൮. പഠമസൂചിവിമാനവണ്ണനാ
ഉച്ചമിദം മണിഥൂണം വിമാനന്തി സൂചിവിമാനം. തസ്സ കാ ഉപ്പത്തി? ഭഗവാ രാജഗഹേ വിഹരതി വേളുവനേ. തേന സമയേന ആയസ്മതോ സാരിപുത്തസ്സ ചീവരകമ്മം കാതബ്ബം ഹോതി, അത്ഥോ ച ഹോതി സൂചിയാ. സോ രാജഗഹേ പിണ്ഡായ ചരന്തോ കമ്മാരസ്സ ഗേഹദ്വാരേ അട്ഠാസി. തം ദിസ്വാ കമ്മാരോ ആഹ ‘‘കേന, ഭന്തേ, അത്ഥോ’’തി? ‘‘ചീവരകമ്മം കാതബ്ബം അത്ഥി, സൂചിയാ അത്ഥോ’’തി. കമ്മാരോ പസന്നമാനസോ കതപരിയോസിതാ ദ്വേ സൂചിയോ ദത്വാ ‘‘പുനപി, ഭന്തേ, സൂചിയാ അത്ഥേ സതി മമ ആചിക്ഖേയ്യാഥാ’’തി വത്വാ പഞ്ചപതിട്ഠിതേന വന്ദി. ഥേരോ തസ്സ അനുമോദനം കത്വാ പക്കാമി. സോ അപരഭാഗേ കാലം കത്വാ താവതിംസേസു ഉപ്പജ്ജി. അഥ ആയസ്മാ മഹാമോഗ്ഗല്ലാനോ ദേവചാരികം ചരന്തോ തം ദേവപുത്തം ഇമാഹി ഗാഥാഹി പുച്ഛി –
൯൪൪. ‘‘ഉച്ചമിദം മണിഥൂണം വിമാനം…പേ…
വണ്ണോ ച തേ സബ്ബദിസാ പഭാസതീ’’തി.
൯൪൮. ‘‘സോ ദേവപുത്തോ അത്തമനോ…പേ… യസ്സ കമ്മസ്സിദം ഫലം’’.
൯൪൯. ‘‘യം ദദാതി ന തം ഹോതി, യഞ്ചേവ ദജ്ജാ തഞ്ചേവ സേയ്യോ;
സൂചി ദിന്നാ സൂചിമേവ സേയ്യോ.
൯൫൦. ‘‘തേന മേതാദിസോ വണ്ണോ…പേ…
വണ്ണോ ച മേ സബ്ബദിസാ പഭാസതീ’’തി.
൯൪൯. തത്ഥ യം ദദാതീതി യാദിസം ദേയ്യധമ്മം ദദാതി. ന തം ഹോതീതി തസ്സ താദിസമേവ ഫലം ന ഹോതി. അഥ ഖോ ഖേത്തസമ്പത്തിയാ ച ചിത്തസമ്പത്തിയാ ച തതോ വിപുലതരം ഉളാരതരമേവ ഫലം ഹോതി. തസ്മാ യഞ്ചേവ ദജ്ജാ തഞ്ചേവ സേയ്യോതി യംകിഞ്ചിദേവ വിജ്ജമാനം ദജ്ജാ ദദേയ്യ, തഞ്ചേവ തദേവ സേയ്യോ, യസ്സ കസ്സചി അനവജ്ജസ്സ ദേയ്യധമ്മസ്സ ദാനമേവ സേയ്യോ, കസ്മാ? മയാ ഹി സൂചി ദിന്നാ സൂചിമേവ സേയ്യോ, സൂചിദാനമേവ മയ്ഹം സേയ്യം ജാതം, യതോ അയമീദിസീ സമ്പത്തി ലദ്ധാതി അധിപ്പായോ.
സൂചിവിമാനവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.