൧. സീഹനാദസുത്തവണ്ണനാ

൧൧. ദുതിയസ്സ പഠമേ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമീതി ‘‘സചേ സത്ഥാ ചാരികം പക്കമിതുകാമോ അസ്സ, ഇമസ്മിം കാലേ പക്കമേയ്യ. ഹന്ദാഹം ചാരികം ഗമനത്ഥായ സത്ഥാരം ആപുച്ഛാമീ’’തി ചിന്തേത്വാ ഭിക്ഖുസങ്ഘപരിവുതോ ഉപസങ്കമി. ആയസ്മാ മം, ഭന്തേതി സോ കിര ഭിക്ഖു ഥേരം മഹതാ ഭിക്ഖുപരിവാരേന ഗച്ഛന്തം ദിസ്വാ ‘‘ഇമേ ഭിക്ഖൂ തഥാഗതം പഹായ സാരിപുത്തം പരിവാരേത്വാ നിക്ഖന്താ, ഗമനവിച്ഛേദമസ്സ കരിസ്സാമീ’’തി അട്ഠാനേ കോപം ബന്ധിത്വാ ഏവമാഹ. തത്ഥ ആസജ്ജാതി ഘട്ടേത്വാ. അപ്പടിനിസ്സജ്ജാതി അക്ഖമാപേത്വാ അച്ചയം അദേസേത്വാ. കിസ്മിം പന സോ കാരണേ ആഘാതം ബന്ധീതി? ഥേരസ്സ കിര ദസബലം വന്ദിത്വാ ഉട്ഠായ ഗച്ഛതോ ചീവരകണ്ണോ തസ്സ സരീരം ഫുസി, വാതോ പഹരീതിപി വദന്തി. ഏത്തകേന ആഘാതം ബന്ധിത്വാ ഥേരം മഹതാ പരിവാരേന ഗച്ഛന്തം ദിസ്വാ ഉസൂയമാനോ ‘‘ഗമനവിച്ഛേദമസ്സ കരിസ്സാമീ’’തി ഏവമാഹ. ഏഹി ത്വം ഭിക്ഖൂതി സത്ഥാ തസ്സ ഭിക്ഖുനോ വചനം സുത്വാ ‘‘ന തം ഭിക്ഖു സാരിപുത്തോ പഹരീതി വുത്തേ, ‘ഭന്തേ, തുമ്ഹേ അത്തനോ അഗ്ഗസാവകസ്സേവ പക്ഖം വഹഥ, ന മയ്ഹ’ന്തി മയി മനോപദോസം കത്വാ അപായേ നിബ്ബത്തേയ്യാ’’തി ഞത്വാ ‘‘സാരിപുത്തം പക്കോസാപേത്വാ ഇമമത്ഥം പുച്ഛിസ്സാമീ’’തി ഏകം ഭിക്ഖും ആമന്തേത്വാ ഏവമാഹ. അവാപുരണം ആദായാതി കുഞ്ചികം ഗഹേത്വാ. സീഹനാദന്തി സേട്ഠനാദം പമുഖനാദം അപ്പടിവത്തിയനാദം. ഏവം ദ്വീഹി മഹാഥേരേഹി ആരോചിതോ ഭിക്ഖുസങ്ഘോ രത്തിട്ഠാനദിവാട്ഠാനാനി പഹായ സത്ഥു സന്തികം അഗമാസി. ഖീയനധമ്മന്തി കഥാധമ്മം.

ഗൂഥഗതന്തി ഗൂഥമേവ. സേസേസുപി ഏസേവ നയോ. പഥവീസമേനാതി അകുജ്ഝനട്ഠേന പഥവിയാ സമാനേന. ന ഹി പഥവീ ‘‘മയി സുചിം നിക്ഖിപന്തീ’’തി സോമനസ്സം കരോതി, ന ‘‘അസുചിം നിക്ഖിപന്തീ’’തി ദോമനസ്സം. മയ്ഹമ്പി ഏവരൂപം ചിത്തന്തി ദസ്സേതി. വിപുലേനാതി അപരിത്തേന. മഹഗ്ഗതേനാതി മഹന്തഭാവം ഗതേന. അപ്പമാണേനാതി വഡ്ഢിതപ്പമാണേന. അവേരേനാതി അകുസലവേരപുഗ്ഗലവേരരഹിതേന. അബ്യാപജ്ഝേനാതി നിദ്ദുക്ഖേന വിഗതദോമനസ്സേന. സോ ഇധാതി സോ അനുപട്ഠിതകായാനുപസ്സനാസതിപട്ഠാനോ ഭിക്ഖു ഏവം കരേയ്യ, മാദിസോ കഥം ഏവരൂപം കരിസ്സതി, ഭന്തേതി പഠമം സീഹനാദം നദി. ഏവം സബ്ബത്ഥ യോജനാ വേദിതബ്ബാ.

