൨. സേലത്ഥേരഅപദാനം

൨൦൮. ‘‘നഗരേ ഹംസവതിയാ, വീഥിസാമീ അഹോസഹം;

മമ ഞാതീ സമാനേത്വാ, ഇദം വചനമബ്രവിം.

൨൦൯. ‘‘‘ബുദ്ധോ ലോകേ സമുപ്പന്നോ, പുഞ്ഞക്ഖേത്തോ അനുത്തരോ [പുഞ്ഞക്ഖേത്തം അനുത്തരം (സീ.)];

ആസി സോ [ആസീസോ (സീ.), ആധാരോ (പീ.)] സബ്ബലോകസ്സ, ആഹുതീനം പടിഗ്ഗഹോ.

൨൧൦. ‘‘‘ഖത്തിയാ നേഗമാ ചേവ, മഹാസാലാ ച ബ്രാഹ്മണാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൧. ‘‘‘ഹത്ഥാരോഹാ അനീകട്ഠാ, രഥികാ പത്തികാരകാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൨. ‘‘‘ഉഗ്ഗാ ച രാജപുത്താ ച, വേസിയാനാ ച ബ്രാഹ്മണാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൩. ‘‘‘ആളാരികാ കപ്പകാ [ആളാരികാ ച സൂദാ (സ്യാ.)] ച, ന്ഹാപകാ മാലകാരകാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൪. ‘‘‘രജകാ പേസകാരാ ച, ചമ്മകാരാ ച ന്ഹാപിതാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൫. ‘‘‘ഉസുകാരാ ഭമകാരാ, ചമ്മകാരാ ച തച്ഛകാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൬. ‘‘‘കമ്മാരാ സോണ്ണകാരാ ച, തിപുലോഹകരാ തഥാ;

പസന്നചിത്താ സുമനാ, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൭. ‘‘‘ഭതകാ ചേടകാ ചേവ, ദാസകമ്മകരാ ബഹൂ;

യഥാസകേന ഥാമേന, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൮. ‘‘‘ഉദഹാരാ കട്ഠഹാരാ, കസ്സകാ തിണഹാരകാ;

യഥാസകേന ഥാമേന, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൧൯. ‘‘‘പുപ്ഫികാ മാലികാ ചേവ, പണ്ണികാ ഫലഹാരകാ;

യഥാസകേന ഥാമേന, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൨൦. ‘‘‘ഗണികാ കുമ്ഭദാസീ ച, പൂവികാ [സൂപികാ (ക.)] മച്ഛികാപി ച;

യഥാസകേന ഥാമേന, പൂഗധമ്മം അകംസു തേ.

൨൨൧. ‘‘‘ഏഥ സബ്ബേ സമാഗന്ത്വാ, ഗണം ബന്ധാമ ഏകതോ;

അധികാരം കരിസ്സാമ, പുഞ്ഞക്ഖേത്തേ അനുത്തരേ’.

൨൨൨. ‘‘തേ മേ സുത്വാന വചനം, ഗണം ബന്ധിംസു താവദേ;

ഉപട്ഠാനസാലം സുകതം, ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ കാരയും.

൨൨൩. ‘‘നിട്ഠാപേത്വാന തം സാലം, ഉദഗ്ഗോ തുട്ഠമാനസോ;

പരേതോ തേഹി സബ്ബേഹി, സമ്ബുദ്ധമുപസങ്കമിം.

൨൨൪. ‘‘ഉപസങ്കമ്മ സമ്ബുദ്ധം, ലോകനാഥം നരാസഭം;

വന്ദിത്വാ സത്ഥുനോ പാദേ, ഇദം വചനമബ്രവിം.

൨൨൫. ‘‘‘ഇമേ തീണി സതാ വീര, പുരിസാ ഏകതോ ഗണാ;

ഉപട്ഠാനസാലം സുകതം, നിയ്യാദേന്തി [നിയ്യാതേന്തി (സീ.)] തുവം [തവം (സീ.), തവ (സ്യാ.)] മുനി’.

൨൨൬. ‘‘ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ പുരതോ, സമ്പടിച്ഛത്വ ചക്ഖുമാ;

തിണ്ണം സതാനം പുരതോ, ഇമാ ഗാഥാ അഭാസഥ.

