൨൦. പടിഗ്ഗഹണവിനിച്ഛയകഥാ

൧൦൪. ഖാദനീയാദിപടിഗ്ഗാഹോതി അജ്ഝോഹരിതബ്ബസ്സ യസ്സ കസ്സചി ഖാദനീയസ്സ വാ ഭോജനീയസ്സ വാ പടിഗ്ഗഹണം. തത്രായം വിനിച്ഛയോ – പഞ്ചഹി അങ്ഗേഹി പടിഗ്ഗഹണം രുഹതി, ഥാമമജ്ഝിമസ്സ പുരിസസ്സ ഉച്ചാരണമത്തം ഹോതി, ഹത്ഥപാസോ പഞ്ഞായതി, അഭിഹാരോ പഞ്ഞായതി, ദേവോ വാ മനുസ്സോ വാ തിരച്ഛാനഗതോ വാ കായേന കായപടിബദ്ധേന നിസ്സഗ്ഗിയേന വാ ദേതി, തഞ്ചേ ഭിക്ഖു കായേന വാ കായപടിബദ്ധേന വാ പടിഗ്ഗണ്ഹാതി. ഏവം പഞ്ചഹങ്ഗേഹി പടിഗ്ഗഹണം രുഹതി.

തത്ഥ ഠിതനിസിന്നനിപന്നാനം വസേന ഏവം ഹത്ഥപാസോ വേദിതബ്ബോ – സചേ ഭിക്ഖു നിസിന്നോ ഹോതി, ആസനസ്സ പച്ഛിമന്തതോ പട്ഠായ, സചേ ഠിതോ, പണ്ഹിഅന്തതോ പട്ഠായ, സചേ നിപന്നോ, യേന പസ്സേന നിപന്നോ, തസ്സ പാരിമന്തതോ പട്ഠായ, ദായകസ്സ നിസിന്നസ്സ വാ ഠിതസ്സ വാ നിപന്നസ്സ വാ ഠപേത്വാ പസാരിതഹത്ഥം യം ആസന്നതരം അങ്ഗം, തസ്സ ഓരിമന്തേന പരിച്ഛിന്ദിത്വാ അഡ്ഢതേയ്യഹത്ഥോ ഹത്ഥപാസോ നാമ.

സചേ പന ദായകപടിഗ്ഗാഹകേസു ഏകോ ആകാസേ ഹോതി, ഏകോ ഭൂമിയം, ഭൂമട്ഠസ്സ ച സീസേന, ആകാസട്ഠസ്സ ച ഠപേത്വാ ദാതും വാ ഗഹേതും വാ പസാരിതഹത്ഥം യം ആസന്നതരം അങ്ഗം, തസ്സ ഓരിമന്തേന ഹത്ഥപാസപമാണം പരിച്ഛിന്ദിതബ്ബം. സചേപി ഏകോ കൂപേ ഹോതി, ഏകോ കൂപതടേ, ഏകോ വാ പന രുക്ഖേ, ഏകോ പഥവിയം, വുത്തനയേനേവ ഹത്ഥപാസപമാണം പരിച്ഛിന്ദിതബ്ബം. ഏവരൂപേ ഹത്ഥപാസേ ഠത്വാ സചേപി പക്ഖീ മുഖതുണ്ഡകേന വാ ഹത്ഥീ വാ സോണ്ഡായ ഗഹേത്വാ പുപ്ഫം വാ ഫലം വാ ദേതി, പടിഗ്ഗഹണം രുഹതി. സചേ പന അഡ്ഢട്ഠമരതനസ്സപി ഹത്ഥിനോ ഖന്ധേ നിസിന്നോ തേന സോണ്ഡായ ദീയമാനം ഗണ്ഹാതി, വട്ടതിയേവ. ഹത്ഥാദീസു യേന കേനചി സരീരാവയവേന അന്തമസോ പാദങ്ഗുലിയാപി ദീയമാനം കായേന ദിന്നം നാമ ഹോതി. പടിഗ്ഗഹണേപി ഏസേവ നയോ. യേന കേനചി ഹി സരീരാവയവേന ഗഹിതം കായേന ഗഹിതമേവ ഹോതി. സചേപി നത്ഥുകരണിയം ദീയമാനം നാസാപുടേന അകല്ലകോ വാ മുഖേന പടിഗ്ഗണ്ഹാതി, ആഭോഗമേവ ഹേത്ഥ പമാണം.

൧൦൫. കടച്ഛുആദീസു പന യേന കേനചി ഉപകരണേന ദിന്നം കായപടിബദ്ധേന ദിന്നം നാമ ഹോതി. പടിഗ്ഗഹണേപി ഏസേവ നയോ. യേന കേനചി ഹി സരീരസമ്ബദ്ധേന പത്തഥാലകാദിനാ ഗഹിതം കായപടിബദ്ധേന ഗഹിതമേവ ഹോതി. കായതോ പന കായപടിബദ്ധതോ ച മോചേത്വാ ഹത്ഥപാസേ ഠിതസ്സ കായേ വാ കായപടിബദ്ധേ വാ പാതിയമാനമ്പി നിസ്സഗ്ഗിയേന പയോഗേന ദിന്നം നാമ ഹോതി. ഏകോ ബഹൂനി ഭത്തബ്യഞ്ജനഭാജനാനി സീസേ കത്വാ ഭിക്ഖുസ്സ സന്തികം ആഗന്ത്വാ ഠിതകോവ ‘‘ഗണ്ഹഥാ’’തി വദതി, ന താവ അഭിഹാരോ പഞ്ഞായതി, തസ്മാ ന ഗഹേതബ്ബം. സചേ പന ഈസകമ്പി ഓനമതി, ഭിക്ഖുനാ ഹത്ഥം പസാരേത്വാ ഹേട്ഠിമഭാജനം ഏകദേസേനപി സമ്പടിച്ഛിതബ്ബം. ഏത്താവതാ സബ്ബഭാജനാനി പടിഗ്ഗഹിതാനി ഹോന്തി. തതോ പട്ഠായ ഓരോപേത്വാ ഉഗ്ഘാടേത്വാ വാ യം ഇച്ഛതി, തം ഗഹേതും വട്ടതി. ഭത്തപച്ഛിആദിമ്ഹി പന ഏകഭാജനേ വത്തബ്ബമേവ നത്ഥി.

