ചതുവീസതിമ പരിച്ഛേദ

ദ്വേഭാതികയുദ്ധം

൧. ഹത്ഥസ്സ ഥരുകമ്മസ്സ, കുസലോ കതുപാസനോ;

സോ ഗാമണിരാജസുതോ, മഹാഗാമേ വസീ തദാ.

൨. രാജാ രാജസുതം തിസ്സം, ദീഘവാപിമ്ഹി വാസയി;

ആരക്ഖിതും ജനപദം, സമ്പന്ന ബലവാഹനം.

൩. കുമാരോ ഗാമണികാലേ, സമ്പസ്സന്തോ ബലം സകം;

‘‘യുജ്ഝിസ്സം ദമിളേഹീ’’തി, പിതുരഞ്ഞോ കഥാപയീ.

൪. രാജാ തം അനുരക്ഖന്തോ, ‘‘ഓരഗങ്ഗം അലം’’ ഇതി;

വാരേസി യാവതതിയം, സോ തഥേവ കഥാപയീ.

൫. പിതാ മേ പുരിസോ ഹോന്തോ, നേ’വം വക്ഖതി തേനി’ദം;

പിലന്ധതൂതി പേസേസി, ഇത്ഥാലങ്കാരമസ്സ സോ.

൬. രാജാ’ഹ തസ്സ കുജ്ഝിത്വാ, ‘‘കരോഥ ഹേമസങ്ഖലിം;

തായ തം ബന്ധയിസ്സാമി, നാ’ഞ്ഞഥാ രക്ഖിയോ ഹി സോ.

൭. പലായിത്വാന മലയം, കുജ്ഝിത്വാ പിതുനോ അഗാ;

ദുട്ഠത്തായേവ പിതരി, ആഹു തം ദുട്ഠഗാമണി.

൮. രാജാ’ഥ ആരഭീ കാതും, മഹാമങ്ഗലചേതിയം;

നിട്ഠിതേ ചേതിയേ സങ്ഘം, സന്നിപാതയി ഭൂപതി.

൯. ദ്വാദസാ’സും സഹസ്സാനി, ഭിക്ഖൂ ചിത്തലപബ്ബതാ;

തതോ തതോ ദ്വാദസേവ, സഹസ്സാനി സമാഗമും.

൧൦. കത്വാന ചേതിയമഹം, രാജാ സങ്ഘസ്സ സമ്മുഖാ;

സബ്ബേ യോധേ സമാനേത്വാ, കാരേസി സപഥം തദാ.

൧൧. ‘‘പുത്താനം കലഹട്ഠാനം, ന ഗച്ഛിസ്സാമ നോ’’ഇതി;

അകംസു സപഥം സബ്ബേ, തം യുദ്ധം തേന നാഗമും.

൧൨. ചതുസട്ഠി വിഹാരേ സോ, കാരാപേത്വാ മഹീപതി;

തത്തകാനേവ വസ്സാനി, ഠത്വാ മരിതഹിം തദാ.

൧൩. രഞ്ഞോ സരീരം ഗാഹേത്വാ, ഛന്നയാനേന രാജിനി;

നേത്വാ തിസ്സ മഹാരാമം, തം സങ്ഘസ്സ നിവേദയി.

൧൪. സുത്വാ തിസ്സകുമാരോ തം, ആഗന്ത്വാ ദീഘവാപിതോ;

സരീരകിച്ചം കാരേത്വാ, സക്കച്ചം പിതുനോ സയം.

൧൫. മാതരം കണ്ഡുലം ഹത്ഥിം, ആദിയിത്വാ മഹബ്ബലോ;

ഭാതുഭയാ ദീഘവാപിം, അഗമാസി ലഹും തതോ.

൧൬. തം പവത്തിം നിവേദേതും, ദുട്ഠഗാമണി സന്തികം;

ലേഖം ദത്വാ വിസജ്ജേസും, സച്ചേമച്ചാ സമാഗതാ.

൧൭. സോ ഗുത്തഹാലമാഗന്ത്വാ, തത്ഥ ചാരേ വിസജ്ജിയ;

മഹാഗാമമുപഗന്ത്വാ, സയം രജ്ജേ’ഭിസേചയി.

൧൮. മാതത്ഥം കണ്ഡൂലത്ഥഞ്ച, ഭാതുലേഖം വിസജ്ജയി;

അലദ്ധാ യാവതതിയം, യുദ്ധായ സമുപാഗമി.

൧൯. അഹു ദ്വിന്നം മഹായുദ്ധം, ചൂളങ്ഗണിയപിട്ഠിയം;

തത്ഥ നേകസഹസ്സാനി, പതിംസു രാജിനോ നരാ.

൨൦. രാജാ ച തിസ്സാമച്ചോ ച, വളവാദീഘുതുനികാ;

തയോയേവ പലായിംസു, കുമാരോ അനുബന്ധിതേ.

