൪. ജാതിധമ്മവഗ്ഗോ

൧-൧൦. ജാതിധമ്മാദിസുത്തദസകം

൩൩. സാവത്ഥിനിദാനം. തത്ര ഖോ…പേ… ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, ജാതിധമ്മം. കിഞ്ച, ഭിക്ഖവേ, സബ്ബം ജാതിധമ്മം? ചക്ഖു, ഭിക്ഖവേ, ജാതിധമ്മം. രൂപാ… ചക്ഖുവിഞ്ഞാണം… ചക്ഖുസമ്ഫസ്സോ ജാതിധമ്മോ. യമ്പിദം ചക്ഖുസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ജാതിധമ്മം…പേ… ജിവ്ഹാ… രസാ… ജിവ്ഹാവിഞ്ഞാണം… ജിവ്ഹാസമ്ഫസ്സോ… യമ്പിദം ജിവ്ഹാസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ജാതിധമ്മം. കായോ…പേ... മനോ ജാതിധമ്മോ, ധമ്മാ ജാതിധമ്മാ, മനോവിഞ്ഞാണം ജാതിധമ്മം, മനോസമ്ഫസ്സോ ജാതിധമ്മോ. യമ്പിദം മനോസമ്ഫസ്സപച്ചയാ ഉപ്പജ്ജതി വേദയിതം സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ തമ്പി ജാതിധമ്മം. ഏവം പസ്സം, ഭിക്ഖവേ, സുതവാ അരിയസാവകോ ചക്ഖുസ്മിമ്പി നിബ്ബിന്ദതി, രൂപേസുപി… ചക്ഖുവിഞ്ഞാണേപി… ചക്ഖുസമ്ഫസ്സേപി…പേ… നാപരം ഇത്ഥത്തായാതി പജാനാതീ’’തി. പഠമം.

൩൪. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, ജരാധമ്മം…പേ… സംഖിത്തം. ദുതിയം.

൩൫. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, ബ്യാധിധമ്മം…പേ…. തതിയം.

൩൬. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, മരണധമ്മം…പേ…. ചതുത്ഥം.

൩൭. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, സോകധമ്മം…പേ…. പഞ്ചമം.

൩൮. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, സംകിലേസികധമ്മം…പേ…. ഛട്ഠം.

൩൯. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, ഖയധമ്മം…പേ…. സത്തമം.

൪൦. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, വയധമ്മം…പേ…. അട്ഠമം.

൪൧. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, സമുദയധമ്മം…പേ…. നവമം.

൪൨. ‘‘സബ്ബം, ഭിക്ഖവേ, നിരോധധമ്മം…പേ…. ദസമം.

ജാതിധമ്മവഗ്ഗോ ചതുത്ഥോ.

തസ്സുദ്ദാനം –

ജാതിജരാബ്യാധിമരണം, സോകോ ച സംകിലേസികം;

ഖയവയസമുദയം, നിരോധധമ്മേന തേ ദസാതി.