൧. വിഭങ്ഗവാരോ

ഹേതുപച്ചയോ

൧൭. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – അലോഭോ അദോസസ്സ അമോഹസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). ലോഭോ മോഹസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ, ദോസോ മോഹസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൨)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ – അലോഭോ അദോസസ്സ അമോഹസ്സ സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ഹേതുപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). ലോഭോ മോഹസ്സ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൩)

ആരമ്മണപച്ചയോ

൧൮. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതും ആരബ്ഭ ഹേതൂ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതും ആരബ്ഭ നഹേതൂ ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൨)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതും ആരബ്ഭ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൩)

൧൯. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ദാനം ദത്വാ സീലം…പേ… ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം പച്ചവേക്ഖതി, പുബ്ബേ സുചിണ്ണാനി പച്ചവേക്ഖതി. ഝാനാ വുട്ഠഹിത്വാ…പേ… അരിയാ മഗ്ഗാ വുട്ഠഹിത്വാ മഗ്ഗം പച്ചവേക്ഖന്തി, ഫലം…പേ… നിബ്ബാനം…പേ… നിബ്ബാനം ഗോത്രഭുസ്സ, വോദാനസ്സ, മഗ്ഗസ്സ, ഫലസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. അരിയാ നഹേതൂ പഹീനേ കിലേസേ പച്ചവേക്ഖന്തി, വിക്ഖമ്ഭിതേ കിലേസേ പച്ചവേക്ഖന്തി, പുബ്ബേ സമുദാചിണ്ണേ കിലേസേ ജാനന്തി, ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും, നഹേതൂ ഖന്ധേ അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി, ചേതോപരിയഞാണേന നഹേതുചിത്തസമങ്ഗിസ്സ ചിത്തം ജാനാതി. ആകാസാനഞ്ചായതനം [ആകാസാനഞ്ചായതനകിരിയം (സ്യാ.) ഏവമുപരിപി തീസു ഠാനേസു] വിഞ്ഞാണഞ്ചായതനസ്സ…പേ… ആകിഞ്ചഞ്ഞായതനം നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനസ്സ…പേ… രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ …പേ… നഹേതൂ ഖന്ധാ ഇദ്ധിവിധഞാണസ്സ, ചേതോപരിയഞാണസ്സ, പുബ്ബേനിവാസാനുസ്സതിഞാണസ്സ, യഥാകമ്മൂപഗഞാണസ്സ, അനാഗതംസഞാണസ്സ, ആവജ്ജനായ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ദാനം ദത്വാ (പഠമഗമനംയേവ, ആവജ്ജനാ നത്ഥി. രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സാതി ഇദം നത്ഥി). (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ദാനം ദത്വാ സീലം…പേ… ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം പച്ചവേക്ഖതി, തം ആരബ്ഭ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി (തത്ഥ തത്ഥ ഠിതേന ഇമം കാതബ്ബം ദുതിയഗമനസദിസം). (൩)

൨൦. ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതുഞ്ച സമ്പയുത്തകേ ച ഖന്ധേ ആരബ്ഭ ഹേതൂ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൧)

ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതുഞ്ച സമ്പയുത്തകേ ച ഖന്ധേ ആരബ്ഭ നഹേതൂ ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൨)

ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ആരമ്മണപച്ചയേന പച്ചയോ – ഹേതുഞ്ച സമ്പയുത്തകേ ച ഖന്ധേ ആരബ്ഭ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൩)

