മഹാസങ്ഗാമോ

വോഹരന്തേന ജാനിതബ്ബാദിവണ്ണനാ

൩൬൮-൩൭൪. മഹാസങ്ഗാമേ – വത്ഥുതോ വാ വത്ഥും സങ്കമതീതി ‘‘പഠമപാരാജികവത്ഥു മയാ ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’തി വത്വാ പുന പുച്ഛിയമാനോ നിഘംസിയമാനോ ‘‘ന മയാ പഠമപാരാജികസ്സ വത്ഥു ദിട്ഠം, ന സുതം; ദുതിയപാരാജികസ്സ വത്ഥു ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’തി വദതി. ഏതേനേവ നയേന സേസവത്ഥുസങ്കമനം, വിപത്തിതോ വിപത്തിസങ്കമനം ആപത്തിതോ ആപത്തിസങ്കമനഞ്ച വേദിതബ്ബം. യോ പന ‘‘നേവ മയാ ദിട്ഠം, ന സുത’’ന്തി വത്വാ പച്ഛാ ‘‘മയാപേതം ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’തി വദതി, ‘‘ദിട്ഠം വാ സുതം വാ’’തി വത്വാ പച്ഛാ ‘‘ന ദിട്ഠം വാ ന സുതം വാ’’തി വദതി, അയം അവജാനിത്വാ പടിജാനാതി, പടിജാനിത്വാ അവജാനാതീതി വേദിതബ്ബോ. ഏസേവ അഞ്ഞേനഞ്ഞം പടിചരതി നാമ.

൩൭൫. വണ്ണാവണ്ണോതി നീലാദിവണ്ണാവണ്ണവസേന സുക്കവിസ്സട്ഠിസിക്ഖാപദം വുത്തം. വചനമനുപ്പദാനന്തി സഞ്ചരിത്തം വുത്തം. കായസംസഗ്ഗാദിത്തയം സരൂപേനേവ വുത്തം. ഇതി ഇമാനി പഞ്ച മേഥുനധമ്മസ്സ പുബ്ബഭാഗോ പുബ്ബപയോഗോതി വേദിതബ്ബാനി.

൩൭൬. ചത്താരി അപലോകനകമ്മാനീതി അധമ്മേനവഗ്ഗാദീനി. സേസേസുപി ഏസേവ നയോ. ഇതി ചത്താരി ചതുക്കാനി സോളസ ഹോന്തി.

അഗതിഅഗന്തബ്ബവണ്ണനാ

൩൭൯. ബഹുജനഅഹിതായ പടിപന്നോ ഹോതീതി വിനയധരേന ഹി ഏവം ഛന്ദാദിഗതിയാ അധികരണേ വിനിച്ഛിതേ തസ്മിം വിഹാരേ സങ്ഘോ ദ്വിധാ ഭിജ്ജതി. ഓവാദൂപജീവിനിയോ ഭിക്ഖുനിയോപി ദ്വേ ഭാഗാ ഹോന്തി. ഉപാസകാപി ഉപാസികായോപി ദാരകാപി ദാരികായോപി തേസം ആരക്ഖദേവതാപി തഥേവ ദ്വിധാ ഭിജ്ജന്തി. തതോ ഭുമ്മദേവതാ ആദിം കത്വാ യാവ അകനിട്ഠബ്രഹ്മാനോ ദ്വിധാവ ഹോന്തി. തേന വുത്തം – ‘‘ബഹുജനഅഹിതായ പടിപന്നോ ഹോതി…പേ… ദുക്ഖായ ദേവമനുസ്സാന’’ന്തി.

൩൮൨. വിസമനിസ്സിതോതി വിസമാനി കായകമ്മാദീനി നിസ്സിതോ. ഗഹനനിസ്സിതോതി മിച്ഛാദിട്ഠിഅന്തഗ്ഗാഹികദിട്ഠിസങ്ഖാതം ഗഹനം നിസ്സിതോ. ബലവനിസ്സിതോതി ബലവന്തേ അഭിഞ്ഞാതേ ഭിക്ഖൂ നിസ്സിതോ.

൩൯൩. തസ്സ അവജാനന്തോതി തസ്സ വചനം അവജാനന്തോ. ഉപയോഗത്ഥേ വാ സാമിവചനം, തം അവജാനന്തോതി അത്ഥോ.

൩൯൪. യം അത്ഥായാതി യദത്ഥായ. തം അത്ഥന്തി സോ അത്ഥോ. സേസം സബ്ബത്ഥ ഉത്താനമേവാതി.

മഹാസങ്ഗാമവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.