൪. കുസിനാരസുത്തവണ്ണനാ
൪൪. പഞ്ചമസ്സ ചതുത്ഥേ കുസിനാരായന്തി ഏവംനാമകേ നഗരേ. ദേവതാനം അത്ഥായ ബലിം ഹരന്തി ഏത്ഥാതി ബലിഹരണോ, തസ്മിം ബലിഹരണേ. അച്ഛിദ്ദേന അപ്പടിമംസേനാതിആദീസു യേന കേനചിദേവ പഹടോ വാ ഹോതി, വേജ്ജകമ്മാദീനി വാ കതാനി, തസ്സ കായസമാചാരോ ഉപചികാദീഹി ഖായിതതാലപണ്ണം വിയ ഛിദ്ദോ ച, പടിമസിതും യത്ഥ കത്ഥചി ഗഹേത്വാ ആകഡ്ഢിതും സക്കുണേയ്യതായ പടിമംസോ ച ഹോതി, വിപരീതോ അച്ഛിദ്ദോ അപ്പടിമംസോ നാമ. വചീസമാചാരോ പന മുസാവാദഓമസവാദപേസുഞ്ഞഅമൂലകാനുദ്ധംസനാദീഹി ഛിദ്ദോ സപ്പടിമംസോ ച ഹോതി, വിപരീതോ അച്ഛിദ്ദോ അപ്പടിമംസോ. മേത്തം നു ഖോ മേ ചിത്തന്തി പലിബോധം ഛിന്ദിത്വാ കമ്മട്ഠാനഭാവനാനുയോഗേന അധിഗതം മേ മേത്തചിത്തം. അനാഘാതന്തി ആഘാതവിരഹിതം, വിക്ഖമ്ഭനേന വിഹതാഘാതന്തി അത്ഥോ. കത്ഥ വുത്തന്തി ഇദം സിക്ഖാപദം കിസ്മിം നഗരേ വുത്തം.
കാലേന വക്ഖാമീതിആദീസു ഏകോ ഏകം ഓകാസം കാരേത്വാ ചോദേന്തോ കാലേന വദതി നാമ. സങ്ഘമജ്ഝേ വാ ഗണമജ്ഝേ വാ സലാകഗ്ഗയാഗഗ്ഗവിതക്കമാളകഭിക്ഖാചാരമഗ്ഗആസനസാലാദീസു വാ ഉപട്ഠാകേഹി പരിവാരിതക്ഖണേ വാ ചോദേന്തോ അകാലേന വദതി നാമ. തച്ഛേന വദന്തോ ഭൂതേന വദതി നാമ. ‘‘ദഹരമഹല്ലകപരിസാവചരകപംസുകൂലികധമ്മകഥികപതിരൂപം തവ ഇദ’’ന്തി വദന്തോ ഫരുസേന വദതി നാമ. കാരണനിസ്സിതം പന കത്വാ, ‘‘ഭന്തേ മഹല്ലകത്ഥ, പരിസാവചരകത്ഥ, പംസുകൂലികത്ഥ, ധമ്മകഥികത്ഥപതിരൂപം തുമ്ഹാകമിദ’’ന്തി വദന്തോ സണ്ഹേന വദതി നാമ. കാരണനിസ്സിതം കത്വാ വദന്തോ അത്ഥസംഹിതേന വദതി നാമ. മേത്തചിത്തോ വക്ഖാമി നോ ദോസന്തരോതി മേത്തചിത്തം പച്ചുപട്ഠപേത്വാ വക്ഖാമി, ന ദുട്ഠചിത്തോ ഹുത്വാ.