൫. പഞ്ചമപണ്ണാസകം

(൨൧) ൧. സപ്പുരിസവഗ്ഗോ

൧-൬. സിക്ഖാപദസുത്തവണ്ണനാ

൨൦൧. പഞ്ചമസ്സ പഠമേ അസപ്പുരിസന്തി ലാമകപുരിസം തുച്ഛപുരിസം മൂള്ഹപുരിസം അവിജ്ജായ അന്ധീകതം ബാലം. അസപ്പുരിസതരന്തി അതിരേകേന അസപ്പുരിസം. ഇതരേ ദ്വേ വുത്തപടിപക്ഖവസേന വേദിതബ്ബാ. സേസമേത്ഥ ഉത്താനത്ഥമേവ. യഥാ ചേത്ഥ, ഏവം ഇതോ പരേസു പഞ്ചസു. ഏതേസു ഹി പഠമം പഞ്ചവേരവസേന ദേസിതം, ദുതിയം അസ്സദ്ധമ്മവസേന, തതിയം കായവചീദ്വാരവസേന, ചതുത്ഥം മനോദ്വാരവസേന, പഞ്ചമം അട്ഠമിച്ഛത്തവസേന, ഛട്ഠം ദസമിച്ഛത്തവസേന.

൭-൧൦. പാപധമ്മസുത്തചതുക്കവണ്ണനാ

൨൦൭-൨൧൦. സത്തമേ പാപന്തി ലാമകം സംകിലിട്ഠപുഗ്ഗലം. കല്യാണന്തി ഭദ്ദകം അനവജ്ജപുഗ്ഗലം. സേസമേത്ഥ ഉത്താനത്ഥമേവ. അട്ഠമേപി ഏസേവ നയോ. നവമേ പാപധമ്മന്തി ലാമകധമ്മം. കല്യാണധമ്മന്തി അനവജ്ജധമ്മം. സേസമേത്ഥ ഉത്താനത്ഥമേവ. ദസമേപി ഏസേവ നയോ. ഇമസ്മിം വഗ്ഗേ ദസസുപി സുത്തേസു അഗാരിയപ്പടിപദാ കഥിതാ. സചേപി സോതാപന്നസകദാഗാമിനോ ഹോന്തി, വട്ടതിയേവാതി.

സപ്പുരിസവഗ്ഗോ പഠമോ.

(൨൨) ൨. പരിസാവഗ്ഗോ

൧. പരിസാസുത്തവണ്ണനാ

൨൧൧. ദുതിയസ്സ പഠമേ പരിസം ദൂസേന്തീതി പരിസദൂസനാ. പരിസം സോഭേന്തീതി പരിസസോഭനാ.

൨. ദിട്ഠിസുത്തവണ്ണനാ

൨൧൨. ദുതിയേ മനോദുച്ചരിതേ പരിയാപന്നാപി മിച്ഛാദിട്ഠി മഹാസാവജ്ജതായ വിസും വുത്താ, തസ്സാ ച പടിപക്ഖവസേന സമ്മാദിട്ഠി.

൩. അകതഞ്ഞുതാസുത്തവണ്ണനാ

൨൧൩. തതിയേ അകതഞ്ഞുതാ അകതവേദിതാതി അകതഞ്ഞുതായ അകതവേദിതായ. ഉഭയമ്പേതം അത്ഥതോ ഏകമേവ. സുക്കപക്ഖേപി ഏസേവ നയോ.

