൩. മത്താപേതിവത്ഥുവണ്ണനാ

നഗ്ഗാ ദുബ്ബണ്ണരൂപാസീതി ഇദം സത്ഥരി ജേതവനേ വിഹരന്തേ മത്തം നാമ പേതിം ആരബ്ഭ വുത്തം. സാവത്ഥിയം കിര അഞ്ഞതരോ കുടുമ്ബികോ സദ്ധോ പസന്നോ അഹോസി. തസ്സ ഭരിയാ അസ്സദ്ധാ അപ്പസന്നാ കോധനാ വഞ്ഝാ ച അഹോസി നാമേന മത്താ നാമ. അഥ സോ കുടുമ്ബികോ കുലവംസൂപച്ഛേദനഭയേന സദിസകുലതോ തിസ്സം നാമ അഞ്ഞം കഞ്ഞം ആനേസി. സാ അഹോസി സദ്ധാ പസന്നാ സാമിനോ ച പിയാ മനാപാ, സാ നചിരസ്സേവ ഗബ്ഭിനീ ഹുത്വാ ദസമാസച്ചയേന പുത്തം വിജായി, ‘‘ഭൂതോ’’തിസ്സ നാമം അഹോസി. സാ ഗേഹസ്സാമിനീ ഹുത്വാ ചത്താരോ ഭിക്ഖൂ സക്കച്ചം ഉപട്ഠഹി, വഞ്ഝാ പന തം ഉസൂയതി.

താ ഉഭോപി ഏകസ്മിം ദിവസേ സീസം ന്ഹത്വാ അല്ലകേസാ അട്ഠംസു, കുടുമ്ബികോ ഗുണവസേന തിസ്സായ ആബദ്ധസിനേഹോ മനുഞ്ഞേന ഹദയേന തായ സദ്ധിം ബഹും സല്ലപന്തോ അട്ഠാസി. തം അസഹമാനാ മത്താ ഇസ്സാപകതാ ഗേഹേ സമ്മജ്ജിത്വാ ഠപിതം സങ്കാരം തിസ്സായ മത്ഥകേ ഓകിരി. സാ അപരേന സമയേന കാലം കത്വാ പേതയോനിയം നിബ്ബത്തിത്വാ അത്തനോ കമ്മബലേന പഞ്ചവിധം ദുക്ഖം അനുഭവതി. തം പന ദുക്ഖം പാളിതോ ഏവ വിഞ്ഞായതി. അഥേകദിവസം സാ പേതീ സഞ്ഝായ വീതിവത്തായ ഗേഹസ്സ പിട്ഠിപസ്സേ ന്ഹായന്തിയാ തിസ്സായ അത്താനം ദസ്സേസി. തം ദിസ്വാ തിസ്സാ –

൧൩൪. ‘‘നഗ്ഗാ ദുബ്ബണ്ണരൂപാസി, കിസാ ധമനിസന്ഥതാ;

ഉപ്ഫാസുലികേ കിസികേ, കാ നു ത്വം ഇധ തിട്ഠസീ’’തി. –

ഗാഥായ പടിപുച്ഛി. ഇതരാ –

൧൩൫. ‘‘അഹം മത്താ തുവം തിസ്സാ, സപത്തീ തേ പുരേ അഹും;

പാപകമ്മം കരിത്വാന, പേതലോകം ഇതോ ഗതാ’’തി. –

ഗാഥായ പടിവചനം അദാസി. തത്ഥ അഹം മത്താ തുവം തിസ്സാതി അഹം മത്താ നാമ, തുവം തിസ്സാ നാമ. പുരേതി പുരിമത്തഭാവേ. തേതി തുയ്ഹം സപത്തീ അഹും, അഹോസിന്തി അത്ഥോ. പുന തിസ്സാ –

൧൩൬. ‘‘കിം നു കായേന വാചായ, മനസാ ദുക്കടം കതം;

