൧. വിഭങ്ഗവാരോ

ഹേതുപച്ചയോ

൩൧൩. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – നിയ്യാനികാ ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ. (മൂലം കാതബ്ബം.) നിയ്യാനികാ ഹേതൂ ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ. (മൂലം കാതബ്ബം.) നിയ്യാനികാ ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – അനിയ്യാനികാ ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൧)

ആരമ്മണപച്ചയോ

൩൧൪. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – അരിയാ മഗ്ഗാ വുട്ഠഹിത്വാ മഗ്ഗം പച്ചവേക്ഖന്തി, ചേതോപരിയഞാണേന നിയ്യാനികചിത്തസമങ്ഗിസ്സ ചിത്തം ജാനാതി, നിയ്യാനികാ ഖന്ധാ ചേതോപരിയഞാണസ്സ, പുബ്ബേനിവാസാനുസ്സതിഞാണസ്സ, അനാഗതംസഞാണസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ദാനം…പേ… സീലം…പേ… ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം പച്ചവേക്ഖതി അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ആരബ്ഭ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; പുബ്ബേ സുചിണ്ണാനി…പേ… ഝാനാ…പേ… അരിയാ ഫലം പച്ചവേക്ഖന്തി, നിബ്ബാനം പച്ചവേക്ഖന്തി, നിബ്ബാനം ഗോത്രഭുസ്സ, വോദാനസ്സ, ഫലസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ; അരിയാ പഹീനേ കിലേസേ…പേ… വിക്ഖമ്ഭിതേ…പേ… പുബ്ബേ സമുദാചിണ്ണേ…പേ… ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിയ്യാനികേ ഖന്ധേ അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി, ചേതോപരിയഞാണേന അനിയ്യാനികചിത്തസമങ്ഗിസ്സ ചിത്തം ജാനാതി, ആകാസാനഞ്ചായതനം വിഞ്ഞാണഞ്ചായതനസ്സ…പേ… ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസ്സ…പേ… രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… അനിയ്യാനികാ ഖന്ധാ ഇദ്ധിവിധഞാണസ്സ, ചേതോപരിയഞാണസ്സ, പുബ്ബേനിവാസാനുസ്സതിഞാണസ്സ, യഥാകമ്മൂപഗഞാണസ്സ, അനാഗതംസഞാണസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ.

അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – നിബ്ബാനം മഗ്ഗസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

അധിപതിപച്ചയോ

൩൧൫. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. സഹജാതാധിപതി – നിയ്യാനികാധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – അരിയാ മഗ്ഗാ വുട്ഠഹിത്വാ മഗ്ഗം ഗരും കത്വാ പച്ചവേക്ഖന്തി. സഹജാതാധിപതി – നിയ്യാനികാധിപതി ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (മൂലം കാതബ്ബം.) നിയ്യാനികാധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൩൧൬. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ദാനം…പേ… സീലം…പേ… ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം ഗരും കത്വാ പച്ചവേക്ഖതി അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ഗരും കത്വാ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി ഉപ്പജ്ജതി, പുബ്ബേ സുചിണ്ണാനി…പേ… ഝാനാ വുട്ഠഹിത്വാ…പേ… അരിയാ ഫലം ഗരും കത്വാ പച്ചവേക്ഖന്തി, നിബ്ബാനം ഗരും കത്വാ പച്ചവേക്ഖന്തി, നിബ്ബാനം ഗോത്രഭുസ്സ, വോദാനസ്സ, ഫലസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ; ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിയ്യാനികേ ഖന്ധേ ഗരും കത്വാ അസ്സാദേതി അഭിനന്ദതി, തം ഗരും കത്വാ രാഗോ ഉപ്പജ്ജതി, ദിട്ഠി ഉപ്പജ്ജതി. സഹജാതാധിപതി – അനിയ്യാനികാധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണാധിപതി – നിബ്ബാനം മഗ്ഗസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

അനന്തരപച്ചയാദി

൩൧൭. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – മഗ്ഗോ ഫലസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ അനിയ്യാനികാ ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം അനിയ്യാനികാനം ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ; അനുലോമം ഗോത്രഭുസ്സ… അനുലോമം വോദാനസ്സ… ഫലം ഫലസ്സ… അനുലോമം ഫലസമാപത്തിയാ … നിരോധാ വുട്ഠഹന്തസ്സ നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനം ഫലസമാപത്തിയാ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ… ഗോത്രഭു മഗ്ഗസ്സ; വോദാനം മഗ്ഗസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

സമനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ… സഹജാതപച്ചയേന പച്ചയോ… പഞ്ച… അഞ്ഞമഞ്ഞപച്ചയേന പച്ചയോ… ദ്വേ… നിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ… സത്ത.