കാജേന ഭത്തം ഹരന്തോപി സചേ കാജം ഓനമേത്വാ ദേതി, വട്ടതി. തിംസഹത്ഥോ വേണു ഹോതി, ഏകസ്മിം അന്തേ ഗുളകുമ്ഭോ ബദ്ധോ, ഏകസ്മിം സപ്പികുമ്ഭോ, തഞ്ചേ പടിഗ്ഗണ്ഹാതി, സബ്ബം പടിഗ്ഗഹിതമേവ. ഉച്ഛുയന്തദോണിതോ പഗ്ഘരന്തമേവ ‘‘രസം ഗണ്ഹഥാ’’തി വദതി, അഭിഹാരോ ന പഞ്ഞായതീതി ന ഗഹേതബ്ബോ. സചേ പന കസടം ഛഡ്ഡേത്വാ ഹത്ഥേന ഉസ്സിഞ്ചിത്വാ ദേതി, വട്ടതി. ബഹൂ പത്താ മഞ്ചേ വാ പീഠേ വാ കടസാരേ വാ ദോണിയം വാ ഫലകേ വാ ഠപിതാ ഹോന്തി, യത്ഥ ഠിതസ്സ ദായകോ ഹത്ഥപാസേ ഹോതി, തത്ഥ ഠത്വാ പടിഗ്ഗഹണസഞ്ഞായ മഞ്ചാദീനി അങ്ഗുലിയാപി ഫുസിത്വാ ഠിതേന വാ നിസിന്നേന വാ നിപന്നേന വാ യം തേസു പത്തേസു ദീയതി, തം സബ്ബം പടിഗ്ഗഹിതം ഹോതി. സചേപി ‘‘പടിഗ്ഗഹേസ്സാമീ’’തി മഞ്ചാദീനി അഭിരുഹിത്വാ നിസീദതി, വട്ടതിയേവ.

പഥവിയം പന സചേപി കുച്ഛിയാ കുച്ഛിം ആഹച്ച ഠിതാ ഹോന്തി, യം യം അങ്ഗുലിയാ വാ സൂചിയാ വാ ഫുസിത്വാ നിസിന്നോ ഹോതി, തത്ഥ തത്ഥ ദീയമാനമേവ പടിഗ്ഗഹിതം ഹോതി. യത്ഥ കത്ഥചി മഹാകടസാരഹത്ഥത്ഥരണാദീസു ഠപിതപത്തേ പടിഗ്ഗഹണം ന രുഹതീതി വുത്തം, തം ഹത്ഥപാസാതിക്കമം സന്ധായ വുത്തന്തി വേദിതബ്ബം, ഹത്ഥപാസേ പന സതി യത്ഥ കത്ഥചി വട്ടതി അഞ്ഞത്ര തത്ഥജാതകാ. തത്ഥജാതകേ പന പദുമിനിപണ്ണേ വാ കിംസുകപണ്ണാദിമ്ഹി വാ ന വട്ടതി. ന ഹി തം കായപടിബദ്ധസങ്ഖ്യം ഗച്ഛതി. യഥാ ച തത്ഥജാതകേ, ഏവം ഖാണുകേ ബന്ധിത്വാ ഠപിതമഞ്ചാദിമ്ഹി അസംഹാരിമേ ഫലകേ വാ പാസാണേ വാ ന രുഹതിയേവ. തേപി ഹി തത്ഥജാതകസങ്ഖ്യുപഗാ ഹോന്തി. ഭൂമിയം അത്ഥതേസു സുഖുമേസു തിന്തിണികാദിപണ്ണേസു പടിഗ്ഗഹണം ന രുഹതി. ന ഹി താനി സന്ധാരേതും സമത്ഥാനീതി. മഹന്തേസു പന പദുമിനിപണ്ണാദീസു രുഹതി. സചേ ഹത്ഥപാസം അതിക്കമ്മഠിതോ ദീഘദണ്ഡകേന ഉളുങ്കേന ദേതി, ‘‘ആഗന്ത്വാ ദേഹീ’’തി വത്തബ്ബോ. വചനം അസുത്വാ വാ അനാദിയിത്വാ വാ പത്തേ ആകിരതിയേവ, പുന പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. ദൂരേ ഠത്വാ ഭത്തപിണ്ഡം ഖിപന്തേപി ഏസേവ നയോ.

൧൦൬. സചേ പത്തഥവികതോ നീഹരിയമാനേ പത്തേ രജനചുണ്ണാനി ഹോന്തി, സതി ഉദകേ ധോവിതബ്ബോ, അസതി രജനചുണ്ണം പുഞ്ഛിത്വാ പടിഗ്ഗഹേത്വാ വാ പിണ്ഡായ ചരിതബ്ബം. സചേ പിണ്ഡായ ചരന്തസ്സ പത്തേ രജം പതതി, പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഭിക്ഖാ ഗണ്ഹിതബ്ബാ, അപ്പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഗണ്ഹതോ വിനയദുക്കടം, തം പന പുന പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഭുഞ്ജതോ അനാപത്തി. സചേ പന ‘‘പടിഗ്ഗഹേത്വാ ദേഥാ’’തി വുത്തേ വചനം അസുത്വാ വാ അനാദിയിത്വാ വാ ഭിക്ഖം ദേന്തിയേവ, വിനയദുക്കടം നത്ഥി, പുന പടിഗ്ഗഹേത്വാ അഞ്ഞാ ഭിക്ഖാ ഗഹേതബ്ബാ. സചേ മഹാവാതോ തതോ തതോ രജം പാതേതി, ന സക്കാ ഹോതി ഭിക്ഖം ഗഹേതും, ‘‘അനുപസമ്പന്നസ്സ ദസ്സാമീ’’തി സുദ്ധചിത്തേന ആഭോഗം കത്വാ ഗണ്ഹിതും വട്ടതി. ഏവം പിണ്ഡായ ചരിത്വാ വിഹാരം വാ ആസനസാലം വാ ഗന്ത്വാ തം അനുപസമ്പന്നസ്സ ദത്വാ പുന തേന ദിന്നം വാ തസ്സ വിസ്സാസേന വാ പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഭുഞ്ജിതും വട്ടതി. സചേ ഭിക്ഖാചാരേ സരജം പത്തം ഭിക്ഖുസ്സ ദേതി, സോ വത്തബ്ബോ ‘‘ഇമം പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഭിക്ഖം വാ ഗണ്ഹേയ്യാസി പരിഭുഞ്ജേയ്യാസി വാ’’തി, തേന തഥാ കാതബ്ബം. സചേ രജം ഉപരി ഉപ്പിലവതി, കഞ്ജികം പവാഹേത്വാ സേസം ഭുഞ്ജിതബ്ബം. സചേ അന്തോപവിട്ഠം ഹോതി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. അനുപസമ്പന്നേ അസതി ഹത്ഥതോ അമോചേന്തേനേവ യത്ഥ അനുപസമ്പന്നോ അത്ഥി, തത്ഥ നേത്വാ പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. സുക്ഖഭത്തേ പതിതരജം അപനേത്വാ ഭുഞ്ജിതും വട്ടതി. സചേ അതിസുഖുമം ഹോതി, ഉപരി ഭത്തേന സദ്ധിം അപനേതബ്ബം, പടിഗ്ഗഹേത്വാ വാ ഭുഞ്ജിതബ്ബം. യാഗും വാ സൂപം വാ പുരതോ ഠപേത്വാ ആലുളേന്താനം ഭാജനതോ ഫുസിതാനി ഉഗ്ഗന്ത്വാ പത്തേ പതന്തി, പത്തോ പടിഗ്ഗഹേതബ്ബോ.

