഠ. ൧.൧൭; മ. നി. അട്ഠ. ൨.൨൨൩; സം. നി. അട്ഠ. ൩.൫.൧൦൮൦; അ. നി. അട്ഠ. ൩.൧൦.൬൯-൭൦) രാജാനം ആരബ്ഭ ‘‘മഹാസമ്മതോ മന്ധാതാ ധമ്മാസോകോ ഏവംമഹാനുഭാവോ’’തിആദിനാ നയേന പവത്തകഥം. ഏത്ഥ ച ‘‘അസുകോ രാജാ അഭിരൂപോ ദസ്സനീയോ’’തിആദിനാ നയേന ഗേഹസ്സിതകഥാവ തിരച്ഛാനകഥാ ഹോതി. ‘‘സോപി നാമ ഏവംമഹാനുഭാവോ ഖയം ഗതോ’’തി ഏവം പവത്താ പന അനിച്ചതാപടിസംയുത്താ കമ്മട്ഠാനഭാവേ തിട്ഠതി. ചോരേസുപി ‘‘മൂലദേവോ ഏവംമഹാനുഭാവോ, മേഘമാലോ ഏവംമഹാനുഭാവോ’’തി തേസം കമ്മം പടിച്ച ‘‘അഹോ സൂരാ’’തി ഗേഹസ്സിതകഥാവ തിരച്ഛാനകഥാ. യുദ്ധേപി ഭരതയുദ്ധാദീസു ‘‘അസുകേന അസുകോ ഏവം മാരിതോ ഏവം വിദ്ധോ’’തി കാമസ്സാദവസേനേവ കഥാ തിരച്ഛാനകഥാ. ‘‘തേപി നാമ ഖയം ഗതാ’’തി ഏവം പവത്താ പന സബ്ബത്ഥ കമ്മട്ഠാനമേവ ഹോതി.

അപിച അന്നാദീസു ‘‘ഏവം വണ്ണവന്തം ഗന്ധവന്തം രസവന്തം ഫസ്സസമ്പന്നം ഖാദിമ്ഹ ഭുഞ്ജിമ്ഹ പിവിമ്ഹ പരിഭുഞ്ജിമ്ഹാ’’തി കാമസ്സാദവസേന കഥേതും ന വട്ടതി, സാത്ഥകം പന കത്വാ ‘‘പുബ്ബേ ഏവം വണ്ണാദിസമ്പന്നം അന്നം പാനം വത്ഥം സയനം മാലാഗന്ധം സീലവന്താനം അദമ്ഹ, ചേതിയപൂജം അകരിമ്ഹാ’’തി കഥേതും വട്ടതി. ഞാതികഥാദീസുപി ‘‘അമ്ഹാകം ഞാതകാ സൂരാ സമത്ഥാ’’തി വാ ‘‘പുബ്ബേ മയം ഏവം വിചിത്രേഹി യാനേഹി വിചരിമ്ഹാ’’തി വാ അസ്സാദവസേന വത്തും ന വട്ടതി, സാത്ഥകം പന കത്വാ ‘‘തേപി നോ ഞാതകാ ഖയം ഗതാ’’തി വാ ‘‘പുബ്ബേ മയം ഏവരൂപാ ഉപാഹനാ സങ്ഘസ്സ അദമ്ഹാ’’തി വാ കഥേതബ്ബം. ഗാമകഥാപി സുനിവിട്ഠദുന്നിവിട്ഠസുഭിക്ഖദുബ്ഭിക്ഖാദിവസേന വാ ‘‘അസുകഗാമവാസിനോ സൂരാ സമത്ഥാ’’തി വാ ഏവം അസ്സാദവസേന ന വട്ടതി, സാത്ഥകം പന കത്വാ ‘‘സദ്ധാ പസന്നാ’’തി വാ ‘‘ഖയവയം ഗതാ’’തി വാ വത്തും വട്ടതി. നിഗമനഗരജനപദകഥാസുപി ഏസേവ നയോ.

ഇത്ഥികഥാപി വണ്ണസണ്ഠാനാദീനി പടിച്ച അസ്സാദവസേന ന വട്ടതി, ‘‘സദ്ധാ പസന്നാ, ഖയം ഗതാ’’തി ഏവം വത്തും വട്ടതി. സൂരകഥാപി ‘‘നന്ദിമിത്തോ നാമ യോധോ സൂരോ അഹോസീ’’തി അസ്സാദവസേന ന വട്ടതി, ‘‘സദ്ധോ അഹോസി, ഖയം ഗതോ’’തി ഏവമേവ വട്ടതി. വിസിഖാകഥാപി ‘‘അസുകാ വിസിഖാ സുനിവിട്ഠാ ദുന്നിവിട്ഠാ സൂരാ സമത്ഥാ’’തി അസ്സാദവസേനേവ ന വട്ടതി, ‘‘സദ്ധാ പസന്നാ, ഖയം ഗതാ’’ഇച്ചേവ വട്ടതി.

