൨. അഭിധമ്മഭാജനീയം

൧. രൂപാവചരകുസലം

൬൨൩. ചത്താരി ഝാനാനി – പഠമം ഝാനം, ദുതിയം ഝാനം, തതിയം ഝാനം, ചതുത്ഥം ഝാനം.

൬൨൪. തത്ഥ കതമം പഠമം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ദുതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ തിവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ദുതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം തതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി പീതിയാ ച വിരാഗാ…പേ… തതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘തതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ചതുത്ഥം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ചതുക്കം.

൬൨൫. ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിവിച്ചേവ കാമേഹി വിവിച്ച അകുസലേഹി ധമ്മേഹി അവിതക്കം വിചാരമത്തം വിവേകജം പീതിസുഖം ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ചതുരങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ദുതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… തതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ തിവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘തതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി പീതിയാ ച വിരാഗാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… പഞ്ചമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഞ്ചമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

പഞ്ചകം.

൨. അരൂപാവചരകുസലം

൬൨൬. ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ അരൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി സബ്ബസോ ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം സമതിക്കമ്മ നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസഞ്ഞാസഹഗതം സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

൩. ലോകുത്തരകുസലം

൬൨൭. ചത്താരി ഝാനാനി – പഠമം ഝാനം, ദുതിയം ഝാനം, തതിയം ഝാനം, ചതുത്ഥം ഝാനം.

൬൨൮. തത്ഥ കതമം പഠമം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ദുതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ തിവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ദുതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം തതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ പീതിയാ ച വിരാഗാ…പേ… തതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘തതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ചതുത്ഥം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ സുഖസ്സ ച പഹാനാ …പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ചതുക്കം.

൬൨൯. ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിവിച്ചേവ കാമേഹി വിവിച്ച അകുസലേഹി ധമ്മേഹി അവിതക്കം വിചാരമത്തം വിവേകജം പീതിസുഖം ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ചതുരങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി വിചാരോ പീതി സുഖം ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ദുതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… തതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ തിവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘തതിയം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ പീതിയാ ച വിരാഗാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… പഞ്ചമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഞ്ചമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

പഞ്ചകം.

൪. രൂപാവചരവിപാകാ

൬൩൦. ചത്താരി ഝാനാനി – പഠമം ഝാനം, ദുതിയം ഝാനം, തതിയം ഝാനം, ചതുത്ഥം ഝാനം.

൬൩൧. തത്ഥ കതമം പഠമം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ഫസ്സോ ഹോതി…പേ… അവിക്ഖേപോ ഹോതി. ഇമേ ധമ്മാ കുസലാ. തസ്സേവ രൂപാവചരസ്സ കുസലസ്സ കമ്മസ്സ കതത്താ ഉപചിതത്താ വിപാകം വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ദുതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ഫസ്സോ ഹോതി…പേ… അവിക്ഖേപോ ഹോതി. ഇമേ ധമ്മാ കുസലാ. തസ്സേവ രൂപാവചരസ്സ കുസലസ്സ കമ്മസ്സ കതത്താ ഉപചിതത്താ വിപാകം വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം…പേ… തതിയം ഝാനം…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം…പേ… പഠമം ഝാനം…പേ… പഞ്ചമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഞ്ചമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ…പേ….

൫. അരൂപാവചരവിപാകാ

൬൩൨. ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ അരൂപൂപപത്തിയാ മഗ്ഗം ഭാവേതി സബ്ബസോ ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം സമതിക്കമ്മ നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസഞ്ഞാസഹഗതം സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, തസ്മിം സമയേ ഫസ്സോ ഹോതി…പേ… അവിക്ഖേപോ ഹോതി. ഇമേ ധമ്മാ കുസലാ. തസ്സേവ അരൂപാവചരസ്സ കുസലസ്സ കമ്മസ്സ കതത്താ ഉപചിതത്താ വിപാകം സബ്ബസോ ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം സമതിക്കമ്മ നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസഞ്ഞാസഹഗതം സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

൬. ലോകുത്തരവിപാകാ

൬൩൩. ചത്താരി ഝാനാനി – പഠമം ഝാനം, ദുതിയം ഝാനം, തതിയം ഝാനം, ചതുത്ഥം ഝാനം.

൬൩൪. തത്ഥ കതമം പഠമം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ഫസ്സോ ഹോതി…പേ… അവിക്ഖേപോ ഹോതി. ഇമേ ധമ്മാ കുസലാ. തസ്സേവ ലോകുത്തരസ്സ കുസലസ്സ ഝാനസ്സ കതത്താ ഭാവിതത്താ വിപാകം വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം സുഞ്ഞതം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ദുതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ ലോകുത്തരം ഝാനം ഭാവേതി നിയ്യാനികം അപചയഗാമിം ദിട്ഠിഗതാനം പഹാനായ പഠമായ ഭൂമിയാ പത്തിയാ വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം, തസ്മിം സമയേ ഫസ്സോ ഹോതി…പേ… അവിക്ഖേപോ ഹോതി. ഇമേ ധമ്മാ കുസലാ. തസ്സേവ ലോകുത്തരസ്സ കുസലസ്സ ഝാനസ്സ കതത്താ ഭാവിതത്താ വിപാകം വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം …പേ… തതിയം ഝാനം…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം…പേ… പഠമം ഝാനം…പേ… പഞ്ചമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി ദുക്ഖപടിപദം ദന്ധാഭിഞ്ഞം സുഞ്ഞതം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഞ്ചമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

൭. രൂപാരൂപാവചരകിരിയാ

൬൩൫. ചത്താരി ഝാനാനി – പഠമം ഝാനം, ദുതിയം ഝാനം, തതിയം ഝാനം, ചതുത്ഥം ഝാനം.

൬൩൬. തത്ഥ കതമം പഠമം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപാവചരം ഝാനം ഭാവേതി കിരിയം നേവ കുസലം നാകുസലം ന ച കമ്മവിപാകം ദിട്ഠധമ്മസുഖവിഹാരം വിവിച്ചേവ കാമേഹി…പേ… പഠമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ പഞ്ചങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – വിതക്കോ, വിചാരോ, പീതി, സുഖം, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഠമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

തത്ഥ കതമം ദുതിയം ഝാനം? ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ രൂപാവചരം ഝാനം ഭാവേതി കിരിയം നേവ കുസലം നാകുസലം ന ച കമ്മവിപാകം ദിട്ഠധമ്മസുഖവിഹാരം വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ…പേ… ദുതിയം ഝാനം…പേ… തതിയം ഝാനം…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം…പേ… പഠമം ഝാനം…പേ… പഞ്ചമം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി പഥവീകസിണം, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘പഞ്ചമം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താ.

൬൩൭. ഇധ ഭിക്ഖു യസ്മിം സമയേ അരൂപാവചരം ഝാനം ഭാവേതി കിരിയം നേവ കുസലം നാകുസലം ന ച കമ്മവിപാകം ദിട്ഠധമ്മസുഖവിഹാരം സബ്ബസോ ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം സമതിക്കമ്മ നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസഞ്ഞാസഹഗതം സുഖസ്സ ച പഹാനാ…പേ… ചതുത്ഥം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, തസ്മിം സമയേ ദുവങ്ഗികം ഝാനം ഹോതി – ഉപേക്ഖാ, ചിത്തസ്സേകഗ്ഗതാ. ഇദം വുച്ചതി ‘‘ചതുത്ഥം ഝാനം’’. അവസേസാ ധമ്മാ ഝാനസമ്പയുത്താതി.

അഭിധമ്മഭാജനീയം.