൧൦൭. ഉളുങ്കേന ആഹരിത്വാ ദേന്താനം പഠമതരം ഉളുങ്കതോ ഥേവാ പത്തേ പതന്തി, സുപതിതാ, അഭിഹടത്താ ദോസോ നത്ഥി. സചേപി ചരുകേന ഭത്തേ ആകിരിയമാനേ ചരുകതോ മസി വാ ഛാരികാ വാ പതതി, അഭിഹടത്താ നേവത്ഥി ദോസോ. അനന്തരസ്സ ഭിക്ഖുനോ ദീയമാനം പത്തതോ ഉപ്പതിത്വാ ഇതരസ്സ പത്തേ പതതി, സുപതിതം. പടിഗ്ഗഹിതമേവ ഹി തം ഹോതി. സചേ ജജ്ഝരിസാഖാദിം ഫാലേത്വാ ഏകസ്സ ഭിക്ഖുനോ ദേന്താനം സാഖതോ ഫുസിതാനി അഞ്ഞസ്സ പത്തേ പതന്തി, പത്തോ പടിഗ്ഗഹേതബ്ബോ, യസ്സ പത്തസ്സ ഉപരി ഫാലേന്തി, തസ്സ പത്തേ പതിതേസു ദാതുകാമതായ അഭിഹടത്താ ദോസോ നത്ഥി. പായാസസ്സ പൂരേത്വാ പത്തം ദേന്തി, ഉണ്ഹത്താ ഹേട്ഠാ ഗഹേതും ന സക്കോതി, മുഖവട്ടിയാപി ഗഹേതും വട്ടതി. സചേ തഥാപി ന സക്കോതി, ആധാരകേന ഗഹേതബ്ബോ. ആസനസാലായ പത്തം ഗഹേത്വാ നിസിന്നോ ഭിക്ഖു നിദ്ദം ഓക്കന്തോ ഹോതി, നേവ ആഹരിയമാനം, ന ദീയമാനം ജാനാതി, അപ്പടിഗ്ഗഹിതം ഹോതി. സചേ പന ആഭോഗം കത്വാ നിസിന്നോ ഹോതി, വട്ടതി. സചേപി സോ ഹത്ഥേന ആധാരകം മുഞ്ചിത്വാ പാദേന പേല്ലേത്വാ നിദ്ദായതി, വട്ടതിയേവ. പാദേന ആധാരകം അക്കമിത്വാ പടിഗ്ഗണ്ഹന്തസ്സ പന ജാഗരന്തസ്സപി അനാദരപടിഗ്ഗഹണം ഹോതി, തസ്മാ ന കത്തബ്ബം. കേചി ‘‘ഏവം ആധാരകേന പടിഗ്ഗഹണം കായപടിബദ്ധപടിബദ്ധേന പടിഗ്ഗഹണം നാമ ഹോതി, തസ്മാ ന വട്ടതീ’’തി വദന്തി, തം വചനമത്തമേവ, അത്ഥതോ പന സബ്ബമ്പേതം കായപടിബദ്ധമേവ ഹോതി. കായസംസഗ്ഗേപി ചേസ നയോ ദസ്സിതോ. യമ്പി ഭിക്ഖുസ്സ ദീയമാനം പതതി, തമ്പി സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടതി.

തത്രിദം സുത്തം –

‘‘അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, യം ദീയമാനം പതതി, തം സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതും, പരിച്ചത്തം തം, ഭിക്ഖവേ, ദായകേഹീ’’തി (ചൂളവ. ൨൭൩).

ഇദഞ്ച പന സുത്തം നേയ്യത്ഥം, തസ്മാ ഏവമേത്ഥ അധിപ്പായോ വേദിതബ്ബോ – യം ദീയമാനം ദായകസ്സ ഹത്ഥതോ പരിഗളിത്വാ സുദ്ധായ വാ ഭൂമിയാ പദുമിനിപണ്ണേ വാ വത്ഥകടസാരകാദീസു വാ പതതി, തം സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടതി. യം പന സരജായ ഭൂമിയം പതതി, തം രജം പുഞ്ഛിത്വാ വാ ധോവിത്വാ വാ പടിഗ്ഗഹേത്വാ വാ പരിഭുഞ്ജിതബ്ബം. സചേ പവട്ടന്തം അഞ്ഞസ്സ ഭിക്ഖുനോ സന്തികം ഗച്ഛതി, തേന ആഹരാപേതുമ്പി വട്ടതി. സചേ തം ഭിക്ഖും വദതി ‘‘ത്വംയേവ ഖാദാ’’തി, തസ്സപി ഖാദിതും വട്ടതി, അനാണത്തേന പന തേന ന ഗഹേതബ്ബം. ‘‘അനാണത്തേനപി ഇതരസ്സ ദസ്സാമീതി ഗഹേതും വട്ടതീ’’തി കുരുന്ദിയം വുത്തം. കസ്മാ പനേതം ഇതരസ്സ ഭിക്ഖുനോ ഗഹേതും ന വട്ടതീതി? ഭഗവതാ അനനുഞ്ഞാതത്താ. ഭഗവതാ ഹി ‘‘സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതു’’ന്തി വദന്തേന യസ്സേവ തം ദീയമാനം പതതി, തസ്സ അപ്പടിഗ്ഗഹിതകമ്പി തം ഗഹേത്വാ പരിഭോഗോ അനുഞ്ഞാതോ. ‘‘പരിച്ചത്തം തം, ഭിക്ഖവേ, ദായകേഹീ’’തി വചനേന പനേത്ഥ പരസന്തകഭാവോ ദീപിതോ, തസ്മാ അഞ്ഞസ്സ സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതും ന വട്ടതി, തസ്സ പന ആണത്തിയാ വട്ടതീതി അയം കിരേത്ഥ അധിപ്പായോ. യസ്മാ ച ഏതം അപ്പടിഗ്ഗഹിതകത്താ അനുഞ്ഞാതം, തസ്മാ യഥാഠിതംയേവ അനാമസിത്വാ കേനചി പിദഹിത്വാ ഠപിതം ദുതിയദിവസേപി പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടതി, സന്നിധിപച്ചയാ അനാപത്തി, പടിഗ്ഗഹേത്വാ പന പരിഭുഞ്ജിതബ്ബം. തം ദിവസംയേവ ഹി തസ്സ സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭോഗോ അനുഞ്ഞാതോ, ന തതോ പരന്തി അയമ്പി കിരേത്ഥ അധിപ്പായോ.

