൩൨. ഗരുകാപത്തിവുട്ഠാനവിനിച്ഛയകഥാ

൨൩൬. ഗരുകാപത്തിവുട്ഠാനന്തി പരിവാസമാനത്താദീഹി വിനയകമ്മേഹി ഗരുകാപത്തിതോ വുട്ഠാനം. തത്ഥ (ചൂളവ. അട്ഠ. ൧൦൨) തിവിധോ പരിവാസോ പടിച്ഛന്നപരിവാസോ സുദ്ധന്തപരിവാസോ സമോധാനപരിവാസോതി. തേസു പടിച്ഛന്നപരിവാസോ താവ യഥാപടിച്ഛന്നായ ആപത്തിയാ ദാതബ്ബോ. കസ്സചി ഹി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാ ആപത്തി ഹോതി, കസ്സചി ദ്വീഹപ്പടിച്ഛന്നാ, കസ്സചി ഏകാപത്തി ഹോതി, കസ്സചി ദ്വേ തിസ്സോ തതുത്തരി വാ. തസ്മാ പടിച്ഛന്നപരിവാസം ദേന്തേന പഠമം താവ പടിച്ഛന്നഭാവോ ജാനിതബ്ബോ. അയഞ്ഹി ആപത്തി നാമ ദസഹാകാരേഹി പടിച്ഛന്നാ ഹോതി.

തത്രായം മാതികാ – ആപത്തി ച ഹോതി ആപത്തിസഞ്ഞീ ച, പകതത്തോ ച ഹോതി പകതത്തസഞ്ഞീ ച, അനന്തരായികോ ച ഹോതി അനന്തരായികസഞ്ഞീ ച, പഹു ച ഹോതി പഹുസഞ്ഞീ ച, ഛാദേതുകാമോ ച ഹോതി ഛാദേതി ചാതി. തത്ഥ ആപത്തി ച ഹോതി ആപത്തിസഞ്ഞീ ചാതി യം ആപന്നോ, സാ ആപത്തിയേവ ഹോതി, സോപി ച തത്ഥ ആപത്തിസഞ്ഞീയേവ. ഇതി ജാനന്തോ ഛാദേതി, ഛന്നാ ഹോതി, അഥ പനായം തത്ഥ അനാപത്തിസഞ്ഞീ, അച്ഛന്നാ ഹോതി. അനാപത്തി പന ആപത്തിസഞ്ഞായപി അനാപത്തിസഞ്ഞായപി ഛാദേന്തേന അച്ഛാദിതാവ ഹോതി, ലഹുകം വാ ഗരുകാതി ഗരുകം വാ ലഹുകാതി ഛാദേതി, അലജ്ജിപക്ഖേ തിട്ഠതി, ആപത്തി പന അച്ഛന്നാ ഹോതി, ഗരുകം ലഹുകാതി മഞ്ഞമാനോ ദേസേതി, നേവ ദേസിതാ ഹോതി, ന ഛന്നാ, ഗരുകം വാ ഗരുകാതി ഞത്വാ ഛാദേതി, ഛന്നാ ഹോതി, ഗരുകലഹുകഭാവം ന ജാനാതി, ആപത്തിം ഛാദേമീതി ഛാദേതി, ഛന്നാവ ഹോതി.

പകതത്തോതി തിവിധം ഉക്ഖേപനീയകമ്മം അകതോ. സോ ചേ പകതത്തസഞ്ഞീ ഹുത്വാ ഛാദേതി, ഛന്നാ ഹോതി. അഥ ‘‘മയ്ഹം സങ്ഘേന കമ്മം കത’’ന്തി അപകതത്തസഞ്ഞീ ഹുത്വാ ഛാദേതി, അച്ഛന്നാ ഹോതി. അപകതത്തേന പന പകതത്തസഞ്ഞിനാ വാ അപകതത്തസഞ്ഞിനാ വാ ഛാദിതാപി അച്ഛന്നാവ ഹോതി. വുത്തമ്പി ചേതം –

‘‘ആപജ്ജതി ഗരുകം സാവസേസം,

ഛാദേതി അനാദരിയം പടിച്ച;

ന ഭിക്ഖുനീ നോ ച ഫുസേയ്യ വജ്ജം,

പഞ്ഹാ മേസാ കുസലേഹി ചിന്തിതാ’’തി. (പരി. ൪൮൧) –

അയഞ്ഹി പഞ്ഹോ ഉക്ഖിത്തകേന കഥിതോ.

അനന്തരായികോതി യസ്സ ദസസു അന്തരായേസു ഏകോപി നത്ഥി, സോ ചേ അനന്തരായികസഞ്ഞീ ഹുത്വാ ഛാദേതി, ഛന്നാ ഹോതി. സചേപി സോ ഭീരുജാതികതായ അന്ധകാരേ അമനുസ്സചണ്ഡമിഗഭയേന അന്തരായികസഞ്ഞീ ഹുത്വാ ഛാദേതി, അച്ഛന്നാവ ഹോതി. യസ്സപി പബ്ബതവിഹാരേ വസന്തസ്സ കന്ദരം വാ നദിം വാ അതിക്കമിത്വാ ആരോചേതബ്ബം ഹോതി, അന്തരാമഗ്ഗേ ച ചണ്ഡവാളഅമനുസ്സാദിഭയം അത്ഥി, മഗ്ഗേ അജഗരാ നിപജ്ജന്തി, നദീ പൂരാ ഹോതി, ഏതസ്മിം പന സതിയേവ അന്തരായേ അന്തരായികസഞ്ഞീ ഛാദേതി, അച്ഛന്നാ ഹോതി. അന്തരായികസ്സ പന അന്തരായികസഞ്ഞായ ഛാദയതോ അച്ഛന്നാവ.

പഹൂതി സോ സക്കോതി ഭിക്ഖുനോ സന്തികം ഗന്തുഞ്ചേവ ആരോചേതുഞ്ച, സോ ചേ പഹുസഞ്ഞീ ഹുത്വാ ഛാദേതി, ഛന്നാ ഹോതി. സചസ്സ മുഖേ അപ്പമത്തകോ ഗണ്ഡോ വാ ഹോതി, ഹനുകവാതോ വാ വിജ്ഝതി, ദന്തോ വാ രുജ്ജതി, ഭിക്ഖാ വാ മന്ദാ ലദ്ധാ ഹോതി, താവതകേന പന നേവ വത്തും ന സക്കോതി, ന ഗന്തും, അപിച ഖോ ‘‘ന സക്കോമീ’’തി സഞ്ഞീ ഹോതി, അയം പഹു ഹുത്വാ അപ്പഹുസഞ്ഞീ നാമ. ഇമിനാ ഛാദിതാപി അച്ഛാദിതാ. അപ്പഹുനാ പന വത്തും വാ ഗന്തും വാ അസമത്ഥേന പഹുസഞ്ഞിനാ വാ അപ്പഹുസഞ്ഞിനാ വാ ഛാദിതാ ഹോതി, അച്ഛാദിതാവ.