൪-൭. പാണാതിപാതീസുത്താദിവണ്ണനാ

൨൧൪-൨൧൭. ചതുത്ഥം ചതുന്നം കമ്മകിലേസാനം തപ്പടിപക്ഖസ്സ ച വസേന വുത്തം, പഞ്ചമം സുക്കപക്ഖാനം ആദിതോ ചതുന്നം മിച്ഛത്താനം വസേന, ഛട്ഠം അവസേസാനം ചതുന്നം, സത്തമം അനരിയവോഹാരഅരിയവോഹാരാനം. തഥാ അട്ഠമനവമദസമാനി സപ്പടിപക്ഖാനം അസ്സദ്ധമ്മാനം വസേന വുത്താനി. സബ്ബസുത്തേസു പന സുക്കപക്ഖധമ്മാ ലോകിയലോകുത്തരമിസ്സകാവ കഥിതാ. നവസു സുത്തേസു കിഞ്ചാപി ‘‘സഗ്ഗേ’’തി വുത്തം, തയോ പന മഗ്ഗാ തീണി ച ഫലാനി ലബ്ഭന്തിയേവാതി.

പരിസാവഗ്ഗോ ദുതിയോ.

(൨൩) ൩. ദുച്ചരിതവഗ്ഗവണ്ണനാ

൨൨൧-൨൩൧. തതിയസ്സ പഠമാദീനി ഉത്താനത്ഥാനേവ. ദസമേ യോ ചിന്തേത്വാ കബ്യം കരോതി, അയം ചിന്താകവി നാമ. യോ സുത്വാ കരോതി, അയം സുതകവി നാമ. യോ ഏകം അത്ഥം നിസ്സായ കരോതി, അയം അത്ഥകവി നാമ. യോ തങ്ഖണഞ്ഞേവ വങ്ഗീസത്ഥേരോ വിയ അത്തനോ പടിഭാനേന കരോതി, അയം പടിഭാനകവി നാമാതി.

ദുച്ചരിതവഗ്ഗോ തതിയോ.

(൨൪) ൪. കമ്മവഗ്ഗോ

൧. സംഖിത്തസുത്തവണ്ണനാ

൨൩൨. ചതുത്ഥസ്സ പഠമേ കണ്ഹന്തി കാളകം ദസഅകുസലകമ്മപഥകമ്മം. കണ്ഹവിപാകന്തി അപായേ നിബ്ബത്തനതോ കാളകവിപാകം. സുക്കന്തി പണ്ഡരകം കുസലകമ്മപഥകമ്മം. സുക്കവിപാകന്തി സഗ്ഗേ നിബ്ബത്തനതോ പണ്ഡരകവിപാകം. കണ്ഹസുക്കന്തി മിസ്സകകമ്മം. കണ്ഹസുക്കവിപാകന്തി സുഖദുക്ഖവിപാകം. മിസ്സകകമ്മഞ്ഹി കത്വാ അകുസലേന തിരച്ഛാനയോനിയം മങ്ഗലഹത്ഥിട്ഠാനാദീസു ഉപ്പന്നോ കുസലേന പവത്തേ സുഖം വേദിയതി. കുസലേന രാജകുലേപി നിബ്ബത്തോ അകുസലേന പവത്തേ ദുക്ഖം വേദിയതി. അകണ്ഹം അസുക്കന്തി കമ്മക്ഖയകരം ചതുമഗ്ഗഞാണം അധിപ്പേതം. തഞ്ഹി യദി കണ്ഹം ഭവേയ്യ, കണ്ഹവിപാകം ദദേയ്യ. യദി സുക്കം ഭവേയ്യ, സുക്കവിപാകം ദദേയ്യ. ഉഭയവിപാകസ്സ പന അപ്പദാനതോ അകണ്ഹം അസുക്കന്തി അയമേത്ഥ അത്ഥോ.

