൧൩. തേരസമവഗ്ഗോ

(൧൩൩) ൮. അസാതരാഗകഥാ

൬൭൪. അത്ഥി അസാതരാഗോതി? ആമന്താ. ദുക്ഖാഭിനന്ദിനോ സത്താ, അത്ഥി കേചി ദുക്ഖം പത്ഥേന്തി പിഹേന്തി ഏസന്തി ഗവേസന്തി പരിയേസന്തി, ദുക്ഖം അജ്ഝോസായ തിട്ഠന്തീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… നനു സുഖാഭിനന്ദിനോ സത്താ, അത്ഥി കേചി സുഖം പത്ഥേന്തി പിഹേന്തി ഏസന്തി ഗവേസന്തി പരിയേസന്തി, സുഖം അജ്ഝോസായ തിട്ഠന്തീതി? ആമന്താ. ഹഞ്ചി സുഖാഭിനന്ദിനോ സത്താ, അത്ഥി കേചി സുഖം പത്ഥേന്തി പിഹേന്തി ഏസന്തി ഗവേസന്തി പരിയേസന്തി, സുഖം അജ്ഝോസായ തിട്ഠന്തി, നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘അത്ഥി അസാതരാഗോ’’തി.

അത്ഥി അസാതരാഗോതി? ആമന്താ. ദുക്ഖായ വേദനായ രാഗാനുസയോ അനുസേതി, സുഖായ വേദനായ പടിഘാനുസയോ അനുസേതീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… നനു സുഖായ വേദനായ രാഗാനുസയോ അനുസേതി, ദുക്ഖായ വേദനായ പടിഘാനുസയോ അനുസേതീതി? ആമന്താ. ഹഞ്ചി സുഖായ വേദനായ രാഗാനുസയോ അനുസേതി, ദുക്ഖായ വേദനായ പടിഘാനുസയോ അനുസേതി, നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘അത്ഥി അസാതരാഗോ’’തി.

൬൭൫. ന വത്തബ്ബം – ‘‘അത്ഥി അസാതരാഗോ’’തി? ആമന്താ. നനു വുത്തം ഭഗവതാ – ‘‘സോ ഏവം അനുരോധവിരോധം സമാപന്നോ യം കിഞ്ചി വേദനം വേദയതി സുഖം വാ ദുക്ഖം വാ അദുക്ഖമസുഖം വാ, സോ തം വേദനം അഭിനന്ദതി അഭിവദതി അജ്ഝോസായ തിട്ഠതീ’’തി [മ. നി. ൩.൪൦൯ മഹാതണ്ഹാസങ്ഖയേ]! അത്ഥേവ സുത്തന്തോതി? ആമന്താ. തേന ഹി അത്ഥി അസാതരാഗോതി.

അസാതരാഗകഥാ നിട്ഠിതാ.