ഛാദേതുകാമോ ച ഹോതി ഛാദേതി ചാതി ഇദം ഉത്താനത്ഥമേവ. സചേ പന ‘‘ഛാദേസ്സാമീ’’തി ധുരനിക്ഖേപം കത്വാ പുരേഭത്തേ വാ പച്ഛാഭത്തേ വാ പഠമയാമാദീസു വാ ലജ്ജിധമ്മം ഓക്കമിത്വാ അന്തോഅരുണേയേവ ആരോചേതി, അയം ഛാദേതുകാമോ ന ഛാദേതി നാമ. യസ്സ പന അഭിക്ഖുകേ ഠാനേ വസന്തസ്സ ആപജ്ജിത്വാ സഭാഗസ്സ ഭിക്ഖുനോ ആഗമനം ആഗമേന്തസ്സ, സഭാഗസ്സ സന്തികം വാ ഗച്ഛന്തസ്സ അഡ്ഢമാസോപി മാസോപി അതിക്കമതി, അയം ന ഛാദേതുകാമോ ഛാദേതി നാമ, അയമ്പി അച്ഛന്നാവ ഹോതി. യോ പന ആപന്നമത്തോവ അഗ്ഗിം അക്കന്തപുരിസോ വിയ സഹസാ പക്കമിത്വാ സഭാഗട്ഠാനം ഗന്ത്വാ ആവികരോതി, അയം ന ഛാദേതുകാമോവ ന ഛാദേതി നാമ. സചേ പന സഭാഗം ദിസ്വാപി ‘‘അയം മേ ഉപജ്ഝായോ വാ ആചരിയോ വാ’’തി ലജ്ജായ നാരോചേതി, ഛന്നാവ ഹോതി ആപത്തി. ഉപജ്ഝായാദിഭാവോ ഹി ഇധ അപ്പമാണം, അവേരിസഭാഗമത്തമേവ പമാണം. തസ്മാ അവേരിസഭാഗസ്സ സന്തികേ ആരോചേതബ്ബാ. യോ പന വിസഭാഗോ ഹോതി സുത്വാ പകാസേതുകാമോ, ഏവരൂപസ്സ ഉപജ്ഝായസ്സപി സന്തികേ ന ആരോചേതബ്ബാ.

തത്ഥ പുരേഭത്തം വാ ആപത്തിം ആപന്നോ ഹോതു പച്ഛാഭത്തം വാ ദിവാ വാ രത്തിം വാ, യാവ അരുണം ന ഉഗ്ഗച്ഛതി, താവ ആരോചേതബ്ബം. ഉദ്ധസ്തേ അരുണേ പടിച്ഛന്നാ ഹോതി, പടിച്ഛാദനപച്ചയാ ച ദുക്കടം ആപജ്ജതി, സഭാഗസങ്ഘാദിസേസം ആപന്നസ്സ പന സന്തികേ ആവികാതും ന വട്ടതി. സചേ ആവികരോതി, ആപത്തി ആവികതാ ഹോതി, ദുക്കടാ പന ന മുച്ചതി. തസ്മാ സുദ്ധസ്സ സന്തികേ ആവികാതബ്ബാ. ആവികരോന്തോ ച ‘‘തുയ്ഹം സന്തികേ ഏകം ആപത്തിം ആവികരോമീ’’തി വാ ‘‘ആചിക്ഖാമീ’’തി വാ ആരോചേമീ’’തി വാ ‘‘മമ ഏകം ആപത്തിം ആപന്നഭാവം ജാനാഹീ’’തി വാ വദതു, ‘‘ഏകം ഗരുകാപത്തിം ആവികരോമീ’’തിആദിനാ വാ നയേന വദതു, സബ്ബേഹിപി ആകാരേഹി അപ്പടിച്ഛന്നാവ ഹോതീതി കുരുന്ദിയം വുത്തം. സചേ പന ‘‘ലഹുകാപത്തിം ആവികരോമീ’’തിആദിനാ നയേന വദതി, പടിച്ഛന്നാവ ഹോതി. വത്ഥും ആരോചേതി, ആപത്തിം ആരോചേതി, ഉഭയം ആരോചേതി, തിവിധേനപി ആരോചിതാവ ഹോതി.

൨൩൭. ഇതി ഇമാനി ദസ കാരണാനി ഉപപരിക്ഖിത്വാ പടിച്ഛന്നപരിവാസം ദേന്തേന പഠമമേവ പടിച്ഛന്നഭാവോ ജാനിതബ്ബോ, തതോ പടിച്ഛന്നദിവസേ ച ആപത്തിയോ ച സല്ലക്ഖേത്വാ സചേ ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാ ഹോതി, ‘‘അഹം, ഭന്തേ, ഏകം ആപത്തിം ആപജ്ജിം സഞ്ചേതനികം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്ന’’ന്തി ഏവം യാചാപേത്വാ ഖന്ധകേ (ചൂളവ. ൯൮) ആഗതനയേനേവ കമ്മവാചം വത്വാ പരിവാസോ ദാതബ്ബോ. അഥ ദ്വീഹതീഹാദിപടിച്ഛന്നാ ഹോതി, ‘‘ദ്വീഹപ്പടിച്ഛന്നം, തീഹപ്പടിച്ഛന്നം, ചതൂഹപ്പടിച്ഛന്നം, പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നം…പേ… ചുദ്ദസാഹപ്പടിച്ഛന്ന’’ന്തി ഏവം യാവ ചുദ്ദസദിവസാനി ദിവസവസേന യോജനാ കാതബ്ബാ, പഞ്ചദസദിവസപടിച്ഛന്നായ ‘‘പക്ഖപടിച്ഛന്ന’’ന്തി യോജനാ കാതബ്ബാ. തതോ യാവ ഏകൂനതിംസതിമോ ദിവസോ, താവ ‘‘അതിരേകപക്ഖപടിച്ഛന്ന’’ന്തി, തതോ ‘‘മാസപടിച്ഛന്നം, അതിരേകമാസപടിച്ഛന്നം, ദ്വേമാസപടിച്ഛന്നം, അതിരേകദ്വേമാസപടിച്ഛന്നം, തേമാസ…പേ… അതിരേകഏകാദസമാസപടിച്ഛന്ന’’ന്തി ഏവം യോജനാ കാതബ്ബാ. സംവച്ഛരേ പുണ്ണേ ‘‘ഏകസംവച്ഛരപടിച്ഛന്ന’’ന്തി, തതോ പരം ‘‘അതിരേകസംവച്ഛരം, ദ്വേസംവച്ഛര’’ന്തി ഏവം യാവ ‘‘സട്ഠിസംവച്ഛരം, അതിരേകസട്ഠിസംവച്ഛരപടിച്ഛന്ന’’ന്തി വാ തതോ വാ ഭിയ്യോപി വത്വാ യോജനാ കാതബ്ബാ.

