൫൪൧. നിമിജാതകം (൪)

൪൨൧. ‘‘അച്ഛേരം വത ലോകസ്മിം, ഉപ്പജ്ജന്തി വിചക്ഖണാ;

യദാ അഹു നിമിരാജാ, പണ്ഡിതോ കുസലത്ഥികോ.

൪൨൨. ‘‘രാജാ സബ്ബവിദേഹാനം, അദാ ദാനം അരിന്ദമോ;

തസ്സ തം ദദതോ ദാനം, സങ്കപ്പോ ഉദപജ്ജഥ;

ദാനം വാ ബ്രഹ്മചരിയം വാ, കതമം സു മഹപ്ഫലം.

൪൨൩. തസ്സ സങ്കപ്പമഞ്ഞായ, മഘവാ ദേവകുഞ്ജരോ;

സഹസ്സനേത്തോ പാതുരഹു, വണ്ണേന വിഹനം [നിഹനം (സീ. പീ.), വിഹതം (സ്യാ. ക.)] തമം.

൪൨൪. സലോമഹട്ഠോ മനുജിന്ദോ, വാസവം അവചാ നിമി;

‘‘ദേവതാ നുസി ഗന്ധബ്ബോ, അദു സക്കോ പുരിന്ദദോ.

൪൨൫. ‘‘ന ച മേ താദിസോ വണ്ണോ, ദിട്ഠോ വാ യദി വാ സുതോ;

[നത്ഥി സീ. പീ. പോത്ഥകേസു] ആചിക്ഖ മേ ത്വം ഭദ്ദന്തേ, കഥം ജാനേമു തം മയം’’ [നത്ഥി സീ. പീ. പോത്ഥകേസു].

൪൨൬. സലോമഹട്ഠം ഞത്വാന, വാസവോ അവചാ നിമിം;

‘‘സക്കോഹമസ്മി ദേവിന്ദോ, ആഗതോസ്മി തവന്തികേ;

അലോമഹട്ഠോ മനുജിന്ദ, പുച്ഛ പഞ്ഹം യമിച്ഛസി’’.

൪൨൭. സോ ച തേന കതോകാസോ, വാസവം അവചാ നിമി;

‘‘പുച്ഛാമി തം മഹാരാജ [മഹാബാഹു (സീ. പീ.), ദേവരാജ (ക.)], സബ്ബഭൂതാനമിസ്സര;

ദാനം വാ ബ്രഹ്മചരിയം വാ, കതമം സു മഹപ്ഫലം’’.

൪൨൮. സോ പുട്ഠോ നരദേവേന, വാസവോ അവചാ നിമിം;

‘‘വിപാകം ബ്രഹ്മചരിയസ്സ, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൨൯. ‘‘ഹീനേന ബ്രഹ്മചരിയേന, ഖത്തിയേ ഉപപജ്ജതി;

മജ്ഝിമേന ച ദേവത്തം, ഉത്തമേന വിസുജ്ഝതി.

൪൩൦. ‘‘ന ഹേതേ സുലഭാ കായാ, യാചയോഗേന കേനചി;

യേ കായേ ഉപപജ്ജന്തി, അനാഗാരാ തപസ്സിനോ.

൪൩൧. ‘‘ദുദീപോ [ദുതിപോ (ക.)] സാഗരോ സേലോ, മുജകിന്ദോ [മുചലിന്ദോ (സീ. സ്യാ. പീ.), മുജകിന്തോ (ക.)] ഭഗീരസോ;

ഉസിന്ദരോ [ഉസീനരോ (സീ. പീ.)] കസ്സപോ ച [അട്ഠകോ ച (സീ. പീ.), അത്ഥകോ ച (സ്യാ.)], അസകോ ച പുഥുജ്ജനോ.

൪൩൨. ‘‘ഏതേ ചഞ്ഞേ ച രാജാനോ, ഖത്തിയാ ബ്രാഹ്മണാ ബഹൂ;

പുഥുയഞ്ഞം യജിത്വാന, പേതത്തം [പേതം തേ (സീ. പീ.)] നാതിവത്തിസും.

൪൩൩. ‘‘അഥ യീമേ [അദ്ധാ ഇമേ (സീ. പീ.), അദ്ധായിമേ (സ്യാ.)] അവത്തിംസു, അനാഗാരാ തപസ്സിനോ;

സത്തിസയോ യാമഹനു, സോമയാമോ [സോമയാഗോ (സീ. സ്യാ. പീ.)] മനോജവോ.