൨൨൭. ‘‘‘തിസതാപി ച ജേട്ഠോ ച, അനുവത്തിംസു ഏകതോ;

സമ്പത്തിഞ്ഹി [സമ്പത്തീഹി (സ്യാ. ക.)] കരിത്വാന, സബ്ബേ അനുഭവിസ്സഥ.

൨൨൮. ‘‘‘പച്ഛിമേ ഭവേ സമ്പത്തേ, സീതിഭാവമനുത്തരം;

അജരം അമതം സന്തം, നിബ്ബാനം ഫസ്സയിസ്സഥ’.

൨൨൯. ‘‘ഏവം ബുദ്ധോ വിയാകാസി, സബ്ബഞ്ഞൂ സമണുത്തരോ;

ബുദ്ധസ്സ വചനം സുത്വാ, സോമനസ്സം പവേദയിം.

൨൩൦. ‘‘തിംസ കപ്പസഹസ്സാനി, ദേവലോകേ രമിം അഹം;

ദേവാധിപോ പഞ്ചസതം, ദേവരജ്ജമകാരയിം.

൨൩൧. ‘‘സഹസ്സക്ഖത്തും രാജാ ച, ചക്കവത്തീ അഹോസഹം;

ദേവരജ്ജം കരോന്തസ്സ, മഹാദേവാ അവന്ദിസും.

൨൩൨. ‘‘ഇധ മാനുസകേ രജ്ജം [രജ്ജേ (സീ.)], പരിസാ ഹോന്തി ബന്ധവാ;

പച്ഛിമേ ഭവേ സമ്പത്തേ, വാസേട്ഠോ നാമ ബ്രാഹ്മണോ.

൨൩൩. ‘‘അസീതികോടി നിചയോ, തസ്സ പുത്തോ അഹോസഹം;

സേലോ ഇതി മമ നാമം, ഛളങ്ഗേ പാരമിം ഗതോ.

൨൩൪. ‘‘ജങ്ഘാവിഹാരം വിചരം, സസിസ്സേഹി പുരക്ഖതോ;

ജടാഭാരികഭരിതം, കേണിയം നാമ താപസം.

൨൩൫. ‘‘പടിയത്താഹുതിം ദിസ്വാ, ഇദം വചനമബ്രവിം;

‘ആവാഹോ വാ വിവാഹോ വാ, രാജാ വാ തേ നിമന്തിതോ’.

൨൩൬. ‘‘ആഹുതിം [നാഹുതിം (?)] യിട്ഠുകാമോഹം, ബ്രാഹ്മണേ ദേവസമ്മതേ;

ന നിമന്തേമി രാജാനം, ആഹുതീ മേ ന വിജ്ജതി.

൨൩൭. ‘‘ന ചത്ഥി മയ്ഹമാവാഹോ, വിവാഹോ മേ ന വിജ്ജതി;

സക്യാനം നന്ദിജനനോ, സേട്ഠോ ലോകേ സദേവകേ.

൨൩൮. ‘‘സബ്ബലോകഹിതത്ഥായ, സബ്ബസത്തസുഖാവഹോ;

സോ മേ നിമന്തിതോ അജ്ജ, തസ്സേതം പടിയാദനം.

൨൩൯. ‘‘തിമ്ബരൂസകവണ്ണാഭോ, അപ്പമേയ്യോ അനൂപമോ;

രൂപേനാസദിസോ ബുദ്ധോ, സ്വാതനായ നിമന്തിതോ.

൨൪൦. ‘‘ഉക്കാമുഖപഹട്ഠോവ, ഖദിരങ്ഗാരസന്നിഭോ;

വിജ്ജൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൧. ‘‘പബ്ബതഗ്ഗേ യഥാ അച്ചി, പുണ്ണമായേവ ചന്ദിമാ;

നളഗ്ഗിവണ്ണസങ്കാസോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൨. ‘‘അസമ്ഭീതോ ഭയാതീതോ, ഭവന്തകരണോ മുനി;

സീഹൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൩. ‘‘കുസലോ ബുദ്ധധമ്മേഹി, അപസയ്ഹോ പരേഹി സോ;

നാഗൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൪. ‘‘സദ്ധമ്മാചാരകുസലോ, ബുദ്ധനാഗോ അസാദിസോ;

ഉസഭൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൫. ‘‘അനന്തവണ്ണോ അമിതയസോ, വിചിത്തസബ്ബലക്ഖണോ;

സക്കൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൬. ‘‘വസീ ഗണീ പതാപീ ച, തേജസ്സീ ച ദുരാസദോ;

ബ്രഹ്മൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൭. ‘‘പത്തധമ്മോ ദസബലോ, ബലാതിബലപാരഗോ;

ധരണൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൮. ‘‘സീലവീചിസമാകിണ്ണോ, ധമ്മവിഞ്ഞാണഖോഭിതോ;

ഉദധൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൪൯. ‘‘ദുരാസദോ ദുപ്പസഹോ, അചലോ ഉഗ്ഗതോ ബ്രഹാ;

നേരൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൦. ‘‘അനന്തഞാണോ അസമസമോ, അതുലോ അഗ്ഗതം ഗതോ;

ഗഗനൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

പന്നരസമം ഭാണവാരം.

൨൫൧. ‘‘പതിട്ഠാ ഭയഭീതാനം, താണോ സരണഗാമിനം;

അസ്സാസകോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൨. ‘‘ആസയോ ബുദ്ധിമന്താനം, പുഞ്ഞക്ഖേത്തം സുഖേസിനം;

രതനാകരോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൩. ‘‘അസ്സാസകോ വേദകരോ, സാമഞ്ഞഫലദായകോ;

മേഘൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൪. ‘‘ലോകചക്ഖു മഹാതേജോ, സബ്ബതമവിനോദനോ;

സൂരിയൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൫. ‘‘ആരമ്മണവിമുത്തീസു, സഭാവദസ്സനോ മുനി;

ചന്ദൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൬. ‘‘ബുദ്ധോ സമുസ്സിതോ ലോകേ, ലക്ഖണേഹി അലങ്കതോ;

അപ്പമേയ്യോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൭. ‘‘യസ്സ ഞാണം അപ്പമേയ്യം, സീലം യസ്സ അനൂപമം;

വിമുത്തി അസദിസാ യസ്സ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൮. ‘‘യസ്സ ധീതി അസദിസാ, ഥാമോ യസ്സ അചിന്തിയോ;

യസ്സ പരക്കമോ ജേട്ഠോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൫൯. ‘‘രാഗോ ദോസോ ച മോഹോ ച, വിസാ സബ്ബേ സമൂഹതാ;

അഗദൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൬൦. ‘‘ക്ലേസബ്യാധിബഹുദുക്ഖ സബ്ബതമവിനോദനോ [വിനോദകോ (സീ. സ്യാ.)];

വേജ്ജൂപമോ മഹാവീരോ, സോ മേ ബുദ്ധോ നിമന്തിതോ.

൨൬൧. ‘‘ബുദ്ധോതി ഭോ യം വദേസി, ഘോസോപേസോ സുദുല്ലഭോ;

ബുദ്ധോ ബുദ്ധോതി സുത്വാന, പീതി മേ ഉദപജ്ജഥ.

൨൬൨. ‘‘അബ്ഭന്തരം അഗണ്ഹന്തം, പീതി മേ ബഹി നിച്ഛരേ;

സോഹം പീതിമനോ സന്തോ, ഇദം വചനമബ്രവിം.

൨൬൩. ‘‘‘കഹം നു ഖോ സോ ഭഗവാ, ലോകജേട്ഠോ നരാസഭോ;

തത്ഥ ഗന്ത്വാ നമസ്സിസ്സം, സാമഞ്ഞഫലദായകം’.

൨൬൪. ‘‘‘പഗ്ഗയ്ഹ ദക്ഖിണം ബാഹും, വേദജാതോ കതഞ്ജലീ;

ആചിക്ഖി മേ ധമ്മരാജം, സോകസല്ലവിനോദനം.

൨൬൫. ‘‘‘ഉദേന്തംവ മഹാമേഘം, നീലം അഞ്ജനസന്നിഭം;

സാഗരം വിയ ദിസ്സന്തം, പസ്സസേതം മഹാവനം.

