൯-൧൦. ഉപാലിസുത്താദിവണ്ണനാ

൯൯-൧൦൦. നവമേ അജ്ഝോഗാഹേത്വാ അധിപ്പേതമത്ഥം സമ്ഭവിതും സാധേതും ദുക്ഖാനി ദുരഭിസമ്ഭവാനി. അട്ഠകഥായം പന തത്ഥ നിവാസോയേവ ദുക്ഖോതി ദസ്സേതും ‘‘സമ്ഭവിതും ദുക്ഖാനി ദുസ്സഹാനീ’’തി വുത്തം. അരഞ്ഞവനപത്ഥാനീതി അരഞ്ഞലക്ഖണപ്പത്താനി വനസണ്ഡാനി. വനപത്ഥസദ്ദോ ഹി സണ്ഡഭൂതേ രുക്ഖസമൂഹേപി വത്തതീതി അരഞ്ഞഗ്ഗഹണം. പവിവേകന്തി പകാരതോ, പകാരേഹി വാ വിവേചനം, രൂപാദിപുഥുത്താരമ്മണേ പകാരതോ ഗമനാദിഇരിയാപഥപ്പകാരേഹി അത്തനോ കായസ്സ വിവേചനം, ഗച്ഛതോപി തിട്ഠതോപി നിസജ്ജതോപി നിപജ്ജതോപി ഏകസ്സേവ പവത്തി. തേനേവ ഹി വിവേചേതബ്ബാനം വിവേചനാകാരസ്സ ച ഭേദതോ ബഹുവിധത്താ തേ ഏകത്തേന ഗഹേത്വാ ‘‘പവിവേക’’ന്തി ഏകവചനേന വുത്തം. ദുക്കരം പവിവേകന്തി വാ പവിവേകം കത്തും ന സുഖന്തി അത്ഥോ. ഏകീഭാവേതി ഏകത്തഭാവേ. ദ്വയംദ്വയാരാമോതി ദ്വിന്നം ദ്വിന്നം ഭാവാഭിരതോ. ഹരന്തി വിയാതി സംഹരന്തി വിയ വിഘാതുപ്പാദനേന. തേനാഹ ‘‘ഘസന്തി വിയാ’’തി. ഭയസന്താസുപ്പാദനേന ഖാദിതും ആഗതാ യക്ഖരക്ഖസപിസാചാദയോ വിയാതി അധിപ്പായോ. ഈദിസസ്സാതി അലദ്ധസമാധിനോ. തിണപണ്ണമിഗാദിസദ്ദേഹീതി വാതേരിതാനം തിണപണ്ണാദീനം മിഗപക്ഖിആദീനഞ്ച ഭീസനകേഹി ഭേരവേഹി സദ്ദേഹി. വിവിധേഹി ച അഞ്ഞേഹി ഖാണുആദീഹി യക്ഖാദിആകാരേഹി ഉപട്ഠിതേഹി ഭീസനകേഹി. ഘടേന കീളാ ഘടികാതി ഏകേ. ദസമം ഉത്താനമേവ.

ഉപാലിസുത്താദിവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ഉപാലിവഗ്ഗവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ദുതിയപണ്ണാസകം നിട്ഠിതം.