കിസ്സകമ്മവിപാകേന, പേതലോകം ഇതോ ഗതാ’’തി. –

ഗാഥായ കതകമ്മം പുച്ഛി. പുന ഇതരാ –

൧൩൭. ‘‘ചണ്ഡീ ച ഫരുസാ ചാസിം, ഇസ്സുകീ മച്ഛരീ സഠാ;

താഹം ദുരുത്തം വത്വാന, പേതലോകം ഇതോ ഗതാ’’തി. –

ഗാഥായ അത്തനാ കതകമ്മം ആചിക്ഖി. തത്ഥ ചണ്ഡീതി കോധനാ. ഫരുസാതി ഫരുസവചനാ. ആസിന്തി അഹോസിം. താഹന്തി തം അഹം. ദുരുത്തന്തി ദുബ്ഭാസിതം നിരത്ഥകവചനം. ഇതോ പരമ്പി താസം വചനപടിവചനവസേനേവ ഗാഥാ പവത്താ –

൧൩൮. ‘‘സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, യഥാ ത്വം ചണ്ഡികാ അഹു;

അഞ്ഞഞ്ച ഖോ തം പുച്ഛാമി, കേനാസി പംസുകുന്ഥിതാ.

൧൩൯. ‘‘സീസംന്ഹാതാ തുവം ആസി, സുചിവത്ഥാ അലങ്കതാ;

അഹഞ്ച ഖോ അധിമത്തം, സമലങ്കതതരാ തയാ.

൧൪൦. ‘‘തസ്സാ മേ പേക്ഖമാനായ, സാമികേന സമന്തയി;

തതോ മേ ഇസ്സാ വിപുലാ, കോധോ മേ സമജായഥ.

൧൪൧. ‘‘തതോ പംസും ഗഹേത്വാന, പംസുനാ തഞ്ഹി ഓകിരിം;

തസ്സകമ്മവിപാകേന, തേനമ്ഹി പംസുകുന്ഥിതാ.

൧൪൨. ‘‘സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, പംസുനാ മം ത്വമോകിരി;

അഞ്ഞഞ്ച ഖോ തം പുച്ഛാമി, കേന ഖജ്ജസി കച്ഛുയാ.

൧൪൩. ‘‘ഭേസജ്ജഹാരീ ഉഭയോ, വനന്തം അഗമിമ്ഹസേ;

ത്വഞ്ച ഭേസജ്ജമാഹരി, അഹഞ്ച കപികച്ഛുനോ.

൧൪൪. ‘‘തസ്സാ ത്യാജാനമാനായ, സേയ്യം ത്യാഹം സമോകിരിം;

തസ്സകമ്മവിപാകേന, തേന ഖജ്ജാമി കച്ഛുയാ.

൧൪൫. ‘‘സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, സേയ്യം മേ ത്വം സമോകിരി;

അഞ്ഞഞ്ച ഖോ തം പുച്ഛാമി, കേനാസി നഗ്ഗിയാ തുവം.

൧൪൬. ‘‘സഹായാനം സമയോ ആസി, ഞാതീനം സമിതീ അഹു;

ത്വഞ്ച ആമന്തിതാ ആസി, സസാമിനീ നോ ച ഖോഹം.

൧൪൭. ‘‘തസ്സാ ത്യാജാനമാനായ, ദുസ്സം ത്യാഹം അപാനുദിം;

തസ്സകമ്മവിപാകേന, തേനമ്ഹി നഗ്ഗിയാ അഹം.

൧൪൮. ‘‘സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, ദുസ്സം മേ ത്വം അപാനുദി;

അഞ്ഞഞ്ച ഖോ തം പുച്ഛാമി, കേനാസി ഗൂഥഗന്ധിനീ.

൧൪൯. ‘‘തവ ഗന്ധഞ്ച മാലഞ്ച, പച്ചഗ്ഘഞ്ച വിലേപനം;

ഗൂഥകൂപേ അതാരേസിം, തം പാപം പകതം മയാ;

തസ്സകമ്മവിപാകേന, തേനമ്ഹി ഗൂഥഗന്ധിനീ.

