൩. ബ്രഹ്മചരിയകഥാ
൧. സുദ്ധബ്രഹ്മചരിയകഥാ
൨൬൯. നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. സബ്ബേ ദേവാ ജളാ ഏലമൂഗാ [ഏളമൂഗാ (സ്യാ.)] അവിഞ്ഞൂ ഹത്ഥസംവാചികാ നപ്പടിബലാ സുഭാസിതദുബ്ഭാസിതാനം അത്ഥമഞ്ഞാതും, സബ്ബേ ദേവാ ന ബുദ്ധേ പസന്നാ ന ധമ്മേ പസന്നാ ന സങ്ഘേ പസന്നാ, ന ബുദ്ധം ഭഗവന്തം പയിരുപാസന്തി, ന ബുദ്ധം ഭഗവന്തം പഞ്ഹം പുച്ഛന്തി, ന ബുദ്ധേന ഭഗവതാ പഞ്ഹേ വിസ്സജ്ജിതേ അത്തമനാ, സബ്ബേ ദേവാ കമ്മാവരണേന സമന്നാഗതാ കിലേസാവരണേന സമന്നാഗതാ വിപാകാവരണേന സമന്നാഗതാ അസ്സദ്ധാ അച്ഛന്ദികാ ദുപ്പഞ്ഞാ അഭബ്ബാ നിയാമം ഓക്കമിതും കുസലേസു ധമ്മേസു സമ്മത്തം, സബ്ബേ ദേവാ മാതുഘാതകാ പിതുഘാതകാ അരഹന്തഘാതകാ രുഹിരുപ്പാദകാ സങ്ഘഭേദകാ, സബ്ബേ ദേവാ പാണാതിപാതിനോ അദിന്നാദായിനോ കാമേസുമിച്ഛാചാരിനോ മുസാവാദിനോ പിസുണവാചാ ഫരുസാവാചാ സമ്ഫപ്പലാപിനോ അഭിജ്ഝാലുനോ ബ്യാപന്നചിത്താ മിച്ഛാദിട്ഠികാതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
നനു അത്ഥി ദേവാ അജളാ അനേലമൂഗാ വിഞ്ഞൂ ന ഹത്ഥസംവാചികാ പടിബലാ സുഭാസിതദുബ്ഭാസിതാനം അത്ഥമഞ്ഞാതും, അത്ഥി ദേവാ ബുദ്ധേ പസന്നാ ധമ്മേ പസന്നാ സങ്ഘേ പസന്നാ, ബുദ്ധം ഭഗവന്തം പയിരുപാസന്തി, ബുദ്ധം ഭഗവന്തം പഞ്ഹം പുച്ഛന്തി, ബുദ്ധേന ഭഗവതാ പഞ്ഹേ വിസ്സജ്ജിതേ അത്തമനാ ഹോന്തി, അത്ഥി ദേവാ ന കമ്മാവരണേന സമന്നാഗതാ ന കിലേസാവരണേന സമന്നാഗതാ ന വിപാകാവരണേന സമന്നാഗതാ സദ്ധാ ഛന്ദികാ പഞ്ഞവന്തോ ഭബ്ബാ നിയാമം ഓക്കമിതും കുസലേസു ധമ്മേസു സമ്മത്തം, അത്ഥി ദേവാ ന മാതുഘാതകാ ന പിതുഘാതകാ ന അരഹന്തഘാതകാ ന രുഹിരുപ്പാദകാ ന സങ്ഘഭേദകാ, അത്ഥി ദേവാ ന പാണാതിപാതിനോ ന അദിന്നാദായിനോ ന കാമേസുമിച്ഛാചാരിനോ ന മുസാവാദിനോ ന പിസുണാവാചാ ന ഫരുസാവാചാ ന സമ്ഫപ്പലാപിനോ ന അഭിജ്ഝാലുനോ അബ്യാപന്നചിത്താ സമ്മാദിട്ഠികാതി? ആമന്താ.
