൨. അക്കോസസുത്തവണ്ണനാ

൧൮൮. ദുതിയേ അക്കോസകഭാരദ്വാജോതി ഭാരദ്വാജോവ സോ, പഞ്ചമത്തേഹി പന ഗാഥാ സതേഹി തഥാഗതം അക്കോസന്തോ ആഗതോതി. ‘‘അക്കോസകഭാരദ്വാജോ’’തി തസ്സ സങ്ഗീതികാരേഹി നാമം ഗഹിതം. കുപിതോ അനത്തമനോതി ‘‘സമണേന ഗോതമേന മയ്ഹം ജേട്ഠകഭാതരം പബ്ബാജേന്തേന ജാനി കതാ, പക്ഖോ ഭിന്നോ’’തി കോധേന കുപിതോ ദോമനസ്സേന ച അനത്തമനോ ഹുത്വാതി അത്ഥോ. അക്കോസതീതി ‘‘ചോരോസി, ബാലോസി, മൂള്ഹോസി, ഥേനോസി, ഓട്ഠോസി, മേണ്ഡോസി, ഗോണോസി, ഗദ്രഭോസി, തിരച്ഛാനഗതോസി, നേരയികോസീ’’തി ദസഹി അക്കോസവത്ഥൂഹി അക്കോസതി. പരിഭാസതീതി ‘‘ഹോതു മുണ്ഡകസമണക, ‘അദണ്ഡോ അഹ’ന്തി കരോസി, ഇദാനി തേ രാജകുലം ഗന്ത്വാ ദണ്ഡം ആരോപേസ്സാമീ’’തിആദീനി വദന്തോ പരിഭാസതി നാമ.

സമ്ഭുഞ്ജതീതി ഏകതോ ഭുഞ്ജതി. വീതിഹരതീതി കതസ്സ പടികാരം കരോതി. ഭഗവന്തം ഖോ, ഗോതമന്തി കസ്മാ ഏവമാഹ? ‘‘തവേവേതം, ബ്രാഹ്മണ, തവേവേതം, ബ്രാഹ്മണാ’’തി കിരസ്സ സുത്വാ. ‘‘ഇസയോ നാമ കുപിതാ സപനം ദേന്തി കിസവച്ഛാദയോ വിയാ’’തി അനുസ്സവവസേന ‘‘സപതി മം മഞ്ഞേ സമണോ ഗോതമോ’’തി ഭയം ഉപ്പജ്ജി. തസ്മാ ഏവമാഹ.

ദന്തസ്സാതി നിബ്ബിസേവനസ്സ. താദിനോതി താദിലക്ഖണം പത്തസ്സ. തസ്സേവ തേന പാപിയോതി തസ്സേവ പുഗ്ഗലസ്സ തേന കോധേന പാപം ഹോതി. സതോ ഉപസമ്മതീതി സതിയാ സമന്നാഗതോ ഹുത്വാ അധിവാസേതി. ഉഭിന്നം തികിച്ഛന്താനന്തി ഉഭിന്നം തികിച്ഛന്തം. അയമേവ വാ പാഠോ. യോ പുഗ്ഗലോ സതോ ഉപസമ്മതി, ഉഭിന്നമത്ഥം ചരതി തികിച്ഛതി സാധേതി, തം പുഗ്ഗലം ജനാ ബാലോതി മഞ്ഞന്തി. കീദിസാ ജനാ? യേ ധമ്മസ്സ അകോവിദാ. ധമ്മസ്സാതി പഞ്ചക്ഖന്ധധമ്മസ്സ വാ ചതുസച്ചധമ്മസ്സ വാ. അകോവിദാതി തസ്മിം ധമ്മേ അകുസലാ അന്ധബാലപുഥുജ്ജനാ. ദുതിയം.