കുമ്ഭട്ഠാനകഥാതി കുടട്ഠാനകഥാ ഉദകതിത്ഥകഥാ വുച്ചതി, കുമ്ഭദാസീകഥാ വാ. സാപി ‘‘പാസാദികാ നച്ചിതും ഗായിതും ഛേകാ’’തി അസ്സാദവസേന ന വട്ടതി, ‘‘സദ്ധാ പസന്നാ’’തിആദിനാ നയേനേവ വട്ടതി. പുബ്ബപേതകഥാതി അതീതഞാതികഥാ. തത്ഥ വത്തമാനഞാതികഥാസദിസോവ വിനിച്ഛയോ.

നാനത്തകഥാതി പുരിമപച്ഛിമകഥാവിമുത്താ അവസേസാ നാനാസഭാവാ നിരത്ഥകകഥാ. ലോകക്ഖായികാതി ‘‘അയം ലോകോ കേന നിമ്മിതോ, അസുകേന പജാപതിനാ ബ്രഹ്മുനാ ഇസ്സരേന വാ നിമ്മിതോ, കാകോ സേതോ അട്ഠീനം സേതത്താ, ബകാ രത്താ ലോഹിതസ്സ രത്തത്താ’’തി ഏവമാദികാ ലോകായതവിതണ്ഡസല്ലാപകഥാ. ഉപ്പത്തിഠിതിസംഹാരാദിവസേന ലോകം അക്ഖായതീതി ലോകക്ഖായികാ. സമുദ്ദക്ഖായികാ നാമ കസ്മാ സമുദ്ദോ സാഗരോ, സാഗരസ്സ രഞ്ഞോ പുത്തേഹി ഖതത്താ സാഗരോ. ഖതോ അമ്ഹേഹീതി ഹത്ഥമുദ്ദായ നിവേദിതത്താ സമുദ്ദോതി ഏവമാദികാ നിരത്ഥകാ സമുദ്ദക്ഖായികകഥാ.

ഇതി ഭവോ ഇതി അഭവോതി യം വാ തം വാ നിരത്ഥകകാരണം വത്വാ പവത്തിതകഥാ ഇതിഭവാഭവകഥാ. ഏത്ഥ ച ഭവോതി സസ്സതം, അഭവോതി ഉച്ഛേദം. ഭവോതി വുദ്ധി, അഭവോതി ഹാനി. ഭവോതി കാമസുഖം, അഭവോതി അത്തകിലമഥോ. ഇതി ഇമായ ഛബ്ബിധായ ഇതിഭവാഭവകഥായ സദ്ധിം ബാത്തിംസ തിരച്ഛാനകഥാ നാമ ഹോതി. അഥ വാ പാളിയം സരൂപതോ അനാഗതാപി അരഞ്ഞപബ്ബതനദീദീപകഥാ ഇതി-സദ്ദേന സങ്ഗഹേത്വാ ഛത്തിംസ തിരച്ഛാനകഥാതി വുച്ചതി. ഇതി വാതി ഹി ഏത്ഥ ഇതി-സദ്ദോ പകാരത്ഥേ, വാ-സദ്ദോ വികപ്പത്ഥേ. ഇദം വുത്തം ഹോതി – ‘‘ഏവംപകാരം ഇതോ അഞ്ഞം വാ താദിസം നിരത്ഥകകഥം കഥേന്തീ’’തി. ആദിഅത്ഥേ വാ ഇതി-സദ്ദോ ‘‘ഇതി വാ ഇതി ഏവരൂപാ നച്ചഗീതവാദിതവിസൂകദസ്സനാ പടിവിരതോ’’തിആദീസു (ദീ. നി. ൧.൧൦, ൧൯൪) വിയ, ഏവമാദിം അഞ്ഞമ്പി താദിസം കഥം കഥേന്തീതി അത്ഥോ.

൫൧൨. അപരിക്ഖിത്തസ്സ ഗാമസ്സ ഉപചാരോ അദിന്നാദാനേ വുത്തനയേനേവ വേദിതബ്ബോതി ഇമിനാ ദുതിയലേഡ്ഡുപാതോ ഇധ ഉപചാരോതി ദസ്സേതി. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. സന്തം ഭിക്ഖും അനാപുച്ഛനാ, അനുഞ്ഞാതകാരണാഭാവോ, വികാലേ ഗാമപ്പവിസനന്തി ഇമാനി പനേത്ഥ തീണി അങ്ഗാനി.