൧൫൦. ‘‘സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, തം പാപം പകതം തയാ;

അഞ്ഞഞ്ച ഖോ തം പുച്ഛാമി, കേനാസി ദുഗ്ഗതാ തുവം.

൧൫൧. ‘‘ഉഭിന്നം സമകം ആസി, യം ഗേഹേ വിജ്ജതേ ധനം;

സന്തേസു ദേയ്യധമ്മേസു, ദീപം നാകാസിമത്തനോ;

തസ്സകമ്മവിപാകേന, തേനമ്ഹി ദുഗ്ഗതാ അഹം.

൧൫൨. ‘‘തദേവ മം ത്വം അവച, പാപകമ്മം നിസേവസി;

ന ഹി പാപേഹി കമ്മേഹി, സുലഭാ ഹോതി സുഗ്ഗതി.

൧൫൩. ‘‘വാമതോ മം ത്വം പച്ചേസി, അഥോപി മം ഉസൂയസി;

പസ്സ പാപാനം കമ്മാനം, വിപാകോ ഹോതി യാദിസോ.

൧൫൪. ‘‘തേ ഘരാ താ ച ദാസിയോ, താനേവാഭരണാനിമേ;

തേ അഞ്ഞേ പരിചാരേന്തി, ന ഭോഗാ ഹോന്തി സസ്സതാ.

൧൫൫. ‘‘ഇദാനി ഭൂതസ്സ പിതാ, ആപണാ ഗേഹമേഹിതി;

അപ്പേവ തേ ദദേ കിഞ്ചി, മാ സു താവ ഇതോ അഗാ.

൧൫൬. ‘‘നഗ്ഗാ ദുബ്ബണ്ണരൂപാമ്ഹി, കിസാ ധമനിസന്ഥതാ;

കോപീനമേതം ഇത്ഥീനം, മാ മം ഭൂതപിതാദ്ദസ.

൧൫൭. ‘‘ഹന്ദ കിം വാ ത്യാഹം ദമ്മി, കിം വാ തേച കരോമഹം;

യേന ത്വം സുഖിതാ അസ്സ, സബ്ബകാമസമിദ്ധിനീ.

൧൫൮. ‘‘ചത്താരോ ഭിക്ഖൂ സങ്ഘതോ, ചത്താരോ പന പുഗ്ഗലേ;

അട്ഠ ഭിക്ഖൂ ഭോജയിത്വാ, മമ ദക്ഖിണമാദിസ;

തദാഹം സുഖിതാ ഹേസ്സം, സബ്ബകാമസമിദ്ധിനീ.

൧൫൯. ‘‘സാധൂതി സാ പടിസ്സുത്വാ, ഭോജയിത്വാട്ഠ ഭിക്ഖവോ;

വത്ഥേഹച്ഛാദയിത്വാന, തസ്സാ ദക്ഖിണമാദിസീ.

൧൬൦. ‘‘സമനന്തരാനുദ്ദിട്ഠേ, വിപാകോ ഉദപജ്ജഥ;

ഭോജനച്ഛാദനപാനീയം, ദക്ഖിണായ ഇദം ഫലം.

൧൬൧. ‘‘തതോ സുദ്ധാ സുചിവസനാ, കാസികുത്തമധാരിനീ;

വിചിത്തവത്ഥാഭരണാ, സപത്തിം ഉപസങ്കമി.

൧൬൨. ‘‘അഭിക്കന്തേന വണ്ണേന, യാ ത്വം തിട്ഠസി ദേവതേ;

ഓഭാസേന്തീ ദിസാ സബ്ബാ, ഓസധീ വിയ താരകാ.

൧൬൩. ‘‘കേന തേതാദിസോ വണ്ണോ, കേന തേ ഇധ മിജ്ഝതി;

ഉപ്പജ്ജന്തി ച തേ ഭോഗാ, യേ കേചി മനസോ പിയാ.