൪൩൪. ‘‘സമുദ്ദോ മാഘോ ഭരതോ ച, ഇസി കാലപുരക്ഖതോ [കാലികരിക്ഖിയോ (സീ. പീ.)];

അങ്ഗീരസോ കസ്സപോ ച, കിസവച്ഛോ അകത്തി [അകിത്തി (സീ. പീ.), അകന്തി (സ്യാ.)] ച.

൪൩൫. ‘‘ഉത്തരേന നദീ സീദാ, ഗമ്ഭീരാ ദുരതിക്കമാ;

നളഗ്ഗിവണ്ണാ ജോതന്തി, സദാ കഞ്ചനപബ്ബതാ.

൪൩൬. ‘‘പരൂള്ഹകച്ഛാ തഗരാ, രൂള്ഹകച്ഛാ വനാ നഗാ;

തത്രാസും ദസസഹസ്സാ, പോരാണാ ഇസയോ പുരേ.

൪൩൭. ‘‘അഹം സേട്ഠോസ്മി ദാനേന, സംയമേന ദമേന ച;

അനുത്തരം വതം കത്വാ, പകിരചാരീ സമാഹിതേ.

൪൩൮. ‘‘ജാതിമന്തം അജച്ചഞ്ച, അഹം ഉജുഗതം നരം;

അതിവേലം നമസ്സിസ്സം, കമ്മബന്ധൂ ഹി മാണവാ [മാതിയാ (സീ. പീ.)].

൪൩൯. ‘‘സബ്ബേ വണ്ണാ അധമ്മട്ഠാ, പതന്തി നിരയം അധോ;

സബ്ബേ വണ്ണാ വിസുജ്ഝന്തി, ചരിത്വാ ധമ്മമുത്തമം’’.

൪൪൦. ഇദം വത്വാന മഘവാ, ദേവരാജാ സുജമ്പതി;

വേദേഹമനുസാസിത്വാ, സഗ്ഗകായം അപക്കമി.

൪൪൧. ‘‘ഇമം ഭോന്തോ നിസാമേഥ, യാവന്തേത്ഥ സമാഗതാ;

ധമ്മികാനം മനുസ്സാനം, വണ്ണം ഉച്ചാവചം ബഹും.

൪൪൨. ‘‘യഥാ അയം നിമിരാജാ, പണ്ഡിതോ കുസലത്ഥികോ;

രാജാ സബ്ബവിദേഹാനം, അദാ ദാനം അരിന്ദമോ.

൪൪൩. ‘‘തസ്സ തം ദദതോ ദാനം, സങ്കപ്പോ ഉദപജ്ജഥ;

ദാനം വാ ബ്രഹ്മചരിയം വാ, കതമം സു മഹപ്ഫലം’’.

൪൪൪. അബ്ഭുതോ വത ലോകസ്മിം, ഉപ്പജ്ജി ലോമഹംസനോ;

ദിബ്ബോ രഥോ പാതുരഹു, വേദേഹസ്സ യസസ്സിനോ.

൪൪൫. ദേവപുത്തോ മഹിദ്ധികോ, മാതലി ദേവസാരഥി;

നിമന്തയിത്ഥ രാജാനം, വേദേഹം മിഥിലഗ്ഗഹം.

൪൪൬. ‘‘ഏഹിമം രഥമാരുയ്ഹ, രാജസേട്ഠ ദിസമ്പതി;

ദേവാ ദസ്സനകാമാ തേ, താവതിംസാ സഇന്ദകാ;

സരമാനാ ഹി തേ ദേവാ, സുധമ്മായം സമച്ഛരേ’’.

൪൪൭. തതോ രാജാ തരമാനോ, വേദേഹോ മിഥിലഗ്ഗഹോ;

ആസനാ വുട്ഠഹിത്വാന, പമുഖോ രഥമാരുഹി.

൪൪൮. അഭിരൂള്ഹം രഥം ദിബ്ബം, മാതലി ഏതദബ്രവി;

‘‘കേന തം നേമി മഗ്ഗേന, രാജസേട്ഠ ദിസമ്പതി;

യേന വാ പാപകമ്മന്താ, പുഞ്ഞകമ്മാ ച യേ നരാ’’.

൪൪൯. ‘‘ഉഭയേനേവ മം നേഹി, മാതലി ദേവസാരഥി;

യേന വാ പാപകമ്മന്താ, പുഞ്ഞകമ്മാ ച യേ നരാ’’.