അധിപതിപച്ചയോ

൨൧. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ഹേതും ഗരും കത്വാ ഹേതൂ ഉപ്പജ്ജന്തി. സഹജാതാധിപതി – ഹേതു അധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഹേതൂനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ഹേതും ഗരും കത്വാ നഹേതൂ ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. സഹജാതാധിപതി – ഹേതു അധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ഹേതും ഗരും കത്വാ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. സഹജാതാധിപതി – ഹേതു അധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ഹേതൂനഞ്ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൨൨. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ദാനം ദത്വാ (വിത്ഥാരേതബ്ബം യാവ. നഹേതൂ ഖന്ധാ). സഹജാതാധിപതി – നഹേതു അധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ദാനം ദത്വാ (സംഖിത്തം. യാവ വത്ഥു നഹേതൂ ച ഖന്ധാ താവ കാതബ്ബം). സഹജാതാധിപതി നഹേതു അധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഹേതൂനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണാധിപതി, സഹജാതാധിപതി. ആരമ്മണാധിപതി – ദാനം ദത്വാ സീലം…പേ… ഉപോസഥകമ്മം കത്വാ തം ഗരും കത്വാ പച്ചവേക്ഖതി, തം ഗരും കത്വാ നഹേതൂ ഖന്ധാ ച ഹേതൂ ച ഉപ്പജ്ജന്തി, പുബ്ബേ സുചിണ്ണാനി (യാവ വത്ഥു നഹേതൂ ഖന്ധാ, ച താവ കാതബ്ബം). സഹജാതാധിപതി – നഹേതു അധിപതി സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ഹേതൂനഞ്ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൨൩. ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണാധിപതി – ഹേതുഞ്ച സമ്പയുത്തകേ ച ഖന്ധേ ഗരും കത്വാ ഹേതൂ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൧)

ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണാധിപതി – ഹേതുഞ്ച സമ്പയുത്തകേ ച ഖന്ധേ ഗരും കത്വാ നഹേതൂ ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൨)

ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അധിപതിപച്ചയേന പച്ചയോ. ആരമ്മണാധിപതി – ഹേതുഞ്ച സമ്പയുത്തകേ ച ഖന്ധേ ഗരും കത്വാ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി. (൩)

അനന്തരപച്ചയോ

൨൪. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ ഹേതൂ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം ഹേതൂനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ ഹേതൂ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം നഹേതൂനം ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ ഹേതൂ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൨൫. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ നഹേതൂ ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം നഹേതൂനം ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ; അനുലോമം ഗോത്രഭുസ്സ (സംഖിത്തം) നേവസഞ്ഞാനാസഞ്ഞായതനം ഫലസമാപത്തിയാ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ…. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ (നഹേതുമൂലകം തീണിപി ഏകസദിസം). (൩)

൨൬. ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം ഹേതൂനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം നഹേതൂനം ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ – പുരിമാ പുരിമാ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ പച്ഛിമാനം പച്ഛിമാനം ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം അനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

സമനന്തരപച്ചയാദി

൨൭. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ സമനന്തരപച്ചയേന പച്ചയോ (അനന്തരസദിസം.)… സഹജാതപച്ചയേന പച്ചയോ… അഞ്ഞമഞ്ഞപച്ചയേന പച്ചയോ (ഇമേ ദ്വേപി പടിച്ചസദിസാ. നിസ്സയപച്ചയോ പച്ചയവാരേ നിസ്സയപച്ചയസദിസോ.)

ഉപനിസ്സയപച്ചയോ

൨൮. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ഹേതൂ ഹേതൂനം ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ഹേതൂ നഹേതൂനം ഖന്ധാനം ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ഹേതൂ ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൨൯. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ… പകതൂപനിസ്സയോ – സദ്ധം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി…പേ… സമാപത്തിം ഉപ്പാദേതി…പേ… ദിട്ഠിം ഗണ്ഹാതി; സീലം…പേ… സേനാസനം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി…പേ… സങ്ഘം ഭിന്ദതി; സദ്ധാ…പേ… സേനാസനം സദ്ധായ…പേ… ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ… പകതൂപനിസ്സയോ – സദ്ധം…പേ… സേനാസനം ഉപനിസ്സായ ദാനം ദേതി…പേ… സങ്ഘം ഭിന്ദതി; സദ്ധാ…പേ… സേനാസനം സദ്ധായ…പേ… പത്ഥനായ മഗ്ഗസ്സ ഫലസമാപത്തിയാ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ… പകതൂപനിസ്സയോ (ദുതിയഉപനിസ്സയസദിസം). (൩)

൩൦. ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഹേതൂനം ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ…പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ നഹേതൂനം ഖന്ധാനം ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണൂപനിസ്സയോ, അനന്തരൂപനിസ്സയോ, പകതൂപനിസ്സയോ …പേ…. പകതൂപനിസ്സയോ – ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ഹേതൂനഞ്ച സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം ഉപനിസ്സയപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

പുരേജാതപച്ചയോ

൩൧. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. ആരമ്മണപുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി, രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ…. വത്ഥുപുരേജാതം – ചക്ഖായതനം…പേ… കായായതനം…പേ… വത്ഥു നഹേതൂനം ഖന്ധാനം പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. ആരമ്മണപുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി. വത്ഥുപുരേജാതം – വത്ഥു ഹേതൂനം പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – ആരമ്മണപുരേജാതം, വത്ഥുപുരേജാതം. ആരമ്മണപുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി. വത്ഥുപുരേജാതം – വത്ഥു ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം പുരേജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

പച്ഛാജാതപച്ചയാദി

൩൨. ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – പച്ഛാജാതാ ഹേതൂ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – പച്ഛാജാതാ നഹേതൂ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ – പച്ഛാജാതാ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ പച്ഛാജാതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആസേവനപച്ചയേന പച്ചയോ (അനന്തരസദിസം).