സചേ പന ദ്വേ തിസ്സോ തതുത്തരി വാ ആപത്തിയോ ഹോന്തി, യഥാ ‘‘ഏകം ആപത്തി’’ന്തി വുത്തം, ഏവം ‘‘ദ്വേ ആപത്തിയോ, തിസ്സോ ആപത്തിയോ’’തി വത്തബ്ബം. തതോ പരം പന സതം വാ ഹോതു സഹസ്സം വാ, ‘‘സമ്ബഹുലാ’’തി വത്തും വട്ടതി. നാനാവത്ഥുകാസുപി ‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകം സുക്കവിസ്സട്ഠിം, ഏകം കായസംസഗ്ഗം, ഏകം ദുട്ഠുല്ലവാചം, ഏകം അത്തകാമം, ഏകം സഞ്ചരിത്തം, ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ’’തി ഏവം ഗണനവസേന വാ ‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം നാനാവത്ഥുകാ ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ’’തി ഏവം വത്ഥുകിത്തനവസേന വാ ‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ’’തി ഏവം നാമമത്തവസേന വാ യോജനാ കാതബ്ബാ. തത്ഥ നാമം ദുവിധം സജാതിസാധാരണം സബ്ബസാധാരണഞ്ച. തത്ഥ സങ്ഘാദിസേസോതി സജാതിസാധാരണം. ആപത്തീതി സബ്ബസാധാരണം. തസ്മാ ‘‘സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ’’തി ഏവം സബ്ബസാധാരണനാമവസേനപി വട്ടതി. ഇദഞ്ഹി പരിവാസാദിവിനയകമ്മം വത്ഥുവസേന ഗോത്തവസേന നാമവസേന ആപത്തിവസേന ച കാതും വട്ടതിയേവ.

തത്ഥ സുക്കവിസ്സട്ഠീതി വത്ഥു ചേവ ഗോത്തഞ്ച. സങ്ഘാദിസേസോതി നാമഞ്ചേവ ആപത്തി ച. തത്ഥ ‘‘സുക്കവിസ്സട്ഠിം കായസംസഗ്ഗ’’ന്തിആദിനാ വചനേനപി ‘‘നാനാവത്ഥുകായോ’’തി വചനേനപി വത്ഥു ചേവ ഗോത്തഞ്ച ഗഹിതം ഹോതി. ‘‘സങ്ഘാദിസേസോ’’തി വചനേനപി ‘‘ആപത്തിയോ’’തി വചനേനപി നാമഞ്ചേവ ആപത്തി ച ഗഹിതാ ഹോതി. തസ്മാ ഏതേസു യസ്സ കസ്സചി വസേന കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ. ഇധ പന സബ്ബാപത്തീനം സാധാരണവസേന സമ്ബഹുലനയേനേവ ച സബ്ബത്ഥ കമ്മവാചം യോജേത്വാ ദസ്സയിസ്സാമ. ഏകഞ്ഹി ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ ‘‘സമ്ബഹുലാ’’തി വിനയകമ്മം കരോന്തസ്സപി വുട്ഠാതി ഏകം വിനാ സമ്ബഹുലാനം അഭാവതോ. സമ്ബഹുലാ പന ആപജ്ജിത്വാ ‘‘ഏകം ആപജ്ജി’’ന്തി കരോന്തസ്സ ന വുട്ഠാതി, തസ്മാ സമ്ബഹുലനയേനേവ യോജയിസ്സാമ. സേയ്യഥിദം – പടിച്ഛന്നപരിവാസം ദേന്തേന സചേ ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാ ആപത്തി ഹോതി.

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, ദുതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, തതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചാമീതി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം ദദേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നോ സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസോ, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം യോ യോ ആപന്നോ ഹോതി, തസ്സ തസ്സ നാമം ഗഹേത്വാ കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ ച തേന ഭിക്ഖുനാ മാളകസീമായമേവ ‘‘പരിവാസം സമാദിയാമി, വത്തം സമാദിയാമീ’’തി വത്തം സമാദാതബ്ബം, സമാദിയിത്വാ തത്ഥേവ സങ്ഘസ്സ ആരോചേതബ്ബം. ആരോചേന്തേന ച –

ഏവം ആരോചേതബ്ബം. ഇമഞ്ച അത്ഥം ഗഹേത്വാ യായ കായചി വാചായ ആരോചേതും വട്ടതിയേവ.