൪൫൦. ‘‘കേന തം പഠമം നേമി, രാജസേട്ഠ ദിസമ്പതി;

യേന വാ പാപകമ്മന്താ, പുഞ്ഞകമ്മാ ച യേ നരാ’’.

൪൫൧. ‘‘നിരയേ [നിരിയം (സ്യാ. ക.)] താവ പസ്സാമി, ആവാസേ [ആവാസം (സ്യാ. ക.)] പാപകമ്മിനം;

ഠാനാനി ലുദ്ദകമ്മാനം, ദുസ്സീലാനഞ്ച യാ ഗതി’’.

൪൫൨. ദസ്സേസി മാതലി രഞ്ഞോ, ദുഗ്ഗം വേതരണിം നദിം;

കുഥിതം ഖാരസംയുത്തം, തത്തം അഗ്ഗിസിഖൂപമം [അഗ്ഗിസമോദകം (ക.)].

൪൫൩. നിമീ ഹവേ മാതലിമജ്ഝഭാസഥ [മാതലിമജ്ഝഭാസി (സ്യാ.)], ദിസ്വാ ജനം പതമാനം വിദുഗ്ഗേ;

‘‘ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ വേതരണിം പതന്തി’’.

൪൫൪. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൫൫. ‘‘യേ ദുബ്ബലേ ബലവന്താ ജീവലോകേ, ഹിംസന്തി രോസന്തി സുപാപധമ്മാ;

തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം, തേമേ ജനാ വേതരണിം പതന്തി’’.

൪൫൬. ‘‘സാമാ ച സോണാ സബലാ ച ഗിജ്ഝാ, കാകോലസങ്ഘാ അദന്തി [അദേന്തി (സീ. സ്യാ. പീ.) ഏവമുപരിപി] ഭേരവാ;

ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനേ കാകോലസങ്ഘാ അദന്തി’’.

൪൫൭. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൫൮. ‘‘യേ കേചിമേ മച്ഛരിനോ കദരിയാ, പരിഭാസകാ സമണബ്രാഹ്മണാനം;

ഹിംസന്തി രോസന്തി സുപാപധമ്മാ, തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം;

തേമേ ജനേ കാകോലസങ്ഘാ അദന്തി’’.

൪൫൯. ‘‘സജോതിഭൂതാ പഥവിം കമന്തി, തത്തേഹി ഖന്ധേഹി ച പോഥയന്തി;

ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ ഖന്ധഹതാ സയന്തി’’.

൪൬൦. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൬൧. ‘‘യേ ജീവലോകസ്മി സുപാപധമ്മിനോ, നരഞ്ച നാരിഞ്ച അപാപധമ്മം;

ഹിംസന്തി രോസന്തി സുപാപധമ്മാ [സുപാപധമ്മിനോ (ക.)], തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം;

തേമേ ജനാ ഖന്ധഹതാ സയന്തി’’.

൪൬൨. ‘‘അങ്ഗാരകാസും അപരേ ഫുണന്തി [ഥുനന്തി (സീ. സ്യാ.), ഫുനന്തി (പീ.)], നരാ രുദന്താ പരിദഡ്ഢഗത്താ;

ഭയഞ്ഹി മം വിദന്തി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ അങ്ഗാരകാസും ഫുണന്തി’’.

൪൬൩. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൬൪. ‘‘യേ കേചി പൂഗായ ധനസ്സ [പൂഗായതനസ്സ (സീ. പീ.)] ഹേതു, സക്ഖിം കരിത്വാ ഇണം ജാപയന്തി;

തേ ജാപയിത്വാ ജനതം ജനിന്ദ, തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം;

തേമേ ജനാ അങ്ഗാരകാസും ഫുണന്തി’’.

൪൬൫. ‘‘സജോതിഭൂതാ ജലിതാ പദിത്താ, പദിസ്സതി മഹതീ ലോഹകുമ്ഭീ;

ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ അവംസിരാ ലോഹകുമ്ഭിം പതന്തി’’.

൪൬൬. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൬൭. ‘‘യേ സീലവന്തം [സീലവം (പീ.)] സമണം ബ്രാഹ്മണം വാ, ഹിംസന്തി രോസന്തി സുപാപധമ്മാ;

തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം, തേമേ ജനാ അവംസിരാ ലോഹകുമ്ഭിം പതന്തി’’.

