൮. പിണ്ഡസുത്തവണ്ണനാ
൧൫൪. അട്ഠമേ പാഹുനകാനി ഭവന്തീതി തഥാരൂപേ നക്ഖത്തേ തത്ഥ തത്ഥ പേസേതബ്ബാനി പാഹുനകാനി ഭവന്തി, ആഗന്തുകപണ്ണാകാരദാനാനി വാ. സയംചരണദിവസേ സമവയജാതിഗോത്താ കുമാരകാ തതോ തതോ സന്നിപതന്തി. കുമാരികായോപി അത്തനോ അത്തനോ വിഭവാനുരൂപേന അലങ്കതാ തഹം തഹം വിചരന്തി. തത്ര കുമാരികായോപി യഥാരുചികാനം കുമാരകാനം പണ്ണാകാരം പേസേന്തി, കുമാരകാപി കുമാരികാനം അഞ്ഞസ്മിം അസതി അന്തമസോ മാലാഗുളേനപി പരിക്ഖിപന്തി. അന്വാവിട്ഠാതി അനു ആവിട്ഠാ. തംദിവസം കിര പഞ്ചസതാ കുമാരികായോ ഉയ്യാനകീളം ഗച്ഛന്തിയോ പടിപഥേ സത്ഥാരം ദിസ്വാ ഛണപൂവം ദദേയ്യും. സത്ഥാ താസം ദാനാനുമോദനത്ഥം പകിണ്ണകധമ്മദേസനം ദേസേയ്യ, ദേസനാപരിയോസാനേ സബ്ബാപി സോതാപത്തിഫലേ പതിട്ഠഹേയ്യും. മാരോ താസം സമ്പത്തിയാ അന്തരായം കരിസ്സാമീതി അന്വാവിസി. പാളിയം പന മാ സമണോ ഗോതമോ പിണ്ഡമലത്ഥാതി ഏത്തകംയേവ വുത്തന്തി.
കിം പന സത്ഥാ മാരാവട്ടനം അജാനിത്വാ പവിട്ഠോതി? ആമ അജാനിത്വാ. കസ്മാ? അനാവജ്ജനതായ. ബുദ്ധാനഞ്ഹി – ‘‘അസുകട്ഠാനേ ഭത്തം ലഭിസ്സാമ, ന ലഭിസ്സാമാ’’തി ആവജ്ജനം ന അനനുച്ഛവികം. പവിട്ഠോ പന മനുസ്സാനം ഉപചാരഭേദം ദിസ്വാ, ‘‘കിം ഇദ’’ന്തി? ആവജ്ജേന്തോ ഞത്വാ, ‘‘ആമിസത്ഥം മാരാവട്ടനം ഭിന്ദിതും അനനുച്ഛവിക’’ന്തി അഭിന്ദിത്വാവ നിക്ഖന്തോ.
ഉപസങ്കമീതി അമിത്തവിജയേന വിയ തുട്ഠോ സകലഗാമേ കടച്ഛുമത്തമ്പി ഭത്തം അലഭിത്വാ ഗാമതോ നിക്ഖമന്തം ഭഗവന്തം ഗാമിയമനുസ്സവേസേന ഉപസങ്കമി. തഥാഹം കരിസ്സാമീതി ഇദം സോ മുസാ ഭാസതി. ഏവം കിരസ്സ അഹോസി – ‘‘മയാ ഏവം വുത്തേ പുന പവിസിസ്സതി, അഥ നം ഗാമദാരകാ ‘സകലഗാമേ ചരിത്വാ കടച്ഛുഭിക്ഖമ്പി അലഭിത്വാ ഗാമതോ നിക്ഖമ്മ പുന പവിട്ഠോസീ’തിആദീനി വത്വാ ഉപ്പണ്ഡേസ്സന്തീ’’തി. ഭഗവാ പന – ‘‘സചായം മം ഏവം വിഹേഠേസ്സതി മുദ്ധമസ്സേവ സത്തധാ ഫലിസ്സതീ’’തി തസ്മിം അനുകമ്പായ അപവിസിത്വാ ഗാഥാദ്വയമാഹ.
തത്ഥ പസവീതി ജനേസി നിപ്ഫാദേസി. ആസജ്ജാതി ആസാദേത്വാ ഘട്ടേത്വാ. ന മേ പാപം വിപച്ചതീതി മമ പാപം ന പച്ചതി. നിപ്ഫലം ഏതന്തി കിം നു ത്വം ഏവം മഞ്ഞസി? മാ ഏവം മഞ്ഞി, അത്ഥി തയാ കതസ്സ പാപസ്സ ഫലന്തി ദീപേതി. കിഞ്ചനന്തി മദ്ദിതും സമത്ഥം രാഗകിഞ്ചനാദി കിലേസജാതം. ആഭസ്സരാ യഥാതി യഥാ ആഭസ്സരാ ദേവാ സപ്പീതികജ്ഝാനേന യാപേന്താ പീതിഭക്ഖാ നാമ ഹോന്തി, ഏവം ഭവിസ്സാമാതി. അട്ഠമം.