൧൬൪. ‘‘പുച്ഛാമി തം ദേവി മഹാനുഭാവേ, മനുസ്സഭൂതാ കിമകാസീ പുഞ്ഞം;

കേനാസി ഏവം ജലിതാനുഭാവാ, വണ്ണോ ച തേ സബ്ബദിസാ പഭാസതീതി.

൧൬൫. ‘‘അഹം മത്താ തുവം തിസ്സാ, സപത്തീ തേ പുരേ അഹും;

പാപകമ്മം കരിത്വാന, പേതലോകം ഇതോ ഗതാ.

൧൬൬. ‘‘തവ ദിന്നേന ദാനേന, മോദാമി അകുതോഭയാ;

ചിരം ജീവാഹി ഭഗിനി, സഹ സബ്ബേഹി ഞാതിഭി;

അസോകം വിരജം ഠാനം, ആവാസം വസവത്തിനം.

൧൬൭. ‘‘ഇധ ധമ്മം ചരിത്വാന, ദാനം ദത്വാന സോഭനേ;

വിനേയ്യ മച്ഛേരമലം സമൂലം, അനിന്ദിതാ സഗ്ഗമുപേഹി ഠാന’’ന്തി.

൧൩൮. തത്ഥ സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, യഥാ ത്വം ചണ്ഡികാ അഹൂതി ‘‘ചണ്ഡീ ച ഫരുസാ ചാസി’’ന്തി യം തയാ വുത്തം, തം സബ്ബം അഹമ്പി ജാനാമി, യഥാ ത്വം ചണ്ഡികാ കോധനാ ഫരുസവചനാ ഇസ്സുകീ മച്ഛരീ സഠാ ച അഹോസി. അഞ്ഞഞ്ച ഖോ തം പുച്ഛാമീതി അഞ്ഞം പുന തം ഇദാനി പുച്ഛാമി. കേനാസി പംസുകുന്ഥിതാതി കേന കമ്മേന സങ്കാരപംസൂതി ഓഗുണ്ഠിതാ സബ്ബസോ ഓകിണ്ണസരീരാ അഹൂതി അത്ഥോ.

൧൩൯-൪൦. സീസംന്ഹാതാതി സസീസം ന്ഹാതാ. അധിമത്തന്തി അധികതരം. സമലങ്കതതരാതി സമ്മാ അതിസയേന അലങ്കതാ. ‘‘അധിമത്താ’’തി വാ പാഠോ, അതിവിയ മത്താ മാനമദമത്താ, മാനനിസ്സിതാതി അത്ഥോ. തയാതി ഭോതിയാ. സാമികേന സമന്തയീതി സാമികേന സദ്ധിം അല്ലോപസല്ലാപവസേന കഥേസി.

൧൪൨-൧൪൪. ഖജ്ജസി കച്ഛുയാതി കച്ഛുരോഗേന ഖാദീയസി, ബാധീയസീതി അത്ഥോ. ഭേസജ്ജഹാരീതി ഭേസജ്ജഹാരിനിയോ ഓസധഹാരികായോ. ഉഭയോതി ദുവേ, ത്വഞ്ച അഹഞ്ചാതി അത്ഥോ. വനന്തന്തി വനം. ത്വഞ്ച ഭേസജ്ജമാഹരീതി ത്വം വേജ്ജേഹി വുത്തം അത്തനോ ഉപകാരാവഹം ഭേസജ്ജം ആഹരി. അഹഞ്ച കപികച്ഛുനോതി അഹം പന കപികച്ഛുഫലാനി ദുഫസ്സഫലാനി ആഹരിം. കപികച്ഛൂതി വാ സയംഭൂതാ വുച്ചതി, തസ്മാ സയംഭൂതായ പത്തഫലാനി ആഹരിന്തി അത്ഥോ. സേയ്യം ത്യാഹം സമോകിരിന്തി തവ സേയ്യം അഹം കപികച്ഛുഫലപത്തേഹി സമന്തതോ അവകിരിം.