വികാലഗാമപ്പവിസനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൪. സൂചിഘരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൧൭. ചതുത്ഥേ തം അസ്സ അത്ഥീതി പഠമം ഭിന്ദിത്വാ പച്ഛാ ദേസേതബ്ബത്താ തം ഭേദനകം തസ്സ പാചിത്തിയസ്സ അത്ഥീതി ഭേദനകം, പാചിത്തിയം. അസ്സത്ഥിഅത്ഥേ അ-കാരപച്ചയോ ദട്ഠബ്ബോ. വാസിജടേതി വാസിദണ്ഡകേ. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. സൂചിഘരതാ, അട്ഠിമയാദിതാ, അത്തനോ അത്ഥായ കരണം വാ കാരാപേത്വാ വാ പടിലാഭോതി ഇമാനി പനേത്ഥ തീണി അങ്ഗാനി.

സൂചിഘരസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൫. മഞ്ചപീഠസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൨൨. പഞ്ചമേ ഛേദനകം വുത്തനയമേവാതി ഛേദനമേവ ഛേദനകം, തം തസ്സ അത്ഥീതി ഛേദനകന്തി ഇമമത്ഥം അതിദിസ്സതി. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. പമാണാതിക്കന്തമഞ്ചപീഠതാ, അത്തനോ അത്ഥായ കരണം വാ കാരാപേത്വാ വാ പടിലാഭോതി ഇമാനി പനേത്ഥ ദ്വേ അങ്ഗാനി.

മഞ്ചപീഠസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൬. തൂലോനദ്ധസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൨൬. ഛട്ഠേ തൂലം പക്ഖിപിത്വാതി ഹേട്ഠാ ചിമിലികം പത്ഥരിത്വാ തസ്സ ഉപരി തൂലം പക്ഖിപിത്വാതി അത്ഥോ. പോടകിതൂലന്തി ഏരകതൂലാദി യംകിഞ്ചി തിണജാതീനം തൂലം. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. തൂലോനദ്ധമഞ്ചപീഠതാ, അത്തനോ അത്ഥായ കരണം വാ കാരാപേത്വാ വാ പടിലാഭോതി ഇമാനി പനേത്ഥ ദ്വേ അങ്ഗാനി. അത്തനാ കാരാപിതസ്സ ഹി പടിലാഭമത്തേനേവ പാചിത്തിയം. തേനേവ പദഭാജനേ ‘‘പടിലാഭേന ഉദ്ദാലേത്വാ പാചിത്തിയം ദേസേതബ്ബ’’ന്തി വുത്തം. കേനചി പന ‘‘പടിലാഭേന ഉദ്ദാലേത്വാ പാചിത്തിയം ദേസേതബ്ബന്തി ഏത്ഥ കിഞ്ചാപി പടിലാഭമത്തേനേവ പാചിത്തിയം വിയ ദിസ്സതി, പരിഭോഗേയേവ ആപത്തി ദട്ഠബ്ബാ. ‘അഞ്ഞേന കതം പടിലഭിത്വാ പരിഭുഞ്ജതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സാ’തി വചനം ഏത്ഥ സാധക’’ന്തി വുത്തം, തം തസ്സ മതിമത്തം. ന ഹി ‘‘അഞ്ഞേന കതം പടിലഭിത്വാ പരിഭുഞ്ജതി, ആപത്തി ദുക്കടസ്സാ’’തി ഇദം അത്തനാ കാരാപിതം സന്ധായ വുത്തം, കരണകാരാപനപച്ചയാ ച ഇമിനാ സിക്ഖാപദേന പാചിത്തിയം വുത്തം, ന പരിഭോഗപച്ചയാ. ‘‘ന, ഭിക്ഖവേ, തൂലോനദ്ധം മഞ്ചം വാ പീഠം വാ പരിഭുഞ്ജിതബ്ബം, യോ പരിഭുഞ്ജേയ്യ, ആപത്തി ദുക്കടസ്സാ’’തി ഹി ഖന്ധകേ വുത്തത്താ അത്തനാ വാ കതം ഹോതു അഞ്ഞേന വാ, പരിഭുഞ്ജന്തസ്സ പരിഭോഗപച്ചയാ ദുക്കടമേവ, ന പാചിത്തിയം.

തൂലോനദ്ധസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൭. നിസീദനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൫൩൧. സത്തമേ യം വത്തബ്ബം, തം നിസീദനസന്ഥതസിക്ഖാപദേ വുത്തമേവ. നിസീദനസ്സ പമാണാതിക്കന്തതാ, അത്തനോ അത്ഥായ കരണം വാ കാരാപേത്വാ വാ പടിലാഭോതി ഇമാനി പനേത്ഥ ദ്വേ അങ്ഗാനി.

നിസീദനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

൫൩൭-൫൪൨. അട്ഠമനവമദസമേസു നത്ഥി വത്തബ്ബം, അങ്ഗാനിപി സത്തമേവ വുത്തനയേനേവ വേദിതബ്ബാനി.

നിട്ഠിതോ രാജവഗ്ഗോ നവമോ.

ഇതി സമന്തപാസാദികായ വിനയട്ഠകഥായ സാരത്ഥദീപനിയം

ഖുദ്ദകവണ്ണനാ സമത്താ.

പാചിത്തിയകണ്ഡം നിട്ഠിതം.