കമ്മപച്ചയോ

൩൩. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ – നഹേതു ചേതനാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. നാനാക്ഖണികാ – നഹേതു ചേതനാ വിപാകാനം ഖന്ധാനം കടത്താ ച രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ – നഹേതു ചേതനാ സമ്പയുത്തകാനം ഹേതൂനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. നാനാക്ഖണികാ – നഹേതു ചേതനാ വിപാകാനം ഹേതൂനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതാ, നാനാക്ഖണികാ. സഹജാതാ – നഹേതു ചേതനാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ഹേതൂനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. നാനാക്ഖണികാ – നഹേതു ചേതനാ വിപാകാനം ഖന്ധാനം ഹേതൂനം കടത്താ ച രൂപാനം കമ്മപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

വിപാകപച്ചയോ

൩൪. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ – വിപാകോ അലോഭോ അദോസസ്സ അമോഹസ്സ വിപാകപച്ചയേന പച്ചയോ (പടിച്ചവാരസദിസം. വിപാകവിഭങ്ഗേ നവ പഞ്ഹാ).

ആഹാരപച്ചയോ

൩൫. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ – നഹേതൂ ആഹാരാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… കബളീകാരോ ആഹാരോ ഇമസ്സ കായസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ – നഹേതൂ ആഹാരാ സമ്പയുത്തകാനം ഹേതൂനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ – നഹേതൂ ആഹാരാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ഹേതൂനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ആഹാരപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൩)

ഇന്ദ്രിയപച്ചയോ

൩൬. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… (ഹേതുമൂലകേ തീണി).

നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ – നഹേതൂ ഇന്ദ്രിയാ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… ചക്ഖുന്ദ്രിയം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… കായിന്ദ്രിയം കായവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… രൂപജീവിതിന്ദ്രിയം കടത്താരൂപാനം ഇന്ദ്രിയപച്ചയേന പച്ചയോ (ഏവം ഇന്ദ്രിയപച്ചയാ വിത്ഥാരേതബ്ബാ. നവ).

ഝാനപച്ചയാദി

൩൭. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ ഝാനപച്ചയേന പച്ചയോ… തീണി.

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ മഗ്ഗപച്ചയേന പച്ചയോ… സമ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (ഇമേസു ദ്വീസു നവ.)

വിപ്പയുത്തപച്ചയോ

൩൮. ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പച്ഛാജാതം. സഹജാതാ – ഹേതൂ ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ ഹേതൂ കടത്താരൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. ഹേതൂ വത്ഥുസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – ഹേതൂ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം, പച്ഛാജാതം. സഹജാതാ – നഹേതൂ ഖന്ധാ ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ നഹേതൂ ഖന്ധാ കടത്താരൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. ഖന്ധാ വത്ഥുസ്സ…പേ… വത്ഥു ഖന്ധാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – ചക്ഖായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… കായായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ, വത്ഥു നഹേതൂനം ഖന്ധാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – നഹേതൂ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതം – പടിസന്ധിക്ഖണേ വത്ഥു ഹേതൂനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – വത്ഥു ഹേതൂനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതം – പടിസന്ധിക്ഖണേ വത്ഥു ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – വത്ഥു ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

ഹേതൂ ച നഹേതൂ ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പച്ഛാജാതം. സഹജാതാ – ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ കടത്താരൂപാനം വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – ഹേതൂ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ വിപ്പയുത്തപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

അത്ഥിപച്ചയാദി

൩൯. ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – അലോഭോ അദോസസ്സ അമോഹസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). ലോഭോ മോഹസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം); പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൧)

ഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പച്ഛാജാതം. സഹജാതാ – ഹേതൂ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. പച്ഛാജാതാ – ഹേതൂ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – അലോഭോ അദോസസ്സ അമോഹസ്സ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). ലോഭോ മോഹസ്സ സമ്പയുത്തകാനം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം); പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ…. (൩)

൪൦. നഹേതു ധമ്മോ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം, പച്ഛാജാതം, ആഹാരം, ഇന്ദ്രിയം. സഹജാതോ – നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… ദ്വേ ഖന്ധാ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം കടത്താ ച രൂപാനം…പേ… ഖന്ധാ വത്ഥുസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ; വത്ഥു ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ; ഏകം മഹാഭൂതം…പേ… ബാഹിരം… ആഹാരസമുട്ഠാനം… ഉതുസമുട്ഠാനം… അസഞ്ഞസത്താനം…പേ…. പുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും…പേ… ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി, രൂപായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… ഫോട്ഠബ്ബായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ, ചക്ഖായതനം ചക്ഖുവിഞ്ഞാണസ്സ…പേ… കായായതനം കായവിഞ്ഞാണസ്സ, വത്ഥു നഹേതൂനം ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – നഹേതൂ ഖന്ധാ പുരേജാതസ്സ ഇമസ്സ കായസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. കബളീകാരോ ആഹാരോ ഇമസ്സ കായസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. രൂപജീവിതിന്ദ്രിയം കടത്താരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൧)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതാ – നഹേതൂ ഖന്ധാ സമ്പയുത്തകാനം ഹേതൂനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… വത്ഥു ഹേതൂനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി; വത്ഥു ഹേതൂനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

നഹേതു ധമ്മോ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതോ – നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം ഹേതൂനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ; പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… വത്ഥു ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പുരേജാതം – ചക്ഖും…പേ… വത്ഥും അനിച്ചതോ…പേ… ദോമനസ്സം ഉപ്പജ്ജതി; ദിബ്ബേന ചക്ഖുനാ രൂപം പസ്സതി, ദിബ്ബായ സോതധാതുയാ സദ്ദം സുണാതി; വത്ഥു ഹേതൂനം സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)

൪൧. ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതോ – അലോഭോ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ അദോസസ്സ അമോഹസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). ലോഭോ ച സമ്പയുത്തകാ ച ഖന്ധാ മോഹസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം); പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… അലോഭോ ച വത്ഥു ച അദോസസ്സ അമോഹസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). (൧)

ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ നഹേതുസ്സ ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പച്ഛാജാതം, ആഹാരം, ഇന്ദ്രിയം. സഹജാതോ – നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ ച ഹേതൂ ച തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ…പേ… ദ്വേ ഖന്ധാ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… പടിസന്ധിക്ഖണേ ഹേതൂ ച വത്ഥു ച നഹേതൂനം ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. സഹജാതാ – ഹേതൂ ച മഹാഭൂതാ ച ചിത്തസമുട്ഠാനാനം രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – ഹേതൂ ച കബളീകാരോ ആഹാരോ ച ഇമസ്സ കായസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. പച്ഛാജാതാ – ഹേതൂ ച രൂപജീവിതിന്ദ്രിയഞ്ച കടത്താരൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ. (൨)

ഹേതു ച നഹേതു ച ധമ്മാ ഹേതുസ്സ ച നഹേതുസ്സ ച ധമ്മസ്സ അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ – സഹജാതം, പുരേജാതം. സഹജാതോ – നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ ച അലോഭോ ച തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം അദോസസ്സ അമോഹസ്സ ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം). നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ ച ലോഭോ ച തിണ്ണന്നം ഖന്ധാനം മോഹസ്സ ചിത്തസമുട്ഠാനാനഞ്ച രൂപാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ (ചക്കം); പടിസന്ധിക്ഖണേ നഹേതു ഏകോ ഖന്ധോ ച അലോഭോ ച (ചക്കം). പടിസന്ധിക്ഖണേ…പേ… അലോഭോ ച വത്ഥു ച അദോസസ്സ അമോഹസ്സ സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ, ലോഭോ ച വത്ഥു ച മോഹസ്സ സമ്പയുത്തകാനഞ്ച ഖന്ധാനം അത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ….

നത്ഥിപച്ചയേന പച്ചയോ… വിഗതപച്ചയേന പച്ചയോ… അവിഗതപച്ചയേന പച്ചയോ. (൩)