൧൦൮. ഇദാനി അബ്ബോഹാരികനയോ വുച്ചതി. ഭുഞ്ജന്താനഞ്ഹി ദന്താ ഖീയന്തി, നഖാ ഖീയന്തി, പത്തസ്സ വണ്ണോ ഖീയതി, സബ്ബം അബ്ബോഹാരികം. സത്ഥകേന ഉച്ഛുആദീസു ഫാലിതേസു മലം പഞ്ഞായതി, ഏതം നവസമുട്ഠിതം നാമ, പടിഗ്ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതബ്ബം. സത്ഥകം ധോവിത്വാ ഫാലിതേസു മലം ന പഞ്ഞായതി, ലോഹഗന്ധമത്തം ഹോതി, തം അബ്ബോഹാരികം. യമ്പി സത്ഥകം ഗഹേത്വാ പരിഹരന്തി, തേന ഫാലിതേപി ഏസേവ നയോ. ന ഹി തം പരിഭോഗത്ഥായ പരിഹരന്തീതി. മൂലഭേസജ്ജാദീനി പിസന്താനം വാ കോട്ടേന്താനം വാ നിസദനിസദപോതകഉദുക്ഖലമുസലാദീനി ഖീയന്തി, പരിഹരണകവാസിം താപേത്വാ ഭേസജ്ജത്ഥായ തക്കേ വാ ഖീരേ വാ പക്ഖിപന്തി, തത്ഥ നീലികാ പഞ്ഞായതി, സത്ഥകേ വുത്തസദിസോവ വിനിച്ഛയോ. ആമകതക്കാദീസു പന സയം ന പക്ഖിപിതബ്ബാ, പക്ഖിപതി ചേ, സാമംപാകതോ ന മുച്ചതി. ദേവേ വസ്സന്തേ പിണ്ഡായ ചരന്തസ്സ സരീരതോ വാ ചീവരതോ വാ കിലിട്ഠഉദകം പത്തേ പതതി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. രുക്ഖമൂലാദീസു ഭുഞ്ജന്തസ്സ പതിതേപി ഏസേവ നയോ. സചേ പന സത്താഹം വസ്സന്തേ ദേവേ സുദ്ധം ഉദകം ഹോതി, അബ്ഭോകാസതോ വാ പതതി, വട്ടതി.

൧൦൯. സാമണേരസ്സ ഓദനം ദേന്തേന തസ്സ പത്തഗതം അച്ഛുപന്തേനേവ ദാതബ്ബോ, പത്തോ വാസ്സ പടിഗ്ഗഹേതബ്ബോ. അപ്പടിഗ്ഗഹിതേ ഓദനം ഛുപിത്വാ പുന അത്തനോ പത്തേ ഓദനം ഗണ്ഹന്തസ്സ ഉഗ്ഗഹിതകോ ഹോതി. സചേ പന ദാതുകാമോ ഹുത്വാ ‘‘ആഹര, സാമണേര, പത്തം, ഓദനം ഗണ്ഹാഹീ’’തി വദതി, ഇതരോ ‘‘അലം മയ്ഹ’’ന്തി പടിക്ഖിപതി, പുന ‘‘തവേതം മയാ പരിച്ചത്ത’’ന്തി ച വുത്തേ ‘‘ന മയ്ഹം ഏതേനത്ഥോ’’തി വദതി, സതക്ഖത്തുമ്പി പരിച്ചജതു, യാവ അത്തനോ ഹത്ഥഗതം, താവ പടിഗ്ഗഹിതമേവ ഹോതി. സചേ പന ആധാരകേ ഠിതം നിരപേക്ഖോ ‘‘ഗണ്ഹാഹീ’’തി വദതി, പുന പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. സാപേക്ഖോ ആധാരകേ പത്തം ഠപേത്വാ ‘‘ഏത്തോ പൂവം വാ ഭത്തം വാ ഗണ്ഹാഹീ’’തി സാമണേരം വദതി, സാമണേരോ ഹത്ഥം ധോവിത്വാ സചേപി സതക്ഖത്തും ഗഹേത്വാ അത്തനോ പത്തഗതം അഫുസന്തോവ അത്തനോ പത്തേ പക്ഖിപതി, പുന പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. യദി പന അത്തനോ പത്തഗതം ഫുസിത്വാ തതോ ഗണ്ഹാതി, സാമണേരസന്തകേന സംസട്ഠം ഹോതി, പുന പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. കേചി പന ‘‘സചേപി ഗയ്ഹമാനം ഛിജ്ജിത്വാ തത്ഥ പതതി, പുന പടിഗ്ഗഹേതബ്ബ’’ന്തി വദന്തി. തം ‘‘ഏകം ഭത്തപിണ്ഡം ഗണ്ഹ, ഏകം പൂവം ഗണ്ഹ, ഇമസ്സ ഗുളപിണ്ഡസ്സ ഏത്തകം പദേസം ഗണ്ഹാ’’തി ഏവം പരിച്ഛിന്ദിത്വാ വുത്തേ വേദിതബ്ബം, ഇധ പന പരിച്ഛേദോ നത്ഥി, തസ്മാ യം സാമണേരസ്സ പത്തേ പതതി, തദേവ പടിഗ്ഗഹണം വിജഹതി, ഹത്ഥഗതം പന യാവ സാമണേരോ വാ ‘‘അല’’ന്തി ന ഓരമതി, ഭിക്ഖു വാ ന വാരേതി, താവ ഭിക്ഖുസ്സേവ സന്തകം, തസ്മാ പടിഗ്ഗഹണം ന വിജഹതി. സചേ അത്തനോ വാ ഭിക്ഖൂനം വാ യാഗുപചനകഭാജനേ കേസഞ്ചി അത്ഥായ ഭത്തം പക്ഖിപതി, ‘‘സാമണേര, ഭാജനസ്സ ഉപരി ഹത്ഥം കരോഹീ’’തി വത്വാ തസ്സ ഹത്ഥേ പക്ഖിപിതബ്ബം. തസ്സ ഹത്ഥതോ ഭാജനേ പതിതഞ്ഹി ദുതിയദിവസേ ഭാജനസ്സ അകപ്പിയഭാവം ന കരോതി പരിച്ചത്തത്താ. സചേ ഏവം അകത്വാ പക്ഖിപതി, പത്തമിവ ഭാജനം നിരാമിസം കത്വാ പരിഭുഞ്ജിതബ്ബം.

