൮. അട്ഠകനിപാതോ

൪൧൭. കച്ചാനിജാതകം (൧)

൧. ഓദാതവത്ഥാ സുചി അല്ലകേസാ, കച്ചാനി കിം കുമ്ഭിമധിസ്സയിത്വാ [കുമ്ഭിമപസ്സയിത്വാ (പീ.)];

പിട്ഠാ തിലാ ധോവസി തണ്ഡുലാനി, തിലോദനോ ഹേഹിതി കിസ്സ ഹേതു.

൨. ന ഖോ അയം ബ്രാഹ്മണ ഭോജനത്ഥാ [ഭോജനത്ഥം (സ്യാ.)], തിലോദനോ ഹേഹിതി സാധുപക്കോ;

ധമ്മോ മതോ തസ്സ പഹുത്തമജ്ജ [പഹൂനമജ്ജ (സ്യാ.), പഹൂതമജ്ജ (സീ.), ബഹൂതമജ്ജാ (പീ.)], അഹം കരിസ്സാമി സുസാനമജ്ഝേ.

൩. അനുവിച്ച കച്ചാനി കരോഹി കിച്ചം, ധമ്മോ മതോ കോ നു തവേവ [തവേത (സീ. സ്യാ. പീ.)] സംസി;

സഹസ്സനേത്തോ അതുലാനുഭാവോ, ന മിയ്യതീ ധമ്മവരോ കദാചി.

൪. ദള്ഹപ്പമാണം മമ ഏത്ഥ ബ്രഹ്മേ, ധമ്മോ മതോ നത്ഥി മമേത്ഥ കങ്ഖാ;

യേ യേവ ദാനി പാപാ ഭവന്തി, തേ തേവ ദാനി സുഖിതാ ഭവന്തി.

൫. സുണിസാ ഹി മയ്ഹം വഞ്ഝാ അഹോസി, സാ മം വധിത്വാന വിജായി പുത്തം;

സാ ദാനി സബ്ബസ്സ കുലസ്സ ഇസ്സരാ, അഹം പനമ്ഹി [വസാമി (സ്യാ.)] അപവിദ്ധാ ഏകികാ.

൬. ജീവാമി വോഹം ന മതോഹമസ്മി [നാഹം മതോസ്മി (സീ. പീ.)], തവേവ അത്ഥായ ഇധാഗതോസ്മി;

യാ തം വധിത്വാന വിജായി പുത്തം, സഹാവ പുത്തേന കരോമി ഭസ്മം.

൭. ഏവഞ്ച [ഏതഞ്ച (സീ. പീ.)] തേ രുച്ചതി ദേവരാജ, മമേവ അത്ഥായ ഇധാഗതോസി;

അഹഞ്ച പുത്തോ സുണിസാ ച നത്താ, സമ്മോദമാനാ ഘരമാവസേമ.

൮. ഏവഞ്ച തേ രുച്ചതി കാതിയാനി, ഹതാപി സന്താ ന ജഹാസി ധമ്മം;

തുവഞ്ച [ത്വഞ്ച (പീ. ക.)] പുത്തോ സുണിസാ ച നത്താ, സമ്മോദമാനാ ഘരമാവസേഥ.

൯. സാ കാതിയാനീ സുണിസായ സദ്ധിം, സമ്മോദമാനാ ഘരമാവസിത്ഥ;

പുത്തോ ച നത്താ ച ഉപട്ഠഹിംസു, ദേവാനമിന്ദേന അധിഗ്ഗഹീതാതി.

കച്ചാനിജാതകം പഠമം.

൪൧൮. അട്ഠസദ്ദജാതകം (൨)

൧൦. ഇദം പുരേ നിന്നമാഹു, ബഹുമച്ഛം മഹോദകം;

ആവാസോ ബകരാജസ്സ, പേത്തികം ഭവനം മമ;

ത്യജ്ജ ഭേകേന [ഭിങ്ഗേന (ക.)] യാപേമ, ഓകം ന വജഹാമസേ [ഓകന്തം ന ജഹാമസേ (ക.)].