൨൬൬. ‘‘‘ഏത്ഥ സോ വസതേ ബുദ്ധോ, അദന്തദമകോ മുനി;

വിനയന്തോ ച വേനേയ്യേ, ബോധേന്തോ ബോധിപക്ഖിയേ.

൨൬൭. ‘‘‘പിപാസിതോവ ഉദകം, ഭോജനംവ ജിഘച്ഛിതോ;

ഗാവീ യഥാ വച്ഛഗിദ്ധാ, ഏവാഹം വിചിനിം ജിനം.

൨൬൮. ‘‘‘ആചാരഉപചാരഞ്ഞൂ, ധമ്മാനുച്ഛവിസംവരം;

സിക്ഖാപേമി സകേ സിസ്സേ, ഗച്ഛന്തേ ജിനസന്തികം.

൨൬൯. ‘‘‘ദുരാസദാ ഭഗവന്തോ, സീഹാവ ഏകചാരിനോ;

പദേ പദം നിക്ഖിപന്താ, ആഗച്ഛേയ്യാഥ മാണവാ.

൨൭൦. ‘‘‘ആസീവിസോ യഥാ ഘോരോ, മിഗരാജാവ കേസരീ;

മത്തോവ കുഞ്ജരോ ദന്തീ, ഏവം ബുദ്ധാ ദുരാസദാ.

൨൭൧. ‘‘‘ഉക്കാസിതഞ്ച ഖിപിതം, അജ്ഝുപേക്ഖിയ മാണവാ;

പദേ പദം നിക്ഖിപന്താ, ഉപേഥ ബുദ്ധസന്തികം.

൨൭൨. ‘‘‘പടിസല്ലാനഗരുകാ, അപ്പസദ്ദാ ദുരാസദാ;

ദുരൂപസങ്കമാ ബുദ്ധാ, ഗരൂ ഹോന്തി സദേവകേ.

൨൭൩. ‘‘‘യദാഹം പഞ്ഹം പുച്ഛാമി, പടിസമ്മോദയാമി വാ;

അപ്പസദ്ദാ തദാ ഹോഥ, മുനിഭൂതാവ തിട്ഠഥ.

൨൭൪. ‘‘‘യം സോ ദേസേതി സമ്ബുദ്ധോ [സദ്ധമ്മം (സീ. സ്യാ.)], ഖേമം നിബ്ബാനപത്തിയാ;

തമേവത്ഥം നിസാമേഥ, സദ്ധമ്മസവനം സുഖം’.

൨൭൫. ‘‘ഉപസങ്കമ്മ സമ്ബുദ്ധം, സമ്മോദിം മുനിനാ അഹം;

തം കഥം വീതിസാരേത്വാ, ലക്ഖണേ ഉപധാരയിം.

൨൭൬. ‘‘ലക്ഖണേ ദ്വേ ച കങ്ഖാമി, പസ്സാമി തിംസലക്ഖണേ;

കോസോഹിതവത്ഥഗുയ്ഹം, ഇദ്ധിയാ ദസ്സയീ മുനി.

൨൭൭. ‘‘ജിവ്ഹം നിന്നാമയിത്വാന, കണ്ണസോതേ ച നാസികേ;

പടിമസി നലാടന്തം, കേവലം ഛാദയീ ജിനോ.

൨൭൮. ‘‘തസ്സാഹം ലക്ഖണേ ദിസ്വാ, പരിപുണ്ണേ സബ്യഞ്ജനേ;

ബുദ്ധോതി നിട്ഠം ഗന്ത്വാന, സഹ സിസ്സേഹി പബ്ബജിം.

൨൭൯. ‘‘സതേഹി തീഹി സഹിതോ, പബ്ബജിം അനഗാരിയം;

അദ്ധമാസേ അസമ്പത്തേ, സബ്ബേ പത്താമ്ഹ നിബ്ബുതിം.

൨൮൦. ‘‘ഏകതോ കമ്മം കത്വാന, പുഞ്ഞക്ഖേത്തേ അനുത്തരേ;

ഏകതോ സംസരിത്വാന, ഏകതോ വിനിവത്തയും.

൨൮൧. ‘‘ഗോപാനസിയോ ദത്വാന, പൂഗധമ്മേ വസിം അഹം;

തേന കമ്മേന സുകതേന, അട്ഠ ഹേതൂ ലഭാമഹം.