ഹഞ്ചി അത്ഥി ദേവാ അജളാ അനേലമൂഗാ വിഞ്ഞൂ ന ഹത്ഥസംവാചികാ പടിബലാ സുഭാസിതദുബ്ഭാസിതാനം അത്ഥമഞ്ഞാതും…പേ… അത്ഥി ദേവാ ബുദ്ധേ പസന്നാ…പേ… സമ്മാദിട്ഠികാ, നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോ’’തി.
൨൭൦. അത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. അത്ഥി തത്ഥ പബ്ബജ്ജാ മുണ്ഡിയം കാസാവധാരണാ പത്തധാരണാ, ദേവേസു സമ്മാസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി, പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി, സാവകയുഗം ഉപ്പജ്ജതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു പബ്ബജ്ജാ നത്ഥീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ അത്ഥി പബ്ബജ്ജാ തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി പബ്ബജ്ജാ നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ അത്ഥി പബ്ബജ്ജാ തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി പബ്ബജ്ജാ നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യോ പബ്ബജതി തസ്സേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യോ ന പബ്ബജതി നത്ഥി തസ്സ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു മുണ്ഡിയം നത്ഥീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ അത്ഥി മുണ്ഡിയം തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി മുണ്ഡിയം നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ അത്ഥി മുണ്ഡിയം തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി മുണ്ഡിയം നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യോ മുണ്ഡോ ഹോതി തസ്സേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യോ മുണ്ഡോ ന ഹോതി നത്ഥി തസ്സ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു കാസാവധാരണാ നത്ഥീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ അത്ഥി കാസാവധാരണാ തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി കാസാവധാരണാ നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ അത്ഥി കാസാവധാരണാ തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി കാസാവധാരണാ നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യോ കാസാവം ധാരേതി തസ്സേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യോ കാസാവം ന ധാരേതി നത്ഥി തസ്സ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു പത്തധാരണാ നത്ഥീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ അത്ഥി പത്തധാരണാ തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി പത്തധാരണാ നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ അത്ഥി പത്തധാരണാ തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ നത്ഥി പത്തധാരണാ നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ? യോ പത്തം ധാരേതി തസ്സേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യോ പത്തം ന ധാരേതി നത്ഥി തസ്സ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു സമ്മാസമ്ബുദ്ധാ നുപ്പജ്ജന്തീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ സമ്മാസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ സമ്മാസമ്ബുദ്ധാ നുപ്പജ്ജന്തി നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ സമ്മാസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ സമ്മാസമ്ബുദ്ധാ നുപ്പജ്ജന്തി നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. ലുമ്ബിനിയാ ഭഗവാ ജാതോ, ബോധിയാ മൂലേ അഭിസമ്ബുദ്ധോ, ബാരാണസിയം ഭഗവതാ ധമ്മചക്കം പവത്തിതം; തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, നത്ഥഞ്ഞത്ര ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ നുപ്പജ്ജന്തീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ നുപ്പജ്ജന്തി നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ നുപ്പജ്ജന്തി നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. മജ്ഝിമേസു ജനപദേസു പച്ചേകസമ്ബുദ്ധാ ഉപ്പജ്ജന്തി, തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, നത്ഥഞ്ഞത്ര ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദേവേസു സാവകയുഗം നുപ്പജ്ജതീതി, നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. യത്ഥ സാവകയുഗം ഉപ്പജ്ജതി തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ സാവകയുഗം നുപ്പജ്ജതി നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… യത്ഥ സാവകയുഗം ഉപ്പജ്ജതി തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, യത്ഥ സാവകയുഗം നുപ്പജ്ജതി നത്ഥി തത്ഥ ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. മഗധേസു സാവകയുഗം ഉപ്പന്നം, തത്ഥേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, നത്ഥഞ്ഞത്ര ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൨൭൧. അത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. സബ്ബദേവേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
അത്ഥി മനുസ്സേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. സബ്ബമനുസ്സേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
അത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. അസഞ്ഞസത്തേസു ദേവേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
അത്ഥി മനുസ്സേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. പച്ചന്തിമേസു ജനപദേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ മിലക്ഖേസു [മിലക്ഖൂസു (സ്യാ. ക.)] അവിഞ്ഞാതാരേസു യത്ഥ നത്ഥി ഗതി ഭിക്ഖൂനം ഭിക്ഖുനീനം ഉപാസകാനം ഉപാസികാനന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥീതി. അസഞ്ഞസത്തേസു ദേവേസു അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, സഞ്ഞസത്തേസു [അസഞ്ഞസത്തേസു (ക.)] ദേവേസു അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
ദേവേസു അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. കത്ഥ അത്ഥി, കത്ഥ നത്ഥീതി? അസഞ്ഞസത്തേസു ദേവേസു നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, സഞ്ഞസത്തേസു [അസഞ്ഞസത്തേസു (ക.)] ദേവേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി. അസഞ്ഞസത്തേസു ദേവേസു നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. സഞ്ഞസത്തേസു [അസഞ്ഞസത്തേസു (ക.)] ദേവേസു നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
സഞ്ഞസത്തേസു ദേവേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. അസഞ്ഞസത്തേസു ദേവേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അത്ഥി മനുസ്സേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥീതി. പച്ചന്തിമേസു ജനപദേസു അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ മിലക്ഖേസു അവിഞ്ഞാതാരേസു യത്ഥ നത്ഥി ഗതി ഭിക്ഖൂനം ഭിക്ഖുനീനം ഉപാസകാനം ഉപാസികാനം, മജ്ഝിമേസു ജനപദേസു അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
മനുസ്സേസു അത്ഥി യത്ഥ അത്ഥി, അത്ഥി യത്ഥ നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. കത്ഥ അത്ഥി, കത്ഥ നത്ഥീതി? പച്ചന്തിമേസു ജനപദേസു നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ മിലക്ഖേസു അവിഞ്ഞാതാരേസു യത്ഥ നത്ഥി ഗതി ഭിക്ഖൂനം ഭിക്ഖുനീനം ഉപാസകാനം ഉപാസികാനം, മജ്ഝിമേസു ജനപദേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി. പച്ചന്തിമേസു ജനപദേസു നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ മിലക്ഖേസു അവിഞ്ഞാതാരേസു യത്ഥ നത്ഥി ഗതി ഭിക്ഖൂനം ഭിക്ഖുനീനം ഉപാസകാനം ഉപാസികാനന്തി? ആമന്താ. മജ്ഝിമേസു ജനപദേസു നത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
മജ്ഝിമേസു ജനപദേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. പച്ചന്തിമേസു ജനപദേസു അത്ഥി ബ്രഹ്മചരിയവാസോ മിലക്ഖേസു അവിഞ്ഞാതാരേസു യത്ഥ നത്ഥി ഗതി ഭിക്ഖൂനം ഭിക്ഖുനീനം ഉപാസകാനം ഉപാസികാനന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ആമന്താ. നനു വുത്തം ഭഗവതാ – ‘‘തീഹി, ഭിക്ഖവേ, ഠാനേഹി ജമ്ബുദീപകാ മനുസ്സാ ഉത്തരകുരുകേ ച മനുസ്സേ അധിഗ്ഗണ്ഹന്തി ദേവേ ച താവതിംസേ! കതമേഹി തീഹി? സൂരാ, സതിമന്തോ, ഇധ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ’’തി [അ. നി. ൯.൨൧]. അത്ഥേവ സുത്തന്തോതി? ആമന്താ. തേന ഹി നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി.