൧൧. കോ ദുതിയം അസീലിസ്സ, ബന്ധരസ്സക്ഖി ഭേച്ഛതി [ഭേജ്ജതി (സീ. സ്യാ. പീ.), ഭിന്ദതി (ക.)];

കോ മേ പുത്തേ കുലാവകം, മഞ്ച സോത്ഥിം കരിസ്സതി.

൧൨. സബ്ബാ പരിക്ഖയാ ഫേഗ്ഗു, യാവ തസ്സാ ഗതീ അഹു;

ഖീണഭക്ഖോ മഹാരാജ, സാരേ ന രമതീ ഘുണോ.

൧൩. സാ നൂനാഹം ഇതോ ഗന്ത്വാ, രഞ്ഞോ മുത്താ നിവേസനാ;

അത്താനം രമയിസ്സാമി, ദുമസാഖനികേതിനീ.

൧൪. സോ നൂനാഹം ഇതോ ഗന്ത്വാ, രഞ്ഞോ മുത്തോ നിവേസനാ;

അഗ്ഗോദകാനി പിസ്സാമി, യൂഥസ്സ പുരതോ വജം.

൧൫. തം മം കാമേഹി സമ്മത്തം, രത്തം കാമേസു മുച്ഛിതം;

ആനയീ ഭരതോ [വനതോ (ക.)] ലുദ്ദോ, ബാഹികോ ഭദ്ദമത്ഥു തേ.

൧൬. അന്ധകാരതിമിസായം, തുങ്ഗേ ഉപരിപബ്ബതേ;

സാ മം സണ്ഹേന മുദുനാ, മാ പാദം ഖലി [ഖണി (സീ. സ്യാ. പീ.)] യസ്മനി.

൧൭. അസംസയം ജാതിഖയന്തദസ്സീ, ന ഗബ്ഭസേയ്യം പുനരാവജിസ്സം;

അയമന്തിമാ പച്ഛിമാ ഗബ്ഭസേയ്യാ [അയം ഹി മേ അന്തിമാ ഗബ്ഭസേയ്യാ (സീ. പീ.)], ഖീണോ മേ സംസാരോ പുനബ്ഭവായാതി.

അട്ഠസദ്ദജാതകം ദുതിയം.

൪൧൯. സുലസാജാതകം (൩)

൧൮. ഇദം സുവണ്ണകായൂരം, മുത്താ വേളുരിയാ ബഹൂ;

സബ്ബം ഹരസ്സു ഭദ്ദന്തേ, മഞ്ച ദാസീതി സാവയ.

൧൯. ഓരോപയസ്സു കല്യാണി, മാ ബാള്ഹം [ബഹും (സീ. സ്യാ. പീ.)] പരിദേവസി;

ന ചാഹം അഭിജാനാമി, അഹന്ത്വാ ധനമാഭതം.

൨൦. യതോ സരാമി അത്താനം, യതോ പത്താസ്മി വിഞ്ഞുതം;

ന ചാഹം അഭിജാനാമി, അഞ്ഞം പിയതരം തയാ.

൨൧. ഏഹി തം ഉപഗൂഹിസ്സം [ഉപഗുയ്ഹിസ്സം (ക.)], കരിസ്സഞ്ച പദക്ഖിണം;

ന ഹി ദാനി പുന അത്ഥി, മമ തുയ്ഹഞ്ച സങ്ഗമോ.

൨൨. ന ഹി സബ്ബേസു ഠാനേസു, പുരിസോ ഹോതി പണ്ഡിതോ;

ഇത്ഥീപി പണ്ഡിതാ ഹോതി, തത്ഥ തത്ഥ വിചക്ഖണാ.