രജോഹരണന്തി രജസമ്മജ്ജനചോളകം, പാദപുഞ്ഛന്തി, തസ്സേവ നാമം. കളോപിഹത്ഥോതി പച്ഛിഹത്ഥോ ഉക്ഖലിഹത്ഥോ വാ. നന്തകവാസീതി അന്തച്ഛിന്നപിലോതികവസനോ. സൂരതോതി സുചിസീലോ സോരച്ചേന സമന്നാഗതോ. സുദന്തോതി സുട്ഠു ദമഥം ഉപഗതോ. സുവിനീതോതി സുട്ഠു സിക്ഖിതോ. ന കഞ്ചി ഹിംസതീതി വിസാണാദീസു ഗണ്ഹന്തമ്പി പിട്ഠിം പരിമജ്ജന്തമ്പി ന കഞ്ചി വിഹേഠേതി. ഉസഭഛിന്നവിസാണസമേനാതി ഉസഭസ്സ ഛിന്നവിസാണസ്സ ചിത്തസദിസേന.

അട്ടീയേയ്യാതി അട്ടോ പീളിതോ ഭവേയ്യ. ഹരായേയ്യാതി ലജ്ജേയ്യ. ജിഗുച്ഛേയ്യാതി ജിഗുച്ഛം ആപജ്ജേയ്യ.

മേദകഥാലികന്തി മേദകഥാലികാ വുച്ചതി സൂനകാരകേഹി യൂസനിക്ഖമനത്ഥായ തത്ഥ തത്ഥ കതഛിദ്ദാ ഥാലികാ. പരിഹരേയ്യാതി മംസസ്സ പൂരേത്വാ ഉക്ഖിപിത്വാ ഗച്ഛേയ്യ. ഛിദ്ദാവഛിദ്ദന്തി പരിത്തമഹന്തേഹി ഛിദ്ദേഹി സമന്നാഗതം. ഉഗ്ഘരന്തന്തി ഉപരിമുഖേഹി ഛിദ്ദേഹി നിക്ഖമമാനയൂസം. പഗ്ഘരന്തന്തി അധോമുഖേഹി നിക്ഖമമാനയൂസം. ഏവമസ്സ സകലസരീരം യൂസമക്ഖിതം ഭവേയ്യ. ഛിദ്ദാവഛിദ്ദന്തി നവഹി വണമുഖേഹി പരിത്തമഹന്ത ഛിദ്ദം. ഏവമേത്ഥ അട്ഠമനവമേഹി ദ്വീഹി അങ്ഗേഹി ഥേരോ അത്തനോ സരീരേ നിച്ഛന്ദരാഗതം കഥേസി.

അഥ ഖോ സോ ഭിക്ഖൂതി ഏവം ഥേരേന നവഹി കാരണേഹി സീഹനാദേ നദിതേ അഥ സോ ഭിക്ഖു. അച്ചയോതി അപരാധോ. മം അച്ചഗമാതി മം അതിക്കമ്മ അഭിഭവിത്വാ പവത്തോ. പതിഗ്ഗണ്ഹതൂതി ഖമതു. ആയതിം സംവരായാതി അനാഗതേ സംവരണത്ഥായ, പുന ഏവരൂപസ്സ അപരാധസ്സ അകരണത്ഥായ. തഗ്ഘാതി ഏകംസേന. യഥാധമ്മം പടികരോസീതി യഥാ ധമ്മോ ഠിതോ, തഥേവ കരോസി, ഖമാപേസീതി വുത്തം ഹോതി. തം തേ മയം പടിഗ്ഗണ്ഹാമാതി തം തവ അപരാധം മയം ഖമാമ. വുദ്ധിഹേസാ ഭിക്ഖു അരിയസ്സ വിനയേതി ഏസാ ഭിക്ഖു അരിയസ്സ വിനയേ ബുദ്ധസ്സ ഭഗവതോ സാസനേ വുഡ്ഢി നാമ. കതമാ? അച്ചയം അച്ചയതോ ദിസ്വാ യഥാധമ്മം പടികരിത്വാ ആയതിം സംവരാപജ്ജനാ. ദേസനം പന പുഗ്ഗലാധിട്ഠാനം കരോന്തോ യോ അച്ചയം അച്ചയതോ ദിസ്വാ യഥാധമ്മം പടികരോതി, ആയതിം സംവരം ആപജ്ജതീതി ആഹ. ഫലതീതി സചേ ഹി ഥേരോ ന ഖമേയ്യ, തസ്സ ഭിക്ഖുനോ തത്ഥേവ സത്തധാ മുദ്ധാ ഫലേയ്യ. തസ്മാ ഭഗവാ ഏവമാഹ. സചേ മം സോതി സചേ മം അയം ഭിക്ഖു ഖമാഹീതി ഏവം വദതി. ഖമതു ച മേ സോതി അയമ്പി ചായസ്മാ മയ്ഹം ഖമതൂതി ഏവം ഥേരോ തസ്സ അച്ചയം പടിഗ്ഗണ്ഹിത്വാ സയമ്പി തം സത്ഥു സമ്മുഖേ ഖമാപേസീതി.