൨൫-൨൮. പടിസമ്ഭിദാഞാണനിദ്ദേസോ

൭൬. കഥം അത്ഥനാനത്തേ പഞ്ഞാ അത്ഥപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം, ധമ്മനാനത്തേ പഞ്ഞാ ധമ്മപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം, നിരുത്തിനാനത്തേ പഞ്ഞാ നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം, പടിഭാനനാനത്തേ പഞ്ഞാ പടിഭാനപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം? സദ്ധിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, വീരിയിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, സതിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, സമാധിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, പഞ്ഞിന്ദ്രിയം ധമ്മോ. അഞ്ഞോ സദ്ധിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ വീരിയിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സതിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമാധിന്ദ്രിയം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ പഞ്ഞിന്ദ്രിയം ധമ്മോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘ധമ്മനാനത്തേ പഞ്ഞാ ധമ്മപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

അധിമോക്ഖട്ഠോ അത്ഥോ, പഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, ഉപട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, അവിക്ഖേപട്ഠോ അത്ഥോ, ദസ്സനട്ഠോ അത്ഥോ. അഞ്ഞോ അധിമോക്ഖട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ ഉപട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ അവിക്ഖേപട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ ദസ്സനട്ഠോ അത്ഥോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി ‘‘അത്ഥനാനത്തേ പഞ്ഞാ അത്ഥപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

പഞ്ച ധമ്മേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ, പഞ്ച അത്ഥേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ. അഞ്ഞാ ധമ്മനിരുത്തിയോ, അഞ്ഞാ അത്ഥനിരുത്തിയോ. യേന ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘നിരുത്തിനാനത്തേ പഞ്ഞാ നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

പഞ്ചസു ധമ്മേസു ഞാണാനി, പഞ്ചസു അത്ഥേസു ഞാണാനി, ദസസു നിരുത്തീസു ഞാണാനി. അഞ്ഞാനി ധമ്മേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി അത്ഥേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി നിരുത്തീസു ഞാണാനി. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘പടിഭാനനാനത്തേ പഞ്ഞാ പടിഭാനപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

൭൭. സദ്ധാബലം ധമ്മോ, വീരിയബലം ധമ്മോ, സതിബലം ധമ്മോ, സമാധിബലം ധമ്മോ, പഞ്ഞാബലം ധമ്മോ. അഞ്ഞോ സദ്ധാബലം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ വീരിയബലം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സതിബലം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമാധിബലം ധമ്മോ, അഞ്ഞോ പഞ്ഞാബലം ധമ്മോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘ധമ്മനാനത്തേ പഞ്ഞാ ധമ്മപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

അസ്സദ്ധിയേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ. കോസജ്ജേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ. പമാദേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ. ഉദ്ധച്ചേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ. അവിജ്ജായ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ. അഞ്ഞോ അസ്സദ്ധിയേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ കോസജ്ജേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പമാദേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ ഉദ്ധച്ചേ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ അവിജ്ജായ അകമ്പിയട്ഠോ അത്ഥോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘അത്ഥനാനത്തേ പഞ്ഞാ അത്ഥപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

പഞ്ച ധമ്മേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ, പഞ്ച അത്ഥേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ. അഞ്ഞാ ധമ്മനിരുത്തിയോ, അഞ്ഞാ അത്ഥനിരുത്തിയോ. യേന ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘നിരുത്തിനാനത്തേ പഞ്ഞാ നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

പഞ്ചസു [പഞ്ച (?)] ധമ്മേസു ഞാണാനി, പഞ്ചസു [പഞ്ച (?)] അത്ഥേസു ഞാണാനി, ദസസു [ദസ (?)] നിരുത്തീസു ഞാണാനി. അഞ്ഞാനി ധമ്മേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി അത്ഥേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി നിരുത്തീസു ഞാണാനി. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘പടിഭാനനാനത്തേ പഞ്ഞാ പടിഭാനപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

സതിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, ധമ്മവിചയസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, വീരിയസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, പീതിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, പസ്സദ്ധിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, സമാധിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, ഉപേക്ഖാസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ. അഞ്ഞോ സതിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ ധമ്മവിചയസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ വീരിയസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ പീതിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ പസ്സദ്ധിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമാധിസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ ഉപേക്ഖാസമ്ബോജ്ഝങ്ഗോ ധമ്മോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘ധമ്മനാനത്തേ പഞ്ഞാ ധമ്മപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