൧൧൦. ദായകാ യാഗുകുടം ഠപേത്വാ ഗതാ, തം ദഹരസാമണേരോ പടിഗ്ഗണ്ഹാപേതും ന സക്കോതി, ഭിക്ഖു പത്തം ഉപനാമേതി, സാമണേരോ കുടസ്സ ഗീവം പത്തസ്സ മുഖവട്ടിയം ഠപേത്വാ ആവജ്ജേതി, പത്തഗതാ യാഗു പടിഗ്ഗഹിതാവ ഹോതി. അഥ വാ ഭിക്ഖു ഭൂമിയം ഹത്ഥം ഠപേതി, സാമണേരോ പവട്ടേത്വാ ഹത്ഥം ആരോപേതി, വട്ടതി. പൂവപച്ഛിഭത്തപച്ഛിഉച്ഛുഭാരാദീസുപി ഏസേവ നയോ. സചേ പടിഗ്ഗഹണൂപഗം ഭാരം ദ്വേ തയോ സാമണേരാ ദേന്തി, ഏകേന വാ ബലവതാ ഉക്ഖിത്തം ദ്വേ തയോ ഭിക്ഖൂ ഗണ്ഹന്തി, വട്ടതി. മഞ്ചസ്സ വാ പീഠസ്സ വാ പാദേ തേലഘടം വാ ഫാണിതഘടം വാ ലഗ്ഗേന്തി, ഭിക്ഖുസ്സ മഞ്ചേപി പീഠേപി നിസീദിതും വട്ടതി, ഉഗ്ഗഹിതകം നാമ ന ഹോതി.

നാഗദന്തകേ വാ അങ്കുസകേ വാ ദ്വേ തേലഘടാ ലഗ്ഗിതാ ഹോന്തി ഉപരി പടിഗ്ഗഹിതകോ, ഹേട്ഠാ അപ്പടിഗ്ഗഹിതകോ. ഉപരിമം ഗഹേതും വട്ടതി, ഹേട്ഠാ പടിഗ്ഗഹിതകോ, ഉപരി അപ്പടിഗ്ഗഹിതകോ, ഉപരിമം ഗഹേത്വാ ഇതരം ഗണ്ഹതോ ഉപരിമോ ഉഗ്ഗഹിതകോ ഹോതി. ഹേട്ഠാമഞ്ചേ അപ്പടിഗ്ഗഹിതകം തേലഥാലകം ഹോതി, തഞ്ചേ സമ്മജ്ജന്തോ സമ്മുഞ്ജനിയാ ഘട്ടേതി, ഉഗ്ഗഹിതകം ന ഹോതി, ‘‘പടിഗ്ഗഹിതകം ഗണ്ഹിസ്സാമീ’’തി അപ്പടിഗ്ഗഹിതകം ഗഹേത്വാ ഞത്വാ പുന ഠപേതി, ഉഗ്ഗഹിതകം ന ഹോതി, ബഹി നീഹരിത്വാ സഞ്ജാനാതി, ബഹി അട്ഠപേത്വാ ഹരിത്വാ തത്ഥേവ ഠപേതബ്ബം, നത്ഥി ദോസോ. സചേ പന പുബ്ബേ വിവരിത്വാ ഠപിതം, ന പിദഹിതബ്ബം. യഥാ പുബ്ബേ ഠിതം, തഥേവ ഠപേതബ്ബം. സചേ ബഹി ഠപേതി, പുന ന ഛുപിതബ്ബം.

൧൧൧. പടിഗ്ഗഹിതകേ തേലാദിമ്ഹി കണ്ണികാ ഉട്ഠേതി, സിങ്ഗിവേരാദിമ്ഹി ഘനചുണ്ണം, തംസമുട്ഠാനമേവ നാമ തം, പുന പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. താലം വാ നാളികേരം വാ ആരുള്ഹോ യോത്തേന ഫലപിണ്ഡിം ഓതാരേത്വാ ഉപരി ഠിതോവ ‘‘ഗണ്ഹഥാ’’തി വദതി, ന ഗഹേതബ്ബം. സചേ അഞ്ഞോ ഭൂമിയം ഠിതോ യോത്തപാസകേ ഗഹേത്വാ ഉക്ഖിപിത്വാ ദേതി, വട്ടതി. സഫലം മഹാസാഖം കപ്പിയം കാരേത്വാ പടിഗ്ഗണ്ഹാതി, ഫലാനി പടിഗ്ഗഹിതാനേവ ഹോന്തി, യഥാസുഖം പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടതി. അന്തോവതിയം ഠത്വാ വതിം ഛിന്ദിത്വാ ഉച്ഛും വാ തിമ്ബരൂസകം വാ ദേന്തി, ഹത്ഥപാസേ സതി വട്ടതി. ദണ്ഡകേസു അപഹരിത്വാ നിഗ്ഗതം ഗണ്ഹന്തസ്സ വട്ടതി, പഹരിത്വാ നിഗ്ഗതേ അട്ഠകഥാസു ദോസോ ന ദസ്സിതോ. മയം പന ‘‘യം ഠാനം പഹടം, തതോ സയംപതിതമിവ ഹോതീ’’തി തക്കയാമ, തമ്പി ഠത്വാ ഗച്ഛന്തേ യുജ്ജതി സുങ്കഘാതതോ പവട്ടേത്വാ ബഹിപതിതഭണ്ഡം വിയ. വതിം വാ പാകാരം വാ ലങ്ഘാപേത്വാ ദേന്തി, സചേ പന അപുഥുലോ പാകാരോ, അന്തോപാകാരേ ബഹിപാകാരേ ച ഠിതസ്സ ഹത്ഥപാസോ പഹോതി, ഹത്ഥസതമ്പി ഉദ്ധം ഗന്ത്വാ സമ്പത്തം ഗഹേതും വട്ടതി.