സാവത്ഥിയം വുത്തം ഭഗവതാ – ‘‘ഇധ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ’’തി? ആമന്താ. സാവത്ഥിയംയേവ ബ്രഹ്മചരിയവാസോ, നത്ഥി അഞ്ഞത്ര ബ്രഹ്മചരിയവാസോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
൨൭൨. അനാഗാമിസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ പഞ്ചോരമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി പഹീനാനി, പഞ്ചുദ്ധമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി അപ്പഹീനാനി, ഇതോ ചുതസ്സ തത്ഥ ഉപപന്നസ്സ കുഹിം ഫലുപ്പത്തീതി? തത്ഥേവ. ഹഞ്ചി അനാഗാമിസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ പഞ്ചോരമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി പഹീനാനി, പഞ്ചുദ്ധമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി അപ്പഹീനാനി, ഇതോ ചുതസ്സ തത്ഥ ഉപപന്നസ്സ തഹിം ഫലുപ്പത്തി; നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോ’’തി.
അനാഗാമിസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ പഞ്ചോരമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി പഹീനാനി, പഞ്ചുദ്ധമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി അപ്പഹീനാനി, ഇതോ ചുതസ്സ തത്ഥ ഉപപന്നസ്സ കുഹിം ഭാരോഹരണം, കുഹിം ദുക്ഖപരിഞ്ഞാതം, കുഹിം കിലേസപ്പഹാനം, കുഹിം നിരോധസച്ഛികിരിയാ, കുഹിം അകുപ്പപടിവേധോതി? തത്ഥേവ. ഹഞ്ചി അനാഗാമിസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ പഞ്ചോരമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി പഹീനാനി, പഞ്ചുദ്ധമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി അപ്പഹീനാനി, ഇതോ ചുതസ്സ തത്ഥ ഉപപന്നസ്സ തഹിം അകുപ്പപടിവേധോ; നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോ’’തി.
അനാഗാമിസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ പഞ്ചോരമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി പഹീനാനി, പഞ്ചുദ്ധമ്ഭാഗിയാനി സംയോജനാനി അപ്പഹീനാനി, ഇതോ ചുതസ്സ തത്ഥ ഉപപന്നസ്സ തഹിം ഫലുപ്പത്തി, തഹിം ഭാരോഹരണം, തഹിം ദുക്ഖപരിഞ്ഞാതം, തഹിം കിലേസപ്പഹാനം, തഹിം നിരോധസച്ഛികിരിയാ, തഹിം അകുപ്പപടിവേധോ; കേനട്ഠേന വദേസി – ‘‘നത്ഥി ദേവേസു ബ്രഹ്മചരിയവാസോ’’തി? ഹന്ദ ഹി അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ ഫലം സച്ഛികരോതീതി [സച്ഛികരോതി (ബഹൂസു)].
