൩. ഗോപാലകസുത്തം

൩൩. ഏവം മേ സുതം – ഏകം സമയം ഭഗവാ കോസലേസു ചാരികം ചരതി മഹതാ ഭിക്ഖുസങ്ഘേന സദ്ധിം. അഥ ഖോ ഭഗവാ മഗ്ഗാ ഓക്കമ്മ യേന അഞ്ഞതരം രുക്ഖമൂലം തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ പഞ്ഞത്തേ ആസനേ നിസീദി.

അഥ ഖോ അഞ്ഞതരോ ഗോപാലകോ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നം ഖോ തം ഗോപാലകം ഭഗവാ ധമ്മിയാ കഥായ സന്ദസ്സേസി സമാദപേസി [സമാദാപേസി (?)] സമുത്തേജേസി സമ്പഹംസേസി.

അഥ ഖോ സോ ഗോപാലകോ ഭഗവതാ ധമ്മിയാ കഥായ സന്ദസ്സിതോ സമാദപിതോ [സമാദിപിതോ (?)] സമുത്തേജിതോ സമ്പഹംസിതോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച – ‘‘അധിവാസേതു മേ, ഭന്തേ, ഭഗവാ സ്വാതനായ ഭത്തം സദ്ധിം ഭിക്ഖുസങ്ഘേനാ’’തി. അധിവാസേസി ഭഗവാ തുണ്ഹീഭാവേന. അഥ ഖോ സോ ഗോപാലകോ ഭഗവതോ അധിവാസനം വിദിത്വാ ഉട്ഠായാസനാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ പദക്ഖിണം കത്വാ പക്കാമി.

അഥ ഖോ സോ ഗോപാലകോ തസ്സാ രത്തിയാ അച്ചയേന സകേ നിവേസനേ പഹൂതം അപ്പോദകപായസം [അപ്പോദകപായാസം (സബ്ബത്ഥ)] പടിയാദാപേത്വാ നവഞ്ച സപ്പിം ഭഗവതോ കാലം ആരോചേസി – ‘‘കാലോ, ഭന്തേ, നിട്ഠിതം ഭത്ത’’ന്തി. അഥ ഖോ ഭഗവാ പുബ്ബണ്ഹസമയം നിവാസേത്വാ പത്തചീവരമാദായ സദ്ധിം ഭിക്ഖുസങ്ഘേന യേന തസ്സ ഗോപാലകസ്സ നിവേസനം തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ പഞ്ഞത്തേ ആസനേ നിസീദി. അഥ ഖോ സോ ഗോപാലകോ ബുദ്ധപ്പമുഖം ഭിക്ഖുസങ്ഘം അപ്പോദകപായസേന [അപ്പോദകപായാസേന ച (സ്യാ. പീ.)] നവേന ച സപ്പിനാ സഹത്ഥാ സന്തപ്പേസി സമ്പവാരേസി. അഥ ഖോ സോ ഗോപാലകോ ഭഗവന്തം ഭുത്താവിം ഓനീതപത്തപാണിം അഞ്ഞതരം നീചം ആസനം ഗഹേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നം ഖോ തം ഗോപാലകം ഭഗവാ ധമ്മിയാ കഥായ സന്ദസ്സേത്വാ സമാദപേത്വാ സമുത്തേജേത്വാ സമ്പഹംസേത്വാ ഉട്ഠായാസനാ പക്കാമി. അഥ ഖോ അചിരപക്കന്തസ്സ ഭഗവതോ തം ഗോപാലകം അഞ്ഞതരോ പുരിസോ സീമന്തരികായ ജീവിതാ വോരോപേസി.

അഥ ഖോ സമ്ബഹുലാ ഭിക്ഖൂ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമിംസു; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദിംസു. ഏകമന്തം നിസിന്നാ ഖോ തേ ഭിക്ഖൂ ഭഗവന്തം ഏതദവോചും – ‘‘യേന, ഭന്തേ, ഗോപാലകേന അജ്ജ ബുദ്ധപ്പമുഖോ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ അപ്പോദകപായസേന നവേന ച സപ്പിനാ സഹത്ഥാ സന്തപ്പിതോ സമ്പവാരിതോ സോ കിര, ഭന്തേ, ഗോപാലകോ അഞ്ഞതരേന പുരിസേന സീമന്തരികായ ജീവിതാ വോരോപിതോ’’തി.

അഥ ഖോ ഭഗവാ ഏതമത്ഥം വിദിത്വാ തായം വേലായം ഇമം ഉദാനം ഉദാനേസി –

‘‘ദിസോ ദിസം യം തം കയിരാ, വേരീ വാ പന വേരിനം;

മിച്ഛാപണിഹിതം ചിത്തം, പാപിയോ നം തതോ കരേ’’തി. തതിയം;