ഭിക്ഖു ഗിലാനം സാമണേരം ഖന്ധേന വഹതി, സോ ഫലാഫലം ദിസ്വാ ഗഹേത്വാ ഖന്ധേ നിസിന്നോവ ദേതി, വട്ടതി. അപരോ ഭിക്ഖും വഹന്തോ ഖന്ധേ നിസിന്നസ്സ ഭിക്ഖുനോ ദേതി, വട്ടതിയേവ. ഭിക്ഖു ഫലിനിം സാഖം ഛായത്ഥായ ഗഹേത്വാ ഗച്ഛതി, ഫലാനി ഖാദിതും ചിത്തേ ഉപ്പന്നേ പടിഗ്ഗഹാപേത്വാ ഖാദിതും വട്ടതി. മച്ഛികവാരണത്ഥം കപ്പിയം കാരേത്വാ പടിഗ്ഗണ്ഹാതി, ഖാദിതുകാമോ ചേ ഹോതി, മൂലപടിഗ്ഗഹണമേവ വട്ടതി, ഖാദന്തസ്സ നത്ഥി ദോസോ. ഭിക്ഖു പടിഗ്ഗഹണാരഹം ഭണ്ഡം മനുസ്സാനം യാനേ ഠപേത്വാ മഗ്ഗം ഗച്ഛതി, യാനം കദ്ദമേ ലഗ്ഗതി, ദഹരോ ചക്കം ഗഹേത്വാ ഉക്ഖിപതി, വട്ടതി, ഉഗ്ഗഹിതകം നാമ ന ഹോതി. നാവായ ഠപേത്വാ നാവം അരിത്തേന വാ പാജേതി, ഹത്ഥേന വാ കഡ്ഢതി, വട്ടതി. ഉളുമ്പേപി ഏസേവ നയോ. ചാടിയം വാ കുണ്ഡകേ വാ ഠപേത്വാപി തം അനുപസമ്പന്നേന ഗാഹാപേത്വാ അനുപസമ്പന്നം ബാഹായം ഗഹേത്വാ തരിതും വട്ടതി. തസ്മിമ്പി അസതി അനുപസമ്പന്നം ഗാഹാപേത്വാ തം ബാഹായം ഗഹേത്വാ തരിതും വട്ടതി.

ഉപാസകാ ഗമികഭിക്ഖൂനം പാഥേയ്യതണ്ഡുലേ ദേന്തി, സാമണേരാ ഭിക്ഖൂനം തണ്ഡുലേ ഗഹേത്വാ അത്തനോ തണ്ഡുലേ ഗഹേതും ന സക്കോന്തി, ഭിക്ഖൂ തേസം തണ്ഡുലേ ഗണ്ഹന്തി, സാമണേരാ അത്തനാ ഗഹിതതണ്ഡുലേസു ഖീണേസു ഇതരേഹി തണ്ഡുലേഹി യാഗും പചിത്വാ സബ്ബേസം പത്താനി പടിപാടിയാ ഠപേത്വാ യാഗും ആകിരന്തി, പണ്ഡിതോ സാമണേരോ അത്തനോ പത്തം ഗഹേത്വാ ഥേരസ്സ ദേതി, ഥേരസ്സ പത്തം ദുതിയത്ഥേരസ്സാതി ഏവം സബ്ബാനിപി പരിവത്തേതി, സബ്ബേഹി സാമണേരസ്സ സന്തകം ഭുത്തം ഹോതി, വട്ടതി. സചേപി സാമണേരോ അപണ്ഡിതോ ഹോതി, അത്തനോ പത്തേ യാഗും സയമേവ പാതും ആരഭതി, ‘‘ആവുസോ, തുയ്ഹം യാഗും മയ്ഹം ദേഹീ’’തി ഥേരേഹി പടിപാടിയാ യാചിത്വാപി പിവിതും വട്ടതി, സബ്ബേഹി സാമണേരസ്സ സന്തകമേവ ഭുത്തം ഹോതി, നേവ ഉഗ്ഗഹിതപച്ചയാ, ന സന്നിധിപച്ചയാ വജ്ജം ഫുസന്തി. ഏത്ഥ പന മാതാപിതൂനം തേലാദീനി, ഛായാദീനം അത്ഥായ സാഖാദീനി ച ഹരന്താനം ഇമേസഞ്ച വിസേസോ ന ദിസ്സതി, തസ്മാ കാരണം ഉപപരിക്ഖിതബ്ബം.

൧൧൨. സാമണേരോ ഭത്തം പചിതുകാമോ തണ്ഡുലേ ധോവിത്വാ നിച്ചാലേതും ന സക്കോതി, ഭിക്ഖുനാ തണ്ഡുലേ ച ഭാജനഞ്ച പടിഗ്ഗഹേത്വാ തണ്ഡുലേ ധോവിത്വാ നിച്ചാലേത്വാ ഭാജനം ഉദ്ധനം ആരോപേതബ്ബം, അഗ്ഗി ന കാതബ്ബോ, പക്കകാലേ വിവരിത്വാ പക്കഭാവോ ജാനിതബ്ബോ. സചേ ദുപ്പക്കം ഹോതി, പാകത്ഥായ പിദഹിതും ന വട്ടതി, രജസ്സ വാ ഛാരികായ വാ അപതനത്ഥായ വട്ടതി, പക്കകാലേ ഓരോപിതും ഭുഞ്ജിതുമ്പി വട്ടതി, പുന പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. സാമണേരോ പടിബലോ പചിതും, ഖണോ പനസ്സ നത്ഥി കത്ഥചി ഗന്തുകാമോ, ഭിക്ഖുനാ സതണ്ഡുലോദകം ഭാജനം പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഉദ്ധനം ആരോപേത്വാ ‘‘അഗ്ഗിം ജാലേത്വാ ഗച്ഛാ’’തി വത്തബ്ബോ. തതോ പരം പുരിമനയേനേവ സബ്ബം കാതും വട്ടതി. ഭിക്ഖു യാഗുഅത്ഥായ സുദ്ധഭാജനം ആരോപേത്വാ ഉദകം താപേതി, വട്ടതി. തത്തേ ഉദകേ സാമണേരോ തണ്ഡുലേ പക്ഖിപതി, തതോ പട്ഠായ ഭിക്ഖുനാ അഗ്ഗി ന കാതബ്ബോ, പക്കയാഗും പടിഗ്ഗഹേത്വാ പാതും വട്ടതി. സാമണേരോ യാഗും പചതി, ഹത്ഥകുക്കുച്ചകോ ഭിക്ഖു കീളന്തോ ഭാജനം ആമസതി, പിധാനം ആമസതി, ഉഗ്ഗതം ഫേണം ഛിന്ദിത്വാ പഹരതി, തസ്സേവ പാതും ന വട്ടതി, ദുരുപചിണ്ണം നാമ ഹോതി. സചേ പന ദബ്ബിം വാ ഉളുങ്കം വാ ഗഹേത്വാ അനുക്ഖിപന്തോ ആലോളേതി, സബ്ബേസം ന വട്ടതി, സാമംപാകഞ്ചേവ ഹോതി ദുരുപചിണ്ണഞ്ച. സചേ ഉക്ഖിപതി, ഉഗ്ഗഹിതകമ്പി ഹോതി.