൨. വിത്ഥാരസുത്തവണ്ണനാ

൨൩൩. ദുതിയേ സബ്യാബജ്ഝന്തി സദോസം. കായസങ്ഖാരന്തി കായദ്വാരചേതനം. അഭിസങ്ഖരോതീതി ആയൂഹതി സമ്പിണ്ഡേതി. സേസദ്വയേപി ഏസേവ നയോ. സബ്യാബജ്ഝം ലോകന്തി സദുക്ഖം ലോകം. സബ്യാബജ്ഝാ ഫസ്സാതി സദുക്ഖാ വിപാകഫസ്സാ. സബ്യാബജ്ഝം വേദനം വേദിയതീതി സാബാധം വിപാകവേദനം വേദിയതി. ഏകന്തദുക്ഖന്തി ഏകന്തേനേവ ദുക്ഖം, ന സുഖസമ്മിസ്സം. സേയ്യഥാപി സത്താ നേരയികാതി ഏത്ഥ സേയ്യഥാപീതി നിദസ്സനത്ഥേ നിപാതോ. തേന കേവലം നേരയികസത്തേ ദസ്സേതി, അഞ്ഞേ പന തംസരിക്ഖകാ നാമ നത്ഥി. ഇമിനാ ഉപായേന സബ്ബത്ഥ അത്ഥോ വേദിതബ്ബോ. സേയ്യഥാപി മനുസ്സാതിആദീസു പന മനുസ്സാനം താവ കാലേന സുഖാ വേദനാ ഉപ്പജ്ജതി, കാലേന ദുക്ഖാ വേദനാ. ഏകച്ചേ ച ദേവാതി ഏത്ഥ പന കാമാവചരദേവാ ദട്ഠബ്ബാ. തേസഞ്ഹി മഹേസക്ഖതരാ ദേവതാ ദിസ്വാ നിസിന്നാസനതോ വുട്ഠാനം, പാരുതഉത്തരാസങ്ഗസ്സ ഓതാരണം, അഞ്ജലിപഗ്ഗണ്ഹനന്തിആദീനം വസേന കാലേന ദുക്ഖം ഉപ്പജ്ജതി, ദിബ്ബസമ്പത്തിം അനുഭവന്താനം കാലേന സുഖം. ഏകച്ചേ ച വിനിപാതികാതി ഏത്ഥ വേമാനികപേതാ ദട്ഠബ്ബാ. തേ നിരന്തരമേവ ഏകസ്മിം കാലേ സുഖം, ഏകസ്മിം കാലേ ദുക്ഖം വേദിയന്തി. നാഗസുപണ്ണഹത്ഥിഅസ്സാദയോ പന മനുസ്സാ വിയ വോകിണ്ണസുഖദുക്ഖാവ ഹോന്തി. പഹാനായ യാ ചേതനാതി ഏത്ഥ വിവട്ടഗാമിനീ മഗ്ഗചേതനാ വേദിതബ്ബാ. സാ ഹി കമ്മക്ഖയായ സംവത്തതീതി.

൩. സോണകായനസുത്തവണ്ണനാ

൨൩൪. തതിയേ സിഖാമോഗ്ഗല്ലാനോതി സീസമജ്ഝേ ഠിതായ മഹതിയാ സിഖായ സമന്നാഗതോ മോഗ്ഗല്ലാനഗോത്തോ ബ്രാഹ്മണോ. പുരിമാനീതി അതീതാനന്തരദിവസതോ പട്ഠായ പുരിമാനി, ദുതിയാദിതോ പട്ഠായ പുരിമതരാനി വേദിതബ്ബാനി. സോണകായനോതി തസ്സേവ അന്തേവാസികോ. കമ്മസച്ചായം ഭോ ലോകോതി ഭോ അയം ലോകോ കമ്മസഭാവോ. കമ്മസമാരമ്ഭട്ഠായീതി കമ്മസമാരമ്ഭേന തിട്ഠതി. കമ്മം ആയൂഹന്തോവ തിട്ഠതി, അനായൂഹന്തോ ഉച്ഛിജ്ജതീതി ദീപേതി. സേസം ഹേട്ഠാ വുത്തനയമേവ.

