൬. പടിച്ചസമുപ്പാദവണ്ണനാ
൬൧. ‘‘പുച്ഛം അനാരഭിത്വാ അവിജ്ജാ ഏകേന ഖന്ധേന, അവിജ്ജാപച്ചയാ സങ്ഖാരാ ഏകേന ഖന്ധേനാ’’തി ലിഖിതബ്ബേപി പമാദവസേന ‘‘അവിജ്ജാ ഏകേന ഖന്ധേനാ’’തി ഇദം ന ലിഖിതന്തി ദട്ഠബ്ബം. സരൂപേകസേസം വാ കത്വാ അവിജ്ജാവചനേന അവിജ്ജാവിസ്സജ്ജനം ദസ്സിതന്തി. സബ്ബമ്പി വിപാകവിഞ്ഞാണന്തി ഏത്ഥ വിപാകഗ്ഗഹണേന വിസേസനം ന കാതബ്ബം. കുസലാദീനമ്പി ഹി വിഞ്ഞാണാനം ധാതുകഥായം സങ്ഖാരപച്ചയാവിഞ്ഞാണാദിപദേഹി സങ്ഗഹിതതാ വിപ്പയുത്തേനസങ്ഗഹിതാസങ്ഗഹിതപദനിദ്ദേസേ ‘‘വിപാകാ ധമ്മാ’’തി ഇമസ്സ വിസ്സജ്ജനാസദിസേന തേസം വിസ്സജ്ജനേന ദസ്സിതാ, ഇധ ച നാമരൂപസ്സ ഏകാദസഹായതനേഹി സങ്ഗഹവചനേന അകമ്മജാനമ്പി സങ്ഗഹിതതാ വിഞ്ഞായതീതി.
൭൧. ജായമാനപരിപച്ചമാനഭിജ്ജമാനാനം ജായമാനാദിഭാവമത്തത്താ ജാതിജരാമരണാനി പരമത്ഥതോ വിനിബ്ഭുജ്ജിത്വാ അനുപലബ്ഭമാനാനി പരമത്ഥാനം സഭാവമത്തഭൂതാനി, താനി രൂപസ്സ നിബ്ബത്തിപാകഭേദഭൂതാനി രുപ്പനഭാവേന ഗയ്ഹന്തീതി രൂപക്ഖന്ധധമ്മസഭാഗാനി, അരൂപാനം പന നിബ്ബത്തിആദിഭൂതാനി രൂപകലാപജാതിആദീനി വിയ സഹുപ്പജ്ജമാനചതുക്ഖന്ധകലാപനിബ്ബത്തിആദിഭാവതോ ഏകേകഭൂതാനി വേദിയനസഞ്ജാനനവിജാനനേഹി ഏകന്തപരമത്ഥകിച്ചേഹി അഗയ്ഹമാനാനി സങ്ഖതാഭിസങ്ഖരണേന അനേകന്തപരമത്ഥകിച്ചേന ഗയ്ഹന്തീതി സങ്ഖാരക്ഖന്ധധമ്മസഭാഗാനി, തഥാ ദുവിധാനിപി താനി ചക്ഖായതനാദീഹി ഏകന്തപരമത്ഥകിച്ചേഹി അഗയ്ഹമാനാനി നിസ്സത്തട്ഠേന ധമ്മായതനധമ്മധാതുധമ്മേഹി സഭാഗാനി, തേന തേഹി ഖന്ധാദീഹി സങ്ഗയ്ഹന്തീതി ‘‘ജാതി ദ്വീഹി ഖന്ധേഹീ’’തിആദിമാഹ.
പഠമനയസങ്ഗഹാസങ്ഗഹപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.