൨൩. ന ഹി സബ്ബേസു ഠാനേസു, പുരിസോ ഹോതി പണ്ഡിതോ;

ഇത്ഥീപി പണ്ഡിതാ ഹോതി, ലഹും അത്ഥം വിചിന്തികാ [ലഹുമത്ഥവിചിന്തികാ (സീ. പീ.)].

൨൪. ലഹുഞ്ച വത ഖിപ്പഞ്ച, നികട്ഠേ സമചേതയി;

മിഗം പുണ്ണായതേനേവ [പുണ്ണായതനേവ (സ്യാ.)], സുലസാ സത്തുകം വധി.

൨൫. യോധ ഉപ്പതിതം അത്ഥം, ന ഖിപ്പമനുബുജ്ഝതി;

സോ ഹഞ്ഞതി മന്ദമതി, ചോരോവ ഗിരിഗബ്ഭരേ.

൨൬. യോ ച ഉപ്പതിതം അത്ഥം, ഖിപ്പമേവ നിബോധതി;

മുച്ചതേ സത്തുസമ്ബാധാ, സുലസാ സത്തുകാമിവാതി.

സുലസാജാതകം തതിയം.

൪൨൦. സുമങ്ഗലജാതകം (൪)

൨൭. ഭുസമ്ഹി [ഭുസമ്പി (ക.), ഭുസം ഹി (സീ. നിയ്യ)] കുദ്ധോതി അവേക്ഖിയാന, ന താവ ദണ്ഡം പണയേയ്യ ഇസ്സരോ;

അട്ഠാനസോ അപ്പതിരൂപമത്തനോ, പരസ്സ ദുക്ഖാനി ഭുസം ഉദീരയേ.

൨൮. യതോ ച ജാനേയ്യ പസാദമത്തനോ, അത്ഥം നിയുഞ്ജേയ്യ പരസ്സ ദുക്കടം;

തദായമത്ഥോതി സയം അവേക്ഖിയ, അഥസ്സ ദണ്ഡം സദിസം നിവേസയേ.

൨൯. ന ചാപി ഝാപേതി പരം ന അത്തനം, അമുച്ഛിതോ യോ നയതേ നയാനയം;

യോ ദണ്ഡധാരോ ഭവതീധ ഇസ്സരോ, സ വണ്ണഗുത്തോ സിരിയാ ന ധംസതി.

൩൦. യേ ഖത്തിയാ സേ അനിസമ്മകാരിനോ, പണേന്തി ദണ്ഡം സഹസാ പമുച്ഛിതാ;

അവണ്ണസംയുതാ [യുത്താവ (ക.)] ജഹന്തി ജീവിതം, ഇതോ വിമുത്താപി ച യന്തി ദുഗ്ഗതിം.

൩൧. ധമ്മേ ച യേ അരിയപ്പവേദിതേ രതാ, അനുത്തരാ തേ വചസാ മനസാ കമ്മുനാ ച;

തേ സന്തിസോരച്ചസമാധിസണ്ഠിതാ, വജന്തി ലോകം ദുഭയം തഥാവിധാ.

൩൨. രാജാഹമസ്മി നരപമദാനമിസ്സരോ, സചേപി കുജ്ഝാമി ഠപേമി അത്തനം;

നിസേധയന്തോ ജനതം തഥാവിധം, പണേമി ദണ്ഡം അനുകമ്പ യോനിസോ.

൩൩. സിരീ ച ലക്ഖീ ച തവേവ ഖത്തിയ, ജനാധിപ മാ വിജഹി കുദാചനം;

അക്കോധനോ നിച്ചപസന്നചിത്തോ, അനീഘോ തുവം വസ്സസതാനി പാലയ.

൩൪. ഗുണേഹി ഏതേഹി ഉപേത ഖത്തിയ, ഠിതമരിയവത്തീ [വത്തി (സീ.), വുത്തി (ക.)] സുവചോ അകോധനോ;

സുഖീ അനുപ്പീള പസാസമേദിനിം [അനുപ്പീളം സഹസമേദനിം (ക.)], ഇതോ വിമുത്തോപി ച യാഹി സുഗ്ഗതിം.