ആരോചേത്വാ (ചൂളവ. അട്ഠ. ൧൦൨) സചേ നിക്ഖിപിതുകാമോ ഹോതി, ‘‘പരിവാസം നിക്ഖിപാമി, വത്തം നിക്ഖിപാമീ’’തി നിക്ഖിപിതബ്ബം. ഏകപദേനപി ചേത്ഥ നിക്ഖിത്തോ ഹോതി പരിവാസോ, ദ്വീഹി പന സുനിക്ഖിത്തോയേവ. സമാദാനേപി ഏസേവ നയോ. നിക്ഖിത്തകാലതോ പട്ഠായ പകതത്തട്ഠാനേ തിട്ഠതി. മാളകതോ ഭിക്ഖൂസു നിക്ഖന്തേസു ഏകസ്സപി സന്തികേ നിക്ഖിപിതും വട്ടതി, മാളകതോ നിക്ഖമിത്വാ സതിം പടിലഭന്തേന സഹഗച്ഛന്തസ്സ സന്തികേ നിക്ഖിപിതബ്ബം. സചേ സോപി പക്കന്തോ, അഞ്ഞസ്സ യസ്സ മാളകേ നാരോചിതം, തസ്സ ആരോചേത്വാ നിക്ഖിപിതബ്ബം. ആരോചേന്തേന ച അവസാനേ ‘‘വേദിയതീതി മം ആയസ്മാ ധാരേതൂ’’തി വത്തബ്ബം. ദ്വിന്നം ആരോചേന്തേന ‘‘ആയസ്മന്താ ധാരേന്തൂ’’തി, തിണ്ണം ആരോചേന്തേന ‘‘ആയസ്മന്തോ ധാരേന്തൂ’’തി വത്തബ്ബം. സചേ അപ്പഭിക്ഖുകോ വിഹാരോ ഹോതി, സഭാഗാ ഭിക്ഖൂ വസന്തി, വത്തം അനിക്ഖിപിത്വാ വിഹാരേയേവ രത്തിപരിഗ്ഗഹോ കാതബ്ബോ. അഥ ന സക്കാ സോധേതും, വുത്തനയേനേവ വത്തം നിക്ഖിപിത്വാ പച്ചൂസസമയേ ഏകേന ഭിക്ഖുനാ സദ്ധിം പരിക്ഖിത്തസ്സ വിഹാരസ്സ പരിക്ഖേപതോ, അപരിക്ഖിത്തസ്സ വിഹാരസ്സ പരിക്ഖേപാരഹട്ഠാനതോ ദ്വേ ലേഡ്ഡുപാതേ അതിക്കമിത്വാ മഹാമഗ്ഗതോ ഓക്കമ്മ ഗുമ്ബേന വാ വതിയാ വാ പടിച്ഛന്നട്ഠാനേ നിസീദിതബ്ബം, അന്തോഅരുണേയേവ വുത്തനയേന വത്തം സമാദിയിത്വാ ആരോചേതബ്ബം. ആരോചേന്തേന സചേ നവകതരോ ഹോതി, ‘‘ആവുസോ’’തി വത്തബ്ബം. സചേ വുഡ്ഢതരോ, ‘‘ഭന്തേ’’തി വത്തബ്ബം. സചേ അഞ്ഞോ കോചി ഭിക്ഖു കേനചിദേവ കരണീയേന തം ഠാനം ആഗച്ഛതി, സചേ ഏസ തം പസ്സതി, സദ്ദം വാസ്സ സുണാതി, ആരോചേതബ്ബം, അനാരോചേന്തസ്സ രത്തിച്ഛേദോ ചേവ വത്തഭേദോ ച. അഥ ദ്വാദസഹത്ഥം ഉപചാരം ഓക്കമിത്വാ അജാനന്തസ്സേവ ഗച്ഛതി, രത്തിച്ഛേദോ ഹോതിയേവ, വത്തഭേദോ പന നത്ഥി, ഉഗ്ഗതേ അരുണേ വത്തം നിക്ഖിപിതബ്ബം. സചേ സോ ഭിക്ഖു കേനചിദേവ കരണീയേന പക്കന്തോ ഹോതി, യം അഞ്ഞം സബ്ബപഠമം പസ്സതി, തസ്സ ആരോചേത്വാ നിക്ഖിപിതബ്ബം. വിഹാരം ഗന്ത്വാപി യം പഠമം പസ്സതി, തസ്സ ആരോചേത്വാ നിക്ഖിപിതബ്ബം. അയം നിക്ഖിത്തവത്തസ്സ പരിഹാരോ.

൨൩൮. ഏവം യത്തകാനി ദിവസാനി ആപത്തി പടിച്ഛന്നാ ഹോതി, തത്തകാനി തതോ അധികതരാനി വാ കുക്കുച്ചവിനോദനത്ഥായ പരിവസിത്വാ സങ്ഘം ഉപസങ്കമിത്വാ വത്തം സമാദിയിത്വാ മാനത്തം യാചിതബ്ബം. അയഞ്ഹി വത്തേ സമാദിന്നേ ഏവ മാനത്താരഹോ ഹോതി നിക്ഖിത്തവത്തേന പരിവുത്ഥത്താ. അനിക്ഖിത്തവത്തസ്സ പന പുന സമാദാനകിച്ചം നത്ഥി. സോ ഹി പടിച്ഛന്നദിവസാതിക്കമേനേവ മാനത്താരഹോ ഹോതി, തസ്മാ തസ്സ മാനത്തം ദാതബ്ബമേവ. തം ദേന്തേന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോഹം, ഭന്തേ, പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ, ദുതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ, തതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നം സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ ച തേന ഭിക്ഖുനാ മാളകസീമായമേവ ‘‘മാനത്തം സമാദിയാമി, വത്തം സമാദിയാമീ’’തി വത്തം സമാദാതബ്ബം, സമാദിയിത്വാ തത്ഥേവ സങ്ഘസ്സ ആരോചേതബ്ബം. ആരോചേന്തേന ച –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം മാനത്തം ചരാമി, വേദിയാമഹം ഭന്തേ, വേദിയതീതി മം സങ്ഘോ ധാരേതൂ’’തി –

ഏവം ആരോചേതബ്ബം. ഇമഞ്ച പന അത്ഥം ഗഹേത്വാ യായ കായചി വാചായ ആരോചേതും വട്ടതിയേവ.