൨. സംസന്ദനബ്രഹ്മചരിയകഥാ
൨൭൩. അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ആമന്താ. സോതാപന്നോ പുഗ്ഗലോ തത്ഥ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന ഇധ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ആമന്താ. സകദാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ പരിനിബ്ബായിപുഗ്ഗലോ [ഇധപരിനിബ്ബായീ (?)] തത്ഥ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന ഇധ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
സോതാപന്നോ പുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന ഇധ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ആമന്താ. അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ തത്ഥ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
സകദാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ പരിനിബ്ബായിപുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന ഇധ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ആമന്താ. അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ തത്ഥ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ ഫലം സച്ഛികരോതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ഇധ വിഹായ നിട്ഠസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, ന ച കിലേസാ പഹീയന്തീതി? ആമന്താ. സോതാപത്തിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, ന ച കിലേസാ പഹീയന്തീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ഇധ വിഹായ നിട്ഠസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, ന ച കിലേസാ പഹീയന്തീതി? ആമന്താ. സകദാഗാമിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ…പേ… അരഹത്തസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, ന ച കിലേസാ പഹീയന്തീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
സോതാപത്തിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ അപുബ്ബം അചരിമം മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, കിലേസാ ച പഹീയന്തീതി? ആമന്താ. ഇധ വിഹായ നിട്ഠസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ അപുബ്ബം അചരിമം മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, കിലേസാ ച പഹീയന്തീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
സകദാഗാമിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ…പേ… അരഹത്തസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ അപുബ്ബം അചരിമം മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, കിലേസാ ച പഹീയന്തീതി? ആമന്താ. ഇധ വിഹായ നിട്ഠസ്സ പുഗ്ഗലസ്സ അപുബ്ബം അചരിമം മഗ്ഗോ ച ഭാവീയതി, കിലേസാ ച പഹീയന്തീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ കതകരണീയോ ഭാവിതഭാവനോ തത്ഥ ഉപപജ്ജതീതി? ആമന്താ. അരഹാ ഉപപജ്ജതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അരഹാ ഉപപജ്ജതീതി? ആമന്താ. അത്ഥി അരഹതോ പുനബ്ഭവോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അത്ഥി അരഹതോ പുനബ്ഭവോതി? ആമന്താ. അരഹാ ഭവേന ഭവം ഗച്ഛതി, ഗതിയാ ഗതിം ഗച്ഛതി, സംസാരേന സംസാരം ഗച്ഛതി, ഉപപത്തിയാ ഉപപത്തിം ഗച്ഛതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ കതകരണീയോ ഭാവിതഭാവനോ അനോഹടഭാരോ തത്ഥ ഉപപജ്ജതീതി? ആമന്താ. ഭാരോഹരണായ പുന മഗ്ഗം ഭാവേതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ കതകരണീയോ ഭാവിതഭാവനോ അപരിഞ്ഞാതദുക്ഖോ അപ്പഹീനകിലേസോ അസച്ഛികതനിരോധോ അപ്പടിവിദ്ധാകുപ്പോ തത്ഥ ഉപപജ്ജതീതി? ആമന്താ. അകുപ്പപടിവേധായ പുന മഗ്ഗം ഭാവേതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ കതകരണീയോ ഭാവിതഭാവനോ അനോഹടഭാരോ തത്ഥ ഉപപജ്ജതി, ന ച ഭാരോഹരണായ പുന മഗ്ഗം ഭാവേതീതി? ആമന്താ. അനോഹടഭാരോ ച തത്ഥ പരിനിബ്ബായതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ.
അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ കതകരണീയോ ഭാവിതഭാവനോ അപരിഞ്ഞാതദുക്ഖോ അപ്പഹീനകിലേസോ അസച്ഛികതനിരോധോ അപ്പടിവിദ്ധാകുപ്പോ തത്ഥ ഉപപജ്ജതി, ന ച അകുപ്പപടിവേധായ പുന മഗ്ഗം ഭാവേതീതി? ആമന്താ. അപ്പടിവിദ്ധാകുപ്പോ ച തത്ഥ പരിനിബ്ബായതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ. യഥാ മിഗോ സല്ലേന വിദ്ധോ ദൂരമ്പി ഗന്ത്വാ കാലം കരോതി, ഏവമേവം അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ ഫലം സച്ഛികരോതീതി.
യഥാ മിഗോ സല്ലേന വിദ്ധോ ദൂരമ്പി ഗന്ത്വാ സസല്ലോവ കാലം കരോതി, ഏവമേവം അനാഗാമീ പുഗ്ഗലോ ഇധ ഭാവിതേന മഗ്ഗേന തത്ഥ സസല്ലോവ പരിനിബ്ബായതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ബ്രഹ്മചരിയകഥാ നിട്ഠിതാ.