൧൪൬-൧൪൭. സഹായാനന്തി മിത്താനം. സമയോതി സമാഗമോ. ഞാതീനന്തി ബന്ധൂനം. സമിതീതി സന്നിപാതോ. ആമന്തിതാതി മങ്ഗലകിരിയാവസേന നിമന്തിതാ. സസാമിനീതി സഭത്തികാ, സഹ ഭത്തുനാതി അത്ഥോ. നോ ച ഖോഹന്തി നോ ച ഖോ അഹം ആമന്തിതാ ആസിന്തി യോജനാ. ദുസ്സം ത്യാഹന്തി ദുസ്സം തേ അഹം. അപാനുദിന്തി ചോരികായ അവഹരിം അഗ്ഗഹോസിം.

൧൪൯. പച്ചഗ്ഘന്തി അഭിനവം, മഹഗ്ഘം വാ. അതാരേസിന്തി ഖിപിം. ഗൂഥഗന്ധിനീതി ഗൂഥഗന്ധഗന്ധിനീ കരീസവായിനീ.

൧൫൧. യം ഗേഹേ വിജ്ജതേ ധനന്തി യം ഗേഹേ ധനം ഉപലബ്ഭതി, തം തുയ്ഹം മയ്ഹഞ്ചാതി അമ്ഹാകം ഉഭിന്ന സമകം തുല്യമേവ ആസി. സന്തേസൂതി വിജ്ജമാനേസു. ദീപന്തി പതിട്ഠം, പുഞ്ഞകമ്മം സന്ധായ വദതി.

൧൫൨. ഏവം സാ പേതീ തിസ്സായ പുച്ഛിതമത്ഥം കത്ഥേത്വാ പുന പുബ്ബേ തസ്സാ വചനം അകത്വാ അത്തനാ കതം അപരാധം പകാസേന്തീ ‘‘തദേവ മം ത്വ’’ന്തിആദിമാഹ. തത്ഥ തദേവാതി തദാ ഏവ, മയ്ഹം മനുസ്സത്തഭാവേ ഠിതകാലേയേവ. തഥേവാതി വാ പാഠോ, യഥാ ഏതരഹി ജാതം, തം തഥാ ഏവാതി അത്ഥോ. മന്തി അത്താനം നിദ്ദിസതി, ത്വന്തി തിസ്സം. അവചാതി അഭണി. യഥാ പന അവച, തം ദസ്സേതും ‘‘പാപകമ്മ’’ന്തിആദി വുത്തം. ‘‘പാപകമ്മാനീ’’തി പാളി. ‘‘ത്വം പാപകമ്മാനിയേവ കരോസി, പാപേഹി പന കമ്മേഹി സുഗതി സുലഭാ ന ഹോതി, അഥ ഖോ ദുഗ്ഗതി ഏവ സുലഭാ’’തി യഥാ മം ത്വം പുബ്ബേ അവച ഓവദി, തം തഥേവാതി വദതി.

൧൫൩. തം സുത്വാ തിസ്സാ ‘‘വാമതോ മം ത്വം പച്ചേസീ’’തിആദിനാ തിസ്സോ ഗാഥാ ആഹ. തത്ഥ വാമതോ മം ത്വം പച്ചേസീതി വിലോമതോ മം ത്വം അധിഗച്ഛസി, തുയ്ഹം ഹിതേസിമ്പി വിപച്ചനീകകാരിനിം കത്വാ മം ഗണ്ഹാസി. മം ഉസൂയസീതി മയ്ഹം ഉസൂയസി, മയി ഇസ്സം കരോസി. പസ്സ പാപാനം കമ്മാനം, വിപാകോ ഹോതി യാദിസോതി പാപകാനം നാമ കമ്മാനം വിപാകോ യാദിസോ യഥാ ഘോരതരോ, തം പച്ചക്ഖതോ പസ്സാതി വദതി.