ആരോചേത്വാ സചേ നിക്ഖിപിതുകാമോ ഹോതി, ‘‘മാനത്തം നിക്ഖിപാമി, വത്തം നിക്ഖിപാമീ’’തി സങ്ഘമജ്ഝേ നിക്ഖിപിതബ്ബം. മാളകതോ ഭിക്ഖൂസു നിക്ഖന്തേസു ഏകസ്സപി സന്തികേ നിക്ഖിപിതും വട്ടതി. മാളകതോ നിക്ഖമിത്വാ സതിം പടിലഭന്തേന സഹഗച്ഛന്തസ്സ സന്തികേ നിക്ഖിപിതബ്ബം. സചേ സോപി പക്കന്തോ, അഞ്ഞസ്സ യസ്സ മാളകേ നാരോചിതം, തസ്സ ആരോചേത്വാ നിക്ഖിപിതബ്ബം. ആരോചേന്തേന പന അവസാനേ ‘‘വേദിയതീതി മം ആയസ്മാ ധാരേതൂ’’തി വത്തബ്ബം. ദ്വിന്നം ആരോചേന്തേന ‘‘ആയസ്മന്താ ധാരേന്തൂ’’തി, തിണ്ണം ആരോചേന്തേന ‘‘ആയസ്മന്തോ ധാരേന്തൂ’’തി വത്തബ്ബം. നിക്ഖിത്തകാലതോ പട്ഠായ പകതത്തട്ഠാനേ തിട്ഠതി. സചേ അപ്പഭിക്ഖുകോ വിഹാരോ ഹോതി, സഭാഗാ ഭിക്ഖൂ വസന്തി, വത്തം അനിക്ഖിപിത്വാ അന്തോവിഹാരേയേവ രത്തിയോ ഗണേതബ്ബാ. അഥ ന സക്കാ സോധേതും, വുത്തനയേനേവ വത്തം നിക്ഖിപിത്വാ പച്ചൂസസമയേ ചതൂഹി പഞ്ചഹി വാ ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം പരിക്ഖിത്തസ്സ വിഹാരസ്സ പരിക്ഖേപതോ, അപരിക്ഖിത്തസ്സ പരിക്ഖേപാരഹട്ഠാനതോ ദ്വേ ലേഡ്ഡുപാതേ അതിക്കമിത്വാ മഹാമഗ്ഗതോ ഓക്കമ്മ ഗുമ്ബേന വാ വതിയാ വാ പടിച്ഛന്നട്ഠാനേ നിസീദിതബ്ബം, അന്തോഅരുണേയേവ വുത്തനയേന വത്തം സമാദിയിത്വാ ആരോചേതബ്ബം. സചേ അഞ്ഞോ കോചി ഭിക്ഖു കേനചിദേവ കരണീയേന തം ഠാനം ആഗച്ഛതി, സചേ ഏസ തം പസ്സതി, സദ്ദം വാസ്സ സുണാതി, ആരോചേതബ്ബം. അനാരോചേന്തസ്സ രത്തിച്ഛേദോ ചേവ വത്തഭേദോ ച, അഥ ദ്വാദസഹത്ഥം ഉപചാരം ഓക്കമിത്വാ അജാനന്തസ്സേവ ഗച്ഛതി, രത്തിച്ഛേദോ ഹോതി ഏവ, വത്തഭേദോ പന നത്ഥി. ആരോചിതകാലതോ പട്ഠായ ഏകം ഭിക്ഖും ഠപേത്വാ സേസേഹി സതി കരണീയേ ഗന്തുമ്പി വട്ടതി, അരുണേ ഉട്ഠിതേ തസ്സ ഭിക്ഖുസ്സ സന്തികേ വത്തം നിക്ഖിപിതബ്ബം. സചേ സോപി കേനചി കമ്മേന പുരേ അരുണേയേവ ഗച്ഛതി, അഞ്ഞം വിഹാരതോ നിക്ഖന്തം വാ ആഗന്തുകം വാ യം പഠമം പസ്സതി, തസ്സ സന്തികേ ആരോചേത്വാ വത്തം നിക്ഖിപിതബ്ബം. അയഞ്ച യസ്മാ ഗണസ്സ ആരോചേത്വാ ഭിക്ഖൂനഞ്ച അത്ഥിഭാവം സല്ലക്ഖേത്വാവ വസി, തേനസ്സ ഊനേ ഗണേ ചരണദോസോ വാ വിപ്പവാസോ വാ ന ഹോതി. സചേ ന കഞ്ചി പസ്സതി, വിഹാരം ഗന്ത്വാപി യം പഠമം പസ്സതി, തസ്സ ആരോചേത്വാ നിക്ഖിപിതബ്ബം. അയം നിക്ഖിത്തവത്തസ്സ പരിഹാരോ.

൨൩൯. ഏവം ഛാരത്തം മാനത്തം അഖണ്ഡം ചരിത്വാ യത്ഥ സിയാ വീസതിഗണോ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ, തത്ഥ സോ ഭിക്ഖു അബ്ഭേതബ്ബോ. അബ്ഭേന്തേഹി ച പഠമം അബ്ഭാനാരഹോ കാതബ്ബോ. അയഞ്ഹി നിക്ഖിത്തവത്തത്താ പകതത്തട്ഠാനേ ഠിതോ, പകതത്തസ്സ ച അബ്ഭാനം കാതും ന വട്ടതി, തസ്മാ വത്തം സമാദാപേതബ്ബോ, വത്തേ സമാദിന്നേ അബ്ഭാനാരഹോ ഹോതി. തേനപി വത്തം സമാദിയിത്വാ ആരോചേത്വാ അബ്ഭാനം യാചിതബ്ബം. അനിക്ഖിത്തവത്തസ്സ പുന വത്തസമാദാനകിച്ചം നത്ഥി. സോ ഹി ഛാരത്താതിക്കമേനേവ അബ്ഭാനാരഹോ ഹോതി, തസ്മാ സോ അബ്ഭേതബ്ബോ. അബ്ഭേന്തേന ച –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം, ഭന്തേ, ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… സോഹം ചിണ്ണമാനത്തോ ദുതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… സോഹം ചിണ്ണമാനത്തോ തതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അബ്ഭാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘അബ്ഭിതോ സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

ഏവം താവ ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായ ആപത്തിയാ പടിച്ഛന്നപരിവാസോ മാനത്തദാനം അബ്ഭാനഞ്ച വേദിതബ്ബം. ഇമിനാവ നയേന ദ്വീഹാദിപടിച്ഛന്നാസുപി തദനുരൂപാ കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

൨൪൦. സചേ പന അപ്പടിച്ഛന്നാ ആപത്തി ഹോതി, പരിവാസം അദത്വാ മാനത്തമേവ ദത്വാ ചിണ്ണമാനത്തോ അബ്ഭേതബ്ബോ. കഥം? മാനത്തം ദേന്തേന താവ –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… ദുതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… തതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമീ’’തി –

തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദദേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നം സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ ച വത്തസമാദാനം വത്തനിക്ഖേപോ മാനത്തചരണഞ്ച സബ്ബം വുത്തനയേനേവ വേദിതബ്ബം. ആരോചേന്തേന പന –

ഏവം ആരോചേതബ്ബം.

ഏകസ്സ ദ്വിന്നം തിണ്ണം വാ ആരോചേന്തേന പടിച്ഛന്നമാനത്തേ വുത്തനയേനേവ ആരോചേതബ്ബം. ചിണ്ണമാനത്തോ ച യത്ഥ സിയാ വീസതിഗണോ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ, തത്ഥ സോ അബ്ഭേതബ്ബോ. അബ്ഭേന്തേന ച –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… സോഹം ചിണ്ണമാനത്തോ ദുതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമി. അഹം, ഭന്തേ…പേ… സോഹം ചിണ്ണമാനത്തോ തതിയമ്പി, ഭന്തേ, സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം അപ്പടിച്ഛന്നാനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അബ്ഭാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

അബ്ഭിതോ സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം കമ്മവാചം വത്വാ അബ്ഭേതബ്ബോ. ഏവം അപ്പടിച്ഛന്നായ ആപത്തിയാ വുട്ഠാനം വേദിതബ്ബം.