൩. ഓധിസോകഥാ
൨൭൪. ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീതി? ആമന്താ. സോതാപത്തിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നോ പുഗ്ഗലോ ദുക്ഖദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? സക്കായദിട്ഠിം വിചികിച്ഛം സീലബ്ബതപരാമാസം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സോതാപന്നോ, ഏകദേസം ന സോതാപന്നോ, ഏകദേസം സോതാപത്തിഫലപ്പത്തോ [സോതാപത്തിഫലം പത്തോ (?)] പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം സത്തക്ഖത്തുപരമോ, കോലങ്കോലോ, ഏകബീജീ, ബുദ്ധേ അവേച്ചപ്പസാദേന സമന്നാഗതോ, ധമ്മേ…പേ… സങ്ഘേ…പേ… അരിയകന്തേഹി സീലേഹി സമന്നാഗതോ ഏകദേസം അരിയകന്തേഹി സീലേഹി ന സമന്നാഗതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
സമുദയദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? സക്കായദിട്ഠിം ജഹതി, വിചികിച്ഛം സീലബ്ബതപരാമാസം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സോതാപന്നോ, ഏകദേസം ന സോതാപന്നോ…പേ… ഏകദേസം അരിയകന്തേഹി സീലേഹി സമന്നാഗതോ, ഏകദേസം അരിയകന്തേഹി സീലേഹി ന സമന്നാഗതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
നിരോധദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? വിചികിച്ഛം സീലബ്ബതപരാമാസം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സോതാപന്നോ, ഏകദേസം ന സോതാപന്നോ…പേ… ഏകദേസം അരിയകന്തേഹി സീലേഹി സമന്നാഗതോ, ഏകദേസം അരിയകന്തേഹി സീലേഹി ന സമന്നാഗതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
മഗ്ഗദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? സീലബ്ബതപരാമാസം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സോതാപന്നോ, ഏകദേസം ന സോതാപന്നോ, ഏകദേസം സോതാപത്തിഫലപ്പത്തോ പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം സത്തക്ഖത്തുപരമോ, കോലങ്കോലോ, ഏകബീജീ, ബുദ്ധേ അവേച്ചപ്പസാദേന സമന്നാഗതോ, ധമ്മേ…പേ… സങ്ഘേ…പേ… അരിയകന്തേഹി സീലേഹി സമന്നാഗതോ, ഏകദേസം അരിയകന്തേഹി സീലേഹി ന സമന്നാഗതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൨൭൫. സകദാഗാമിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നോ പുഗ്ഗലോ ദുക്ഖദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? ഓളാരികം കാമരാഗം ജഹതി, ഓളാരികം ബ്യാപാദം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സകദാഗാമീ, ഏകദേസം ന സകദാഗാമീ, ഏകദേസം സകദാഗാമിഫലപ്പത്തോ [സകദാഗാമിഫലം പത്തോ (?)] പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
സമുദയദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? ഓളാരികം കാമരാഗം ജഹതി, ഓളാരികം ബ്യാപാദം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സകദാഗാമീ, ഏകദേസം ന സകദാഗാമീ, ഏകദേസം സകദാഗാമിഫലപ്പത്തോ പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
നിരോധദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? ഓളാരികം ബ്യാപാദം ജഹതി, തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സകദാഗാമീ, ഏകദേസം ന സകദാഗാമീ, ഏകദേസം സകദാഗാമിഫലപ്പത്തോ പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