൪-൯. സിക്ഖാപദസുത്താദിവണ്ണനാ

൨൩൫. ചതുത്ഥാദീനിപി ഉത്താനത്ഥാനേവ. മഗ്ഗങ്ഗേസു പന യസ്മാ സതിയാ ഉപട്ഠപേത്വാ പഞ്ഞായ പരിച്ഛിന്ദതി, തസ്മാ ഉഭയമേവ കമ്മം. സേസാ അങ്ഗാനേവ ഹോന്തി, നോ കമ്മന്തി വുത്തം. ബോജ്ഝങ്ഗേസുപി ഏസേവ നയോ. അഭിധമ്മേ പന സബ്ബമ്പേതം അവിസേസേന ചേതനാസമ്പയുത്തകമ്മന്തേവ വണ്ണിതം.

൧൦. സമണസുത്തവണ്ണനാ

൨൪൧. ദസമേ ഇധേവാതി ഇമസ്മിംയേവ സാസനേ. അയം പന നിയമോ സേസപദേസുപി വേദിതബ്ബോ. ദുതിയാദയോപി ഹി സമണാ ഇധേവ, ന അഞ്ഞത്ഥ. സുഞ്ഞാതി രിത്താ തുച്ഛാ. പരപ്പവാദാതി ചത്താരോ സസ്സതവാദാ, ചത്താരോ ഏകച്ചസസ്സതികാ, ചത്താരോ അന്താനന്തികാ, ചത്താരോ അമരാവിക്ഖേപികാ, ദ്വേ അധിച്ചസമുപ്പന്നികാ, സോളസ സഞ്ഞിവാദാ, അട്ഠ അസഞ്ഞിവാദാ, അട്ഠ നേവസഞ്ഞിനാസഞ്ഞിവാദാ, സത്ത ഉച്ഛേദവാദാ, പഞ്ച ദിട്ഠധമ്മനിബ്ബാനവാദാതി ഇമേ സബ്ബേപി ബ്രഹ്മജാലേ ആഗതദ്വാസട്ഠിദിട്ഠിയോ ഇതോ ബാഹിരാനം പരേസം പവാദാ പരപ്പവാദാ നാമ. തേ സബ്ബേപി ഇമേഹി ചതൂഹി ഫലട്ഠകസമണേഹി സുഞ്ഞാ. ന ഹി തേ ഏത്ഥ സന്തി. ന കേവലഞ്ച ഏതേഹേവ സുഞ്ഞാ, ചതൂഹി പന മഗ്ഗട്ഠകസമണേഹിപി, ചതുന്നം മഗ്ഗാനം അത്ഥായ ആരദ്ധവിപസ്സകേഹിപീതി ദ്വാദസഹിപി സമണേഹി സുഞ്ഞാ ഏവ. ഇദമേവ അത്ഥം സന്ധായ ഭഗവതാ മഹാപരിനിബ്ബാനേ (ദീ. നി. ൨.൨൧൪) വുത്തം –

‘‘ഏകൂനതിംസോ വയസാ സുഭദ്ദ,

യം പബ്ബജിം കിംകുസലാനുഏസീ;

വസ്സാനി പഞ്ഞാസ സമാധികാനി,

യതോ അഹം പബ്ബജിതോ സുഭദ്ദ;

ഞായസ്സ ധമ്മസ്സ പദേസവത്തീ,

ഇതോ ബഹിദ്ധാ സമണോപി നത്ഥി’’.

‘‘ദുതിയോപി സമണോ നത്ഥി, തതിയോപി സമണോ നത്ഥി, ചതുത്ഥോപി സമണോ നത്ഥി, സുഞ്ഞാ പരപ്പവാദാ സമണേഹി അഞ്ഞേഹീ’’തി. ഏത്ഥ ഹി പദേസവത്തീതി ആരദ്ധവിപസ്സകോ അധിപ്പേതോ. തസ്മാ സോതാപത്തിമഗ്ഗസ്സ ആരദ്ധവിപസ്സകം മഗ്ഗട്ഠം ഫലട്ഠന്തി തയോപി ഏകതോ കത്വാ ‘‘സമണോപി നത്ഥീ’’തി ആഹ, സകദാഗാമിമഗ്ഗസ്സ ആരദ്ധവിപസ്സകം മഗ്ഗട്ഠം ഫലട്ഠന്തി തയോപി ഏകതോ കത്വാ ‘‘ദുതിയോപി സമണോ നത്ഥീ’’തി ആഹ. ഇതരേസുപി ദ്വീസു ഏസേവ നയോ. ഏകാദസമം ഉത്താനത്ഥമേവാതി.