൨൪൧. സചേ കസ്സചി ഏകാപത്തി പടിച്ഛന്നാ ഹോതി, ഏകാ അപ്പടിച്ഛന്നാ, തസ്സ പടിച്ഛന്നായ ആപത്തിയാ പരിവാസം ദത്വാ പരിവുത്ഥപരിവാസസ്സ മാനത്തം ദേന്തേന അപ്പടിച്ഛന്നാപത്തിം പടിച്ഛന്നാപത്തിയാ സമോധാനേത്വാപി ദാതും വട്ടതി. കഥം? സചേ പടിച്ഛന്നാപത്തി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാ ഹോതി –

തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം ദദേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നം സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ ച വത്തസമാദാനാദി സബ്ബം വുത്തനയമേവ. ആരോചേന്തേന പന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ, അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം മാനത്തം ചരാമി, വേദിയാമഹം, ഭന്തേ, വേദിയതീതി മം സങ്ഘോ ധാരേതൂ’’തി –

ഏവം ആരോചേതബ്ബം.

സമാദിന്നമാനത്തേന ച അനൂനം കത്വാ വുത്തനയേന ഛാരത്തം മാനത്തം ചരിതബ്ബം. ചിണ്ണമാനത്തോ ച യത്ഥ സിയാ വീസതിഗണോ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ, തത്ഥ സോ അബ്ഭേതബ്ബോ. അബ്ഭേന്തേന ച –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ, അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം, ഭന്തേ, ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഏകാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം ഏകാഹപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി അപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പടിച്ഛന്നാനഞ്ച അപ്പടിച്ഛന്നാനഞ്ച ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അബ്ഭാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

ഏവം കമ്മവാചം കത്വാ അബ്ഭേതബ്ബോ.

പടിച്ഛന്നപരിവാസകഥാ നിട്ഠിതാ.

൨൪൨. സുദ്ധന്തപരിവാസോ സമോധാനപരിവാസോതി ദ്വേ അവസേസാ. തത്ഥ (ചൂളവ. അട്ഠ. ൧൦൨) സുദ്ധന്തപരിവാസോ ദുവിധോ ചൂളസുദ്ധന്തോ മഹാസുദ്ധന്തോതി. ദുവിധോപി ചേസ രത്തിപരിച്ഛേദം സകലം വാ ഏകച്ചം വാ അജാനന്തസ്സ ച അസ്സരന്തസ്സ ച തത്ഥ വേമതികസ്സ ച ദാതബ്ബോ. ആപത്തിപരിയന്തം പന ‘‘ഏത്തകാ അഹം ആപത്തിയോ ആപന്നോ’’തി ജാനാതു വാ മാ വാ, അകാരണമേതം, തത്ഥ യോ ഉപസമ്പദതോ പട്ഠായ അനുലോമക്കമേന വാ ആരോചിതദിവസതോ പട്ഠായ പടിലോമക്കമേന വാ ‘‘അസുകഞ്ച അസുകഞ്ച ദിവസം വാ പക്ഖം വാ മാസം വാ സംവച്ഛരം വാ തവ സുദ്ധഭാവം ജാനാസീ’’തി പുച്ഛിയമാനോ ‘‘ആമ, ഭന്തേ, ജാനാമി, ഏത്തകം നാമ കാലം അഹം സുദ്ധോ’’തി വദതി, തസ്സ ദിന്നോ സുദ്ധന്തപരിവാസോ ചൂളസുദ്ധന്തോതി വുച്ചതി.

തം ഗഹേത്വാ പരിവസന്തേന യത്തകം കാലം അത്തനോ സുദ്ധിം ജാനാതി, തത്തകം അപനേത്വാ അവസേസം മാസം വാ ദ്വേമാസം വാ പരിവസിതബ്ബം. സചേ ‘‘മാസമത്തം അസുദ്ധോമ്ഹീ’’തി സല്ലക്ഖേത്വാ അഗ്ഗഹേസി, പരിവസന്തോ ച പുന അഞ്ഞം മാസം സരതി, തമ്പി മാസം പരിവസിതബ്ബമേവ, പുന പരിവാസദാനകിച്ചം നത്ഥി. അഥ ‘‘ദ്വേമാസം അസുദ്ധോമ്ഹീ’’തി സല്ലക്ഖേത്വാ അഗ്ഗഹേസി, പരിവസന്തോ ച ‘‘മാസമത്തമേവാഹം അസുദ്ധോമ്ഹീ’’തി സന്നിട്ഠാനം കരോതി, മാസമേവ പരിവസിതബ്ബം, പുന പരിവാസദാനകിച്ചം നത്ഥി. അയഞ്ഹി സുദ്ധന്തപരിവാസോ നാമ ഉദ്ധമ്പി ആരോഹതി, ഹേട്ഠാപി ഓരോഹതി. ഇദമസ്സ ലക്ഖണം. അഞ്ഞസ്മിം പന ആപത്തിവുട്ഠാനേ ഇദം ലക്ഖണം – യോ അപ്പടിച്ഛന്നം ആപത്തിം ‘‘പടിച്ഛന്നാ’’തി വിനയകമ്മം കരോതി, തസ്സാപത്തി വുട്ഠാതി. യോ പടിച്ഛന്നം ‘‘അപ്പടിച്ഛന്നാ’’തി വിനയകമ്മം കരോതി, തസ്സ ന വുട്ഠാതി. അചിരപടിച്ഛന്നം ‘‘ചിരപടിച്ഛന്നാ’’തി കരോന്തസ്സപി വുട്ഠാതി, ചിരപടിച്ഛന്നം ‘‘അചിരപടിച്ഛന്നാ’’തി കരോന്തസ്സ ന വുട്ഠാതി. ഏകം ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ ‘‘സമ്ബഹുലാ’’തി കരോന്തസ്സ വുട്ഠാതി ഏകം വിനാ സമ്ബഹുലാനം അഭാവതോ. സമ്ബഹുലാ പന ആപജ്ജിത്വാ ‘‘ഏകം ആപജ്ജി’’ന്തി കരോന്തസ്സ ന വുട്ഠാതി.