൧൫൪. തേ അഞ്ഞേ പരിചാരേന്തീതി തേ ഘരേ ദാസിയോ ആഭരണാനി ച ഇമാനി തയാ പുബ്ബേ പരിഗ്ഗഹിതാനി ഇദാനി അഞ്ഞേ പരിചാരേന്തി പരിഭുഞ്ജന്തി. ‘‘ഇമേ’’തി ഹി ലിങ്ഗവിപല്ലാസേന വുത്തം. ന ഭോഗാ ഹോന്തി സസ്സതാതി ഭോഗാ നാമേതേ ന സസ്സതാ അനവട്ഠിതാ താവകാലികാ മഹായഗമനീയാ, തസ്മാ തദത്ഥം ഇസ്സാമച്ഛരിയാദീനി ന കത്തബ്ബാനീതി അധിപ്പായോ.

൧൫൫. ഇദാനി ഭൂതസ്സ പിതാതി ഇദാനേവ ഭൂതസ്സ മയ്ഹം പുത്തസ്സ പിതാ കുടുമ്ബികോ. ആപണാതി ആപണതോ ഇമം ഗേഹം ഏഹിതി ആഗമിസ്സതി. അപ്പേവ തേ ദദേ കിഞ്ചീതി ഗേഹം ആഗതോ കുടുമ്ബികോ തുയ്ഹം ദാതബ്ബയുത്തകം കിഞ്ചി ദേയ്യധമ്മം അപി നാമ ദദേയ്യ. മാ സു താവ ഇതോ അഗാതി ഇതോ ഗേഹസ്സ പച്ഛാ വത്ഥുതോ മാ താവ അഗമാസീതി തം അനുകമ്പമാനാ ആഹ.

൧൫൬. തം സുത്വാ പേതീ അത്തനോ അജ്ഝാസയം പകാസേന്തീ ‘‘നഗ്ഗാ ദുബ്ബണ്ണരൂപാമ്ഹീ’’തി ഗാഥമാഹ. തത്ഥ കോപീനമേതം ഇത്ഥീനന്തി ഏതം നഗ്ഗദുബ്ബണ്ണതാദികം പടിച്ഛാദേതബ്ബതായ ഇത്ഥീനം കോപീനം രുന്ധനീയം. മാ മം ഭൂതപിതാദ്ദസാതി തസ്മാ ഭൂതസ്സ പിതാ കുടുമ്ബികോ മം മാ അദ്ദക്ഖീതി ലജ്ജമാനാ വദതി.

൧൫൭. തം സുത്വാ തിസ്സാ സഞ്ജാതനുദ്ദയാ ‘‘ഹന്ദ കിം വാ ത്യാഹം ദമ്മീ’’തി ഗാഥമാഹ. തത്ഥ ഹന്ദാതി ചോദനത്ഥേ നിപാതോ. കിം വാ ത്യാഹം ദമ്മീതി കിം തേ അഹം ദമ്മി, കിം വത്ഥം ദസ്സാമി, ഉദാഹു ഭത്തന്തി. കിം വാ തേധ കരോമഹന്തി കിം വാ അഞ്ഞം തേ ഇധ ഇമസ്മിം കാലേ ഉപകാരം കരിസ്സാമി.