കമ്മവഗ്ഗോ ചതുത്ഥോ.

(൨൫) ൫. ആപത്തിഭയവഗ്ഗോ

൧. സങ്ഘഭേദകസുത്തവണ്ണനാ

൨൪൩. പഞ്ചമസ്സ പഠമേ അപി നു തം, ആനന്ദ, അധികരണന്തി വിവാദാധികരണാദീസു അഞ്ഞതരം അധികരണം ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ ഉപ്പജ്ജി, സത്ഥാ തസ്സ വൂപസന്തഭാവം പുച്ഛന്തോ ഏവമാഹ. കുതോ തം, ഭന്തേതി, ഭന്തേ, കുതോ കിന്തി കേന കാരണേന തം അധികരണം വൂപസമിസ്സതീതി വദതി. കേവലകപ്പന്തി സകലം സമന്തതോ. സങ്ഘഭേദായ ഠിതോതി സങ്ഘേന സദ്ധിം വാദത്ഥായ കഥിതം പടികഥേന്തോവ ഠിതോ. തത്രായസ്മാതി തസ്മിം ഏവം ഠിതേ ആയസ്മാ അനുരുദ്ധോ. ന ഏകവാചികമ്പി ഭണിതബ്ബം മഞ്ഞതീതി ‘‘മാ, ആവുസോ, സങ്ഘേന സദ്ധിം ഏവം അവചാ’’തി ഏകവചനമ്പി വത്തബ്ബം ന മഞ്ഞതി. വോയുഞ്ജതീതി അനുയുഞ്ജതി അനുയോഗം ആപജ്ജതി. അത്ഥവസേതി കാരണവസേ. നാസേസ്സന്തീതി ഉപോസഥപ്പവാരണം ഉപഗന്തും അദത്വാ നിക്കഡ്ഢിസ്സന്തി. സേസം പാളിവസേനേവ വേദിതബ്ബം.

൨. ആപത്തിഭയസുത്തവണ്ണനാ

൨൪൪. ദുതിയേ ഖുരമുണ്ഡം കരിത്വാതി പഞ്ച സിഖണ്ഡകേ ഠപേത്വാ ഖുരേന മുണ്ഡം കരിത്വാ. ഖരസ്സരേനാതി കക്ഖളസദ്ദേന. പണവേനാതി വജ്ഝഭേരിയാ. ഥലട്ഠസ്സാതി ഏകമന്തേ ഠിതസ്സ. സീസച്ഛേജ്ജന്തി സീസച്ഛേദാരഹം. യത്ര ഹി നാമാതി യം നാമ. സോ വതസ്സാഹന്തി സോ വത അഹം അസ്സം, യം ഏവരൂപം പാപം ന കരേയ്യന്തി അത്ഥോ. യഥാധമ്മം പടികരിസ്സതീതി ധമ്മാനുരൂപം പടികരിസ്സതി, സാമണേരഭൂമിയം ഠസ്സതീതി അത്ഥോ. കാളവത്ഥം പരിധായാതി കാളപിലോതികം നിവാസേത്വാ. മോസല്ലന്തി മുസലാഭിപാതാരഹം. യഥാധമ്മന്തി ഇധ ആപത്തിതോ വുട്ഠായ സുദ്ധന്തേ പതിട്ഠഹന്തോ യഥാധമ്മം കരോതി നാമ. ഭസ്മപുടന്തി ഛാരികാഭണ്ഡികം. ഗാരയ്ഹം ഭസ്മപുടന്തി ഗരഹിതബ്ബഛാരികാപുടേന മത്ഥകേ അഭിഘാതാരഹം. യഥാധമ്മന്തി ഇധ ആപത്തിം ദേസേന്തോ യഥാധമ്മം പടികരോതി നാമ. ഉപവജ്ജന്തി ഉപവാദാരഹം. പാടിദേസനീയേസൂതി പടിദേസേതബ്ബേസു. ഇമിനാ സബ്ബാപി സേസാപത്തിയോ സങ്ഗഹിതാ. ഇമാനി ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ചത്താരി ആപത്തിഭയാനീതി, ഭിക്ഖവേ, ഇമാനി ചത്താരി ആപത്തിം നിസ്സായ ഉപ്പജ്ജനകഭയാനി നാമാതി.