യോ പന യഥാവുത്തേന അനുലോമപടിലോമനയേന പുച്ഛിയമാനോപി രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി നസ്സരതി, വേമതികോ വാ ഹോതി, തസ്സ ദിന്നോ സുദ്ധന്തപരിവാസോ മഹാസുദ്ധന്തോതി വുച്ചതി. തം ഗഹേത്വാ ഗഹിതദിവസതോ പട്ഠായ യാവ ഉപസമ്പദദിവസോ, താവ രത്തിയോ ഗണേത്വാ പരിവസിതബ്ബം, അയം ഉദ്ധം നാരോഹതി, ഹേട്ഠാ പന ഓരോഹതി. തസ്മാ സചേ പരിവസന്തോ രത്തിപരിച്ഛേദേ സന്നിട്ഠാനം കരോതി ‘‘മാസോ വാ സംവച്ഛരോ വാ മയ്ഹം ആപന്നസ്സാ’’തി, മാസം വാ സംവച്ഛരം വാ പരിവസിതബ്ബം.

പരിവാസയാചനദാനലക്ഖണം പനേത്ഥ ഏവം വേദിതബ്ബം – തേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘം ഉപസങ്കമിത്വാ ഏകംസം ഉത്തരാസങ്ഗം കരിത്വാ വുഡ്ഢാനം ഭിക്ഖൂനം പാദേ വന്ദിത്വാ ഉക്കുടികം നിസീദിത്വാ അഞ്ജലിം പഗ്ഗഹേത്വാ ഏവമസ്സ വചനീയോ –

ദുതിയമ്പി യാചിതബ്ബോ. തതിയമ്പി യാചിതബ്ബോ.

ബ്യത്തേന ഭിക്ഖുനാ പടിബലേന സങ്ഘോ ഞാപേതബ്ബോ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നോ സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം. സുദ്ധന്തപരിവാസോ, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം സുദ്ധന്തപരിവാസോ ദാതബ്ബോ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ വത്തസമാദാനാദി സബ്ബം വുത്തനയമേവ. ആരോചേന്തേന പന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവസാമി, വേദിയാമഹം, ഭന്തേ, വേദിയതീതി മം സങ്ഘോ ധാരേതൂ’’തി ആരോചേതബ്ബം.

ഏകസ്സ ദ്വിന്നം വാ തിണ്ണം വാ ആരോചനം വുത്തനയമേവ. പരിവുത്ഥപരിവാസസ്സ മാനത്തം ദേന്തേന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോഹം, ഭന്തേ, പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാരത്തം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദദേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നം സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം കമ്മവാചാ കാതബ്ബാ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ മാനത്തസമാദാനാദി സബ്ബം വുത്തനയമേവ. ആരോചേന്തേന പന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോഹം സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം മാനത്തം ചരാമി, വേദിയാമഹം, ഭന്തേ, വേദിയതീതി മം സങ്ഘോ ധാരേതൂ’’തി –

ഏവം ആരോചേതബ്ബം.

ചിണ്ണമാനത്തോ ച യത്ഥ സിയാ വീസതിഗണോ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ, തത്ഥ സോ ഭിക്ഖു അബ്ഭേതബ്ബോ. അബ്ഭേന്തേന ച –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാമി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരാമി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോഹം സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോഹം ഭന്തേ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ സങ്ഘാദിസേസാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി, ആപത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, രത്തിപരിയന്തം ന ജാനാതി, ആപത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, രത്തിപരിയന്തം നസ്സരതി, ആപത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, രത്തിപരിയന്തേ വേമതികോ, സോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം സുദ്ധന്തപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ താസം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം അദാസി, സോ ചിണ്ണമാനത്തോ സങ്ഘം അബ്ഭാനം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അബ്ഭേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അബ്ഭാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

ഏവം കമ്മവാചം കത്വാ അബ്ഭേതബ്ബോ.

സുദ്ധന്തപരിവാസകഥാ നിട്ഠിതാ.

൨൪൩. സമോധാനപരിവാസോ പന തിവിധോ ഹോതി – ഓധാനസമോധാനോ അഗ്ഘസമോധാനോ മിസ്സകസമോധാനോതി. തത്ഥ (ചൂളവ. അട്ഠ. ൧൦൨) ഓധാനസമോധാനോ നാമ അന്തരാപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ പടിച്ഛാദേന്തസ്സ പരിവുത്ഥദിവസേ ഓധുനിത്വാ മക്ഖേത്വാ പുരിമായ ആപത്തിയാ മൂലദിവസപരിച്ഛേദേ പച്ഛാ ആപന്നം ആപത്തിം സമോദഹിത്വാ ദാതബ്ബപരിവാസോ വുച്ചതി.

അയം പനേത്ഥ വിനിച്ഛയോ – യോ പടിച്ഛന്നായ ആപത്തിയാ പരിവാസം ഗഹേത്വാ പരിവസന്തോ വാ മാനത്താരഹോ വാ മാനത്തം ചരന്തോ വാ അബ്ഭാനാരഹോ വാ അനിക്ഖിത്തവത്തോ അഞ്ഞം ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാ പുരിമായ ആപത്തിയാ സമാ വാ ഊനതരാ വാ രത്തിയോ പടിച്ഛാദേതി, തസ്സ മൂലായപടികസ്സനേന തേ പരിവുത്ഥദിവസേ ച മാനത്തചിണ്ണദിവസേ ച സബ്ബേ ഓധുനിത്വാ അദിവസേ കത്വാ പച്ഛാ ആപന്നാപത്തിം മൂലആപത്തിയം സമോധായ പരിവാസോ ദാതബ്ബോ. തേന സചേ മൂലാപത്തി പക്ഖപടിച്ഛന്നാ, അന്തരാപത്തി ഊനകപക്ഖപടിച്ഛന്നാ, പുന പക്ഖമേവ പരിവാസോ പരിവസിതബ്ബോ. അഥാപി അന്തരാപത്തി പക്ഖപടിച്ഛന്നാവ, പക്ഖമേവ പരിവസിതബ്ബം. ഏതേനുപായേന യാവ സട്ഠിവസ്സപടിച്ഛന്നാ മൂലാപത്തി, താവ വിനിച്ഛയോ വേദിതബ്ബോ. സട്ഠിവസ്സാനിപി പരിവസിത്വാ മാനത്താരഹോ ഹുത്വാപി ഹി ഏകദിവസം അന്തരാപത്തിം പടിച്ഛാദേത്വാ പുന സട്ഠിവസ്സാനി പരിവാസാരഹോ ഹോതി. ഏവം മാനത്തചാരികമാനത്താരഹകാലേപി ആപന്നായ ആപത്തിയാ മൂലായപടികസ്സനേ കതേ മാനത്തചിണ്ണദിവസാപി പരിവാസവുത്ഥദിവസാപി സബ്ബേ മക്ഖിതാവ ഹോന്തി. സചേ പന നിക്ഖിത്തവത്തോ ആപജ്ജതി, മൂലായപടികസ്സനാരഹോ നാമ ന ഹോതി. കസ്മാ? യസ്മാ ന സോ പരിവസന്തോ ആപന്നോ, പകതത്തട്ഠാനേ ഠിതോ ആപന്നോ, തസ്മാ തസ്സാ ആപത്തിയാ വിസും മാനത്തം ചരിതബ്ബം. സചേ പടിച്ഛന്നാ ഹോതി, പരിവാസോപി വസിതബ്ബോ.

