൨. രതനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ
൫൦൨-൩. ദുതിയേ – വിസ്സരിത്വാതി പമുസ്സിത്വാ. പുണ്ണപത്തം നാമ സതതോ പഞ്ച കഹാപണാ. ക്യാഹം കരിസ്സാമീതി കിം അഹം കരിസ്സാമി. ആഭരണം ഓമുഞ്ചിത്വാതി മഹാലതം നാമ നവകോടിഅഗ്ഘനകം അലങ്കാരം അപനേത്വാ.
൫൦൪. അന്തേവാസീതി പരിചാരകോ.
൫൦൬. അപരിക്ഖിത്തസ്സ ഉപചാരോതി ഏത്ഥ ഉപചാരോ നാമ ആരാമസ്സ ദ്വേ ലേഡ്ഡുപാതാ – ‘‘ആവസഥസ്സ പന സുപ്പപാതോ വാ മുസലപാതോ വാ’’തി മഹാപച്ചരിയം വുത്തം. ഉഗ്ഗണ്ഹാതി ആപത്തി പാചിത്തിയസ്സാതി ഏത്ഥ ജാതരൂപരജതം അത്തനോ അത്ഥായ ഉഗ്ഗണ്ഹന്തസ്സ വാ ഉഗ്ഗണ്ഹാപേന്തസ്സ വാ നിസ്സഗ്ഗിയം പാചിത്തിയം, സങ്ഘഗണപുഗ്ഗലചേതിയനവകമ്മാനം അത്ഥായ ദുക്കടം, അവസേസം മുത്താദിരതനം അത്തനോ വാ സങ്ഘാദീനം വാ അത്ഥായ ഉഗ്ഗണ്ഹന്തസ്സ വാ ഉഗ്ഗണ്ഹാപേന്തസ്സ വാ ദുക്കടം. കപ്പിയവത്ഥു വാ അകപ്പിയവത്ഥു വാ ഹോതു, അന്തമസോ മാതു കണ്ണപിളന്ധനതാളപണ്ണമ്പി ഗിഹിസന്തകം ഭണ്ഡാഗാരികസീസേന പടിസാമേന്തസ്സ പാചിത്തിയമേവ.
സചേ പന മാതാപിതൂനം സന്തകം അവസ്സം പടിസാമേതബ്ബം കപ്പിയഭണ്ഡം ഹോതി, അത്തനോ അത്ഥായ ഗഹേത്വാ പടിസാമേതബ്ബം. ‘‘ഇദം പടിസാമേത്വാ ദേഹീ’’തി വുത്തേ പന ‘‘ന വട്ടതീ’’തി പടിക്ഖിപിതബ്ബം. സചേ ‘‘പടിസാമേഹീ’’തി പാതേത്വാ ഗച്ഛന്തി, പലിബോധോ നാമ ഹോതി, പടിസാമേതും വട്ടതി. വിഹാരേ കമ്മം കരോന്താ വഡ്ഢകീആദയോ വാ രാജവല്ലഭാ വാ അത്തനോ ഉപകരണഭണ്ഡം വാ സയനഭണ്ഡം വാ ‘‘പടിസാമേത്വാ ദേഥാ’’തി വദന്തി, ഛന്ദേനപി ഭയേനപി ന കാതബ്ബമേവ, ഗുത്തട്ഠാനം പന ദസ്സേതും വട്ടതി. ബലക്കാരേന പാതേത്വാ ഗതേസു ച പടിസാമേതും വട്ടതി.
