൬൮. ഇന്ദ്രിയപരോപരിയത്തഞാണനിദ്ദേസോ

൧൧൧. കതമം തഥാഗതസ്സ ഇന്ദ്രിയപരോപരിയത്ത ഞാണം? ഇധ തഥാഗതോ സത്തേ പസ്സതി അപ്പരജക്ഖേ മഹാരജക്ഖേ തിക്ഖിന്ദ്രിയേ മുദിന്ദ്രിയേ സ്വാകാരേ ദ്വാകാരേ സുവിഞ്ഞാപയേ ദുവിഞ്ഞാപയേ അപ്പേകച്ചേ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവിനോ അപ്പേകച്ചേ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവിനോ.

അപ്പരജക്ഖേ മഹാരജക്ഖേതി സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ അപ്പരജക്ഖോ, അസ്സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ മഹാരജക്ഖോ. ആരദ്ധവീരിയോ പുഗ്ഗലോ അപ്പരജക്ഖോ, കുസീതോ പുഗ്ഗലോ മഹാരജക്ഖോ. ഉപട്ഠിതസ്സതി പുഗ്ഗലോ അപ്പരജക്ഖോ, മുട്ഠസ്സതി പുഗ്ഗലോ മഹാരജക്ഖോ. സമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ അപ്പരജക്ഖോ, അസമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ മഹാരജക്ഖോ. പഞ്ഞവാ പുഗ്ഗലോ അപ്പരജക്ഖോ, ദുപ്പഞ്ഞോ പുഗ്ഗലോ മഹാരജക്ഖോ.

തിക്ഖിന്ദ്രിയേ മുദിന്ദ്രിയേതി സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ തിക്ഖിന്ദ്രിയോ, അസ്സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ മുദിന്ദ്രിയോ. ആരദ്ധവീരിയോ പുഗ്ഗലോ തിക്ഖിന്ദ്രിയോ, കുസീതോ പുഗ്ഗലോ മുദിന്ദ്രിയോ. ഉപട്ഠിതസ്സതി പുഗ്ഗലോ തിക്ഖിന്ദ്രിയോ, മുട്ഠസ്സതി പുഗ്ഗലോ മുദിന്ദ്രിയോ. സമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ തിക്ഖിന്ദ്രിയോ, അസമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ മുദിന്ദ്രിയോ. പഞ്ഞവാ പുഗ്ഗലോ തിക്ഖിന്ദ്രിയോ, ദുപ്പഞ്ഞോ പുഗ്ഗലോ മുദിന്ദ്രിയോ.

സ്വാകാരേ ദ്വാകാരേതി സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ സ്വാകാരോ, അസ്സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ ദ്വാകാരോ. ആരദ്ധവീരിയോ പുഗ്ഗലോ സ്വാകാരോ, കുസീതോ പുഗ്ഗലോ ദ്വാകാരോ. ഉപട്ഠിതസ്സതി പുഗ്ഗലോ സ്വാകാരോ, മുട്ഠസ്സതി പുഗ്ഗലോ ദ്വാകാരോ. സമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ സ്വാകാരോ, അസമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ ദ്വാകാരോ. പഞ്ഞവാ പുഗ്ഗലോ സ്വാകാരോ, ദുപ്പഞ്ഞോ പുഗ്ഗലോ ദ്വാകാരോ.

സുവിഞ്ഞാപയേ ദുവിഞ്ഞാപയേതി സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ സുവിഞ്ഞാപയോ, അസ്സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ ദുവിഞ്ഞാപയോ. ആരദ്ധവീരിയോ പുഗ്ഗലോ സുവിഞ്ഞാപയോ, കുസീതോ പുഗ്ഗലോ ദുവിഞ്ഞാപയോ. ഉപട്ഠിതസ്സതി പുഗ്ഗലോ സുവിഞ്ഞാപയോ, മുട്ഠസ്സതി പുഗ്ഗലോ ദുവിഞ്ഞാപയോ. സമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ സുവിഞ്ഞാപയോ, അസമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ ദുവിഞ്ഞാപയോ. പഞ്ഞവാ പുഗ്ഗലോ സുവിഞ്ഞാപയോ, ദുപ്പഞ്ഞോ പുഗ്ഗലോ ദുവിഞ്ഞാപയോ.

അപ്പേകച്ചേ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവിനോ, അപ്പേകച്ചേ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവിനോതി സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ, അസ്സദ്ധോ പുഗ്ഗലോ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ. ആരദ്ധവീരിയോ പുഗ്ഗലോ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ, കുസീതോ പുഗ്ഗലോ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ. ഉപട്ഠിതസ്സതി പുഗ്ഗലോ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ, മുട്ഠസ്സതി പുഗ്ഗലോ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ. സമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ, അസമാഹിതോ പുഗ്ഗലോ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ. പഞ്ഞവാ പുഗ്ഗലോ പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ, ദുപ്പഞ്ഞോ പുഗ്ഗലോ ന പരലോകവജ്ജഭയദസ്സാവീ.

൧൧൨. ലോകോതി – ഖന്ധലോകോ, ധാതുലോകോ, ആയതനലോകോ, വിപത്തിഭവലോകോ, വിപത്തിസമ്ഭവലോകോ, സമ്പത്തിഭവലോകോ, സമ്പത്തിസമ്ഭവലോകോ.

ഏകോ ലോകോ – സബ്ബേ സത്താ ആഹാരട്ഠിതികാ. ദ്വേ ലോകാ – നാമഞ്ച, രൂപഞ്ച. തയോ ലോകാ – തിസ്സോ വേദനാ. ചത്താരോ ലോകാ – ചത്താരോ ആഹാരാ. പഞ്ച ലോകാ – പഞ്ചുപാദാനക്ഖന്ധാ. ഛ ലോകാ – ഛ അജ്ഝത്തികാനി ആയതനാനി. സത്ത ലോകാ – സത്ത വിഞ്ഞാണട്ഠിതിയോ. അട്ഠ ലോകാ – അട്ഠ ലോകധമ്മാ. നവ ലോകാ – നവ സത്താവാസാ. ദസ ലോകാ – ദസായതനാനി. ദ്വാദസലോകാ – ദ്വാദസായതനാനി. അട്ഠാരസ ലോകാ – അട്ഠാരസ ധാതുയോ.

വജ്ജന്തി സബ്ബേ കിലേസാ വജ്ജാ, സബ്ബേ ദുച്ചരിതാ വജ്ജാ, സബ്ബേ അഭിസങ്ഖാരാ വജ്ജാ, സബ്ബേ ഭവഗാമികമ്മാ വജ്ജാ. ഇതി ഇമസ്മിഞ്ച ലോകേ ഇമസ്മിഞ്ച വജ്ജേ തിബ്ബാ ഭയസഞ്ഞാ പച്ചുപട്ഠിതാ ഹോതി, സേയ്യഥാപി ഉക്ഖിത്താസികേ വധകേ. ഇമേഹി പഞ്ഞാസായ ആകാരേഹി ഇമാനി പഞ്ചിന്ദ്രിയാനി ജാനാതി പസ്സതി അഞ്ഞാതി പടിവിജ്ഝതി – ഇദം തഥാഗതസ്സ ഇന്ദ്രിയപരോപരിയത്തേ ഞാണം.

ഇന്ദ്രിയപരോപരിയത്തഞാണനിദ്ദേസോ അട്ഠസട്ഠിമോ.