൯. ബുദ്ധവമ്മവാണിജകവത്ഥുമ്ഹി അയമാനുപുബ്ബീകഥാ
ജമ്ബുദീപേ കിര പാടലിപുത്തനഗരേ ബുദ്ധവമ്മോ നാമ വാണിജകോ അഹോസി വാണിജകകമ്മേന ജീവമാനോ. സോ അപരഭാഗേ സത്ഥവാഹേഹി സദ്ധിം ഗാമനിഗമജനപദ രാജധാനീസു വാണിജ്ജം പയോജയമാനോ വിചരതി, തസ്മിം സമയേ ഭഗവാനേകഭിക്ഖുസഹസ്സപരിവുതോ ജനപദചാരികം ചരതി ബഹൂ ദേവമനുസ്സേ സംസാരകന്താരാ ഉത്താരേന്തോ. തദാ സോ ഭഗവന്തം അദ്ദസ ദ്വത്തിംസലക്ഖണാനുബ്യഞ്ജനപതിമണ്ഡിതം ജലമാനസുവണ്ണമേരും വിയവിരോചമാനം മഹാഭിക്ഖുസങ്ഘപരിവുതം, ദിസ്വാ പരമപീതിയാ ഫുടസരീരോ അഞ്ജലിം പഗ്ഗയ്ഹ ഭഗവന്തം ഉപസങ്കമിത്വാ വന്ദിത്വാ സായണ്ഹേ ഭഗവന്തം ഭത്തേന നിമന്തേസി ബുദ്ധസാസനേ അപരിചിതഭാവേന. അഥസ്സ ഭഗവാ വികാലഭോജനാ പടിവിരതാ തഥാഗതാതി ആഹ. അഥ സോ ഭഗവന്തം വന്ദിത്വാ കിം ഭന്തേ ഭഗവന്താ വികാലേ ഭുഞ്ജിസ്സന്തീതി, അഥസ്സ കഥം പടിച്ച ഭഗവാ അട്ഠവിധം പാനം തഥാഗതാനം വികാലേ ഭുഞ്ജിതും കപ്പതി. സേയ്യഥിദം, അമ്ബപാനം ജമ്ബുപാനം ചോചപാനം മോചപാനം ഫാരുസകപാനം മധുപാനം മുദ്ദികപാനം സാലൂകപാനന്തി. തം സുത്വാ വാണിജോ സഹസക്കാരാരസേഹി മുദ്ദികപാനം കത്വാ ബുദ്ധപമുഖസ്സ ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ അദാസി, സഭിക്ഖുസങ്ഘോ സത്ഥാ പരിഭുത്തപാനീയരസോ തസ്സ ധമ്മം ദേസേത്വാ ജനപദചാരികം പക്കാമി. സോപി പസന്നമാനസോ ഹുത്വാ നിവത്തോ സദ്ധിം വാണിജകേഹി തേസു തേസു ജനപദേസു വാണിജ്ജം പയോജേന്തോ മഹാവത്തനീയംനാമ കന്താരം പാപുണി, തത്ത തേസം സബ്ബേസുയേവ സകടേസു പാനീയം പരിക്ഖയമഗമാസി. തത്ഥ സബ്ബമനുസ്സാനംച ബലീവദ്ദാനംച പാനീയം നാഹോസി. അഥ സോ വാണിജോ പിപാസാഭിഭൂതോ തേസു തേസു സകടേസു പാനീയം പരിയേസന്തോ വിചരതി. അഥേകസ്മിം സകടേ മനുസ്സാ തം ദിസ്വാ കാരുഞ്ഞേന ഏത്ഥാഗച്ഛ, ഇമസ്മിം കോളമ്ബേ ഥോകം പാനീയം അത്ഥി പിവാതി വദിംസു. ത തോ സോ ഗന്ത്വാ പാനീയം പിവി. തസ്സ തം രസം മുദ്ദികപാനരസസദിസം അഹോസി, പിവന്തോവ സോ ഏവം ചിന്തേസി. സമ്മാസമ്ബുദ്ധസ്സ തദാ മേ ദിന്നമുദ്ദികപാനസ്സ നിസ്സന്ദോ അജ്ജ സമ്പത്തോ ഭവിസ്സതീതി അച്ഛേരബ്ഭുതചിത്തോ സോമനസ്സജാതോ ഗന്ത്വാ സയമേവ ചാടിയാ പിധാനം വിവരി. സകലാപി സാ ചാടി മുദ്ദികപാനേന പരിപുണ്ണാ അഹോസി. തതോ സോ ര സവ ന്തം ഓജവന്തം അപരിക്ഖയം ദിബ്ബപാനസദിസം പാനീയം ദിസ്വാ പരമായ പീതിയാ ഫുടസരീരോ ഉഗ്ഘോസേസി സബ്ബേ പാനീയം പിവന്തൂതി. തം സുത്വാ സബ്ബേ സന്നിപതിത്വാ പാനീയം ദിസ്വാ അബ്ഭുതചിത്താ ജാതാ. വാണിജോ തേസം മജ്ഝേ ബുദ്ധാനുഭാവം പകാസേന്തോ ആഹ.