൩. സിക്ഖാനിസംസസുത്തവണ്ണനാ

൨൪൫. തതിയേ സിക്ഖാ ആനിസംസാ ഏത്ഥാതി സിക്ഖാനിസംസം. പഞ്ഞാ ഉത്തരാ ഏത്ഥാതി പഞ്ഞുത്തരം. വിമുത്തി സാരോ ഏത്ഥാതി വിമുത്തിസാരം. സതി ആധിപതേയ്യാ ഏത്ഥാതി സതാധിപതേയ്യം. ഏതേസം ഹി സിക്ഖാദിസങ്ഖാതാനം ആനിസംസാദീനം അത്ഥായ വുസ്സതീതി വുത്തം ഹോതി. ആഭിസമാചാരികാതി ഉത്തമസമാചാരികാ. വത്തവസേന പഞ്ഞത്തസീലസ്സേതം അധിവചനം. തഥാ തഥാ സോ തസ്സാ സിക്ഖായാതി തഥാ തഥാ സോ സിക്ഖാകാമോ ഭിക്ഖു തസ്മിം സിക്ഖാപദേ.

ആദിബ്രഹ്മചരിയികാതി മഗ്ഗബ്രഹ്മചരിയസ്സ ആദിഭൂതാനം ചതുന്നം മഹാസീലാനമേതം അധിവചനം. സബ്ബസോതി സബ്ബാകാരേന. ധമ്മാതി ചതുസച്ചധമ്മാ. പഞ്ഞായ സമവേക്ഖിതാ ഹോന്തീതി സഹവിപസ്സനായ മഗ്ഗപഞ്ഞായ സുദിട്ഠാ ഹോന്തി. വിമുത്തിയാ ഫുസിതാ ഹോന്തീതി അരഹത്തഫലവിമുത്തിയാ ഞാണഫസ്സേന ഫുട്ഠാ ഹോന്തി. അജ്ഝത്തംയേവ സതി സൂപട്ഠിതാ ഹോതീതി നിയകജ്ഝത്തേയേവ സതി സുട്ഠു ഉപട്ഠിതാ ഹോതി. പഞ്ഞായ അനുഗ്ഗഹേസ്സാമീതി വിപസ്സനാപഞ്ഞായ അനുഗ്ഗഹേസ്സാമി. പഞ്ഞായ സമവേക്ഖിസ്സാമീതി ഇധാപി വിപസ്സനാപഞ്ഞാ അധിപ്പേതാ. ഫുസിതം വാ ധമ്മം തത്ഥ തത്ഥ പഞ്ഞായ അനുഗ്ഗഹേസ്സാമീതി ഏത്ഥ പന മഗ്ഗപഞ്ഞാവ അധിപ്പേതാ.