‘‘സചേ പന അന്തരാപത്തി മൂലാപത്തിതോ അതിരേകപടിച്ഛന്നാ ഹോതി, തത്ഥ കിം കാതബ്ബ’’ന്തി വുത്തേ മഹാസുമത്ഥേരോ ആഹ ‘‘അതേകിച്ഛോ അയം പുഗ്ഗലോ, അതേകിച്ഛോ നാമ ആവികാരാപേത്വാ വിസ്സജ്ജേതബ്ബോ’’തി. മഹാപദുമത്ഥേരോ പനാഹ ‘‘കസ്മാ അതേകിച്ഛോ നാമ, നനു അയം സമുച്ചയക്ഖന്ധകോ നാമ ബുദ്ധാനം ഠിതകാലസദിസോ, ആപത്തി നാമ പടിച്ഛന്നാ വാ ഹോതു അപ്പടിച്ഛന്നാ വാ സമകഊനതരഅതിരേകപടിച്ഛന്നാ വാ, വിനയധരസ്സ കമ്മവാചം യോജേതും സമത്ഥഭാവോയേവേത്ഥ പമാണം, തസ്മാ യാ അതിരേകപടിച്ഛന്നാ ഹോതി, തം മൂലാപത്തിം കത്വാ തത്ഥ ഇതരം സമോധായ പരിവാസോ ദാതബ്ബോ’’തി. അയം ഓധാനസമോധാനോ നാമ.

തം ദേന്തേന പഠമം മൂലായ പടികസ്സിത്വാ പച്ഛാ പരിവാസോ ദാതബ്ബോ. സചേ കോചി ഭിക്ഖു പക്ഖപടിച്ഛന്നായ ആപത്തിയാ പരിവസന്തോ അന്തരാ അനിക്ഖിത്തവത്തോവ പുന പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നം ആപത്തിം ആപജ്ജതി, തേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘം ഉപസങ്കമിത്വാ ഏകംസം ഉത്തരാസങ്ഗം കരിത്വാ വുഡ്ഢാനം ഭിക്ഖൂനം പാദേ വന്ദിത്വാ ഉക്കുടികം നിസീദിത്വാ അഞ്ജലിം പഗ്ഗഹേത്വാ ഏവമസ്സ വചനീയോ –

ദുതിയമ്പി യാചിതബ്ബോ. തതിയമ്പി യാചിതബ്ബോ.

ബ്യത്തേന ഭിക്ഖുനാ പടിബലേന സങ്ഘോ ഞാപേതബ്ബോ –

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘പടികസ്സിതോ സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനാ, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം മൂലായപടികസ്സനാ കാതബ്ബാ.

ഏവഞ്ച സമോധാനപരിവാസോ ദാതബ്ബോ. തേന ഭിക്ഖുനാ സങ്ഘം ഉപസങ്കമിത്വാ…പേ… ഏവമസ്സ വചനീയോ –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചിം, തം മം സങ്ഘോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോഹം, ഭന്തേ, സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചാമീ’’തി.

ദുതിയമ്പി യാചിതബ്ബോ. തതിയമ്പി യാചിതബ്ബോ.

ബ്യത്തേന ഭിക്ഖുനാ പടിബലേന സങ്ഘോ ഞാപേതബ്ബോ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം ദദേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.

‘‘ദുതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ… തതിയമ്പി ഏതമത്ഥം വദാമി…പേ….

‘‘ദിന്നോ സങ്ഘേന ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസോ, ഖമതി സങ്ഘസ്സ, തസ്മാ തുണ്ഹീ, ഏവമേതം ധാരയാമീ’’തി –

ഏവം സമോധാനപരിവാസോ ദാതബ്ബോ.

കമ്മവാചാപരിയോസാനേ ച വത്തസമാദാനാദി സബ്ബം പുബ്ബേ വുത്തനയമേവ. ആരോചേന്തേന പന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചിം, തം മം സങ്ഘോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോഹം സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവസാമി, വേദിയാമഹം, ഭന്തേ, വേദിയതീതി മം സങ്ഘോ ധാരേതൂ’’തി –

ഏവം ആരോചേതബ്ബം.

പരിവുത്ഥപരിവാസസ്സ മാനത്തം ദേന്തേന –

‘‘അഹം, ഭന്തേ, സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോഹം പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജിം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോഹം സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചിം, തം മം സങ്ഘോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോഹം സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചിം, തസ്സ മേ സങ്ഘോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം അദാസി, സോഹം, ഭന്തേ, പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചാമീ’’തി –

ഏവം തിക്ഖത്തും യാചാപേത്വാ –

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, യദി സങ്ഘസ്സ പത്തകല്ലം, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദദേയ്യ, ഏസാ ഞത്തി.

‘‘സുണാതു മേ, ഭന്തേ, സങ്ഘോ, അയം ഇത്ഥന്നാമോ ഭിക്ഖു സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പക്ഖപടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പക്ഖപടിച്ഛന്നാനം പക്ഖപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവസന്തോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാ ആപത്തിയോ ആപജ്ജി പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നായോ, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായപടികസ്സനം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമം ഭിക്ഖും അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം മൂലായ പടികസ്സി, സോ സങ്ഘം അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം യാചി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ അന്തരാ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം പഞ്ചാഹപ്പടിച്ഛന്നാനം പുരിമാസു ആപത്തീസു സമോധാനപരിവാസം അദാസി, സോ പരിവുത്ഥപരിവാസോ സങ്ഘം സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം യാചതി, സങ്ഘോ ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തം ദേതി, യസ്സായസ്മതോ ഖമതി ഇത്ഥന്നാമസ്സ ഭിക്ഖുനോ സമ്ബഹുലാനം ആപത്തീനം ഛാരത്തം മാനത്തസ്സ ദാനം, സോ തുണ്ഹസ്സ. യസ്സ നക്ഖമതി, സോ ഭാസേയ്യ.