൨൧. ഉഭിന്നമന്തരേ ഭിക്ഖൂ, മന്തയിംസു മഹീധരം;

തം ദിസ്വാ ‘‘ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ, കമ്മം’’ ഇതി നിവത്തി സോ.

൨൨. കപ്പകന്ദരനജ്ജാസോ, ജവമാലിതിത്ഥമാഗതോ;

രാജാ’ഹ തിസ്സമച്ചം തം, ‘‘ഛാതജ്ഝത്താ മയം’’ഇതി.

൨൩. സുവണ്ണസരകേ ഖിത്ത-ഭത്തം നീഹരിതസ്സ സോ;

സങ്ഘേ ദത്വാ ഭുഞ്ജനതോ, കാരേത്വാ ചതുഭാഗകം.

൨൪. ‘‘ഘോസേഹി കാല’’മിച്ചാ’ഹ,

തിസ്സോ കാലമഘോസയി;

സുണിത്വാ ദിബ്ബസോതേന,

രഞ്ഞോ സക്ഖായ ദായകോ.

൨൫. ഥേരോ പിയങ്ഗു ദീപട്ഠോ, ഥേരം തത്ഥ നിയോജയി;

തിസ്സം കുടുമ്ബികസുതം, സോ തത്ഥ നഭസാ’ഗമാ.

൨൬. തസ്സ തിസ്സോ കരാപത്ത-ആദായാ’ദാസി രാജിനോ;

സങ്ഘസ്സ ഭാഗം സമ്ഭാഗം, രാജാ പത്തേ ഖിപാപയി.

൨൭. സമ്ഭാഗം ഖിപി തിസ്സോ ച, സമ്ഭാഗം വളവാപി ച;

ന ഇച്ഛിതസ്സാഭാഗഞ്ച, തിസ്സോ പത്തമ്ഹി പക്ഖിപി.

൨൮. ഭത്തസ്സ പുണ്ണപത്തം തം, അദാഥേരസ്സ ഭൂപതി;

അദാ ഗോതമഥേരസ്സ, സോ ഗന്ത്വാ നഭസാ ലഹും.

൨൯. ഭിക്ഖൂനം ഭുഞ്ജമാനാനം, ദത്വാ ആലോപഭാഗസോ;

പഞ്ചസതാനം സോ ഥേരോ, ലദ്ധേഹി തു തദന്തികാ.

൩൦. ഭാഗേഹി പത്തം പൂരേത്വാ, ആകാസേ ഖിപി രാജിനോ;

ദിസ്വാ’ ഗതം ഗഹേത്വാ തം, തിസ്സോ ഭോജിസി ഭൂപതിം.

൩൧. ഭുഞ്ജിത്വാന സയഞ്ജാപി, വളവഞ്ച അഭോജയി;

സത്താഹം ചുമ്ബടം കത്വാ, രാജാ പത്തം വിസജ്ജയി.

൩൨. ഗന്ത്വാന സോ മഹാഗാമം, സമാദായ ബലം പുന;

സട്ഠിസഹസ്സം യുദ്ധായ, ഗന്ത്വാ യുജ്ഝി സഭാതരാ.

൩൩. രാജാ വളവമാരുയ്ഹ, തിസ്സോ കണ്ഡൂല ഹത്ഥിനം;

ദ്വേ ഭാതരോ സമാഗഞ്ഛും, യുജ്ഝമാനാ രണേ തദാ.

൩൪. രാജാ കരിം കരിത്വ’ന്തോ, വളവാമണ്ഡലം അകാ;

തഥാപി ഛിദ്ദം നോ ദിസ്വാ, ലങ്ഘാ പേതും മതിംഅകാ.

൩൫. വളവം ലങ്ഘയിത്വാന, ഹത്ഥിനം ഭാതികോ’പരി;

തോമരം ഖിപി ചമ്മംവ, യഥാ ഛിജ്ജതി പിട്ഠിയം.

൩൬. അനേകാനി സഹസ്സാനി, കുമാരസ്സ നരാതഹിം;

പതിംസു യുദ്ധേ യുജ്ഝന്താ, ഭിജ്ജ ചേവ മഹബ്ബലം.

൩൭. ‘‘ആരോഹകസ്സ വേകല്ലാ, ഇത്ഥീ മം ലങ്ഘയീ’’ഇതി;

കുദ്ധോകരീ തം ചാലേന്തോ, രുക്ഖമേക മുപാഗമി.

൩൮. കുമാരോ ആരുഹീ രുക്ഖം, ഹത്ഥീ സാമിമുപാഗമി;

തമാരുയ്ഹ പലായന്തം, കുമാരോ മനുബന്ധി സോ.

൩൯. പവിസിത്വാ വിഹാരം സോ, മഹാഥേര ഘരംഗതോ;

നിപജ്ജഹേട്ഠാ മഞ്ചസ്സ, കുമാരോ ഭാതുനോഭയാ.

൪൦. പസാരയി മഹാഥേരോ, ചീവരം തത്ഥ മഞ്ചകേ;

രാജാ അനുപദം ഗന്ത്വാ, ‘‘കുഹിം തിസ്സോ’’തി പുച്ഛഥ.