൧൧൩. ഭിക്ഖുനാ പിണ്ഡായ ചരിത്വാ ആധാരകേ പത്തോ ഠപിതോ ഹോതി. തത്ര ചേ അഞ്ഞോ ലോലഭിക്ഖു കീളന്തോ പത്തം ആമസതി, പത്തപിധാനം ആമസതി, തസ്സേവ തതോ ലദ്ധഭത്തം ന വട്ടതി. സചേ ന പത്തം ഉക്ഖിപിത്വാ ഠപേതി, സബ്ബേസം ന വട്ടതി. തത്ഥജാതകഫലിനിസാഖായ വാ വല്ലിയാ വാ ഗഹേത്വാ ചാലേതി, തസ്സേവ തതോ ലദ്ധഫലം ന വട്ടതി, ദുരുപചിണ്ണദുക്കടഞ്ച ആപജ്ജതി. ‘‘ഫലരുക്ഖം പന അപസ്സയിതും വാ തത്ഥ കണ്ടകം വാ ബന്ധിതും വട്ടതി, ദുരുപചിണ്ണം ന ഹോതീ’’തി മഹാപച്ചരിയം വുത്തം. അരഞ്ഞേ പതിതം പന അമ്ബഫലാദിം ദിസ്വാ ‘‘സാമണേരസ്സ ദസ്സാമീ’’തി ആഹരിത്വാ ദാതും വട്ടതി. സീഹവിഘാസാദിം ദിസ്വാപി ‘‘സാമണേരസ്സ ദസ്സാമീ’’തി പടിഗ്ഗഹേത്വാ വാ അപ്പടിഗ്ഗഹേത്വാ വാ ആഹരിത്വാ ദാതും വട്ടതി. സചേ പന സക്കോതി വിതക്കം സോധേതും, തതോ ലദ്ധം ഖാദിതുമ്പി വട്ടതി, നേവ ആമകമംസപടിഗ്ഗഹണപച്ചയാ, ന ഉഗ്ഗഹിതകപച്ചയാ വജ്ജം ഫുസതി. മാതാപിതൂനം അത്ഥായ തേലാദീനി ഗഹേത്വാ ഗച്ഛതോ അന്തരാമഗ്ഗേ ബ്യാധി ഉപ്പജ്ജതി, തതോ യം ഇച്ഛതി, തം പടിഗ്ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടതി. സചേ പന മൂലേപി പടിഗ്ഗഹിതം ഹോതി, പുന പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. മാതാപിതൂനം തണ്ഡുലേ ആഹരിത്വാ ദേതി, തേ തതോയേവ യാഗുആദീനി സമ്പാദേത്വാ തസ്സ ദേന്തി, വട്ടതി, സന്നിധിപച്ചയാ ഉഗ്ഗഹിതപച്ചയാ വാ ദോസോ നത്ഥി.

൧൧൪. ഭിക്ഖു പിദഹിത്വാ ഉദകം താപേതി, യാവ പരിക്ഖയാ പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടതി. സചേ പനേത്ഥ ഛാരികാ പതതി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. ദീഘസണ്ഡാസേന ഥാലകം ഗഹേത്വാ തേലം പചന്തസ്സ ഛാരികാ പതതി, ഹത്ഥേന അമുഞ്ചന്തേനേവ പചിത്വാ ഓതാരേത്വാ പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. സചേ അങ്ഗാരാപി ദാരൂനിപി പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഠപിതാനി, മൂലപടിഗ്ഗഹണമേവ വട്ടതി. ഭിക്ഖു ഉച്ഛും ഖാദതി, സാമണേരോ ‘‘മയ്ഹമ്പി ദേഥാ’’തി വദതി, ‘‘ഇതോ ഛിന്ദിത്വാ ഗണ്ഹാ’’തി വുത്തോ ഗണ്ഹാതി, അവസേസേ പുന പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. ഗുളപിണ്ഡം ഖാദന്തസ്സപി ഏസേവ നയോ. വുത്തോകാസതോ ഛിന്ദിത്വാ ഗഹിതാവസേസഞ്ഹി അജഹിതപടിഗ്ഗഹണമേവ ഹോതി. ഭിക്ഖു ഗുളം ഭാജേന്തോ പടിഗ്ഗഹേത്വാ കോട്ഠാസേ കരോതി, ഭിക്ഖൂപി സാമണേരാപി ആഗന്ത്വാ ഏകഗ്ഗഹണേനേവ ഏകമേകം കോട്ഠാസം ഗണ്ഹന്തി, ഗഹിതാവസേസം പടിഗ്ഗഹിതമേവ ഹോതി. സചേ ലോലസാമണേരോ ഗണ്ഹിത്വാ ഗണ്ഹിത്വാ പുന ഠപേതി, തസ്സ ഗഹിതാവസേസം അപ്പടിഗ്ഗഹിതകമേവ ഹോതി.

ഭിക്ഖു ധൂമവട്ടിം പടിഗ്ഗഹേത്വാ ധൂമം പിവതി, മുഖഞ്ച കണ്ഠോ ച മനോസിലായ ലിത്തോ വിയ ഹോതി, യാവകാലികം ഭുഞ്ജിതും വട്ടതി, യാവകാലികേന യാവജീവികസംസഗ്ഗേ ദോസോ നത്ഥി. പത്തം വാ രജനം വാ പചന്തസ്സ കണ്ണനാസച്ഛിദ്ദേഹി ധൂമോ പവിസതി, ബ്യാധിപച്ചയാ പുപ്ഫം വാ ഫലം വാ ഉപസിങ്ഘതി, അബ്ബോഹാരികത്താ വട്ടതി. ഭത്തുഗ്ഗാരോ താലും ആഹച്ച അന്തോയേവ പവിസതി, അവിസയത്താ വട്ടതി, മുഖം പവിട്ഠം പന അജ്ഝോഹരതോ വികാലേ ആപത്തി. ദന്തന്തരേ ലഗ്ഗസ്സ ആമിസസ്സ രസോ പവിസതി, ആപത്തിയേവ. സചേ സുഖുമം ആമിസം ഹോതി, രസോ ന പഞ്ഞായതി, അബ്ബോഹാരികപക്ഖം ഭജതി. ഉപകട്ഠേ കാലേ നിരുദകട്ഠാനേ ഭത്തം ഭുഞ്ജിത്വാ കക്ഖാരേത്വാ ദ്വേ തയോ ഖേളപിണ്ഡേ പാതേത്വാ ഉദകട്ഠാനം ഗന്ത്വാ മുഖം വിക്ഖാലേതബ്ബം. പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഠപിതസിങ്ഗിവേരാദീനം അങ്കുരാ നിക്ഖമന്തി, പുന പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. ലോണേ അസതി സമുദ്ദോദകേന ലോണകിച്ചം കാതും വട്ടതി, പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഠപിതലോണോദകം ലോണം ഹോതി, ലോണം വാ ഉദകം ഹോതി, രസോ വാ ഫാണിതം ഹോതി, ഫാണിതം വാ രസോ ഹോതി, മൂലപടിഗ്ഗഹണമേവ വട്ടതി.