൪. സേയ്യാസുത്തവണ്ണനാ

൨൪൬. ചതുത്ഥേ പേതാതി കാലകതാ വുച്ചന്തി. ഉത്താനാ സേന്തീതി തേ യേഭുയ്യേന ഉത്താനകാവ സയന്തി. അഥ വാ പേത്തിവിസയേ നിബ്ബത്താ പേതാ നാമ, തേ അപ്പമംസലോഹിതത്താ അട്ഠിസങ്ഘാതജടിതാ ഏകേന പസ്സേന സയിതും ന സക്കോന്തി, ഉത്താനാവ സേന്തി. അനത്തമനോ ഹോതീതി തേജുസ്സദത്താ സീഹോ മിഗരാജാ ദ്വേ പുരിമപാദേ ഏകസ്മിം, പച്ഛിമപാദേ ഏകസ്മിം ഠാനേ ഠപേത്വാ നങ്ഗുട്ഠം അന്തരസത്ഥിമ്ഹി പക്ഖിപിത്വാ പുരിമപാദപച്ഛിമപാദനങ്ഗുട്ഠാനം ഠിതോകാസം സല്ലക്ഖേത്വാ ദ്വിന്നം പുരിമപാദാനം മത്ഥകേ സീസം ഠപേത്വാ സയതി. ദിവസമ്പി സയിത്വാ പബുജ്ഝമാനോ ന ഉത്തസന്തോ പബുജ്ഝതി, സീസം പന ഉക്ഖിപിത്വാ പുരിമപാദാദീനം ഠിതോകാസം സല്ലക്ഖേത്വാ സചേ കിഞ്ചി ഠാനം വിജഹിത്വാ ഠിതം ഹോതി, ‘‘നയിദം തുയ്ഹം ജാതിയാ, ന സൂരഭാവസ്സ അനുരൂപ’’ന്തി അനത്തമനോ ഹുത്വാ തത്ഥേവ സയതി, ന ഗോചരായ പക്കമതി. ഇദം സന്ധായ വുത്തം – ‘‘അനത്തമനോ ഹോതീ’’തി. അവിജഹിത്വാ ഠിതേ പന ‘‘തുയ്ഹം ജാതിയാ ച സൂരഭാവസ്സ ച അനുരൂപമിദ’’ന്തി ഹട്ഠതുട്ഠോ ഉട്ഠായ സീഹവിജമ്ഭനം വിജമ്ഭിത്വാ കേസരഭാരം വിധുനിത്വാ തിക്ഖത്തും സീഹനാദം നദിത്വാ ഗോചരായ പക്കമതി. തേന വുത്തം – ‘‘അത്തമനോ ഹോതീ’’തി.

൫. ഥൂപാരഹസുത്തവണ്ണനാ

൨൪൭. പഞ്ചമേ രാജാ ചക്കവത്തീതി ഏത്ഥ കസ്മാ ഭഗവാ അഗാരമജ്ഝേ വസിത്വാ കാലകതസ്സ രഞ്ഞോ ഥൂപകരണം അനുജാനാതി, ന സീലവതോ പുഥുജ്ജനഭിക്ഖുസ്സാതി? അനച്ഛരിയത്താ. പുഥുജ്ജനഭിക്ഖൂനഞ്ഹി ഥൂപേ അനുഞ്ഞായമാനേ തമ്ബപണ്ണിദീപേ താവ ഥൂപാനം ഓകാസോ ന ഭവേയ്യ, തഥാ അഞ്ഞേസു ഠാനേസു. തസ്മാ ‘‘അനച്ഛരിയാ തേ ഭവിസ്സന്തീ’’തി നാനുജാനാതി. ചക്കവത്തീ രാജാ ഏകോവ നിബ്ബത്തതി, തേനസ്സ ഥൂപോ അച്ഛരിയോ ഹോതി. പുഥുജ്ജനസീലവതോ പന പരിനിബ്ബുതഭിക്ഖുനോ വിയ മഹന്തമ്പി സക്കാരം കാതും വട്ടതിയേവ. ഛട്ഠസത്തമാനി ഉത്താനത്ഥാനേവ.

൮. പഠമവോഹാരസുത്തവണ്ണനാ

൨൫൦. അട്ഠമേ അനരിയവോഹാരാതി അനരിയാനം കഥാ. സേസേസുപി ഏസേവ നയോ.

ആപത്തിഭയവഗ്ഗോ പഞ്ചമോ.

പഞ്ചമപണ്ണാസകം നിട്ഠിതം.