ഉപട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, പവിചയട്ഠോ അത്ഥോ, പഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, ഫരണട്ഠോ അത്ഥോ, ഉപസമട്ഠോ അത്ഥോ, അവിക്ഖേപട്ഠോ അത്ഥോ, പടിസങ്ഖാനട്ഠോ അത്ഥോ. അഞ്ഞോ ഉപട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പവിചയട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ ഫരണട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ ഉപസമട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ അവിക്ഖേപട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പടിസങ്ഖാനട്ഠോ അത്ഥോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘അത്ഥനാനത്തേ പഞ്ഞാ അത്ഥപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

സത്ത ധമ്മേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ, സത്ത അത്ഥേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ. അഞ്ഞാ ധമ്മനിരുത്തിയോ, അഞ്ഞാ അത്ഥനിരുത്തിയോ. യേന ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘നിരുത്തിനാനത്തേ പഞ്ഞാ നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

സത്തസു ധമ്മേസു ഞാണാനി, സത്തസു അത്ഥേസു ഞാണാനി, ചുദ്ദസസു നിരുത്തീസു ഞാണാനി. അഞ്ഞാനി ധമ്മേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി അത്ഥേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി നിരുത്തീസു ഞാണാനി. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘പടിഭാനനാനത്തേ പഞ്ഞാ പടിഭാനപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

സമ്മാദിട്ഠി ധമ്മോ, സമ്മാസങ്കപ്പോ ധമ്മോ, സമ്മാവാചാ ധമ്മോ, സമ്മാകമ്മന്തോ ധമ്മോ, സമ്മാആജീവോ ധമ്മോ, സമ്മാവായാമോ ധമ്മോ, സമ്മാസതി ധമ്മോ, സമ്മാസമാധി ധമ്മോ. അഞ്ഞോ സമ്മാദിട്ഠി ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാസങ്കപ്പോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാവാചാ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാകമ്മന്തോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാആജീവോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാവായാമോ ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാസതി ധമ്മോ, അഞ്ഞോ സമ്മാസമാധി ധമ്മോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ധമ്മാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘ധമ്മനാനത്തേ പഞ്ഞാ ധമ്മപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

ദസ്സനട്ഠോ അത്ഥോ, അഭിനിരോപനട്ഠോ അത്ഥോ, പരിഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, സമുട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, വോദാനട്ഠോ അത്ഥോ, പഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, ഉപട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, അവിക്ഖേപട്ഠോ അത്ഥോ. അഞ്ഞോ ദസ്സനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ അഭിനിരോപനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പരിഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ സമുട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ വോദാനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ പഗ്ഗഹട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ ഉപട്ഠാനട്ഠോ അത്ഥോ, അഞ്ഞോ അവിക്ഖേപട്ഠോ അത്ഥോ. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ ഞാതാ തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ അത്ഥാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘അത്ഥനാനത്തേ പഞ്ഞാ അത്ഥപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

അട്ഠ ധമ്മേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ, അട്ഠ അത്ഥേ സന്ദസ്സേതും ബ്യഞ്ജനനിരുത്താഭിലാപാ. അഞ്ഞാ ധമ്മനിരുത്തിയോ, അഞ്ഞാ അത്ഥനിരുത്തിയോ. യേന ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമാ നാനാ നിരുത്തിയോ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘നിരുത്തിനാനത്തേ പഞ്ഞാ നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

അട്ഠസു ധമ്മേസു ഞാണാനി, അട്ഠസു അത്ഥേസു ഞാണാനി സോളസസു നിരുത്തീസു ഞാണാനി. അഞ്ഞാനി ധമ്മേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി അത്ഥേസു ഞാണാനി, അഞ്ഞാനി നിരുത്തീസു ഞാണാനി. യേന ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ ഞാതാ, തേനേവ ഞാണേന ഇമേ നാനാ ഞാണാ പടിവിദിതാതി. തേന വുച്ചതി – ‘‘പടിഭാനനാനത്തേ പഞ്ഞാ പടിഭാനപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’. തം ഞാതട്ഠേന ഞാണം, പജാനനട്ഠേന പഞ്ഞാ. തേന വുച്ചതി – ‘‘അത്ഥനാനത്തേ പഞ്ഞാ അത്ഥപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം. ധമ്മനാനത്തേ പഞ്ഞാ ധമ്മപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം. നിരുത്തിനാനത്തേ പഞ്ഞാ നിരുത്തിപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം. പടിഭാനനാനത്തേ പഞ്ഞാ പടിഭാനപടിസമ്ഭിദേ ഞാണം’’.

പടിസമ്ഭിദാഞാണനിദ്ദേസോ അട്ഠവീസതിമോ.