മഗ്ഗദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? ഓളാരികം ബ്യാപാദം ജഹതി, തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം സകദാഗാമീ, ഏകദേസം ന സകദാഗാമീ, ഏകദേസം സകദാഗാമിഫലപ്പത്തോ പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൨൭൬. അനാഗാമിഫലസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നോ പുഗ്ഗലോ ദുക്ഖദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? അണുസഹഗതം കാമരാഗം ജഹതി, അണുസഹഗതം ബ്യാപാദം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അനാഗാമീ, ഏകദേസം ന അനാഗാമീ, ഏകദേസം അനാഗാമിഫലപ്പത്തോ [അനാഗാമിഫലം പത്തോ (?)] പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം അന്തരാപരിനിബ്ബായീ, ഉപഹച്ചപരിനിബ്ബായീ, അസങ്ഖാരപരിനിബ്ബായീ, സസങ്ഖാരപരിനിബ്ബായീ, ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീ, ഏകദേസം ന ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
സമുദയദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? അണുസഹഗതം കാമരാഗം ജഹതി, അണുസഹഗതം ബ്യാപാദം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അനാഗാമീ, ഏകദേസം ന അനാഗാമീ…പേ… ഏകദേസം ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീ, ഏകദേസം ന ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
നിരോധദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? അണുസഹഗതം ബ്യാപാദം ജഹതി, തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അനാഗാമീ, ഏകദേസം ന അനാഗാമീ…പേ… ഏകദേസം ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീ, ഏകദേസം ന ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
മഗ്ഗദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അനാഗാമീ, ഏകദേസം ന അനാഗാമീ, ഏകദേസം അനാഗാമിഫലപ്പത്തോ പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം അന്തരാപരിനിബ്ബായീ, ഉപഹച്ചപരിനിബ്ബായീ, അസങ്ഖാരപരിനിബ്ബായീ, സസങ്ഖാരപരിനിബ്ബായീ, ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീ, ഏകദേസം ന ഉദ്ധംസോതോ അകനിട്ഠഗാമീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൨൭൭. അരഹത്തസച്ഛികിരിയായ പടിപന്നോ പുഗ്ഗലോ ദുക്ഖദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? രൂപരാഗം അരൂപരാഗം മാനം ഉദ്ധച്ചം അവിജ്ജം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അരഹാ, ഏകദേസം ന അരഹാ, ഏകദേസം അരഹത്തപ്പത്തോ [അരഹത്തം പത്തോ (?)] പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം വീതരാഗോ വീതദോസോ വീതമോഹോ കതകരണീയോ ഓഹിതഭാരോ അനുപ്പത്തസദത്ഥോ പരിക്ഖീണഭവസംയോജനോ സമ്മദഞ്ഞാവിമുത്തോ ഉക്ഖിത്തപലിഘോ സങ്കിണ്ണപരിഖോ അബ്ബൂള്ഹേസികോ നിരഗ്ഗളോ അരിയോ പന്നദ്ധജോ പന്നഭാരോ വിസഞ്ഞുത്തോ സുവിജിതവിജയോ, ദുക്ഖം തസ്സ പരിഞ്ഞാതം, സമുദയോ പഹീനോ, നിരോധോ സച്ഛികതോ, മഗ്ഗോ ഭാവിതോ, അഭിഞ്ഞേയ്യം അഭിഞ്ഞാതം, പരിഞ്ഞേയ്യം പരിഞ്ഞാതം, പഹാതബ്ബം പഹീനം, ഭാവേതബ്ബം ഭാവിതം, സച്ഛികാതബ്ബം സച്ഛികതം, (ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം സച്ഛികതം,) [( ) (?)] ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം ന സച്ഛികതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
സമുദയദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? രൂപരാഗം അരൂപരാഗം ജഹതി, മാനം ഉദ്ധച്ചം അവിജ്ജം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അരഹാ, ഏകദേസം ന അരഹാ…പേ… ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം സച്ഛികതം, ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം ന സച്ഛികതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
നിരോധദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? മാനം ജഹതി, ഉദ്ധച്ചം അവിജ്ജം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ഏകദേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അരഹാ, ഏകദേസം ന അരഹാ …പേ… ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം സച്ഛികതം, ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം ന സച്ഛികതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
മഗ്ഗദസ്സനേന കിം ജഹതീതി? ഉദ്ധച്ചം അവിജ്ജം തദേകട്ഠേ ച കിലേസേ ജഹതീതി. ഏകദേസം അരഹാ, ഏകദേസം ന അരഹാ, ഏകദേസം അരഹത്തപ്പത്തോ പടിലദ്ധോ അധിഗതോ സച്ഛികതോ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി, കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം ന കായേന ഫുസിത്വാ വിഹരതി, ഏകദേസം വീതരാഗോ വീതദോസോ വീതമോഹോ കതകരണീയോ ഓഹിതഭാരോ അനുപ്പത്തസദത്ഥോ പരിക്ഖീണഭവസംയോജനോ സമ്മദഞ്ഞാവിമുത്തോ ഉക്ഖിത്തപലിഘോ സങ്കിണ്ണപരിഖോ അബ്ബൂള്ഹേസികോ നിരഗ്ഗളോ അരിയോ പന്നദ്ധജോ പന്നഭാരോ വിസഞ്ഞുത്തോ സുവിജിതവിജയോ, ദുക്ഖം തസ്സ പരിഞ്ഞാതം, സമുദയോ പഹീനോ, നിരോധോ സച്ഛികതോ, മഗ്ഗോ ഭാവിതോ, അഭിഞ്ഞേയ്യം അഭിഞ്ഞാതം, പരിഞ്ഞേയ്യം പരിഞ്ഞാതം, പഹാതബ്ബം പഹീനം, ഭാവേതബ്ബം ഭാവിതം, സച്ഛികാതബ്ബം സച്ഛികതം, ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം സച്ഛികതം, ഏകദേസം സച്ഛികാതബ്ബം ന സച്ഛികതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൨൭൮. ന വത്തബ്ബം – ‘‘ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീ’’തി? ആമന്താ. നനു വുത്തം ഭഗവതാ –
‘‘അനുപുബ്ബേന മേധാവീ, ഥോകം ഥോകം ഖണേ ഖണേ;
കമ്മാരോ രജതസ്സേവ, നിദ്ധമേ മലമത്തനോ’’തി [ധ. പ. ൨൩൯ ധമ്മപദേ].
അത്ഥേവ സുത്തന്തോതി? ആമന്താ. തേന ഹി ന വത്തബ്ബം – ‘‘ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീ’’തി.
ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീതി? ആമന്താ. നനു വുത്തം ഭഗവതാ –
‘‘സഹാവസ്സ ദസ്സനസമ്പദായ,
തയസ്സു ധമ്മാ ജഹിതാ ഭവന്തി;
സക്കായദിട്ഠീ വിചികിച്ഛിതഞ്ച,
സീലബ്ബതം വാപി യദത്ഥി കിഞ്ചി;
ചതൂഹപായേഹി ച വിപ്പമുത്തോ,
ഛച്ചാഭിഠാനാനി അഭബ്ബ [അഭബ്ബോ (സീ. സ്യാ.)] കാതു’’ന്തി [ഖു. പാ. ൬.൧൦; സു. നി. ൨൩൩].
അത്ഥേവ സുത്തന്തോതി? ആമന്താ. തേന ഹി ന വത്തബ്ബം – ‘‘ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീ’’തി.
ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീതി? ആമന്താ. നനു വുത്തം ഭഗവതാ – ‘‘യസ്മിം, ഭിക്ഖവേ, സമയേ അരിയസാവകസ്സ വിരജം വീതമലം ധമ്മചക്ഖും ഉദപാദി – ‘യം കിഞ്ചി സമുദയധമ്മം, സബ്ബം തം നിരോധധമ്മ’ന്തി, സഹ ദസ്സനുപ്പാദാ, ഭിക്ഖവേ, അരിയസാവകസ്സ തീണി സംയോജനാനി പഹീയന്തി – സക്കായദിട്ഠി വിചികിച്ഛാ സീലബ്ബതപരാമാസോ’’തി [അങ്ഗുത്തരനികായേ]. അത്ഥേവ സുത്തന്തോതി? ആമന്താ. തേന ഹി ന വത്തബ്ബം – ‘‘ഓധിസോധിസോ കിലേസേ ജഹതീ’’തി.
ഓധിസോകഥാ നിട്ഠിതാ.