ഹിമകരകാ ഉദകഗതികാ ഏവ. പാരിഹാരികേന കതകട്ഠിനാ ഉദകം പസാദേന്തി, തം അബ്ബോഹാരികം, ആമിസേന സദ്ധിം വട്ടതി. ആമിസഗതികേഹി കപിത്ഥഫലാദീഹി പസാദിതം പുരേഭത്തമേവ വട്ടതി. പോക്ഖരണീആദീസു ഉദകം ബഹലം ഹോതി, വട്ടതി. സചേ പന മുഖേ ഹത്ഥേ ച ലഗ്ഗതി, ന വട്ടതി, പടിഗ്ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതബ്ബം. ഖേത്തേസു കസിതട്ഠാനേ ബഹലം ഉദകം ഹോതി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. സചേ സന്ദിത്വാ കന്ദരാദീനി പവിസിത്വാ നദിം പൂരേതി, വട്ടതി. കകുധസോബ്ഭാദയോ ഹോന്തി രുക്ഖതോ പതിതേഹി പുപ്ഫേഹി സഞ്ഛന്നോദകാ. സചേ പുപ്ഫരസോ ന പഞ്ഞായതി, പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി. പരിത്തം ഉദകം ഹോതി, രസോ പഞ്ഞായതി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. പബ്ബതകന്ദരാദീസു കാളവണ്ണപണ്ണച്ഛന്നഉദകേപി ഏസേവ നയോ.

പാനീയഘടേ സരേണുകാനി വാ സവണ്ടഖീരാനി വാ പുപ്ഫാനി പക്ഖിത്താനി ഹോന്തി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം, പുപ്ഫാനി വാ പടിഗ്ഗഹേത്വാ പക്ഖിപിതബ്ബാനി. പാടലിമല്ലികാ പക്ഖിത്താ ഹോന്തി, വാസമത്തം തിട്ഠതി, തം അബ്ബോഹാരികം. ദുഭിയദിവസേപി ആമിസേന സദ്ധിം വട്ടതി. ഭിക്ഖുനാ ഠപിതപുപ്ഫവാസിതകപാനീയതോ സാമണേരോ പാനീയം ഗഹേത്വാ പീതാവസേസകം തത്ഥേവ ആകിരതി, പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. പദുമസരാദീസു ഉദകം സന്ഥരിത്വാ ഠിതം പുപ്ഫരേണും ഘടേന വിക്ഖമ്ഭേത്വാ ഉദകം ഗഹേതും വട്ടതി. കപ്പിയം കാരാപേത്വാ പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഠപിതം ദന്തകട്ഠം ഹോതി, സചേ തസ്സ രസം പിവിതുകാമോ, മൂലപടിഗ്ഗഹണമേവ വട്ടതി, അപ്പടിഗ്ഗഹേത്വാ ഠപിതം പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം. അജാനന്തസ്സ രസേ പവിട്ഠേപി ആപത്തിയേവ. അചിത്തകഞ്ഹി ഇദം സിക്ഖാപദം.

൧൧൫. മഹാഭൂതേസു കിം വട്ടതി, കിം ന വട്ടതീതി? ഖീരം താവ വട്ടതി, കപ്പിയമംസഖീരം വാ ഹോതു അകപ്പിയമംസഖീരം വാ, പിവന്തസ്സ അനാപത്തി. അസ്സു ഖേളോ സിങ്ഘാണികാ മുത്തം കരീസം സേമ്ഹം ദന്തമലം അക്ഖിഗൂഥകോ കണ്ണഗൂഥകോ സരീരേ ഉട്ഠിതലോണന്തി ഇദം സബ്ബം വട്ടതി. യം പനേത്ഥ ഠാനതോ ചവിത്വാ പത്തേ വാ ഹത്ഥേ വാ പതതി, തം പടിഗ്ഗഹേതബ്ബം, അങ്ഗലഗ്ഗം പടിഗ്ഗഹിതകമേവ. ഉണ്ഹപായാസം ഭുഞ്ജന്തസ്സ സേദോ അങ്ഗുലിഅനുസാരേന ഏകാബദ്ധോവ ഹുത്വാ പായാസേ സന്തിട്ഠതി, പിണ്ഡായ വാ ചരന്തസ്സ ഹത്ഥതോ പത്തസ്സ മുഖവട്ടിതോ വാ പത്തതലം ഓരോഹതി, ഏത്ഥ പടിഗ്ഗഹണകിച്ചം നത്ഥി, ഝാമമഹാഭൂതേ ഇദം നാമ ന വട്ടതീതി നത്ഥി, ദുജ്ഝാപിതം പന ന വട്ടതി. സുജ്ഝാപിതം പന മനുസ്സട്ഠിമ്പി ചുണ്ണം കത്വാ ലേഹേ ഉപനേതും വട്ടതി. ചത്താരി മഹാവികടാനി അസതി കപ്പിയകാരകേ സാമം ഗഹേത്വാ പരിഭുഞ്ജിതും വട്ടന്തി. ഏത്ഥ ച ദുബ്ബചോപി അസമത്ഥോപി കപ്പിയകാരകോ അസന്തപക്ഖേയേവ തിട്ഠതി. ഛാരികായ അസതി സുക്ഖദാരും ഝാപേത്വാ ഛാരികാ ഗഹേതബ്ബാ. സുക്ഖദാരുമ്ഹി അസതി അല്ലദാരും രുക്ഖതോ ഛിന്ദിത്വാപി കാതും വട്ടതി. ഇദം പന ചതുബ്ബിധമ്പി മഹാവികടം കാലോദിസ്സം നാമ, സപ്പദട്ഠക്ഖണേയേവ വട്ടതി.

ഇതി പാളിമുത്തകവിനയവിനിച്ഛയസങ്ഗഹേ

പടിഗ്ഗഹണവിനിച്ഛയകഥാ സമത്താ.