൩൫. ഏവം സുനീതേന [സുവിനീതേന (പീ.)] സുഭാസിതേന, ധമ്മേന ഞായേന ഉപായസോ നയം;

നിബ്ബാപയേ സങ്ഖുഭിതം മഹാജനം, മഹാവ മേഘോ സലിലേന മേദിനിന്തി [മേദനിന്തി (സ്യാ. ക.)].

സുമങ്ഗലജാതകം ചതുത്ഥം.

൪൨൧. ഗങ്ഗമാലജാതകം (൫)

൩൬. അങ്ഗാരജാതാ പഥവീ, കുക്കുളാനുഗതാ മഹീ;

അഥ ഗായസി വത്താനി [വത്ഥാനി (ക.)], ന തം തപതി ആതപോ.

൩൭. ഉദ്ധം തപതി ആദിച്ചോ, അധോ തപതി വാലുകാ;

അഥ ഗായസി വത്താനി [വത്ഥാനി (ക.)], ന തം തപതി ആതപോ.

൩൮. ന മം തപതി ആതപോ, ആതപാ [ആതപ്പാ (സീ. സ്യാ. പീ.)] തപയന്തി മം;

അത്ഥാ ഹി വിവിധാ രാജ, തേ തപന്തി ന ആതപോ.

൩൯. അദ്ദസം കാമ തേ മൂലം, സങ്കപ്പാ കാമ ജായസി;

ന തം സങ്കപ്പയിസ്സാമി, ഏവം കാമ ന ഹേഹിസി.

൪൦. അപ്പാപി കാമാ ന അലം, ബഹൂഹിപി ന തപ്പതി;

അഹഹാ ബാലലപനാ, പരിവജ്ജേഥ [പടിവിജ്ഝേഥ (പീ. സീ. അട്ഠ.)] ജഗ്ഗതോ.

൪൧. അപ്പസ്സ കമ്മസ്സ ഫലം മമേദം, ഉദയോ അജ്ഝാഗമാ മഹത്തപത്തം;

സുലദ്ധലാഭോ വത മാണവസ്സ, യോ പബ്ബജീ കാമരാഗം പഹായ.

൪൨. തപസാ പജഹന്തി പാപകമ്മം, തപസാ ന്ഹാപിതകുമ്ഭകാരഭാവം;

തപസാ അഭിഭുയ്യ ഗങ്ഗമാല, നാമേനാലപസജ്ജ ബ്രഹ്മദത്തം.

൪൩. സന്ദിട്ഠികമേവ ‘‘അമ്മ’’ പസ്സഥ, ഖന്തീസോരച്ചസ്സ അയം [യോ (സ്യാ. പീ. ക.)] വിപാകോ;

യോ [സോ (സ്യാ. ക.)] സബ്ബജനസ്സ വന്ദിതോഹു, തം വന്ദാമ സരാജികാ സമച്ചാ.

൪൪. മാ കിഞ്ചി അവചുത്ഥ ഗങ്ഗമാലം, മുനിനം മോനപഥേസു സിക്ഖമാനം;

ഏസോ ഹി അതരി അണ്ണവം, യം തരിത്വാ ചരന്തി വീതസോകാതി.

ഗങ്ഗമാലജാതകം പഞ്ചമം.

൪൨൨. ചേതിയജാതകം (൬)

൪൫. ധമ്മോ ഹവേ ഹതോ ഹന്തി, നാഹതോ ഹന്തി കിഞ്ചനം [കഞ്ചിനം (പീ.)];

തസ്മാ ഹി ധമ്മം ന ഹനേ, മാ ത്വം [തം (സ്യാ. പീ.)] ധമ്മോ ഹതോ ഹനി.

൪൬. അലികം ഭാസമാനസ്സ, അപക്കമന്തി ദേവതാ;

പൂതികഞ്ച മുഖം വാതി, സകട്ഠാനാ ച ധംസതി;