൧. പഠമലസുണസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

തിംസകാനന്തരം ധമ്മാ, ഛസട്ഠിസതസങ്ഗഹാ;

സങ്ഗീതാ യേ അയം ദാനി, ഹോതി തേസമ്പി വണ്ണനാ.

൭൯൩. തത്ഥ ലസുണവഗ്ഗസ്സ താവ പഠമസിക്ഖാപദേ – ദ്വേ തയോ ഭണ്ഡികേതി ദ്വേ വാ തയോ വാ പോട്ടലികേ; സമ്പുണ്ണമിഞ്ജാനമേതം അധിവചനം. ന മത്തം ജാനിത്വാതി പമാണം അജാനിത്വാ ഖേത്തപാലസ്സ വാരേന്തസ്സ ബഹും ലസുണം ഹരാപേസി.

അഞ്ഞതരം ഹംസയോനിന്തി സുവണ്ണഹംസയോനിം. സോ താസം ഏകേകന്തി സോ ഹംസോ ജാതിസ്സരോ അഹോസി, അഥ പുബ്ബസിനേഹേന ആഗന്ത്വാ താസം ഏകേകം പത്തം ദേതി, തം താപനതാലനച്ഛേദനക്ഖമം സുവണ്ണമേവ ഹോതി.

൭൯൫. മാഗധകന്തി മഗധേസു ജാതം. മഗധരട്ഠേ ജാതലസുണമേവ ഹി ഇധ ലസുണന്തി അധിപ്പേതം, തമ്പി ഭണ്ഡികലസുണമേവ, ന ഏകദ്വിതിമിഞ്ജകം. കുരുന്ദിയം പന ജാതദേസം അവത്വാ ‘‘മാഗധകം നാമ ഭണ്ഡികലസുണ’’ന്തി വുത്തം. അജ്ഝോഹാരേ അജ്ഝോഹാരേതി ഏത്ഥ സചേ ദ്വേ തയോ ഭണ്ഡികേ ഏകതോയേവ സങ്ഖാദിത്വാ അജ്ഝോഹരതി, ഏകം പാചിത്തിയം. ഭിന്ദിത്വാ ഏകേകം മിഞ്ജം ഖാദന്തിയാ പന പയോഗഗണനായ പാചിത്തിയാനീതി.

൭൯൭. പലണ്ഡുകാദീനം വണ്ണേന വാ മിഞ്ജായ വാ നാനത്തം വേദിതബ്ബം – വണ്ണേന താവ പലണ്ഡുകോ പണ്ഡുവണ്ണോ ഹോതി. ഭഞ്ജനകോ ലോഹിതവണ്ണോ. ഹരിതകോ ഹരിതപണ്ണവണ്ണോ. മിഞ്ജായ പന പലണ്ഡുകസ്സ ഏകാ മിഞ്ജാ ഹോതി, ഭഞ്ജനകസ്സ ദ്വേ, ഹരിതകസ്സ തിസ്സോ. ചാപലസുണോ അമിഞ്ജകോ, അങ്കുരമത്തമേവ ഹി തസ്സ ഹോതി. മഹാപച്ചരിയാദീസു പന ‘‘പലണ്ഡുകസ്സ തീണി മിഞ്ജാനി, ഭഞ്ജനകസ്സ ദ്വേ, ഹരിതകസ്സ ഏക’’ന്തി വുത്തം. ഏതേ പലണ്ഡുകാദയോ സഭാവേനേവ വട്ടന്തി. സൂപസമ്പാകാദീസു പന മാഗധകമ്പി വട്ടതി. തഞ്ഹി പച്ചമാനേസു മുഗ്ഗസൂപാദീസു വാ മച്ഛമംസവികതിയാ വാ തേലാദീസു വാ ബദരസാളവാദീസു വാ അമ്ബിലസാകാദീസു വാ ഉത്തരിഭങ്ഗേസു വാ യത്ഥ കത്ഥചി അന്തമസോ യാഗുഭത്തേപി പക്ഖിപിതും വട്ടതി. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ.

ഏളകലോമസമുട്ഠാനം – കിരിയം, നോസഞ്ഞാവിമോക്ഖം, അചിത്തകം, പണ്ണത്തിവജ്ജം, കായകമ്മം, തിചിത്തം, തിവേദനന്തി.

ലസുണസിക്ഖാപദം പഠമം.