൪൬൮. ‘‘ലുഞ്ചന്തി ഗീവം അഥ വേഠയിത്വാ [അവിവേഠയിത്വാ (ക.)], ഉണ്ഹോദകസ്മിം പകിലേദയിത്വാ [പകിലേദയിത്വാ (സീ. പീ.)];

ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ ലുത്തസിരാ സയന്തി’’.

൪൬൯. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൭൦. ‘‘യേ ജീവലോകസ്മി സുപാപധമ്മിനോ, പക്ഖീ ഗഹേത്വാന വിഹേഠയന്തി തേ;

വിഹേഠയിത്വാ സകുണം ജനിന്ദ, തേ ലുദ്ദകാമാ പസവേത്വ പാപം;

തേമേ ജനാ ലുത്തസിരാ സയന്തി.

൪൭൧. ‘‘പഹൂതതോയാ അനിഗാധകൂലാ [അനിഖാതകൂലാ (സീ. സ്യാ. പീ.)], നദീ അയം സന്ദതി സുപ്പതിത്ഥാ;

ഘമ്മാഭിതത്താ മനുജാ പിവന്തി, പീതഞ്ച [പിവതം ച (സീ. സ്യാ. പീ. ക.)] തേസം ഭുസ ഹോതി പാനി.

൪൭൨. ‘‘ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, പീതഞ്ച തേസം ഭുസ ഹോതി പാനി’’.

൪൭൩. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൭൪. ‘‘യേ സുദ്ധധഞ്ഞം പലാസേന മിസ്സം, അസുദ്ധകമ്മാ കയിനോ ദദന്തി;

ഘമ്മാഭിതത്താന പിപാസിതാനം, പീതഞ്ച തേസം ഭുസ ഹോതി പാനി’’.

൪൭൫. ‘‘ഉസൂഹി സത്തീഹി ച തോമരേഹി, ദുഭയാനി പസ്സാനി തുദന്തി കന്ദതം;

ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ സത്തിഹതാ സയന്തി’’.

൪൭൬. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൭൭. ‘‘യേ ജീവലോകസ്മി അസാധുകമ്മിനോ, അദിന്നമാദായ കരോന്തി ജീവികം;

ധഞ്ഞം ധനം രജതം ജാതരൂപം, അജേളകഞ്ചാപി പസും മഹിംസം [മഹീസം (സീ. പീ.)];

തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം, തേമേ ജനാ സത്തിഹതാ സയന്തി’’.

൪൭൮. ‘‘ഗീവായ ബദ്ധാ കിസ്സ ഇമേ പുനേകേ, അഞ്ഞേ വികന്താ [വികത്താ (സീ. പീ.)] ബിലകതാ സയന്തി [പുനേകേ (സീ. പീ.)];

ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ, പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി;

ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം, യേമേ ജനാ ബിലകതാ സയന്തി’’.

൪൭൯. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൮൦. ‘‘ഓരബ്ഭികാ സൂകരികാ ച മച്ഛികാ, പസും മഹിംസഞ്ച അജേളകഞ്ച;

ഹന്ത്വാന സൂനേസു പസാരയിംസു, തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം;

തേമേ ജനാ ബിലകതാ സയന്തി.

൪൮൧. ‘‘രഹദോ അയം മുത്തകരീസപൂരോ, ദുഗ്ഗന്ധരൂപോ അസുചി പൂതി വാതി;

ഖുദാപരേതാ മനുജാ അദന്തി, ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ;

പുച്ഛാമി തം മാതലി ദേവസാരഥി, ഇമേ നു മച്ചാ കിമകംസു പാപം;

യേമേ ജനാ മുത്തകരീസഭക്ഖാ’’.

൪൮൨. തസ്സ പുട്ഠോ വിയാകാസി, മാതലി ദേവസാരഥി;

വിപാകം പാപകമ്മാനം, ജാനം അക്ഖാസിജാനതോ.

൪൮൩. ‘‘യേ കേചിമേ കാരണികാ വിരോസകാ, പരേസം ഹിംസായ സദാ നിവിട്ഠാ;

തേ ലുദ്ദകമ്മാ പസവേത്വ പാപം, മിത്തദ്ദുനോ മീള്ഹമദന്തി ബാലാ.

൪൮൪. ‘‘രഹദോ അയം ലോഹിതപുബ്ബപൂരോ, ദുഗ്ഗന്ധരൂപോ അസുചി പൂതി വാതി;

ഘമ്മാഭിതത്താ മനുജാ പിവന്തി, ഭയഞ്ഹി മം വിന്ദതി സൂത ദിസ്വാ;