അജ്ഝാരാമേ വാ അജ്ഝാവസഥേ വാതി ഏത്ഥ സചേ മഹാവിഹാരസദിസോ മഹാരാമോ ഹോതി, തത്ഥ പാകാരപരിക്ഖിത്തേ പരിവേണേ യത്ഥ ഭിക്ഖൂഹി വാ സാമണേരേഹി വാ ഗഹിതം ഭവിസ്സതീതി സങ്കാ ഉപ്പജ്ജതി, താദിസേ ഏവ ഠാനേ ഉഗ്ഗണ്ഹിത്വാ വാ ഉഗ്ഗണ്ഹാപേത്വാ വാ ഠപേതബ്ബം. മഹാബോധിദ്വാരകോട്ഠകഅമ്ബങ്ഗണസദിസേസു പന മഹാജനസഞ്ചരണട്ഠാനേസു ന ഗഹേതബ്ബം, പലിബോധോ ന ഹോതി. കുരുന്ദിയം പന വുത്തം ‘‘ഏകോ മഗ്ഗം ഗച്ഛന്തോ നിമനുസ്സട്ഠാനേ കിഞ്ചി ഭണ്ഡം പസ്സതി, ആകിണ്ണമനുസ്സേപി ജാതേ മനുസ്സാ തമേവ ഭിക്ഖും ആസങ്കന്തി, തസ്മാ മഗ്ഗാ ഓക്കമ്മ നിസീദിതബ്ബം. സാമികേസു ആഗതേസു തം ആചിക്ഖിതബ്ബം. സചേ സാമികേ ന പസ്സതി പതിരൂപം കരിസ്സതീ’’തി.
രൂപേന വാ നിമിത്തേന വാ സഞ്ഞാണം കത്വാതി ഏത്ഥ രൂപം നാമ അന്തോഭണ്ഡികായ ഭണ്ഡം; തസ്മാ ഭണ്ഡികം മുഞ്ചിത്വാ ഗണേത്വാ ഏത്തകാ കഹാപണാ വാ ജാതരൂപരജതം വാതി സല്ലക്ഖേതബ്ബം. നിമിത്തന്തി ലഞ്ഛനാദി; തസ്മാ ലഞ്ഛിതായ ഭണ്ഡികായ മത്തികാലഞ്ഛനന്തി വാ ലാഖാലഞ്ഛനന്തി വാ നീലപിലോതികായ ഭണ്ഡികാ കതാതി വാ സേതപിലോതികായ കതാതി വാ ഏവമാദി സബ്ബം സല്ലക്ഖേതബ്ബം.
ഭിക്ഖൂ പതിരൂപാതി ലജ്ജിനോ കുക്കുച്ചകാ. ലോലജാതികാനഞ്ഹി ഹത്ഥേ ഠപേതും ന ലഭതി. യോ പന നേവ തമ്ഹാ ആവാസാ പക്കമതി, ന സാമികേ പസ്സതി, തേനാപി അത്തനോ ചീവരാദിമൂലം ന കാതബ്ബം; ഥാവരം പന സേനാസനം വാ ചേതിയം വാ പോക്ഖരണീ വാ കാരേതബ്ബാ. സചേ ദീഘസ്സ അദ്ധുനോ അച്ചയേന സാമികോ ആഗച്ഛതി, ‘‘ഉപാസക തവ സന്തകേന ഇദം നാമ കതം, അനുമോദാഹീ’’തി വത്തബ്ബോ. സചേ അനുമോദതി, ഇച്ചേതം കുസലം; നോ ചേ അനുമോദതി, ‘‘മമ ധനം ദേഥാ’’തി ചോദേതിയേവ, അഞ്ഞം സമാദപേത്വാ ദാതബ്ബം.
൫൦൭. രതനസമ്മതം വിസ്സാസം ഗണ്ഹാതീതിആദീസു ആമാസമേവ സന്ധായ വുത്തം. അനാമാസം ന വട്ടതിയേവ. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. ഛസമുട്ഠാനം – കിരിയം, നോസഞ്ഞാവിമോക്ഖം, അചിത്തകം, പണ്ണത്തിവജ്ജം, കായകമ്മം, വചീകമ്മം, തിചിത്തം, തിവേദനന്തി.
രതനസിക്ഖാപദം ദുതിയം.