൮. അട്ഠമവഗ്ഗോ

(൮൦) ൮. അരൂപേ രൂപകഥാ

൫൨൪. അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂതി? ആമന്താ. രൂപഭവോ രൂപഗതി രൂപസത്താവാസോ രൂപസംസാരോ രൂപയോനി രൂപത്തഭാവപടിലാഭോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… നനു അരൂപഭവോ അരൂപഗതി അരൂപസത്താവാസോ അരൂപസംസാരോ അരൂപയോനി അരൂപത്തഭാവപടിലാഭോതി? ആമന്താ. ഹഞ്ചി അരൂപഭവോ…പേ… അരൂപത്തഭാവപടിലാഭോ, നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂ’’തി.

അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂതി? ആമന്താ. പഞ്ചവോകാരഭവോ ഗതി സത്താവാസോ സംസാരോ യോനി വിഞ്ഞാണട്ഠിതി അത്തഭാവപടിലാഭോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… നനു ചതുവോകാരഭവോ…പേ… അത്തഭാവപടിലാഭോതി? ആമന്താ. ഹഞ്ചി ചതുവോകാരഭവോ ഗതി…പേ… അത്തഭാവപടിലാഭോ, നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂ’’തി.

൫൨൫. അത്ഥി രൂപം രൂപധാതുയാ, സോ ച രൂപഭവോ രൂപഗതി രൂപസത്താവാസോ രൂപസംസാരോ രൂപയോനി രൂപത്തഭാവപടിലാഭോതി? ആമന്താ. അത്ഥി രൂപം അരൂപേസു, സോ ച രൂപഭവോ രൂപഗതി…പേ… രൂപത്തഭാവപടിലാഭോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… അത്ഥി രൂപം രൂപധാതുയാ, സോ ച പഞ്ചവോകാരഭവോ ഗതി…പേ… അത്തഭാവപടിലാഭോതി? ആമന്താ. അത്ഥി രൂപം അരൂപേസു, സോ ച പഞ്ചവോകാരഭവോ ഗതി…പേ… അത്തഭാവപടിലാഭോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ…. അത്ഥി രൂപം അരൂപേസു, സോ ച അരൂപഭവോ അരൂപഗതി അരൂപസത്താവാസോ അരൂപസംസാരോ അരൂപയോനി അരൂപത്തഭാവപടിലാഭോതി? ആമന്താ. അത്ഥി രൂപം രൂപധാതുയാ [അരൂപധാതുയാ (സബ്ബത്ഥ)], സോ ച അരൂപഭവോ അരൂപഗതി…പേ… അരൂപത്തഭാവപടിലാഭോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… അത്ഥി രൂപം അരൂപേസു, സോ ച ചതുവോകാരഭവോ ഗതി…പേ… അത്തഭാവപടിലാഭോതി? ആമന്താ. അത്ഥി രൂപം രൂപധാതുയാ [അരൂപധാതുയാ (സബ്ബത്ഥ)], സോ ച ചതുവോകാരഭവോ ഗതി…പേ… അത്തഭാവപടിലാഭോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….

൫൨൬. അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂതി? ആമന്താ. നനു രൂപാനം നിസ്സരണം അരൂപം [ഇതിവു. ൭൨; അ. നി. ൫.൨൦൦; ദീ. നി. ൩.൩൨൧] വുത്തം ഭഗവതാതി? ആമന്താ. ഹഞ്ചി രൂപാനം നിസ്സരണം അരൂപം [ഇതിവു. ൭൨; അ. നി. ൫.൨൦൦; ദീ. നി. ൩.൩൨൧] വുത്തം ഭഗവതാ, നോ ച വത രേ വത്തബ്ബേ – ‘‘അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂ’’തി.

രൂപാനം നിസ്സരണം അരൂപം വുത്തം ഭഗവതാ, അത്ഥി രൂപം അരൂപേസൂതി? ആമന്താ. കാമാനം നിസ്സരണം നേക്ഖമ്മം വുത്തം ഭഗവതാ, അത്ഥി നേക്ഖമ്മേസു കാമാ, അത്ഥി അനാസവേസു ആസവാ, അത്ഥി അപരിയാപന്നേസു പരിയാപന്നാതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….

അരൂപേ രൂപകഥാ നിട്ഠിതാ.