൯. സിക്ഖാനിസംസസുത്തവണ്ണനാ

൪൬. നവമേ സിക്ഖാനിസംസാതി ഏത്ഥ സിക്ഖിതബ്ബാതി സിക്ഖാ, സാ തിവിധാ അധിസീലസിക്ഖാ, അധിചിത്തസിക്ഖാ, അധിപഞ്ഞാസിക്ഖാതി. തിവിധാപി ചേസാ സിക്ഖാ ആനിസംസാ ഏതേസം, ന ലാഭസക്കാരസിലോകാതി സിക്ഖാനിസംസാ. വിഹരഥാതി സിക്ഖാനിസംസാ ഹുത്വാ വിഹരഥ, തീസു സിക്ഖാസു ആനിസംസദസ്സാവിനോ ഹുത്വാ താഹി സിക്ഖാഹി ലദ്ധബ്ബം ആനിസംസമേവ സമ്പസ്സന്താ വിഹരഥാതി അത്ഥോ. പഞ്ഞുത്തരാതി താസു സിക്ഖാസു യാ അധിപഞ്ഞാസിക്ഖാസങ്ഖാതാ പഞ്ഞാ, സാ ഉത്തരാ പധാനാ വിസിട്ഠാ ഏതേസന്തി പഞ്ഞുത്തരാ. യേ ഹി സിക്ഖാനിസംസാ വിഹരന്തി, തേ പഞ്ഞുത്തരാ ഭവന്തീതി. വിമുത്തിസാരാതി അരഹത്തഫലസങ്ഖാതാ വിമുത്തി സാരം ഏതേസന്തി വിമുത്തിസാരാ, യഥാവുത്തം വിമുത്തിംയേവ സാരതോ ഗഹേത്വാ ഠിതാതി അത്ഥോ. യേ ഹി സിക്ഖാനിസംസാ പഞ്ഞുത്തരാ ച, ന തേ ഭവവിസേസം പത്ഥേന്തി, അപിച ഖോ വിഭവം ആകങ്ഖന്താ വിമുത്തിംയേവ സാരതോ പച്ചേന്തി. സതാധിപതേയ്യാതി ജേട്ഠകകരണട്ഠേന സതി അധിപതേയ്യം ഏതേസന്തി സതാധിപതേയ്യാ അധിപതി ഏവ അധിപതേയ്യന്തി കത്വാ, ചതൂസു സതിപട്ഠാനേസു സുപ്പതിട്ഠിതചിത്താ കായാനുപസ്സനാദിമുഖേന സമഥവിപസ്സനാഭാവനാനുയുത്താതി അത്ഥോ.

അഥ വാ സിക്ഖാനിസംസാതി ഭിക്ഖവേ, ഏവരൂപേ ദുല്ലഭക്ഖണപടിലാഭേ തിവിധസിക്ഖാസിക്ഖനമേവ ആനിസംസം കത്വാ വിഹരഥ, ഏവം വിഹരന്താ ച പഞ്ഞുത്തരാ പഞ്ഞായ ഉത്തരാ ലോകുത്തരപഞ്ഞായ സമന്നാഗതാ ഹുത്വാ വിഹരഥ, ഏവംഭൂതാ ച വിമുത്തിസാരാ നിബ്ബാനസാരാ അനഞ്ഞസാരാ വിഹരഥ. തഥാഭാവസ്സ ചായം ഉപായോ, യം സതാധിപതേയ്യാ വിഹരഥ, സതിപട്ഠാനഭാവനായ യുത്തപ്പയുത്താ ഹോഥ, സബ്ബത്ഥ വാ സതാരക്ഖേന ചേതസാ വിഹരഥാതി ഏവമേത്ഥ അത്ഥോ വേദിതബ്ബോ. ഇതി ഭഗവാ തീസു സിക്ഖാസു ഭിക്ഖൂ നിയോജേന്തോ യഥാ താ സിക്ഖിതബ്ബാ, യേന ച പാരിപൂരിം ഗച്ഛന്തി, തം സങ്ഖേപേനേവ ദസ്സേത്വാ ഇദാനി യഥാനുസിട്ഠം പടിപജ്ജമാനാനം ഫലവിസേസദസ്സനേന തസ്സാ പടിപത്തിയാ അമോഘഭാവം പകാസേന്തോ ‘‘സിക്ഖാനിസംസാന’’ന്തിആദിമാഹ. തം വുത്തത്ഥമേവ.