ഉപനിസ്സയപച്ചയോ

൩൧൮. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. പകതൂപനിസ്സയോ – പഠമോ മഗ്ഗോ ദുതിയസ്സ മഗ്ഗസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… തതിയോ മഗ്ഗോ ചതുത്ഥസ്സ മഗ്ഗസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – അരിയാ മഗ്ഗം ഉപനിസ്സായ അനുപ്പന്നം സമാപത്തിം ഉപ്പാദേന്തി, ഉപ്പന്നം സമാപജ്ജന്തി, സങ്ഖാരേ അനിച്ചതോ…പേ… വിപസ്സന്തി, മഗ്ഗോ അരിയാനം അത്ഥപടിസമ്ഭിദായ…പേ… പടിഭാനപടിസമ്ഭിദായ ഠാനാഠാനകോസല്ലസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ, മഗ്ഗോ ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

൩൧൯. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – അനിയ്യാനികം സദ്ധം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി, സീലം…പേ… ഉപോസഥകമ്മം കരോതി, ഝാനം ഉപ്പാദേതി… വിപസ്സനം… അഭിഞ്ഞം… സമാപത്തിം ഉപ്പാദേതി… മാനം ജപ്പേതി… ദിട്ഠിം ഗണ്ഹാതി; അനിയ്യാനികം സീലം…പേ… പഞ്ഞം… രാഗം…പേ… പത്ഥനം… ഉതും… ഭോജനം… സേനാസനം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി…പേ… സമാപത്തിം ഉപ്പാദേതി, പാണം ഹനതി…പേ… സങ്ഘം ഭിന്ദതി; അനിയ്യാനികാ സദ്ധാ…പേ… സേനാസനം അനിയ്യാനികായ സദ്ധായ…പേ… പത്ഥനായ… കായികസ്സ സുഖസ്സ… കായികസ്സ ദുക്ഖസ്സ… ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – പഠമസ്സ മഗ്ഗസ്സ പരികമ്മം പഠമസ്സ മഗ്ഗസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… ചതുത്ഥസ്സ മഗ്ഗസ്സ പരികമ്മം ചതുത്ഥസ്സ മഗ്ഗസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

പുരേജാതപച്ചയാദി

൩൨൦. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ… ദ്വേ (അരൂപദുകസദിസാ കാതബ്ബാ)… പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ… ദ്വേ… ആസേവനപച്ചയേന പച്ചയോ… ദ്വേ.

കമ്മപച്ചയോ

൩൨൧. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ നിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – നിയ്യാനികാ ചേതനാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. നിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ – നിയ്യാനികാ ചേതനാ ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. നാനാക്ഖണികാ – നിയ്യാനികാ ചേതനാ ഫലസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (മൂലം കാതബ്ബം) നിയ്യാനികാ ചേതനാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൩൨൨. അനിയ്യാനികോ ധമ്മോ അനിയ്യാനികസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ (സംഖിത്തം). നാനാക്ഖണികാ – അനിയ്യാനികാ ചേതനാ വിപാകാനം ഖന്ധാനം കടത്താ ച രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ… വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ… ഏകംയേവ… ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ… ചത്താരി… ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ… ചത്താരി… ഝാനപച്ചയേന പച്ചയോ… ചത്താരി… മഗ്ഗപച്ചയേന പച്ചയോ… ചത്താരി… സമ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ… ദ്വേ… വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ… തീണി (അരൂപദുകസദിസാ കാതബ്ബാ)… അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ… സത്ത (അരൂപദുകസദിസാ കാതബ്ബാ, ആമസനാ നാനാപദായേവ)… നത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ… തീണി… വിഗതപച്ചയേന പച്ചയോ… തീണി… അവിഗതപച്ചയേന പച്ചയോ… സത്ത.