൧൫൮. തം സുത്വാ പേതീ ‘‘ചത്താരോ ഭിക്ഖൂ സങ്ഘതോ’’തി ഗാഥമാഹ. തത്ഥ ചത്താരോ ഭിക്ഖൂ സങ്ഘതോ, ചത്താരോ പന പുഗ്ഗലേതി ഭിക്ഖുസങ്ഘതോ സങ്ഘവസേന ചത്താരോ ഭിക്ഖൂ, പുഗ്ഗലവസേന ചത്താരോ ഭിക്ഖൂതി ഏവം അട്ഠ ഭിക്ഖൂ യഥാരുചിം ഭോജേത്വാ തം ദക്ഖിണം മമ ആദിസ, മയ്ഹം പത്തിദാനം ദേഹി. തദാഹം സുഖിതാ ഹേസ്സന്തി യദാ ത്വം ദക്ഖിണം മമ ഉദ്ദിസിസ്സസി, തദാ അഹം സുഖിതാ സുഖപ്പത്താ സബ്ബകാമസമിദ്ധിനീ ഭവിസ്സാമീതി അത്ഥോ.

൧൫൯-൧൬൧. തം സുത്വാ തിസ്സാ തമത്ഥം അത്തനോ സാമികസ്സ ആരോചേത്വാ ദുതിയദിവസേ അട്ഠ ഭിക്ഖൂ ഭോജേത്വാ തസ്സാ ദക്ഖിണമാദിസി, സാ താവദേവ പടിലദ്ധദിബ്ബസമ്പത്തികാ പുന തിസ്സായ സന്തികം ഉപസങ്കമി. തമത്ഥം ദസ്സേതും സങ്ഗീതികാരേഹി ‘‘സാധൂതി സാ പടിസ്സുത്വാ’’തിആദികാ തിസ്സോ ഗാഥാ ഠപിതാ.

൧൬൨-൧൬൭. ഉപസങ്കമിത്വാ ഠിതം പന നം തിസ്സാ ‘‘അഭിക്കന്തേന വണ്ണേനാ’’തിആദീഹി തീഹി ഗാഥാഹി പടിപുച്ഛി. ഇതരാ ‘‘അഹം മത്താ’’തി ഗാഥായ അത്താനം ആചിക്ഖിത്വാ ‘‘ചിരം ജീവാഹീ’’തി ഗാഥായ തസ്സാ അനുമോദനം ദത്വാ ‘‘ഇധ ധമ്മം ചരിത്വാനാ’’തി ഗാഥായ ഓവാദം അദാസി. തത്ഥ തവ ദിന്നേനാതി തയാ ദിന്നേന. അസോകം വിരജം ഠാനന്തി സോകാഭാവേന അസോകം, സേദജല്ലികാനം പന അഭാവേന വിരജം ദിബ്ബട്ഠാനം, സബ്ബമേതം ദേവലോകം സന്ധായ വദതി. ആവാസന്തി ഠാനം. വസവത്തിനന്തി ദിബ്ബേന ആധിപതേയ്യേന അത്തനോ വസം വത്തേന്താനം. സമൂലന്തി സലോഭദോസം. ലോഭദോസാ ഹി മച്ഛരിയസ്സ മൂലം നാമ. അനിന്ദിതാതി അഗരഹിതാ പാസംസാ, സഗ്ഗമുപേഹി ഠാനന്തി രൂപാദീഹി വിസയേഹി സുട്ഠു അഗ്ഗത്താ ‘‘സഗ്ഗ’’ന്തി ലദ്ധനാമം ദിബ്ബട്ഠാനം ഉപേഹി, സുഗതിപരായണാ ഹോഹീതി അത്ഥോ. സേസം ഉത്താനമേവ.

അഥ തിസ്സാ തം പവത്തിം കുടുമ്ബികസ്സ ആരോചേസി, കുടുമ്ബികോ ഭിക്ഖൂനം ആരോചേസി, ഭിക്ഖൂ ഭഗവതോ ആരോചേസും. ഭഗവാ തമത്ഥം അട്ഠുപ്പത്തിം കത്വാ സമ്പത്തപരിസായ ധമ്മം ദേസേസി, തം സുത്വാ മഹാജനോ പടിലദ്ധസംവേഗോ വിനേയ്യ മച്ഛേരാദിമലം ദാനസീലാദിരതോ സുഗതിപരായണോ അഹോസീതി.

മത്താപേതിവത്ഥുവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.