൪൧. ‘‘മഞ്ചേ തത്ഥ മഹാരാജ’’, ഇതി ഥേരോ അവോച തം;

ഹേട്ഠാ മഞ്ചേതി ജാനിത്വാ, തതോ നിക്ഖമ്മ ഭൂപതി.

൪൨. സമന്തതോ വിഹാരസ്സ, രക്ഖം കാരയി തം പന;

പഞ്ചകമ്ഹി നിപജ്ജേത്വാ, ദത്വാ ഉപരി ചീവരം.

൪൩. മഞ്ചപാദേസു ഗണ്ഹിത്വാ, ചത്താരോ ദഹരാ യതീ;

മതഭിക്ഖുനിയാമേന, കുമാരം ബഹി നീഹരും.

൪൪. നീയമാനന്തു തം ഞത്വാ, ഇധ മാഹ മഹീപതി;

‘‘തിസ്സ ത്വം കുലദേവതാനം, സീസേ ഹുത്വാന നിയ്യാസി.

൪൫. ബലക്കാരേന ഗഹണം, കുലദേവേഹി നത്ഥി മേ;

ഗുണം ത്വം കുലദേവാനം, സരേയ്യാസി കദാചിപി’’.

൪൬. തതോയേവ മഹാഗാമം, അഗമാസി മഹീപതി;

ആണാപേസി ച തത്ഥേവ, മാതരം മാതുഗാരവോ.

൪൭. [വസ്സാനി അട്ഠസട്ഠിംസോ, അട്ഠാ ധമ്മട്ഠമാനസോ;

അട്ഠസട്ഠിവിഹാരേ ച, കാരാപേസി മഹീപതി.]

൪൮. നിക്ഖാമിതോ സോ ഭിക്ഖൂഹി, തിസ്സോരാജ സുതോ പന;

ദീഘവാപിം തതോയേവ, അഗമ’ഞ്ഞതരോ വിയ.

൪൯. കുമാരോ ഗോധഗത്തസ്സ, തിസ്സഥേരസ്സ ആഹ സോ;

‘‘സാപരാധോ അഹം ഭന്തേ, ഖമാപേസ്സാമി ഭാതരം.

൫൦. വേയ്യാവച്ചകരാ കാരം, തിസ്സം പഞ്ചസതാനി ച;

ഭിക്ഖുനമാദിയിത്വാ സോ, ഥേരോ രാജ മുപാഗമി.

൫൧. രാജപുത്തം ഠപേത്വാന, ഥേരോ സോപാന മത്ഥകേ;

സസങ്ഘോ പാവിസി സദ്ധോ, നിസീദാവിയ ഭൂമിപോ.

൫൨. ഉപാനയീ യാഗുആദിം, ഥേരോ പത്തം വിധേസിസോ;

‘‘കിന്തി വുത്തോ’ബ്രവി തിസ്സം, ആദായ അഗതാ’’ഇതി.

൫൩. ‘‘കുഹിം ചോരോ’’തി വുത്തോ ച, ഠിതഠാനം നിവേദയി;

വിഹാരദേവീ ഗന്ത്വാന, ഛാദിയഠാസി പുത്തക.

൫൪. രാജാ’ഹ ഥേരം ‘‘ഞാതോ വോ,

ദാസഭാവോ ഇദാനി നോ;

സാമണേരം പേസയേഥ,

തുമ്ഹേ മേ സത്തവസ്സികം.

൫൫. ജനക്ഖയം വിനായേവ, കലഹോ ന ഭവേയ്യ നോ;

രാജാ സങ്ഘസ്സ ദോസേസോ, ഭംഘേ ദണ്ഡം കരിസ്സതി.

൫൬. ഹേസ്സതാ’ഗതകിച്ചാ വോ,

യാഗാദിം ഗണ്ഹാഥാതി സോ;

ദത്വാ തം ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ,

പക്കോസിത്വാന ഭാതരം.

൫൭. തത്ഥേവ സങ്ഘമജ്ഝമ്ഹി, നിസിന്നോ ഭാതരാ സഹ;

ഭുഞ്ജിത്വാ ഏകതോയേവ, ഭിക്ഖു സങ്ഘം വിസജ്ജയി.

൫൮. സസ്സകമ്മാനി കാരേതും, തിസ്സം തത്ഥേവ പാഹിണി;

സയമ്പി ഭേരിം ചാരേത്വാ, സസ്സകമ്മാനി കാരയി.

൫൯. ഇതി വേരമനേകവികപ്പചിതം,

സമയന്തി ബഹും അപി സപ്പുരിസം;

ഇതി ചിന്തിയ കോഹി നരോ മതിമാ,

ന ഭവേയ്യ പരേസു സുസന്ത മനോതി.

സുജനപ്പസാദസംവേഗത്ഥായ കതേ മഹാവംസേ

ദ്വേഭാതികയുദ്ധം നാമ

ചതുവീസതിമോ പരിച്ഛേദോ.