ഗാഥാസു പരിപുണ്ണസിക്ഖന്തി അഗ്ഗഫലപ്പത്തിയാ പരിസുദ്ധസിക്ഖം, അസേക്ഖന്തി അത്ഥോ. അപഹാനധമ്മന്തി ഏത്ഥ പഹാനധമ്മാ വുച്ചന്തി കുപ്പാ വിമുത്തിയോ. പഹാനധമ്മോതി ഹി ഹാനധമ്മോ കുപ്പധമ്മോ. ന പഹാനധമ്മോതി അപഹാനധമ്മോ, അകുപ്പധമ്മോ. ‘‘അപ്പഹാനധമ്മോ’’തിപി പാളി, സോ ഏവ അത്ഥോ. ഖയോ ഏവ അന്തോതി ഖയന്തോ, ജാതിയാ ഖയന്തോ ജാതിഖയന്തോ, നിബ്ബാനം. ഖയോ വാ മരണം, ജാതിഖയന്തോ നിബ്ബാനമേവ, തസ്സ ദിട്ഠത്താ ജാതിഖയന്തദസ്സീ.

തസ്മാതി യസ്മാ സിക്ഖാപാരിപൂരിയാ അയം ജരാപാരങ്ഗമനപരിയോസാനോ ആനിസംസോ, തസ്മാ. സദാതി സബ്ബകാലം. ഝാനരതാതി ലക്ഖണൂപനിജ്ഝാനേ, ആരമ്മണൂപനിജ്ഝാനേതി ദുവിധേപി ഝാനേ രതാ, തതോ ഏവ സമാഹിതാ. മാരം സസേനം അഭിഭുയ്യാതി കിലേസസേനായ അനട്ഠസേനായ ച സസേനം അനവസിട്ഠം ചതുബ്ബിധമ്പി മാരം അഭിഭവിത്വാ. ദേവപുത്തമാരസ്സപി ഹി ഗുണമാരണേ സഹായഭാവൂപഗമനതോ കിലേസാ ‘‘സേനാ’’തി വുച്ചന്തി. തഥാ രോഗാദയോ അനട്ഠാ മച്ചുമാരസ്സ. യഥാഹ –

‘‘കാമാ തേ പഠമാ സേനാ, ദുതിയാ അരതി വുച്ചതി;

തതിയാ ഖുപ്പിപാസാ തേ, ചതുത്ഥീ തണ്ഹാ പവുച്ചതി.

‘‘പഞ്ചമീ ഥിനമിദ്ധം തേ, ഛട്ഠാ ഭീരൂ പവുച്ചതി;

സത്തമീ വിചികിച്ഛാ തേ, മക്ഖോ ഥമ്ഭോ ച അട്ഠമോ.

‘‘ലാഭോ സിലോകോ സക്കാരോ, മിച്ഛാലദ്ധോ ച യോ യസോ;

യോ ചത്താനം സമുക്കംസേ, പരേ ച അവജാനതി.

‘‘ഏസാ നമുചി തേ സേനാ, കണ്ഹസ്സാഭിപ്പഹാരിനീ;

ന നം അസൂരോ ജിനാതി, ജേത്വാ ച ലഭതേ സുഖ’’ന്തി. (സു. നി. ൪൩൮-൪൪൧; മഹാനി. ൨൮);

യഥാ ചാഹ –

‘‘അജ്ജേവ കിച്ചമാതപ്പം, കോ ജഞ്ഞാ മരണം സുവേ;

ന ഹി നോ സങ്ഗരം തേന, മഹാസേനേന മച്ചുനാ’’തി. (മ. നി. ൩.൨൮൦; ജാ. ൨.൨൨.൧൨൧);

ഭവഥ ജാതിമരണസ്സ പാരഗാതി ജാതിയാ മരണസ്സ ച പാരഗാമിനോ നിബ്ബാനഗാമിനോ ഭവഥാതി.

നവമസുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.