൯. ഉജ്ജയസുത്തം

൩൯. അഥ ഖോ ഉജ്ജയോ ബ്രാഹ്മണോ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവതാ സദ്ധിം സമ്മോദി. സമ്മോദനീയം കഥം സാരണീയം വീതിസാരേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ ഉജ്ജയോ ബ്രാഹ്മണോ ഭഗവന്തം ഏതദവോച – ‘‘ഭവമ്പി നോ ഗോതമോ യഞ്ഞം വണ്ണേതീ’’തി? ‘‘ന ഖോ അഹം, ബ്രാഹ്മണ, സബ്ബം യഞ്ഞം വണ്ണേമി; ന പനാഹം, ബ്രാഹ്മണ, സബ്ബം യഞ്ഞം ന വണ്ണേമി. യഥാരൂപേ ഖോ, ബ്രാഹ്മണ, യഞ്ഞേ ഗാവോ ഹഞ്ഞന്തി, അജേളകാ ഹഞ്ഞന്തി, കുക്കുടസൂകരാ ഹഞ്ഞന്തി, വിവിധാ പാണാ സങ്ഘാതം ആപജ്ജന്തി; ഏവരൂപം ഖോ അഹം, ബ്രാഹ്മണ, സാരമ്ഭം യഞ്ഞം ന വണ്ണേമി. തം കിസ്സ ഹേതു? ഏവരൂപഞ്ഹി, ബ്രാഹ്മണ, സാരമ്ഭം യഞ്ഞം ന ഉപസങ്കമന്തി അരഹന്തോ വാ അരഹത്തമഗ്ഗം വാ സമാപന്നാ.

‘‘യഥാരൂപേ ച ഖോ, ബ്രാഹ്മണ, യഞ്ഞേ നേവ ഗാവോ ഹഞ്ഞന്തി, ന അജേളകാ ഹഞ്ഞന്തി, ന കുക്കുടസൂകരാ ഹഞ്ഞന്തി, ന വിവിധാ പാണാ സങ്ഘാതം ആപജ്ജന്തി; ഏവരൂപം ഖോ അഹം, ബ്രാഹ്മണ, നിരാരമ്ഭം യഞ്ഞം വണ്ണേമി, യദിദം നിച്ചദാനം അനുകുലയഞ്ഞം. തം കിസ്സ ഹേതു? ഏവരൂപഞ്ഹി, ബ്രാഹ്മണ, നിരാരമ്ഭം യഞ്ഞം ഉപസങ്കമന്തി അരഹന്തോ വാ അരഹത്തമഗ്ഗം വാ സമാപന്നാ’’തി.

‘‘അസ്സമേധം പുരിസമേധം, സമ്മാപാസം വാജപേയ്യം നിരഗ്ഗളം;

മഹായഞ്ഞാ മഹാരമ്ഭാ [സമ്മാപാസം വാജപേയ്യം; നിരഗ്ഗളം മഹാരമ്ഭാ (പീ.) സം. നി. ൧.൧൨൦], ന തേ ഹോന്തി മഹപ്ഫലാ.

‘‘അജേളകാ ച ഗാവോ ച, വിവിധാ യത്ഥ ഹഞ്ഞരേ;

ന തം സമ്മഗ്ഗതാ യഞ്ഞം, ഉപയന്തി മഹേസിനോ.

‘‘യേ ച യഞ്ഞാ നിരാരമ്ഭാ, യജന്തി അനുകുലം സദാ;

അജേളകാ ച ഗാവോ ച, വിവിധാ നേത്ഥ ഹഞ്ഞരേ [നാജേളകാ ച ഗാവോ ച, വിവിധാ യത്ഥ ഹഞ്ഞരേ (സ്യാ. കം.)];

തഞ്ച സമ്മഗ്ഗതാ യഞ്ഞം, ഉപയന്തി മഹേസിനോ.

‘‘ഏതം [ഏവം (സ്യാ. കം.)] യജേഥ മേധാവീ, ഏസോ യഞ്ഞോ മഹപ്ഫലോ;

ഏതം [ഏവം (സ്യാ. കം. ക.)] ഹി യജമാനസ്സ, സേയ്യോ ഹോതി ന പാപിയോ;

യഞ്ഞോ ച വിപുലോ ഹോതി, പസീദന്തി ച ദേവതാ’’തി. നവമം;