൧. പസ്സഥേദം ഭവന്തോ ഭോ, ആനുഭാവം മഹേസിനോ;
അചിന്തനീയമച്ഛേരം, സന്ദിട്ഠിക മകാലികം.
൨. പസന്നമനസാ ബുദ്ധേ, ദിന്നം പാനീയകം മയാ;
വിപച്ചതി ഇദാനേവ, തം ദാനം മുനിവാഹസാ.
൩. ഓജവന്തം സുഖന്നംവ, സീതലം മധുരോ ദകം;
ദിബ്ബപാനംവ ദേവാനം, ജാതമബ്ഭുതമക്ഖയം.
൪. സീലവന്തേസു കോ നാമ, ന ദദേയ്യ വിചക്ഖണോ;
ഇധ ലോകേ പരത്തേച, സുഖദം ദാന മുത്തമം.
൫. യഥി ച്ഛിതം ഗഹേത്വാന, പിവന്തു മധുരോ ദകം;
ഭാജനാനിച പൂരേത്വാ, യന്തു സബ്ബേ യഥിച്ഛിതന്തി.
ഏവഞ്ച പന വത്വാ സബ്ബേ മനുസ്സേച ബലീവദ്ദേച മുദ്ദികരസേനേവ സന്തപ്പേസി. തതോ തതോ ആഗതാപി പാനീയം പിവന്തോച പാനീയം അക്ഖയം അഹോസി. തതോ വാണിജോ സത്ഥവാഹേഹി സദ്ധിം വാണിജ്ജം പയോജേത്വാ സകനഗരം ആഗച്ഛന്തോ ഭഗവന്തം പസ്സിത്വാ ഗമിസ്സാമീതി വേളുവനം ഗന്ത്വാ സത്ഥാരം വന്ദിത്വാ കതാനുഞ്ഞോ ഏകമന്തേ നിസീദി. സത്ഥാപി തേന സദ്ധിം മധുരപടിസന്ഥാരമകാസി. ഉപാസകോപി ഭന്തേ തുമ്ഹാകം പാടിഹാരിയം ദിസ്വാ പസന്നോ വന്ദിത്വാ ഗമിസ്സാമീതി ആഗതോമ്ഹി, ഏവഞ്ചേ വഞ്ച പാടിഹാരിയന്തി വിത്ഥാരേന കഥേസി. അഥസ്സ ഭഗവാ ധമ്മം ദേസേസി. സോ ധമ്മം സുത്വാന സത്ഥാരം സ്വാതനായ നിമന്തേത്വാ മഹാദാനം ദത്വാ അത്തനോ ഗേഹമേവ അഗമാസി. സോ തതോ പട്ഠായ ദാനാദീനി പുഞ്ഞാനി കത്വാ തതോ ചുതോ ദേവലോകേ ദ്വാദസയോജനികേ കനകവിമാനേ ദേവച്ഛരാപരിവുതോ ദേവിസ്സരിയസമന്നാഗതോ നിബ്ബത്തി. തസ്സ പുബ്ബകമ്മപകാസനത്ഥം തത്ഥ തത്ഥ രതനഭാജനേസു ദിബ്ബമയേഹി മുദ്ദികപാനേഹി പരിപുണ്ണം അഹോസി. പാനീയം പിവിത്വാ ദേവാ നച്ചന്തി വാദേന്തി കീളന്തീതി.
൬. ന വിപുലജിനസാരം ജാനമാനോ ജനേവം,
ലഭതി വിപുലഭോഗം തോയമത്തസ്സ ദാനാ;
വിദിതഗുണഗണാ ഭോ തീസു വത്ഥൂസു തുമ്ഹേ,
ലഭഥ ഖലു വിസേസം സീലവന്തേസു ദാനാതി.
ബുദ്ധവമ്മവാണിജകസ്സ വത്ഥും നവമം.