൬. ഛട്ഠവഗ്ഗോ
(൫൫) ൩. സച്ചകഥാ
൪൫൨. ചത്താരി സച്ചാനി അസങ്ഖതാനീതി? ആമന്താ. ചത്താരി താണാനി ചത്താരി ലേണാനി ചത്താരി സരണാനി ചത്താരി പരായനാനി ചത്താരി അച്ചുതാനി ചത്താരി അമതാനി ചത്താരി നിബ്ബാനാനീതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… ചത്താരി നിബ്ബാനാനീതി? ആമന്താ. അത്ഥി ചതുന്നം നിബ്ബാനാനം ഉച്ചനീചതാ ഹീനപണീതതാ ഉക്കംസാവകംസോ സീമാ വാ ഭേദോ വാ രാജി വാ അന്തരികാ വാതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദുക്ഖസച്ചം അസങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. ദുക്ഖം അസങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… ദുക്ഖസച്ചം അസങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. കായികം ദുക്ഖം ചേതസികം ദുക്ഖം സോകപരിദേവദുക്ഖദോമനസ്സഉപായാസാ അസങ്ഖതാതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… സമുദയസച്ചം അസങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. സമുദയോ അസങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… സമുദയസച്ചം അസങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. കാമതണ്ഹാ ഭവതണ്ഹാ വിഭവതണ്ഹാ അസങ്ഖതാതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… മഗ്ഗസച്ചം അസങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. മഗ്ഗോ അസങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… മഗ്ഗസച്ചം അസങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. സമ്മാദിട്ഠി…പേ… സമ്മാസമാധി അസങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദുക്ഖം സങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. ദുക്ഖസച്ചം സങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… കായികം ദുക്ഖം ചേതസികം ദുക്ഖം സോകപരിദേവദുക്ഖദോമനസ്സഉപായാസാ സങ്ഖതാതി? ആമന്താ. ദുക്ഖസച്ചം സങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… സമുദയോ സങ്ഖതോതി? ആമന്താ. സമുദയസച്ചം സങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… കാമതണ്ഹാ ഭവതണ്ഹാ വിഭവതണ്ഹാ സങ്ഖതാതി? ആമന്താ. സമുദയസച്ചം സങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… മഗ്ഗോ സങ്ഖതോതി? ആമന്താ. മഗ്ഗസച്ചം സങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… സമ്മാദിട്ഠി…പേ… സമ്മാസമാധി സങ്ഖതോതി? ആമന്താ. മഗ്ഗസച്ചം സങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൪൫൩. നിരോധസച്ചം അസങ്ഖതം, നിരോധോ അസങ്ഖതോതി? ആമന്താ. ദുക്ഖസച്ചം അസങ്ഖതം, ദുക്ഖം അസങ്ഖതന്തി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… നിരോധസച്ചം അസങ്ഖതം, നിരോധോ അസങ്ഖതോതി? ആമന്താ. സമുദയസച്ചം അസങ്ഖതം, സമുദയോ അസങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… നിരോധസച്ചം അസങ്ഖതം, നിരോധോ അസങ്ഖതോതി? ആമന്താ. മഗ്ഗസച്ചം അസങ്ഖതം, മഗ്ഗോ അസങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
ദുക്ഖസച്ചം അസങ്ഖതം, ദുക്ഖം സങ്ഖതന്തി? ആമന്താ. നിരോധസച്ചം അസങ്ഖതം, നിരോധോ സങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… സമുദയസച്ചം അസങ്ഖതം, സമുദയോ സങ്ഖതോതി? ആമന്താ. നിരോധസച്ചം അസങ്ഖതം, നിരോധോ സങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ… മഗ്ഗസച്ചം അസങ്ഖതം, മഗ്ഗോ സങ്ഖതോതി? ആമന്താ. നിരോധസച്ചം അസങ്ഖതം, നിരോധോ സങ്ഖതോതി? ന ഹേവം വത്തബ്ബേ…പേ….
൪൫൪. ന വത്തബ്ബം – ‘‘ചത്താരി സച്ചാനി അസങ്ഖതാനീ’’തി? ആമന്താ. നനു വുത്തം ഭഗവതാ – ‘‘ചത്താരിമാനി, ഭിക്ഖവേ, തഥാനി അവിതഥാനി അനഞ്ഞഥാനി! കതമാനി ചത്താരി? ‘ഇദം ദുക്ഖ’ന്തി, ഭിക്ഖവേ, തഥമേതം അവിതഥമേതം അനഞ്ഞഥമേതം…പേ… ‘അയം ദുക്ഖസമുദയോ’തി…പേ… ‘അയം ദുക്ഖനിരോധോ’തി…പേ… ‘അയം ദുക്ഖനിരോധഗാമിനീ പടിപദാ’തി തഥമേതം അവിതഥമേതം അനഞ്ഞഥമേതം. ഇമാനി ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ചത്താരി തഥാനി അവിതഥാനി അനഞ്ഞഥാനീ’’തി [സം. നി. ൫.൧൦൯൦]. അത്ഥേവ സുത്തന്തോതി? ആമന്താ. തേന ഹി ചത്താരി സച്ചാനി അസങ്ഖതാനീതി.
സച്ചകഥാ നിട്ഠിതാ.